T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/396 Esas
KARAR NO : 2025/11 Karar
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 23/09/2024
KARAR TARİHİ : 07/01/2025
G. K. YAZILDIĞI TARİH : 03/02/2025
Davacı tarafından mahkememizde açılan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle : Müvekkili şirket ile müşterisi ... Ticaret Limited Şirketi arasında akdedilmiş olan 15/02/2023 tarihli, 2023/309 faktoring sözleşme numaralı, .... faktoring müşteri numaralı faktoring sözleşmesi akdedildiğini, bu factoring sözleşmesine fatura alacağının 20/05/2024 tarihinde müvekkili şirkete temlik edildiğini, bu faktoring işlemi ile müşterinin ... Pazarlama San Tic. Ltd. Şti.'den olan faturaya bağlı alacaklarını müvekkili şirkete temlik edildiğini ve müşteriye finansman sağlandığını, faktoring işlemi kapsamında ödeme aracı olarak keşidecisi .... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, lehtarı ve ilk cirantasının ... San Tic. Ltd. Şti., ikinci cirantasının ... Ticaret Limited Şirketi, üçüncü ve son yetkili hamili müvekkili şirket olan ... Bankası .... şubesine ait, izmir keşide yerli 17/08/2024 vade/ keşide tarihli ... çek seri numaralı, 350.000,00 TL bedelli çekin müvekkili şirkete devir, teslim ve ciro edildiğini, söz konusu çekin müvekili şirket uhdesinde iken kaybolduğunu ve tüm aramalara rağmen bulunamayan çek zayin zayi olduğunu, anılan sebeple zayi olan çekin TTK'nın ilgili maddeleri uyarınca çekin iptali için iş bu davanın açıldığını, çekin son meşru hamilinin müvekkili şirket olduğunu, çekin kötü niyetli kişilerce ele geçmesi halinde telafisi imkansız zararlar doğma olasılığı, çekin vade tarihinin değiştirilerek tekrar tedavüle sokulup tahsil edinilmeye çalışılma ihtimali mevcut olduğundan ödemeden men yasağı koyulmasını ve akabinde çekin iptalini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının hamil sıfatında (çek tahsilat makbuzu ve fatura) olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Yargılamaya konu çeke %15 teminatla ödeme yasağı konulmuştur.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çekle ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde yapılan ilanlara rağmen çeki bulan veya meşru hamili olduğunu iddia eden olmamış, çekin başkasının elinde haklı olarak bulunduğuna dair hiçbir beyan veya delil dosyaya sunulmamış, çekin ödeme için bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Tüm dosya içeriğine göre; davacının adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu çekin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubesine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Sabit görülen davacının davasının KABULÜNE, dava konusu ...bank ... Şubesine ait, keşidecisi ... İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. olan, .... Çek Seri Numaralı, Keşide Yeri İzmir, 17/08/2024 Vade Tarihli 350.000,00-TL bedelli ÇEKİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 615,40-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
5-Ödeme yasağının karar kesinleşinceye kadar DEVAMINA,
6-HMK 392/2 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde ve talep halinde teminatın davacıya İADESİNE,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/01/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı