T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/348 Esas
KARAR NO : 2025/361
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/09/2024
KARAR TARİHİ : 28/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 28/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde;
Davalının İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına yetki itirazında bulunması üzerine yetkisizlikle gönderilerek Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası kapsamında gönderilen ödeme emrine ve başlatılan icra takibine yapmış olduğu tüm itirazların iptali ile tüm alacak yönünden takibin devamına ve %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesi, yargılama giderleri ile avukatlık ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle:Davacı tarafından açılan davanın haksız ve mesnetsiz oluğunu, reddi gerektiğini, müvekkili firma tarafından davacı firmaya sipariş geçilerek 25 Ton konteyner taşıma aracı,4 adet köşe döküm ve 2 adet tandem taşıma kolu imalatı ve satımı talep ettiğini, ancak süreç içerisinde müvekkil firmanın iş yaptığı takım iş programı değişiklikleri sebebiyle söz konusu ürünlere olan ihtiyaç ortadan kalktığı, ürünleri haklı olarak teslim alamadığını, ayrıca davalı firmanın daha önce takım ürünlerin hatalı da bilindiğinden söz konusu cayma hakkını kullanırken bu durumu da dikkate aldığını, davacı tarafın belirttiğinin aksine, söz konusu fatura müvekkil muhasebe kayıtlarında yer almamakta ve söz konusu borcun kabulü mümkün olmadığı, bu nedenlerle davacının haksız ve mesnetsiz davasının reddi ile müvekkil lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Takibe konu icra dosyası, faturalar ve ticari defter kayıtları dosyamız içerisine alınmıştır.
Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; Alacaklısı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, borçlusu ... Sanayi Anonim Şirketi, 685.193,70-TL 0.06.2024 tarih .... fatura numaralı 1.034.428,70-TL tutarındaki fatura alacağından tahsil edilen 349.235,00-TL alacak miktarı düşürüldükten sonra akiye 685.193,70-TL tutarındaki alacağın tahsili (istenen yıllık TTK 1530. Madde temerrüt faizi, 13.516,15-TL Üsküdar ... Noterliğinin 02/07/2024 düzenlenme tarihli ... yevmiye numaralı ve 03/07/2024 tebliğ tarihli ihtarnameyle borçlunun temerrüde düştüğü tarihe istinaden istenilen 13.516,15-TL temerrüt faizi, 698.709,85-TL toplam alaca, asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık TTK. 1530. Madde temerrüt faizi, icra harç ve giderleri ile avukatlık ücretinin tahsili (TBK100.madde gereğince yatırılan paranın öncelikle ferilerden düşümü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla , 1 set 25 ton konteyner taşıma aracı, 4 adet köşe döküm ve 2 adet tandem taşıma koluna istinaden fatura alacağından tahsil edilen 349.235,00-TL alacak miktarı düşürüldükten sonra bakiye 685.193,70-TL tutarındaki alacağın tahsili istenildiği, ödeme emrinin 03/08/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borca süresinde itiraz edilmesi nedeniyle takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Makina Yüksek Mühendisi Bilirkişi Prof. Dr. ... tarafından dosyaya sunulan bilirkişi raporunda özetle; Davaya konu ürünlerin; | adet 25 Ton konteyner (ağır yük) taşıma aracı, 4 adet köşe döküm ve 2 adet tandem taşıma kolu 'nun davacı tarafça üretildiğinin anlaşıldığı, bu makinanın sevkiyata hazır şekilde ambalajlanmış halde davacı şirkette bulunduğu, dava konusu Konteyner Taşıma Aracı'nın 25 ton ağırlığında konteyner taşıma kapasitesinde olduğu ve hareketi için özel tasarımlı yataklamaya ve mafsallara sahip olduğundan, özel tasarımlı imalat olduğunun değerlendirildiği, davacı şirket tarafından 1 adet 25 Ton konteyner taşıma aracı, 4 adet köşe döküm ve 2 adet tandem taşıma kolu imalatı için 10.06.2024 tarihinde belirlediği %20 KDV dahil toplam 1.034.428,70-TL bedelinin piyasa rayicinde olduğu, kanaati ile rapor sunmuştur
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, ticari ilişkiden kaynaklanan alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda ispat yükü, sözleşmeye konu ürünleri hazır ettiğini fakat davalının haksız bir şekilde teslim almadığını ve sözleşmenin aynen ifasını iddia eden davacı üzerinde olup tarafların iddiaları doğrultusunda delilleri toplanarak bilirkişi incelemesi yapılmasına dair ihtaratlı ara karar kurulmuş ve sözleşme konusu mallar üzerinde inceleme yaptırılmıştır.
Yapılan inceleme neticesinde, sözleşmeye konu malların davacı tarafça hazır hale getirildiği, davalının teslim almaması nedeniyle davacı uhdesinde bulunduğu, dava konusu konteyner taşıma aracının 25 ton ağırlığında konteyner taşıma kapasitesinde olduğu ve hareketi için özel tasarımlı yataklamaya ve mafsallara sahip olduğundan, özel tasarımlı imalat olduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasında eser sözleşmesi akdedilmiş olduğu şüphesizdir. Her ne kadar yazılı bir sözleşme olmasa da tarafların sözlü olarak böyle bir sözleşmeyi akdetmelerine hukuki engel yoktur. Davacı tarafça sipariş üzerine davalı adına üretim yaptığı anlaşılmış olup, davalının sözleşmeden dönme iradesinin yerinde olup olmadığı bu hususta önem taşımaktadır. Davalı tarafça sözleşmeden dönme gerekçesi olarak, sipariş verilen ürünlere artık ihtiyacın kalmamış olduğu gerekçe gösterilmiştir. Böyle bir gerekçe subjektif nitelikte olup herkesi bağlar nitelikte değildir. Herkes için genel geçer bir gerekçe söz konusu olduğu takdirde sözleşmeden dönme hakkı doğacak olup, davalının ihtiyacının kalmaması objektif nitelikte sayılabilecek bir gerekçe değildir. Dolayısıyla davalının dönmesi haksız olduğu gibi bu sebeple de temerrüde düşmüştür.
İki tarafa borç yükleyen sözleşmelerde taraflardan birinin temerrüde düşmesi durumunda karşı tarafın seçimlik hakları mevcut olur. Alacaklı dilerse borcun aynen ifasında ısrar edebilecektir. Somut olayda eser sözleşmesi mevcut olup, taraflar birbirine karşı hem alacaklı hem de borçlu konumundadır. Dolayısıyla davalı taraf sözleşmeye konu borcu ödeme yükümlülüğü altında olup, yüklenici davacı bu bakımdan alacaklı konumundadır. Davacı sözleşmeye konu ürünü imal ederek hazır hale getirmiş ve ödemenin yapılmasında ısrarcı olmaktadır. Bu iradesini davalıya karşı icra takibi yaparak da göstermektedir. Dolayısıyla davacının seçimlik haklarından biri olan borcun aynen ifasında ısrarcı olma hakkını kullandığı sabittir. Seçimlik haklar yenilik doğuran haklardan olup, kural olarak kullanılmakla tükenirler, davacının yenilik doğuran seçimlik hakkını kullanması ile beraber bu hak tükenmiş olup, aynen ifa talebinin yerinde olup olmadığı ve bunun mümkün olup olmadığı tartışılmalıdır.
Gelinen aşamada aynen ifa talebine konu borcun mümkün olduğu, zira davalının borcunun para borcu olduğu ve imkansız hale gelmediği, davacının üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiği, eserde bir eksiklik ya da ayıp olmadığı, davalının borcu ifadan kaçınmasını gerektirecek kabul edilebilir objektif bir sebebin bulunmadığı, sözleşmenin konusunun imkânsız hale gelmediği ve geçerliliğini koruduğu, sözleşme konusu malın davacı uhdesinde olduğu ve davalıya teslimin gerektiği anlaşılmakla dava hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
DAVANIN KABULÜNE,
1-Davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazının 685.193,70-TL asıl alacak ve 13.516,15-TL işlemiş faiz (işlemiş faiz yönünden taleple bağlı kalınarak) toplamda 698.709,85-TL yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA,
2-Hüküm altına alınan asıl alacağın % 20'si üzerinden hesap edilen 137.038,7-TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE dair,
3-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren ticari temerrüd faizi işletilmesine,
4-Dava konusu .... fatura numaralı davacı elinde kalan icra takip miktarına denk gelen malların davalıya TESLİMİNE,
5-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 46.805,58-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 11.932,22-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 34.873,36-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
6-Davacı tarafından yatırılan toplam 12.420,62-TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, bilirkişi ücreti toplamı 6.110,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 108.806,48-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
9-6235 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife Hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
10-Taraflarca yatırılıp harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
11-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı karar verildi. 28/04/2025
Katip ...
¸E-imza
Hakim ....
¸E-imza