T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/42 Esas
KARAR NO : 2025/242 Karar
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 04/09/2024
KARAR TARİHİ : 13/03/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 12/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP Davacı taraf sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından işletilen .... Köprüsü ve bağlantılı otoyolundan, davalıya ait ihlalli geçiş listesinde belirtilen muhtelif plakalı araçları ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla, Bakırköy .... İcra Müdürlüğü .... Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiğini, borçlunun borcunun bulunmadığı iddiası ile borcun tamamına itiraz ettiğini, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğunu, borçlunun yapmış olduğu itirazının iptalinin gerektiğini, davalının takipte müvekkili şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan ettiğini ve takibin durduğunu, bu doğrultuda ihlalli geçiş vakıasına itiraz etmediğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptalini, alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamını, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsili ile müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı taraf sunduğu cevap dilekçesinde özetle;usule ilişkin beyanlarında, müvekkil şirket ile dava dışı ... Ortaklığı arasında 01.01.2021 tarihli "Araç Kiralama Sözleşmesi" imzalandığını, söz konusu taraflar arasında, .... plakalı aracın kiralandığına dair ek sözleşme 05.02.2021 tarihinde imzalandığını, somut uyuşmazlıkta davalı müvekkili şirket, ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen .... plakalı aracın işleteni olmadığını, müvekkili aleyhine ikame edilen işbu davanın, husumet yokluğu sebebiyle reddi gerektiğini, ödeme emrinde ve takip talebinde borcun sebebinin yasal mevzuata uygun bir şekilde gösterilmediğini, derdestlik itirazlarının bulunduğunu, esasa ilişkin beyanlarında müvekkilinin ihlalli geçiş yapmadığını, davacıya karşı da herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafın ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin iddiasını ispata yarar herhangi bir delil sunmadığını, davacı tarafından dosyaya sunulan ihlalli geçiş bildirimi araç sürücüsüne teslim edildiğine dair herhangi bir tebliğ şerhi ya da imza içermediğini, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapılmadığını, açıklanan nedenlerle, öncelikle cevap dilekçemizde izah edilen nedenlerle davanın usulden reddine, haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı şirket aleyhine, yüzde yirmiden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.
Dava, hukuki niteliği itibariyle, geçiş ihlali nedeni ile başlatılmış olan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.
Bakırköy Arabuluculuk Dairesinin ... Numaralı dosyasında 29/09/2022 tarihinde 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 17, m. 18/A ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 5/A uyarınca arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği anlaşıldı.
Dosya kapsamında bulunan Bakırköy .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusu aleyhine 2.017,50-TL asıl alacak yönünden 12.08.2022 tarihinde icra takibi başlatıldığı, takip dayanağı olarak geçiş ihlaline dayalı alacak olarak gösterildiği, davalı tarafından 19/08/2022 tarihinde borcun tamamına, ferilerine itiraz edildiği, itiraz üzerine takibin durduğu ve davanın bir yıllık yasal hak düşürücü sürede açıldığı görülmüştür.
Uyuşmazlık, davalının maliki olduğu araçların 3 ayrı geçiş ihlali yapıp yapmadığı, geçiş ihlali nedeni ile geçiş ihlal bedeli ve cezai şart alacağının olup olmadığı noktasındadır.
Dosyanın bilirkişi incelemesi için bilirkişiye verildiği, elektrik ve elektronik bilirkişisi tarafından sunulan 04.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Takibe konu davacı talebi; davalı şirkete ait ... plakalı aracın 21.07.2021, 25.07.2021, 18.08.2021 tarihlerinde 3 defa olmak kaydı ile .... istikametinde ... köprü ve otoyol gişe geçiş bedellerini ödemeksizin yapılan geçişler sebebiyle, geçiş ücreti (403,50 TL.)+ ceza geçiş ücreti (1.614,00 TL.) = 2.017,50 TL. toplam bedelin tahsiline yönelik olduğu talep edilen asıl alacak bedeli, geçiş tarihleri itibariyle araç sınıfı gözetilerek davacı otoyol işletme tarifesine uygun olduğu, davalı tarafça sunulan kiralama sözleşmesinden, .... plakalı aracın ihlalli geçiş tarihleri itibariyle davalı şirket adına tescilli olduğu, davalı şirketin kiraya veren sıfatı ile sözleşmede imzasının bulunduğu tespit edildiği, takibin, 3 ayrı ihlalli geçiş bakımından; 403,50 TL. (geçiş bedeli)+ 1.614,00 TL. (ceza bedeli) = 2.017,50 TL tutar üzerinden, davalı ... TURİZM İNŞ. GIDA SAN. VE DIŞ TİC. LTD.ŞTİ. adına devam edebileceği, Davacı tarafın takip tarihine kadar işlemiş faiz talebi bulunmadığı, ihlalli geçiş tarihleri itibariyle araç 3.kişilere kiralanmış olsa bile davalı şirketin aracın kiralama süresi boyunca istikametini takip edebilme ve HGS kayıtları kapsamında gişe geçiş bedellerinin takibini yapma imkanı bulunduğu, sözleşme 3-0 hükmünde HGS cihazının kiraya veren davalı tarafça alınacağı, kiralayana fatura edileceği kararlaştırıldığı, üstelik 6001 sayılı kanunun m.30/5 hükmünde ihlalli geçiş durumunda araç sahibi sorumlu tutulmakta olup hukuki değerlendirme mahkemeye ait olduğu" şeklindeki görüş ve kanaatini belirtir raporunu ibraz etmiştir.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.
Dosya tüm deliller, yasa hükmü, içtihatlar ile birlikte somut olay bakımından değerlendirildiğinde; Davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, ihlalli geçiş halinde geçiş ücretinin mutlaka geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde ödenmesi gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre de davalı adına kayıtlı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinin usulüne uygun olduğu, elektrik ve elektronik bilirkişisi tarafından sunulan 04.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda 3 ayrı ihlalli geçiş bakımından; 403,50 TL. (geçiş bedeli)+ 1.614,00 TL. (ceza bedeli) = 2.017,50 TL tutar üzerinden, davalı .... Turizm İnş. Gıda San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti. adına devam edebileceği tespit edilmiş olup davalının araç işleteni olmadığına ilişkin iddiası bakımından araç maliki olduğu ve geçiş ihlalinden sorumlu olduğundan bu yöndeki itirazı dikkate alınmaksızın davacının davasını ispatladığı anlaşılmakla İİK 67/I uyarınca davanın kabulü ile davalının itirazının iptaline karar vermek gerekmiştir.
İİK'nın 67/2. maddesine göre itirazın iptali davasında, alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için hükmün usulüne uygun yapılmış bir icra takibinin bulunması, borçlunun süresi içerisinde ödeme emrine itiraz etmesi, alacaklının bir yıl içerisinde itirazın iptali davasını açması ve davasında haklı çıkarak inkar tazminatı talep etmiş olması gerekir. Burada borçlu itirazının kötü niyetle yapılmış olması veya alacağın bir belgeye bağlanması koşulu aranmaz. Bu yasal koşullar yanı sıra takibe konu alacağın likit olması da gerekir. Bir alacağın likit olup olmadığı her olay özelliklerine göre değişmekle birlikte alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilerek sonuca ulaşılmalıdır. Buna göre, likit bir alacaklıdan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması yada borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlarının bilinmesi ya da bilinmesinin gerekmesi gerekir. Böylece borçlunun borç miktarının tahkik ve tayin etmesine mümkün olması, başka bir anlatımla borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunun tespit edilebilir durumda olması gerekir. Borç ve borçlu bakımından bu koşullar mevcut ise ortada likit bir alacaktan söz edilebilir. Davacının geçiş ihlalinden kaynaklanan alacak ve cezai şart alacağının likit olduğu ve İİK'nın 67/2. maddesinde belirlenen icra inkar tazminatı koşullarının oluştuğu anlaşıldığından kabul edilen alacağın takdiren %20 oranında hesaplanan icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın İİK'nın 67/1.maddesi uyarınca KABULÜNE,
1-Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı ilamsız icra takibine davalı tarafından yöneltilmiş olan itirazın iptali ile 2.017,50-TL asıl alacağın, asıl alacak tutarına icra takip tarihinden itibaren takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere yasal faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca, kabul edilen alacağın takdiren %20 oranında hesaplanan 403,50-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 615,40-TL ilam harcın davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60- TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin nispi harç, 60/80-TL vekalet harcı, olmak üzere toplam 916,00-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 5.240,00-TL toplam yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacı tarafa iadesine, (Gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Bakırköy Arabuluculuk bürosunun arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili hazineye irat kaydına,
7-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre kabul edilen miktar üzerinden hesap edilen olunan 2.017,50 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince tarafların talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; miktar itibariyle kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/03/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır