T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/31 Esas
KARAR NO: 2025/471
Büyükçekmece İcra Dairesi: ...
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 09/01/2025
KARAR TARİHİ: 13/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle, davacının dava konusu taşıma işlemine ilişkin ... Sorumluluk Nakliyat Aracısı/Komisyoncusunun Yasal Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı .... Taşımacılık A.Ş.'yi dava konusu taşıma işlerine ilişkin sigortaladığını, dava konusu emtiaların nakliyesini sigortalı firmanın üstlendiğini, fiili taşıma içinde davalı firma ile anlaşıldığını, taşıma sırasında emtianın hasar aldığını, dava konusu hasarın meydana gelmesinde davalı şirketin sorumluluğunun söz konusu olduğunu, davacı şirket tarafından sigortalısına 11.442,00-Euro tazminat ödemesi yapıldığını, iş bu bedelin davalı tarafça ödenmesine ilişkin davalı ile iletişime geçildiğini ancak sonuç alınmaması üzerine Büyükçekmece İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile takip başlatıldığı, davalı tarafça borca itiraz edildiğini belirterek, itirazın iptalini, takibin devamını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle, davanın deniz ticaretinden doğan uyuşmazlıklara bakmakla yükümlü İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, dava konusu emtiaların davalı tarafça değil, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti tarafından yüklendiğini, bu hususun konişimentoda şerh edildiğini, yüklemenin dava dışı 3. Kişi tarafından yapıldığını, gönderici firma tarafından davalıya yükün sabitlenmesi gerektiği yönünde herhangi bir talimat verilmediği, talepte bulunulmadığından, oluşan zarardan davalının sorumlu olduğundan bahsedilemeyeceğini belirterek, görevsizlik kararı verilmesini mahkeme aksi kanaatte ise davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Büyükçekmece İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Davanın, Dava konusu taşıma işlemine ilişkin davacı tarafça yapılan .... Nakliyat Aracısı/Komisyoncusunun Yasal Sorumluluk Sigorta Poliçesine istinaden, taşıma esnasında meydana gelen hasarın davalı taşıyıcıdan tahsili amacıyla Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali takibin devamı ve icra inkar tazminatı taleplerinin sübut ve miktarı noktasında toplanmış olduğu görüldü.
Büyükçekmece İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde dayanak 11.442,00-Euro toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, eldeki itirazın iptali davasının yasal süre içerisinde ikame edildiği anlaşılmıştır.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun Kararı
06/10/2021 tarih, 730 nolu Karar
Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere görevlendirilen İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ve İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevrelerinin, o ilin mülkî sınırları olarak belirlenmesi teklifine ilişkin 30.09.2021 tarihli ve E.21646783-1079-20712 sayılı yazısı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunca görüşülerek;
5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 7. maddesinde, “Hukuk mahkemelerinin yargı çevresi, bulundukları il merkezi ve ilçeler ile bunlara adlî yönden bağlanan ilçelerin idarî sınırlarıdır. (Ek cümle:22.7.2020-7251/55 md.) Ancak özel kanunlarla kurulanlar da dâhil olmak üzere, hukuk mahkemelerinin yargı çevresi, il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenebilir.” hükmü düzenlenmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4. Madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği hüküm altına alınmıştır.
Kurulumuz Birinci Dairesinin 10.07.2012 tarihli ve 1888 sayılı kararı ile daha sonrasında alınan 08.09.2014 tarihli ve 1945 sayılı kararlarıyla, asliye ticaret mahkemelerinin Türk Ticaret Kanunu’ndan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ve İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevlendirilmelerine karar verilmiştir. Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 07.07.2021 tarihli ve 608 sayılı kararıyla, 5235 sayılı Kanunu’nun 7. maddesi uyarınca İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresi İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi; İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresi ise İzmir ilinin mülki sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi hariç) olarak belirlenmiştir. 6102 sayılı Kanun’un mezkûr hükmü ile Kurulumuzun yukarıda belirtilen diğer kararları dikkate alınarak, Türk Ticaret Kanunu’ndan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere görevlendirilen İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ve İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevrelerinin bu illerin mülki sınırları olarak belirlenmesinin uygun olacağı değerlendirilmiştir.
Bu itibarla, teklifin kabulüyle;
Türk Ticaret Kanunu’ndan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere görevlendirilen İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İstanbul ilinin mülki sınırları, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesine, İş bu kararın 11.10.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına, 06.10.2021 tarihinde karar verildi.
Dava, taşımacılık sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkin olup, her ne kadar dosyada deniz ve kara olmak üzere karma taşıma olduğu anlaşılmış ise de; uyuşmazlığın gemide taşınan emtiaya ilişkin ziya ve hasarın deniz yolunda mı, kara yolunda mı olduğu, dosya kapsamıyla belirli olmayıp bu konudaki uyuşmazlığın çözümünde deniz ticaretine ilişkin hükümlerin uygulanmasının gerekip gerekmediğine dair tartışma görevi Denizcilik İhtisas Mahkemesi'ne aittir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2017/1115 esas, 2018/552 karar)
Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, Denizcilik ihtisas mahkemelerinin görev alanının tayininde uyuşmazlığın deniz ticaretinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınır.
Görev hususu resen ve davanın her aşamasında incelenmesi gereken hususlardan olup, somut olayda deniz ticaretine ilişkin hükümlerin uygulanmasının gerekip gerekmediğini tartışma görevi Denizcilik İhtisas Mahkemesi'ne ait olduğundan mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın, HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE,mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-Görevli Mahkemenin Deniz Ticaretinden doğan davalara bakmakla görevli İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi OLDUĞUNA,
3-HMK 20. Maddesi gereğince süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde iki hafta içinde mahkememize müracaat ile dosyanın görevli mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, başvurulmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/05/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır