T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/58 Esas
KARAR NO : 2025/1003
DAVA : İstirdat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/09/2024
KARAR TARİHİ : 15/12/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14.01.2026
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi özetle; müvekkilinin sevk ve idaresindeki .... SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ'nin malik olduğu ... plakalı araç ile seyir halinde iken ... plakalı araç ile 22/09/2023 tarihinde çarpışması sonucunda trafik kazasının meydana geldiği, kaza tespit tutanağında müvekkil ...in ehliyetsiz olarak araç kullandığı şeklinde tutanak tutulduğu, aracın sigorta şirketi olan davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından müvekkil ve araç maliki ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi hakkında ... nolu açılan hasar dosyası neticesinde ödediği bedeli tahsil etmek için Küçükçekmece İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, icra takibi kesinleştiği için icra dairesine 26,180,04,TL ödeme yapıldığı, ancak müvekkilinin ... belge numarası ile sürücü belgesini 30/03/2015 tarihinden itibaren olduğunu, bu nedenle müvekkilinin mağdur olduğunu, KTK 52/1-a kusur oranı yüzde üzerinden hesaplama yaparken, kazaya karışan karşı aracın, yayaların veya diğer etkenlerin kusur durumu (ihlal durumu) baz alındığı, ancak kural olarak bu madde ihlalinin kusur oranı %25 olarak kabul edildiği, KTK m. 67/1-a'da yer alan sürücünün manevra yaparken trafikteki diğer kişilerin hareketlerini zorlaştırması ya da tehlikeye sokması eylemi asli kusur olarak değerlendirildiği ve verilecek kusur oranları %50, %75 ve %100 olarak değiştiğini, Küçükçekmece Arabuluculuk bürosu ... numarası ile anlaşma sağlanamadığını, Küçükçekmece İcra Dairesi .... Esas saylı icra dosyasını ödemek zorunda kaldığını, müvekkilinin kusuru bulunmadığını, bu nedenlerle, icra takibi baskısı ile dosya borcunu ödeyen müvekkili tarafından ödenen tüm bedelin istirdadına, dava tarihi itibariyle ödenen bedel için ticari temerrüt faizi işletilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle: müvekkili şirket nezdinde .... nolu karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ...' in sevk ve idaresinde olan ... plakalı motorsiklet ile ....'ün sevk ve idaresinde olan .... plakalı aracın 22/09/2023 tarihinde çapışmasıyla gerçekleşen kaza sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrasında düzenlenmiş olan trafik kazası tespit tutanağından anlaşılacağı üzere kazanın meydana gelmesinde oğuzhan elber temel tali kusurlu olduğunu, nitekim 2918 sayılı karayolları trafik kanunu'nun 52/1-a maddesine göre; meydana gelen kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağında da .... plakalı aracın sürücüsünün kusurlu olduğu tespit edildiğini, kaza tespit tutanağı aksi kanıtlanıncaya kadar geçerli bir belge olup davacının kusurlu olduğu sabit olduğunu, dosyaya sunulan ekspertiz raporunda müvekkili şirket tarafından yapılan ödemeye ilişkin hesaplamalar ile birlikte meydana gelen hasardan sorumluların müteselsil sorumlu olduğu tespit edildiğini, söz konusu hasardan davacı sorumlu olup işbu davanın reddi gerektiğini, açılan davanın reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı, 04/09/2024 tarihli ilamıyla verdiği görevsizlik kararı ile dosya mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydedilmiştir.
Taraflara ön inceleme duruşmasının usulüne ilişkin tebligat yapılmıştır.
Bilirkişi heyeti tarafından dosyaya sunulan bilirkişi heyet raporunda özetle; 1- Önceden teknik olarak belirlenmiş (K.T.K.' nun 84/f,g.j. Md. yoluyla 46, 47/c,d, 52/a,b, 53/b, 56/a, 6T7/a,c. Md. ile KT. Yönet. 137/A. Md. Trafiğin akışı, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama, Doğrultu Değiştirme, Araç manevraları) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen 48 JP 156 plakalı kamyonet sürücüsü dava dışı ...' ün “2475 Oranında Asli Kusurlu” olacağı: geçerli ve yeterli (Bi, A2, F, A, A1, D1, M, B) Sürücü Belgesi bulunduğu; Ancak yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK'nun 47/c, d, 52/a,b. Md. Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kuralları ihlal ettiği, karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve “2425 Oranında Tali Kusurlu” olacağı; 3- .... plakalı aracın toplam hasarın/ tamamının 60.786,66 TL * KDV ( 12.157,34 TL) 72.44.00 TI iğ ü Yukarıda Sigorta Bölümünde açılanan nedenlerden dolayı, Davalı Sigortacı .... Sigorta A.Ş. Tarafından, Düzenlemiş olduğu, sigortalısı ... San. ve Tic. Ltd. Şti, Başlangıç tarihi 07.03.2023. Bitiş tarihi 07.03.2024, Poliçe numarası ... olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta (Trafik) poliçesi kapsamında, Davacı ....'e Rücu Etme Hakkının Olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle yetersiz ehliyet bulunduğu gerekçesiyle davacının kendisinden tahsil edilen bedelin davalıdan istirdadı davasıdır.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda ispat yükü, kaza tarihi itibariyle yeterli ehliyetini bulunduğunu iddia eden davacı üzerinde olup taraf iddia ve savunmaları bu muvaceheye göre değerlendirilmiştir.
Mahkememizce uyuşmazlık konusu hakkında bilirkişi incelemesi yaptırılmış, yapılan inceleme ve yazışmalar neticesinde dosya arasına alınan belgelerden davacının kaza tarihi itibariyle motosiklet kullanmak için geçerli sürücü belgesine sahip olduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda davacının meydana gelen kazada kusurlu bulunmasının bir önemi kalmamaktadır. Zira davalı sigorta şirketinin kendi sigortalısına rücu gerekçesine bakıldığında yeterli ehliyetname bulunmadığı gerekçesiyle rücu ettiği anlaşılmaktadır. ZMMS kapsamında davalının, üçüncü kişilere ödenen bedelin kendi sigortalısından rücuan tazmini için belli başlı sebepler sayılmış olup, davacı sigortalının kusurlu olması bu sebeplerden değildir. Somut olayda davacının yeterli ehliyetnamesinin bulunduğu, dolayısıyla kendisine rücu şartlarının oluşmadığı yargılama sırasında toplanan delillerden anlaşılmıştır. Bu aşamada davacının istirdat talebinin yerinde olduğu kanaatine varılmakla dava hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile 25.997,64-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan istirdadı ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 1.775,89-TL ilam harcın davacı tarafından yatırılan 445,80-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.330,09-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvuru harcı, 445,80-TL peşin nispi harç, 60,80-TL vekalet harcı, olmak üzere toplam 934,20-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 17.552,00-TL toplam yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacı tarafa iadesine, (Gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Büyükçekmece Arabuluculuk bürosunun arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili hazineye irat kaydına,
7-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre kabul edilen miktar üzerinden hesap edilen olunan 25.997,64-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Mahkemece verilen kararın niteliği nazara alınarak davalı tarafın yapmış olduğu masrafın yine davalı üzerine bırakılmasına,
9-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince tarafların talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; miktar yönünden KESİN olmak üzere hazır olan taraf vekilinin yüzüne karşı karar verildi. 15/12/2025
Katip ...
¸E-imza
Hakim ...
¸E-imza