T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/323 Esas
KARAR NO : 2025/648
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili)
DAVA TARİHİ : 29/03/2024
KARAR TARİHİ : 09/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 14/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; araç alım- satım işi ile uğraşan müvekkilinin 29/11/2023 tarihinde ... plakalı, ... Motor Nolu ... marka/modelli ticari aracın servis işi ile iştigal eden davalıdan 900.000,00 TL bedel karşılığında satın aldığını, anlaşılan bedelin 295.000,00 TL'sine karşılık gelen kısmın nakden ödendiğini, kalan bedele karşılık ise .... Plakalı ... motor nolu, .... marka/modelli ticari aracın davalıya devredildiğini, davalı taraf alım-satım işlemi sırasında dava konusu aracın 392.000 Kilometrede olduğunu bildirdiğini, müvekkilinin aracı aldıktan sonra 30/12/2023 tarihinde "...." isimli internet sitesi üzerinden satış ilanı yayınlattığını, müvekkili tarafından aracın kilometresi 392.000 kilometre olarak belirtildiğini, müvekkilinin 25/01/2024 tarihinde aracı 1.020.000,00 TL bedel karşılığında dava dışı ... İnşaat Otomotiv Tekstil Turizm Elektonik Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.'ne sattığını, dava konusu araç en son dava dışı ...'ın adına kayıtlı iken aracın kilometre sorgusu yapıldığını ve aracın gerçek kilometresinin müvekkiline bildirilenin ve bu nedenle de müvekkili tarafından satılırken bildirilenin çok üstünde 845.436 km olduğunun tespit edilmesi üzerine araçta bulunan gizli ayıp ortaya çıktığını, ... İnşaat şirketinin gizli ayıbı bildirmesi üzerine müvekkili tarafından 02/02/2024 tarihinde gizli ayıbın öğrenildiğini ve aracın son olarak kayıtlı olduğu dava dışı ...'dan aracı iade almak zorunda kaldığını, aracın halen müvekkili uhdesinde olduğunu, müvekkili tarafından davalı tarafa ulaşarak aracın gerçek kilometresindeki bedeli ile kilometre saatinde yer alan kilometredeki bedelin tenkisi ile aradaki farkın faizi ile birlikte iadesini talep ettiğini, davalı tarafından talebin olumsuz karşılandığını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik TBK m. 227 b. 2 uyarınca uyarınca aracın gerçek kilometresindeki bedeli ile kilometre saatinde yer alan kilometredeki bedeli arasındaki farkın satış bedelinden indirilecek tutar olarak tespiti ile şimdilik 20.000,00 TL'nin müvekkilinin aracı davalıdan ilk aldığı tarih olan 29/11/2023 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı asil cevap dilekçesinde özetle; 22/11/2023 tarihli .... Noter yevmiyesi numarası 392.000 km ile aldığı ... plakalı 2015 model mercedes markalı aracın hesaplarıma uymadığından 29/11/2023 tarihinde ... yevmiye numarası ile .... Otomotive aracı verip karşılığında kendilerinden 2013 model .... marka araç aldığını, daha ucuz fakat daha sonra anlaşıldığı gibi aracın km'si ile ... kayıtlarında 07/02/2020 tarihinde 845.436 km'den .... plakalı iken 16/03/2021 tarihinde 324.601 km düşürüldüğünü, .... plakalı ... muayenesine girdiğini, aracın kendileriyle hiçbir ilgisi olmadığını, aracın kendisinde 1 hafta kaldığını beyan etmiştir.
Dava, kilometresi düşük gösterildiği iddia edilen dava konusu araçtaki gizli ayıp nedeniyle TBK 227 uyarınca ayıp oranında indirim yapılarak oluşan bedelin iadesi talebine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişisi tarafından alınan 25/02/2025 havale tarihli raporunda; aracın km. bilgisinin düşürülmüş olduğunu, satış sırasında basit bir kontrolle anlaşılabilecek bir unsur olmamasından hareketle aracın davaya konu satışı sırasında gizli ayıplı olarak satışının kabulünün gerektiğini, hesap yöntemi (nısbi metot) ile yapılan ayıp oranında bedel indirimi hesabı sonucunda 83.867,34 TL ayıp oranında bedel indirimi hesaplandığını bildirmiştir.
Davacı vekili tarafından sunulan 07/05/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava dilekçesinde talep edilen 20.000,00 TL'yi 63.867,34 TL arttırarak toplam 83.867,34 TL talep ettiğini, talep edilen tutar yönünden noksan harcın ikmal edildiği görülmüştür.
TBK.'nun 219. maddesi "Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik ve niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerinin ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi ve hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur" şeklindedir.
Maddi ayıp, malın taraflarca kararlaştırılmış örnek ya da modele uygun olmaması ya da objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması, ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda, internet portalında ya da reklam ve ilanlarında yer alan özelliklerinden bir veya birden fazlasını taşımaması, satıcı tarafından bildirilen veya teknik düzenlemesinde tespit edilen niteliği aykırı olmasıdır.
Hukuki ayıp, satılan mal üzerinde, alıcının ondan yararlanmasını veya onun üzerinde tasarruf eetmesini engelleyen, malın değerini veya ondan beklenen faydayı etkileyen kamu hukukundan doğan sınırların bulunmasıdır.
Ekonomik ayıp ise, alıcının maldan beklediği yararlanma ve kullanma olanağını azaltan ve ekonomik değerini düşüren ayıplardır.
TBK.'nun 223. Maddesi "Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.
Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.
TBK.'nın 227. maddesi "Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı aşağıdaki seçimlik haklarından birini kullanabilir.
1-Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme,
2-Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme,
3-Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasının isteme,
4-İmkan varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme,
Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. "şeklindedir.
Adana Bölge Adliye Mahkemesinin 31/01/2025 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı benzer nitelikteki kararında; " Davaya konu aracın kilometre sayacında oynama olması nedeniyle hukuki ayıplı olduğu, satıcının da ayıpların varlığını bilmese bile yasal olarak onlardan sorumlu olduğu anlaşılmakla, mevcut bilirkişi raporunda da araçtaki km düşürülmesi şeklindeki ayıp nedeniyle oluşan değer kaybının nispi metod yöntemi ile tespit edildiği görülmüştür. Bu durumda ilk derece mahkemesinin kararı yerindedir." şeklindedir.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre; kilometre sayacında oynama olan aracın hukuki ayıplı olduğu, davalı satıcı tarafından bu ayıp bilinmese dahi sorumluğun doğduğu ve bilirkişi tarafından nispi metoda göre hesaplama yapıldığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kabulü ile; 20.000,00 TL'nin dava tarihi olan 29/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile, 63.867,34 TL'nin ıslah tarihi olan 07/05/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Alınması gerekli 5.728,98 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harç ve 1.090,70TL ıslah harcının mahsubuyla bakiye 4.210,68 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 1.090,70 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.945,90 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 4.752,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
AAÜT gereğince hesap edilen 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Arabuluculuk ücreti olan 3.600,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair; kararın tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.09/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır