T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/196 Esas
KARAR NO : 2025/730
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 12/09/2024
KARAR TARİHİ : 15/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; “29.06.2022 tarihinde: Davalının maliki olduğu ...... plakalı aracın çarpması sonucu; Müvekkil şirket tarafından ..... Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olan dava dışı ...... Al. Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. nin maliki olduğu ...... plakalı araçta hasar meydana geldiği; Davalıya ait araç sürücüsünün kaza sonrası olay yerinde durmayarak olay yerini terk etmiş olduğu ve bu nedenle kimlik tespiti yapılamadığı; Sigortalı ..... plaka sayılı aracın maliki ..... Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilileri tarafından konu ile ilgili yapılan araştırma neticesi, olay yerini gören bir kamera kaydına ulaşılmış ve araca çarpan davalı şirket aracını tespit edilmiş olduğu; Müvekkilin aracında meydana gelen hasardan davalı şirketin sorumlu olduğu; ...... plakalı sigortalı aracın maliki ..... Alüminyum Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. Nin uğradığı hasar bedelinin tazmini için müvekkil şirkete başvuruda bulunmuş ve araçtaki hasar bedeline ilişkin 30.08.2022 tarihli ekspertiz raporu tanzim edilmiş olduğu; İşbu rapora göre sigortalı araçta meydana gelen hasar bedeli 18.255,87 TL olarak belirlendiği; Araç Maliki “..... San. ve Tic. Ltd. Şti.” yetkililerinden alınan muvafakat ile yetkili servis “..... Yedek Parça Tedarik Ve Tic. Ltd. Şti.” ve “...... Metal San. ve Tic. Ltd. Şti.” tarafından araç onarım işlemleri yapıldığı; Bu onarım işlemleri için müvekkil şirket tarafından yetkili servis “...... Parça Tedarik Ve Tic. Ltd. Şti.'ne” 12.12.2022 tarihinde 11.293,86 TL, “...... Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. e ise 5.900,00 TL (* KDV) olmak üzere toplam 17.193,86 TL ödeme yapılmış olduğu Müvekkil şirket, ödemek zorunda kalmış olduğu 17.193,86 TL'lik hasar tazminatı tutarını muteriz davalı borçluya rücu etmeye hak kazandığı; Müvekkil şirket davalıya rücu mektubu göndererek ödemek zorunda kaldığı bedelin tahsilini talep ettiği; Davalı / borçlunun ödeme yapmaması üzerine davalı aleyhine ferileriyle birlikte toplam 17.208,70 TL tutar için Büyükçekmece İcra Müdürlüğü - ..... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı; Ancak davalı / borçlu borcu kabul etmeyerek, ödeme emrine haksız ve kötü niyetle itiraz etmiş ve takibi durdurmuş olduğu; Müvekkil sigorta şirketinin mezkur hasar bedelini davalıya rücu etme hakkı olduğu; Bu nedenlerle anılan icra dosyasına yapılan itirazın iptali için huzurda görülen davanın ikame edilmesi gerektiği; Fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile: Davalı/borçluların icra takibine vaki haksız itirazlarının iptali ile takibin 17.223,54 TL üzerinden; takip konusu alacağın 9620'sinden aşağı olmamak koşuluyla icra inkar tazminatı, avans faizi, yargılama harç ve Masrafları eklenerek birlikte devamına; Yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesi” dava ve talep edilmiştir.
Davalı ..... Sigorta A.Ş vekilinin cevap dilekçesinde özetle: davanın görevsiz mahkemede ikame edildiğini, müvekkili şirkete makul süre içerisinde başvuru yapılmaması sebebiyle dava şartı yerine getirilmediğinden davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
İhbar olunan ..... A.Ş vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ihbar edilen olup, davalı taraf olmadığından hakkımızda doğrudan hüküm kurulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı icra takip dosyasından ...... Sigorta Anonim Şirketi tarafından aleyhine ..... Ulaştırma Depolama Taşımacılık Otomotiv Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi 17.223,54-TL toplam alacak için icra takibi başlatıldığı, ödeme tebliğ edildiği, borçlu tarafından icra takibine 27/12/2022 tarihinde borca itiraz edildiğinden takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi, Sigorta Uzmanı bilirkişi ve Adli Trafik Uzmanı bilirkişi heyetince dosyaya sunulan bilirkişi heyet raporunda özetle; Önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK'nun 844,1. Md. yoluyla, 46/a, 47/c, d, 52/b, 56/a, 67/a,81. Md. İle; KT. Yönet. 137/A. Md. Trafiğin Akışı, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama, Araç Manevraları, Kazaya karışanlarla ilgili) kurallara karşı dikkat ve özeni yükümlülüğünü yerine getirmeyen ve kaza sonrası kaza yerini terk eden sigortalı ..... plakalı tır aracının kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün “100 Oranda Asli ve Tam Kusurlu” olacağı ;Dosyada herhangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan; Anılan yerde park halinde durmakta iken, seyir halinde olan araç tarafından çarpılmaya uğrayan......plakalı otomobilin kimliği belirtilmeyen dava dışı sürücüsünün kazada etkisi olmadığı, alabileceği bir tedbir bulunmadığı ve “Tamamen Kusursuz” olacağı; Kaza tarihinde ..... plakalı otomobilin maliki olan davacı “..... Metal San. ve Tic. Ltd.Şti. nin” ise ( KTK' nun 85. Md. İşleten) kurallar gereği belirtilen otomobilin kimliği belirtmeyen sürücüsünün kusuru oranında, belirtilen sürücü ile müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı; Aynı kaza tarihinde ..... plakalı tır aracının maliki olan davalı “..... Metal San. ve Tic.Ltd. Şti.'nin” ise ( KTK' nun 85. Md. İşleten) kurallar gereği belirtilen tır aracının kaza yerini terk eden kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün kusuru oranında, belirtilen sürücü ile müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, ...... plakalı araçta kaza nedeniyle oluşan hasarın eksper raporunda belirtilen hasarlar olduğu, onarımı için hasarlı arka sol çamurluk ve arka tampon braketi sol parçalarının değişimi ile onarım işçiliğinin gerekli olduğu ve eksper raporunda belirlenen parça değişimi ve onarımı bedeli birlikte toplam hasarın KDV hariç 14.471,07 TL veya KDV dahil 18.255,87 TL piyasa rayicinde olduğu, aynı kaza tarihinde ...... plakalı otomobilin kasko Sigortası olan davacı ..... Sigorta A.Ş. nin ise ( KTK' nun 91. Md. Sigorta) kurallar gereği otomobilin kimliği belirtilmeyen dava dışı sürücüsünün kusur oranı ve sigorta kapsamına göre sorumlu olacağı; Davacı ...... Sigorta A.Ş.'nin nin tarafından bu nedenle kasko sigortası olduğu ..... plakalı otomobilin karıştığı kaza sonucu yaptığı ödeme kadar ; Ancak yukarıda açıklanan şekilde belirtilen aracın kimliği belirtilmeyen dava dışı sürücüsünün kazada Tamamen kusursuz olacağının” tespit edildiği; Bu nedenle davacı ..... Sigorta A.Ş. nin kaza sonucu yapmış olduğu bu ödemeleri karşı aracın maliki ve sigortasından rücuen talep ettiği, Kasko Sigortası Genel Şartlarına göre , sigortalısı için ödeme yapan sigorta şirketi ödediği hasar tazminatını kusurlu olan taraftan rücuen talep edebileceği görüş ve kanaati ile bilirkişi heyet raporu sunmuşlardır.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle kasko poliçesi kapsamında dava dışı sigortalıya ödenen bedelin davalıdan rücuan tahsili için girişilen icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda ispat yükü, meydana gelen kazada dava dışı (davalıya ait aracın sürücüsü olan şahıs) araç sürücüsünün kusurlu olduğunu ve buna bağlı olarak sigortalı araç sahibinin zararının bulunduğunu iddia eden davacı üzerinde olup taraf iddia ve savunmaları bu muvaceheye göre değerlendirilmiştir.
İddia ve savunmalar kapsamında mahkememizce uzman heyetten rapor alınmış ve alınan rapora göre, davalının maliki olduğu araç olan ...... plakalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, dava dışı sigortalının zararının KDV dahil 18.255,87 TL olduğu anlaşılmıştır. Alınan rapor denetime elverişli olduğundan itirazlar yerine görülmemiş ve reddedilmiştir.
Davacı taraf sigorta ilişkisi kapsamında talepte bulunmuş ise de, esasında kendi sigortalısının yerine geçerek halefiyet kuralı davalıya rücu etmektedir. Bu durumda dava dışı sigortalı ile davalı arasındaki temel ilişkiye bakmak gerekecektir. Buna göre dava dışı sigortalı esasında, haksız fiile maruz kalan kişi olup, olaya haksız fiil hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı ve nihayetinde halefiyet kuralı gereği davacının sigorta ilişkisi kapsamında rücu imkanının olup olmadığı da irdelenmelidir.
Haksız bir fiil ile bir başkasına zarar veren, bu zararı tazmin etmekle yükümlüdür. Fakat zararın tazmini için bazı şartların bir arada bulunması zaruridir. Dolayısıyla zararın tazmini için; ortada bir fiil, bu fiil neticesinde bir zarar, zarar ile fiil arasında uygun illiyet bağı ve failin kusurlu olması şartları bir arada olmalıdır.
Somut olaya bakıldığında, tazminatın koşullarının gerçekleştiği kanaatine varılmıştır. Şöyle ki, davalıya ait ...... plakalı aracın aracın sürücüsü olan kimliği belirlenemeyen sürücünün asli ve tam kusurlu olduğu, dolayısıyla kusur şartının gerçekleştiği, bu kusurlu hareket nedeniyle dava dışı sigortalının aracında hasarın meydana geldiği, bu zarar ile fiil arasında illiyet bağının bulunduğu anlaşılmıştır. Davacının gerçek zararının toplamda 18.255,87 TL olduğu, bu miktarın takibe konu talepten daha düşük olduğu, gelinen aşamada somut olayda zararın tazminine ilişkin bütün unsurların mevcut olduğu, davacının zarar ve karşı tarafın kusurlu olduğunu ispat ettiği, oluşan zararın tazmini gerektiği, davacı sigorta şirketince kendi sigortalına yaptığı ödemeleri ispat etmesi nedeniyle poliçe kapsamında rücu şartlarının oluştuğu ve davalının da dava dışı sürücünün kusuru nedeniyle davacıya karşı araç maliki olması nedeniyle kusursuz sorumluluğunun bulunduğu, takipten önce davalının temerrüde düşürüldüğüne ilişkin dvacı tarafça yeterli delil sunulamadığı ve bu nedenle işlemiş faiz talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmış, "zarar bi kadr'il imkân izâle olunur" (zararlar imkanlar elverdiği ölçüde tazmin edilir-Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye) kuralı dikkate alınarak dava hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
1-Davalının Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ...... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazının 17.193,86-TL asıl alacak yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA,
2-Fazlaya ilişkin işlemiş faiz talebinin REDDİNE,
3-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz İŞLETİLMESİNE,
4-Alacağın tespitinin yargılamayı gerektirmesi nedeniyle icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 1.174,51-TL harcın karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 746,91-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
6-Davacı tarafından ödenen 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç, 60,80-TL vekalet harcının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, bilirkişi ücreti toplamı 8.347,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 8.331,97-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranı dikkate alındığında %99,83'ü olan 3.114,69-TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDIN, bakiye 20,99-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat KAYDINA,
9-Davanın kabul miktarı dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.193,86-TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
10-Davanın red miktarı dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 29,68-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalı vekiline VERİLMESİNE,
11-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine,
12-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; miktar itibariyle kesin olmak üzere taraf hazır olan tarafların yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/09/2025
Katip .....
¸E-imza
Hakim .....
¸E-imza