T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/633 Esas
KARAR NO : 2025/349
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 01/10/2024
KARAR TARİHİ : 22/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası bulunan, malikinin davalı ... San. Tic. Ltd.Şti olduğu, kimliği belli olmayan sürücünün sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkili şirkete ... numaralı Genişletilmiş Kasko poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kolluk kuvvetlerince tutulan kaza tespit tutanağına ve mahkemece tespit edilecek diğer sebeplere göre gerçekleşen kazada tek ve asli kusurlu tarafın ... plakalı araç olduğunu, ... plakalı sigortalı aracın ise herhangi bir kusurunun bulunmadığını, şirkete ihbar sonrası bağımsız ve tarafsız eksper şirketince alınan eksper raporuna göre araçta 53.004,56 TL'lik hasar tespit edildiğini, işbu tutarın hasar onarım firmasına 12/09/2022 tarihinde ödendiğini, hasar tazminatını ödeyen müvekkili şirketin TTK m. 1472 uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, bu kanuni halefiyete ve sigortalıdan alınan temlik ve ibranameye dayanarak mevcut davanın açıldığını, müvekkili şirket tarafından ödenen tazminat bedelinden kazada %100 kusurlu olan ... plakalı araç maliki ve sigorta şirketi müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğunu, uyuşmazlığın çözümü için zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak anlaşma sağlanamadığından işbu davanın açıldığını, bu nedenlerle Bakırköy ... İcra Dairesi ... E. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, itiraz tarihinde davalıların davacı şirkete borçlu olduğu açıkça tespit edilmiş iken tüm dosya borcuna kötü niyetli şekilde itiraz edildiğinden İİK m.67/2 gereği %20'den aşağı olmamak üzere müşterek ve müteselsilen davalılar aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, mahkeme masrafları ve vekâlet ücretinin müşterek ve müteselsilen davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle ; dava konusu kaza için 2 yıllık zamanaşımının gerçekleştiğini, davanın reddinin gerektiğini, davacı ... dava öncesi dava şartı olan sigorta hasar başvurusunu yapmadığını ve hasar dosyasını oluşturmadığını, davacı ... ve müvekkili şirketin sigorta şirketi olduğunu, sigorta şirketleri arasındaki rücu protokülü gereği kendi aralarında başvuru prosedürünü işletmeleri gerektiğini, 04.08.2022 tarihinde gerçekleşen dava konusu maddi hasarlı trafik kazasına karışan .... plaka sayılı aracın müvekkili şirketçe .... sayılı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, kaza başına maddi teminat limitinin 200.000,00-TL olarak belirlendiğini, müvekkili şirket tarafından .... numaralı hasar dosyası açıldığını, müvekkili şirketçe yapılan ödemeler ile kaza başı limitin dolduğunu, bakiye zarardan müvekkili sigorta şirketinin sorumlu olmadığını, kazaya 4 aracın karıştığını, mevzuat gereği ZMMS trafik poliçesinin bir kaza başına 2 mağdur araca göre limit belirlediğini, mağdur araç sayısının 2'den fazla olduğunda kaza başı poliçe limitleri ile değerlendirme yapılmakta olduğunu, işbu kazada da 3 adet mağdur araç olduğundan dolayı 3 aracın zararlarının kaza başı limitten karşılandığını, limitlerin dolduğunu ve bakiye sorumluluğın kabul edilemeyeceğini, kazada hasar gören ... plaka sayılı araç için 15.09.2022 tarihinde 41.000,00-TL ve 18.11.2022 tarihinde 26.594,00-TL ödendiğini, yine hasar gören ... plakalı araç için Eylül 2022 tarihinde 100.000,00-TL hasar ödendiğini, yine hasar gören dava konusu ... plakalı araç için 23.01.2023 tarihinde 32.406,00-TL değer kaybı ödendiğini, böylece kaza başı limit olan 200.000,00-TL'nin dolduğunu ve limitin komple ödendiğini, müvekkili sigorta şirketi aleyhine poliçe limitleri üzerinde hüküm kurulması mümkün olmadığını, bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı ... üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... San. Tic. Ltd. Şti tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLER VE GEREKÇE:
Dava, sigorta şirketinin TTK'nın 1472. Maddesi uyarınca halefiyet esasına dayalı olarak başlatılan icra takibine yapılan itiraz üzerine İİK'nın 67. Maddesi kapsamında açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklısının ... Sigorta Anonim Şirketi olduğu, borçlusunun ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... Sigorta Anonim Şirketi olduğu, 53.004,56 TL asıl alacak ve 10.124,60 TL işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 63.139,16 TL üzerinden icra takibinin başlatıldığı, davalı borçluların itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, itirazın ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
TTK 1472 maddesi ; "(1)Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." şeklinde düzenlenmiştir.
Kural olarak bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. Davacı taraf, 04/08/2022 tarihinde meydana gelen kaza nedeni ile davalı tarafın kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle davacı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı araçta meydana gelen hasarın dava dışı sigortalıya ödenmesi sebebiyle sigortalının haklarına halef olduğunu iddia etmektedir. Buna göre; davacı taraf, meydana gelen olayda davalı tarafın kusurunu, davalı tarafın kusuru sebebiyle davacı sigorta şirketine sigortalı araçta meydana gelen hasar miktarını ve araçta meydana gelen hasarın ödenmesi sebebiyle sigortalının haklarına halef olduğunu ispat etmekle mükelleftir. TTK.'nın 1472. maddesinde de belirtildiği üzere; sigorta şirketi, meydana gelen zarar sebebiyle sigortalısına ödediği bedel nispetinde hukuken sigortalısının haklarına halef olur. Bu halefiyet, karşı tarafın kusuru ve sigorta şirketinin yaptığı ödeme nispetindedir.
Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte dosya makine mühendisi ve sigorta eksperi bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle; ''... 2918 sayılı KTK' nın madde 56 << Sürücüler aşağıdaki kural ve yasaklara uymak zorundadırlar >> a- 1 : Sürücülerin; geçme, dönme, duraklama, durma ve park etme gibi haller dışında şerit değiştirmeleri veya iki şerdi birden kullanmaları. yasaktır. Ve... Md.84/ f - <<< doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma >>> Md. 84/g - <<< şeride tecavüz etme. >>> yanlış yapan araç sürücüleri trafik kazalarında Asli kusur sayılırlar . maddeleri ile bu maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde Davalı Sigorta Şirketi Nezdinde ZMM ( Trafik ) sigorta poliçesi ile kaza tarihinde sigortalı bulunan .... plaka sayılı aracın " tespit edilemeyen sürücüsünün" % 100 TAM KUSURLU olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Dava dışı Sigortalı ait aracın sürücüsünün işbu kaza ile; Genişletilmiş Kasko Poliçesi bağlamındaki Davacı Sigorta Şirketinin sorumluluğunda bulunan ... plaka sayılı aracın sürücüsüne atfı kabil bir trafik suçunun olmadığı görüşüne varılmıştır. ... plaka sayılı aracın işbu trafik kazası sebebiyle maruz kaldığı hasarın kazanın oluş durumu ile uyumlu olduğu ve işbu hasarın giderilmesine ilişkin davacı sigorta şirketinin yapmış olduğu iddia edilen 53.004,56 TL tazminat miktarının makul ve kabul edilebilir olduğu görüşüne varılmıştır. Dava konusu 04.08.2022 tarihinde meydana gelen kazanın ... Plakalı araç için davacı ... Sigorta şirketi nezdinde tanzim edilen ... poliçe numaralı 14.03.2022-14.03.2023 vadeli Genişletilmiş Kasko Sigortası vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, Hasar dosyası kapsamında yapılan tespitler sonucu 12.09.2022 tarihinde hasar tazminat bedeli olarak toplam 53.004,56 TL ödendiği, Davacı sigorta şirketi yönünden Geçerli bir sigorta poliçesi olduğu, hasarın çarpma hasarı şeklinde kasko sigortası teminat kapsamında meydana geldiği, davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, dosya kapsamına sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde davacı sigorta şirketince dosya kapsamına sunulu belgeye göre 12.09.2022 tarihinde 53.004,56 TL hasar ödemesi yapıldığı tespit ve değerlendirmesi ile davacı sigorta şirketi yönünden TTK 1472 halefiyet kuralı gereği rücu şartlarının oluşacağı, davacı sigorta şirketi ödenen 53.004,56 TL tutarı rücu konusu yapabileceği kanaatine varıldığı, Davalı tarafa ait .... Plakalı aracın ... Sigorta Şirketi nezdinde kaza başı maddi 200.000,00 TL teminat limitiyle ZMSS ile sigortalı olduğu, 04.08.2022 tarihinde meydana gelen 4 araçlı zincirleme kazadan dolayı ... nolu hasar dosyası kapsamında yapılan tespitler sonucu toplam 199.999,00 TL hasar tazminat ödemesi yapılarak ZMSS teminat limitinin tükendiği ve maddi tazminat ödeme yükümlülüğü kalmadığı değerlendirildiği, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 85.Maddesi gereği 04.08.2022 tarihinde meydana gelen kazada ... Plakalı araç maliki davalı .... San. Tic. Ltd.Şti işleten sıfatıyla 53.004,56 TL zarardan sorumlu olacağı, davacı sigorta şirketi ödenen 53.004,56 TL tazminatı davalı .... Plakalı araç işleteni ... San. Tic. Ltd.Şti'nden rücuen talep edebileceği ve fiili ödeme tarihi olan 12.09.2022 tarihi itibariyle faiz talep edebileceği değerlendirildiği,...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, denetime elverişli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesinde; davacı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın 04.08.2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazası neticesinde hasar görmesi nedeni ile davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına yapmış olduğu ödemeyi TTK'nın 1472. Maddesi kapsamında halefiyet ilkesi gereği davalılardan tahsili ile başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Alınan bilirkişi raporuna göre davalı şirketin maliki olduğu .. plakalı aracın davalı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu, ... plakalı araçta davaya konu trafik kazası nedeni ile meydana gelen hasarın kazanın oluş durumu ile uyumlu olduğu ve davacı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin kabul edilebilir olduğu tespit edilmiştir. 04.08.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sigortalı araç için davacı sigorta şirketi nezdinde tanzim edilen Genişletilmiş Kasko Sigortası vadesi içerisinde ve teminat kapsamında gerçekleşmiş olup, davacı sigorta şirketince dava dışı sigortalısına 53.004,56-TL hasar tazminatı ödendiği, davacı sigorta şirketinin TTK'nın 1472.maddesi uyarınca ödediği bedeli rücu edebileceği, davalı şirkete ait ... plakalı arasın davalı ... Sigorta nezdinde kaza başı maddi 200.000,00-TL teminat limiti ile ZMMS ile sigortalı olduğu, davaya konu kaza nedeniyle davalı sigorta şirketinin 603426 hasar dosyası kapsamında yapmış olduğu ödemeler doğrultusunda teminat limitinin tükendiği, bu durumda davacı şirkete ödeme yapma yükümlülüğünün bulunmadığı anlaşılmış olup, davacının 53.004,56-TL üzerinden davalı .... San. Tic. Ltd. Şti. Aleyhine bu bedel üzerinden icra takibi başlatmakta haklı olduğundan adı geçen davalı yönünden davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline, diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'nin dava konusu kaza nedeniyle teminat limiti tükendiğinden davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı tarafın işlemiş faiz talebi değerlendirildiğinde; davalıların temerrüt tarihinin, davacı sigorta şirketinin halefiyetinin başlangıcı olan ödeme tarihinin olmasının gerektiği(Yargıtay 17 HD 2012/16603 E. ve 2013/2189 K.), bu suretle davalının ödeme tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, her ne kadar bilirkişi raporunda işlemiş faize yönelik hesaplama yapılmamış ise de Mahkememizce yapılan hesaplamada davacının 10.124,60-TL işlemiş faiz alacağının bulunduğunun anlaşıldığı, davacı taraf icra inkar tazminatı talebinde bulunmuş ise de dava konusu edilen sigortalıya ödenen bedelin davalı tarafından bilinmesinin ve hesaplanmasının beklenemeyeceği, zarar miktarının bilirkişi incelemesi ile tespit edilmesi gerektiği ve dolayısıyla likit olmadığı, bu durumda davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin yerinde olmadığı (İstanbul BAM 14 HD 2021/1708 Esas, 2024/1975 Karar sayılı ilamı) anlaşıldığından icra inkar tazminatı talebinin reddine ve netice itibari ile açılan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile;
a-)Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden açılan davanın REDDİNE,
b-)Davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi yönünden açılan davanın KABULÜNE, davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazının İPTALİNE, takibin 53.004,56-TL asıl alacak ve 10.124,60-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 63.129,16-TL üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak sureti ile devamına,
-Davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 4.312,35-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 762,44-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 3.549,91-TL harcın davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
-Davacı tarafından yatırılan toplam 1.250,84- TL harcın davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, Bilirkişi ücreti toplamı 9.117,00 TL'nin davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine,
5-6235 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife Hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak hazineye irat kaydına,
6-Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
7-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/04/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ..
¸e-imza