T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/683 Esas
KARAR NO : 2025/866 Karar
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 11/09/2023
KARAR TARİHİ : 16/10/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 31/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan "İtirazın İptali" davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı taraf T.c. Büyükçekmece ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili sigorta şirketinin, dava dışı sigortalı ...'a ait ... plakalı araç için Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi düzenlediğini, 22.11.2022 kaza tarihinde davalı ... Kiralama A.Ş. maliki ve işleteni olup, hasar tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresi altında bulunan ... plakalı aracın, müvekkili şirket nezdinde kasko sigortalı bulunan ... plakalı araca %100 tam kusurlu olacak şekilde çarparak dava dışı sigortalının aracına zarar verdiğini, dilekçe ekinde sunmuş oldukları olay yerinde .... Trafik Büro Amirliği memurlarınca tanzim edilen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'ndan anlaşılacağı üzere, Sürücü ... yönetimindeki ... plakalı araç ... Caddesi üzerinden ... istikametinden gelerek Ambarlı limanı istikametine dönüş yapmak isteyen sürücü, ... yönetimindeki ... plakalı aracın sağ ön çamurluk kısmına çarpması neticesinde maddi hasar oluştuğunu, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57/1-b maddesini ihlal ettiği kanaatine varıldığını, eksper raporunda, 22/11/2022 tarihinde İstanbul Beylikdüzü'nde meydana gelen kazanın taraflarına iletilen polis tutanağındaki gibi olduğu kanaatine varıldığının, ekspertiz çalışmaları servis yetkilisi le yapılan görüşmelere de ... plakalı aracın onarımı hususunda mutabık kaldığının bildirildiği, uzman eksper tarafından hesaplanmış iş bu meblağ uyarınca müvekkili şirket tarafından 19/01/2023 tarihinde 354,00-TL, 01/02/2023 tarihinde 67.594,64-TL hasar tazminatının dava dışı sigortalıya ödendiğini, yapılan ödemenin müvekkili şirketin Türk Ticaret Kanununun 1472. maddesine göre sigortalısının haklarına halef olmuş ve davalıya rücu mektubu göndererek ödemek zorunda kaldığı bedelin tahsilini talep ettiğini, davalı şirketin ödeme yapmaması üzerine, Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, ancak davalıların haksız ve mesnetsiz şekilde icra takibine itiraz ederek takibi durdurduklarını, bunun üzerine işbu davayı açma zarureti doğduğunu, kazaya, davalı ... bizzat %100 kendi kusuruyla sebebiyet verdiğini, 6098 sayılı TBK md 49 uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olduğunu, mezkur kazadan araç maliki ve işleten davalı ... A.Ş. 2189 sayılı KTK md 85: "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmü gereğince sorumlu olduğunu ancak ilgili davalıya yapılan takip öncesi başvuru ile netice alınamadığını, takip konusu alacağın likit olduğunu, İİK madde 67 hükmü gereğince davalı aleyhine takip konusu alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, davalının icra takibine vaki haksız itirazlarının iptali ile icra takibindeki miktar üzerinden; takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı, ticari faiz, yargılama harç ve masrafları eklenerek takibin devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Anonim Şirketi vekili; Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasına dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın tarafları incelendiğinde davacı konumunda ... Sigorta Anonim Şirketi, davalı olarak ise müvekkili şirket ile birlikte ... Sigorta Anonim Şirketi ve ... yer aldığını, Türk Ticaret Kanunu'nun ("TTK") 5. maddesinde, dava olunan şeyin tutarına ve değerine bakılmaksızın tüm ticari davalar ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olan mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu düzenlendiğini, TTK'nun 19. maddesinde ticari iş karinesi düzenlenmiş olup ilgili hüküm; "Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Ancak gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır. Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır." şeklinde olduğunu, kanun koyucu yapılan işe ilişkin sözleşmenin taraflardan birisi için bile ticari nitelikte olması halinde ticari iş olarak kabul edileceğini hüküm altına alınmış olduğunu, somut olayda davacı anonim şirket, davalılardan ikisi de anonim şirket olmakla ve dava konusu uyuşmazlık davacı sigorta şirketinin ticari nitelikteki bir sözleşmesinden kaynaklanmakla TTK'nun 19. maddesi uyarınca davacı için ticari nitelikte olan bir sözleşme ticari iş sayılacağından TTK'nun 5. maddesi uygulama alanı bulduğunu, diğer bir anlatımla, dava konusu uyuşmazlık davacı sigorta şirketi açısından bir ticari iş niteliğinde olması nedeniyle davaya bakmakla görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi, görevsiz mahkemede açılan işbu davanın usulden reddinin gerektiğini, husumet itirazlarının bulunduğunu, müvekkili şirketin finansal kiralama şirketi olup, müşterileriyle (finansal kiracı) 6361 sayılı Kanun gereği finansal kiralama sözleşmesi akdederek finansman sağladığını, müvekkili şirket ile dava dışı ... San. Tic. Ltd. Şti. ("... Proje") arasında 06.05.2019 tarihinde .... numaralı “Finansal Kiralama Sözleşmesi” akdedilmiş ve bu sözleşmeyle kazaya karışan ... plaka numaralı araç ... Proje'ye finansal kiralama yoluyla kiralandığını, dosya kapsamında bulunan finansal kiralama sözleşmesine göre, kazaya karışan aracın uzun süreli kira sözleşmesiyle davalı ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. tarafından kiralandığının anlaşıldığını, 2918 Sayılı Kanunun 3. maddesi gereğince, uzun süreli kiralama sözleşmesiyle zarar gören aracın işletenlik sıfatı davalı ... İnşaat ve Ticaret A.Ş.'ye geçtiğini, buna göre davalı finansal kiralama şirketinin işletenlik sıfatı bulunmadığından hakkındaki davanın husumet yokluğu sebebiyle reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediğini, Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra dosyasıyla müvekkili şirket aleyhine başlatılan icra takibine süresi içerisinde 29.05.2023 tarihinde sundukları borca ve yetkiye dair itiraz dilekçesinde, kanuni sebepler belirtilerek meydana gelen kaza nedeniyle tüm sorumluluğun ... Proje'ye ait olduğu beyan edilmiş olmasına ve sigorta şirketlerinin bu hususu bilmesine rağmen; huzurdaki davanın müvekkili şirket aleyhine ikame edildiğini, kaza tarihinde aracın dava dışı finansal kiracı ... Proje tarafından işletildiğinden, davaya konu Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra dosyasıyla talep edilen rücuen tazminatla ilgili müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davanın ... San., Tic., Ltd. Şti.ye ihbarını talep ettiklerini, davaya karışan aracı finansal kiralamaya konu olup işletenlik sıfatının uzun süreli kiralamalarda finansal kiracıda olduğunu, müvekkili şirketin meydana gelen kazada herhangi bir kusuru da olmadığını, dava konusu olayda davalı müvekkili şirketin kusursuz sorumlu olduğu bir vakıa da olmadığını, müvekkili şirket aleyhine ikame edilen benzer dava davanın reddine karar verildiğini, yine, müvekkili şirket aleyhine ikame edilen İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında mahkemenin hüküm tesisine yer olmadığına dair karar verdiğini, davacının kötü niyetli olarak bu davayı ikame ettiğini, davacının Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasıyla müvekkili şirket aleyhine icra takibi başlattığı, anılan icra dosyasına sundukları 29.05.2023 tarihli itiraz dilekçesinde kazaya karışan aracın dava dışı ... Proje'ye kiralandığı ve ayrıca 6361 Sayılı Kanun ve Karayolları Trafik Kanunu uyarınca müvekkil herhangi bir sorumluluğu olmadığı açıkça belirtilmiştir. İcra dosyası celb edildiğinde bu durumun açıkça görüleceğini, yapılan arabuluculuk görüşmelerinde de ilgili 6361 sayılı Kanun ve Yargıtay içtihatları kapsamında meydana gelen kaza nedeniyle tüm sorumluluğun finansal kiracıda olduğu izah edilmesine rağmen, davacı tarafın müvekkili şirketin finans kuruluşu olması nedeniyle huzurdaki davayı müvekkiline ikame ettiğinin açık olduğunu beyan ederek, öncelikle görevli mahkemede açılmayan davanın Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olması nedeniyle görevsizlikle usulden reddine, ayrıca davanın yetkisiz mahkemede açılmış olması nedeniyle İstanbul Mahkemeleri'nin yetkili olduğu kabul edilerek usulden reddine, müvekkili şirket bakımından husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esasa dair cevapları ve ekte sunmuş oldukları Yargıtay kararları ve emsal mahkeme kararları doğrultusunda açılan davanın esastan reddine, davacı taraf hakkında icra dosyasına konu alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, masraf ve vekâlet ücretinin davacı uhdesine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili; Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede ikame edildiğini, iş bu davayı görmede görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, davanın usulden reddinin gerektiğini, somut olayda davacının tacir olması ve müvekkili şirket ile sigortalının da tacir olması ve dava konusu uyuşmazlığın ticari nitelikteki bir sözleşmeden kaynaklanması nedeniyle davaya bakmakta görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, işbu nedenle mahkemenin görevine itiraz ettiklerini, her ne kadar birden fazla davalı bulunsa da görev konusunda özel mahkemenin bulunması halinde dava özel mahkeme olan Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, bu davanın yetkisiz mahkemede açılmış olup iş bu davayı görmekte yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, dava şartı zorunlu ara buluculuk kapsamında müvekkili şirket yönünden ara buluculuk başvurusu yapılmadığından davanın reddini istediklerini, davacı tarafından kasko poliçesi ile sigortalı bulunan sigortalısına teminat dışı olarak Eş Gratia ödemesi yaptığından müvekkili şirkete rücu edilemeyeceğini, müvekkili şirketin fiili ve yasal sigorta uygulamaları çerçevesinde, düzenlemiş olduğu sigorta poliçesi teminat limitleri ile sigortalısının ispatlanabilen kusuru oranında meydana gelen ve yine ispatlanabilen gerçek maddi zarardan sorumlu tutulabileceğini, kaza tespit tutanağına bakıldığında görüleceği üzere davacının dava dışı sigortalı araç sürücüsü Asma İnan'ın sürücü belgesinin bulunmadığını, davacının dava dışı sigortalısının meydana gelen kazada ehliyetsiz olarak kazaya sebebiyet verilmesi nedeniyle kusur durumuna bakılmaksızın talebin teminat dışı kaldığı gerekçesi ile sigortalısının taleplerinin reddedilmesi gerekiğini, şayet davacı tarafından da Ex Gratia (lütuf ödemesi) ödemesi yapıldıysa Müvekkili Şirkete rücu edilmesi mümkün olmadığından davanın reddinin gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla ancak sigortalıya sorumluluk atfedilmesi halinde müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilebileceğini, mahkeme tarafından itirazları reddedilecek ise kazada kusur durumunun ve yapılan ödemenin bilirkişi tarafından değerlendirilmesi gerektiğini, talep edilen ticari faizin hatalı olup itiraz ettiklerini beyan ederek, Davanın öncelikle görevsiz ve yetkisiz mahkeme açılması nedeniyle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise, itirazları doğrultusunda davanın reddine, davacı tarafından haksız ve kötü niyetle ikame edilen dava nedeniyle icra dosyasına konu alacağın %20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasında 13/03/2024 tarihli görevsizlik kararı ile dosya mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydedilmiştir.
Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.
Dava, davacı sigorta şirketi tarafından, sigortalı araçta meydana gelen kazada hasara uğraması nedeniyle sigortalısına ödediği bedelin rücuen tahsili için karşı taraf araç sürücüsüne, araç malikine ve karşı taraf aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacına karşı başlatılmış olan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.
Büyükçekmece Arabuluculuk Bürosunun ... numaralı dosyasında; 01/08/2023 tarihinde 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 17, m. 18/A ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 5/A uyarınca arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği anlaşıldı.
Dosya kapsamında bulunan Büyükçekmece İcra Dairesinin .... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçluları aleyhine 354,00-TL asıl alacak, 67.594,64-TL asıl alacak, 12,41-TL işlemiş faiz, 2.110,25-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 70.071,30-TL toplam alacak yönünden 18/05/2023 tarihinde icra takibi başlatıldığı, davalı BNP Paribas tarafından 29/05/2023 tarihinde takibe, yetkiye, borca ve ferilerine, faiz nispetine, faiz alacağına karşı borçlu bulunulmaması ve zamanaşımı nedeniyle itiraz edildiği, davalı .... Sigorta tarafından 29/05/2023 tarihinde takibe, ödeme emrine, yetkiye itiraz edildiği, davalı ... tarafından 30/05/2023 tarihinde Borca, Faize,İşlemiş Faize takibe ve tüm ferlerine itiraz edildiği, itirazlar üzerine takibin durduğu ve davanın bir yıllık yasal hak düşürücü sürede açıldığı görülmüştür.
Uyuşmazlık, Davacının takip ve dava tarihi itibariyle 22/11/2022 tarihli kaza nedeni ile rücu şartları oluşup oluşmadığı, davacının davalıdan ödenen bedeli talep edip edemeyeceği, davalının kusurunun olup olmadığı, gerçek zararın takibe konu miktar ile uyumlu olup olmadığı, tahsili gereken alacak miktarının ne olduğu, davacının bu alacağı talep edip edemeyeceği, borcun ödenip ödenmediği, borçlunun temerrüte düşüp düşmediği temerrüt tarihinin , uygulanması gereken faiz tür ve oranının, buna göre tahakkuk eden faiz miktarının ve toplam alacağın ne olduğu, icra-inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda toplandığı tespit edildi.
Dosyanın bilirkişiye verildiği, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 28/04/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında; "İş bu Bilirkişi Heyet Raporu 6754 sayılı Bilirkişilik Kanununun 3.maddesinin 2.fıkrası doğrultusunda, ilgili kanunlar ile kanunlara bağlı yönetmelikler ve genelgelerin ilgili maddelerine atıfta bulunularak hüküm kurmaya ve denetime elverişli olarak hazırlanmıştır. Tüm delillerin hukuki münakaşası, her türlü hukuki tavsif, tarafların, masraf, vekâlet ücreti ve benzeri diğer istemleri ile ilgili taleplerin takdiri ve nihai kararı tamamıyla Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Davalı .... ŞİRKETİ adına tescil kaydı bulunan, davalı .... ANONİM ŞİRKETİ tarafından sigortalı .... plaka sayılı otomobil sürücüsü davalı ... araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla neticelenen bu trafik kazasının oluşumunda %100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA ASLİ DÜZEYDE TAM KUSURLU olduğu; Davacı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ tarafından kasko sigortası ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü Asma İNAM araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla neticelenen bu trafik kazasının oluşumunda ATFA KABİL BİR KUSURUNUN BULUNMADIĞI; Hasar onarım tutarı yönünden yapılan piyasa araştırmaları neticesinde ... plakalı aracın hasar onarımının yedek parça, işçilik ve KDV dahil 67.948,64-TL tutar ile yapılabileceği, Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile dava dışı ...'ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı aracın kasko muhataraları neticesinde gerçekleşecek rizikoları temin etmek maksadıyla 03.02.2022 başlangıç 03.02.2023 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı .... Kasko-Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği; 22.11.2022 tarihinde meydana gelen hasar sonucunda oluşan zararın, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; Dava dışı ...'ın karışığı kaza anında sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracı kullanmak için geçerli sürücü belgesinin bulunmadığının tespit edildiği, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nu kapsamında Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından yayınlanan Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları Tebliğinin AS/4 maddesi gereğince geçerli sürücü belgesine sahip olmadan araç kullanılması sırasında meydana gelen hasarların Teminat Dışında Kalan Zararlar kapsamında değerlendirildiği; Dava dışı ...'ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar sebebiyle, davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından teminat dışında kalan hasara bağlı olarak ödenen tazminatın ex-gratia(lütuf ödemesi) niteliğinde olduğu ve poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceği, Davacı ... Sigorta A.Ş.'nin teminat kapsamına girmeyen, ex-gratia(lütuf ödemesi) niteliğinde olan hasarı tazmin etmek suretiyle halefiyet hakkını elde edemeyeceği ve davalılara karşı rücuen tazminat talep etme şartlarının gerçekleşmeyeceği, görüş ve kanaatine varıldığı, Zaman aşımı, ihbar yükümlülüğü vb. şartların değerlendirilmesi ile davacının vekâlet ücreti, faiz ve benzeri diğer istemleri ile ilgili taleplerinin değerlendirilmesine ilişkin takdirin mahkemeye ait olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Dava dışı ...'ın ehliyetinin geçerlilik süresi bakımından inceleme yapılabilmesi için 2022 tarihli yurt dışı giriş-çıkış bilgilerinin gönderilmesi için emniyet müdürlüğüne yazı yazılmış, müzekkere cevabının gelişine müteakip davacı vekilinin itirazları da dikkate alınarak dosyanın sadece sigorta bilirkişisine tevdiine karar verilmiş, sigorta bilirkişisi tarafından dosyaya sunulan 21/08/2025 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında; " İş bu Bilirkişi Ek Raporu 6754 sayılı Bilirkişilik Kanununun 3.maddesinin 2.fıkrası doğrultusunda, ilgili kanunlar ile kanunlara bağlı yönetmelikler ve genelgelerin ilgili maddelerine atıfta bulunularak hüküm kurmaya ve denetime elverişli olarak hazırlanmış olduğu, Tüm delillerin hukuki münakaşası, her türlü hukuki tavsif, tarafların, masraf, vekâlet ücreti ve benzeri diğer istemleri ile ilgili taleplerin takdiri ve nihai kararı tamamıyla Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Dava konusu olay ile ilgili kök raporda belirtilen hususlar, tarafların beyanları kapsamında tekrar titizlikle incelendiği, dosya münderecatına davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından eklenen yeni belgelerin detaylıca irdelenmesi ve değerlendirilmesi suretiyle bu bilgi ve belgeler ışığında hazırlanan kök rapordaki görüşler aşağıdaki şekilde revize edildiği, Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile dava dışı ...'ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı aracın kasko muhataraları neticesinde gerçekleşecek rizikoları temin etmek maksadıyla 03.02.2022 başlangıç 03.02.2023 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı ... Kasko-... Kasko-Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği; Dava dışı ...'ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta 22.11.2022 tarihinde meydana gelen hasarın, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarının Madde Al/a fıkrasında açıklanan şartlar kapsamında aracın diğer bir araç ile çarpışması sonucunda gerçekleştiği, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin sigortacı sıfatı ile Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları kapsamında düzenlediği ... numaralı ... Kasko-Genişletilmiş Kasko Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminat limiti(Rayiç Değer) ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu; 22.11.2022 tarihinde meydana gelen hasar sonucunda oluşan zararın, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; ... plaka sayılı araçta gerçekleşen heyetimizde görevli makine mühendisi bilirkişisi tarafından kök raporda tespit edilen 67.948,64-TL(KDV dâhil) tutarındaki maddi zararın, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin sigortacı sıfatı ile düzenlediği ... numaralı ... Kasko-Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminatı kapsamında sigortalısı araç maliki dava dışı ...'a ve/veya aracın onarımını gerçekleştiren anlaşmalı servise, poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması kaydıyla ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı; Davacı .... Sigorta A.Ş. tarafından dosyada mübrez 01.02.2023 tarihli ödeme dekontu ekindeki ekstre ile 67.594,64-TL ve 19.01.2023 tarihli ödeme dekontu ekindeki ekstre ile 354,00-TL olmak üzere toplam 67.948,64-TL tutarındaki hasar tazminat tutarının ... plaka sayılı aracın onarımını gerçekleştiren anlaşmalı servise ödendiği; ... plaka sayılı araçta gerçekleşen 67.948,64-TL tutarındaki maddi zararı davacı ... Sigorta A.Ş.'nin dosyada mübrez ödeme dekontları ile ödemek suretiyle tazminat yükümlülüğünü yerine getirdiği, ödediği ana para tazminat miktarı ile sınırlı olmak kaydıyla halefiyet hakkına sahip olduğu; ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...”ın kazanın oluşumunda 94100 oranında ASLİ ve TAM KUSURLU olması sebebiyle, araç işleteninin 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bağlı yönetmelikler gereği dava dışı ...'ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta kaza sonucunda meydana gelen maddi zarardan sürücünün kusuru nispetinde %100 oranındaki kısmından işleteninin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu; Gerçekleşen zararın, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile ... plaka sayılı aracın işletenine yüklenen hukuki sorumlulukların teminat altına alınması maksadıyla 23.08.2022 başlangıç 23.08.2023 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları kapsamında tanzim edilen 516994423/0 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hükümleri gereğince, poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu; 22.11.2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda oluşan zararın, ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk poliçesinin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; Dava konusu kaza tarihinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği, dava konusu kaza tarihinde Kara Yolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin maddi tazminat limitinin araç başına 100.000,00-TL olduğu, davalı ... Sigorta A.ş.nin poliçe teminat limiti 100.000,00-TL tutarına kadar gerçekleşen toplam tazminat tutarından sorumlu olduğu, artan bakiyenin poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceği, Gerçekleşen zarardan ... plaka sayılı aracın, sürücüsü davalı ...'ın kusuru nispetinde %100 oranındaki 67.948,64-TL tutarındaki kısmından araç işleteninin sorumluluğunun bulunduğu, meydana gelen zararın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile düzenlenen .... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi hükümleri gereği, Maddi Tazminat Teminat limitinin araç başına 100.000,00-TL tutarındaki poliçe limitini aşmadığı; Davacı ... Sigorta A.Ş.'nin halefiyet hakkına dayanarak zararın meydana gelmesine sebep olan ... plaka sayılı aracın sürücüsünün kusuru nispetindeki 0100 oranındaki 67.948,64-TL tutarındaki ana para hasar tazminat bedelini araç maliki davalı .... Kiralama A.Ş.'nin kaza tarihinde 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamındaki hukuki sorumluluklarını teminat altına alan, davalı ... sigorta A.Ş.'ne karşı rücuen tazminat talep şartlarının gerçekleşeceği, Zaman aşımı, ihbar yükümlülüğü vb. şartların değerlendirilme: davacının masraf vekâlet ücreti, faiz ve benzeri diğer istemleri ile ilgili taleplerinin değerlendirilmesine ilişkin takdirin Mahkemeye ait olduğu;" sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Bilirkişi raporları HMK 280. Maddesi uyarınca taraflara tebliğ edilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Madde 1401/1 bendinde; Sigorta sözleşmesi, sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi hâlinde bunu tazmin etmeyi ya da bir veya birkaç kişinin hayat süreleri sebebiyle va da hayatlarında gerçekleşen bazı olaylar dolayısıyla bir para ödemeyi veya diğer edimlerde bulunmayı yükümlendiği sözleşmedir.”
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu Madde 11/1 bendinde; “Sigorta sözleşmeleri: Madde 1l- (2) Sigorta sözleşmelerinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. Ancak, sigorta sözleşmelerinde işin özelliğine uygun olarak özel şartlar tesis edilebilir. Bu hususlar, sigorta sözleşmesi üzerinde ve özel şartlar başlığı altında herhangi bir vanılsıva neden olmavacak sekilde acık olarak belirtilir.”
Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları Madde Al ve A4 te; “Sigortanın Kapsamı Madde Al- Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin aşağıda belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, ©) Üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, d) Aracın yanması, e) Aracın veva araç parçalarının çalınması veva çalınmaya teşebbüs edilmesi.”
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Madde 1461/1 bendinde; Sigorta bedeli: Madde 1461- (2) Sigortacının sorumluluğu sigorta bedeli ile sınırlıdır. Sigorta bedeli, rizikonun gerçekleştiği andaki sigortalı menfaatin değerini aşsa bile, sigortacı uğranılan zarardan fazlasını ödemez.”
Dosya tüm deliller ile birlikte somut olay bakımından değerlendirildiğinde; 22.11.2022 tarihinde gerçekleşen kaza sonucunda gerçekleşen zarar kapsamında davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından 01.02.2023 tarihli ödeme dekontu ile 67.594,64-TL ve 19.01.2023 tarihli ödeme dekontu ile 354,00-TL olmak üzere toplam 67.948,64-TL tutarındaki hasar tazminat tutarının ... plaka sayılı aracın onarımını gerçekleştiren anlaşmalı servise ödendiği, davacı ... Sigorta A.Ş.'nin tazminat yükümlülüğünü yerine getirdiği ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Madde 1472/1 uyarınca halefiyet hakkına sahip olduğu anlaşılmaktadır. Sigortacı ödediği tazminat tutarı ile sınırlı olmak kaydı ile halefiyet hakkına dayalı olarak rücu talebini zarar verenlere karşı kullanabilir. Tazminat yükümlülüğünü yerine getirmek suretiyle halefiyet hakkına sahip olan sigortacı, rücu talebini öncelikle zarar verenin varsa, ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yönlendirmelidir. Zarar veren tarafın sigorta poliçesinde bulunan limitler, gerçekleşen zarar tutarını karşılamaya yetiyorsa, meydana gelen zarar, poliçe kapsamında giderilir. Davalı ...'ın kazanın gerçekleşmesinde %100(yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu Trafik bilirkişisince tespit edilmiştir. Davalı ... kazaya sebep olan ... plaka sayılı araç işleteninin 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85/1 maddesi gereğince sorumluluğunun bulunmaktadır. Davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından, kazaya sebep olan kusurlu aracın 23.08.2022 başlangıç 23.08.2023 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinin tanzim edildiğinden sorumludur. Davalılardan ... Kiralama Anonim Şirketi ise araç maliki olduğundan sorumluluğu bulunmaktadır. Kaza sonucunda meydana gelen maddi zarardan sürücünün kusuru nispetinde %100 oranındaki kısmından işleteninin, sürücünün ve malikin müştereken ve müteselsilen sorumlu olması nedeni ile davacının ödeme yaptığı miktar üzerinden takibe başladığı anlaşılmakla 67.594,64-TL 2.110,25-TL faiz alacağı ile 354,00-TL asıl alacak, 12,41-TL faiz alacağı bakımından rücuen tazminat talep şartlarının gerçekleştiği anlaşılmakla yapılan itirazın iptali lie takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
İİK'nın 67/2. maddesine göre itirazın iptali davasında, alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için hükmün usulüne uygun yapılmış bir icra takibinin bulunması, borçlunun süresi içerisinde ödeme emrine itiraz etmesi, alacaklının bir yıl içerisinde itirazın iptali davasını açması ve davasında haklı çıkarak inkar tazminatı talep etmiş olması gerekir. Burada borçlu itirazının kötü niyetle yapılmış olması veya alacağın bir belgeye bağlanması koşulu aranmaz. Bu yasal koşullar yanı sıra takibe konu alacağın likit olması da gerekir. Bir alacağın likit olup olmadığı her olay özelliklerine göre değişmekle birlikte alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilerek sonuca ulaşılmalıdır. Buna göre, likit bir alacaklıdan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması yada borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlarının bilinmesi ya da bilinmesinin gerekmesi gerekir. Davalı taraf talebine karşı koymasının haklı nedenlere dayanıp dayanmadığının belirlenmesi, rücu şartlarının belirlenmesi yargılama yapılmasını gerektirdiğinden alacağın likit (muayyen, belirli) olduğundan söz edilemez. Bu durumda mahkemece davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın İİK'nın 67/1.maddesi uyarınca KABULÜNE,
1-Büyükçekmece İcra Müdürlüğünün ... (Kapatılan Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ...) Esas sayılı ilamsız icra takibine davalı tarafından yöneltilmiş olan 67.594,64-TL 2.110,25-TL faiz alacağı ile 354,00-TL asıl alacak, 12,41-TL faiz alacağı bakımından itirazın iptali ile asıl alacak tutarına icra takip tarihinden itibaren takip tarihinden davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2.maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına,
2- İİK'nın 67/2. maddesi şartları oluşmadığından davacının icra inkar tazminat talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 4.786,57-TL ilam harcın davacı tarafından yatırılan 846,29-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 3.940,28-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvuru harcı, 846,29-TL peşin nispi harç, 38,40-TL vekalet harcı, olmak üzere toplam 1.154,54-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 17.574,5-TL toplam yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacı tarafa iadesine, (Gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
7-Davalılar yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa tarafa iadesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Bakırköy Arabuluculuk bürosunun arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili hazineye irat kaydına,
9-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre kabul edilen miktar üzerinden hesap edilen olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Mahkemece verilen kararın niteliği nazara alınarak davalı tarafın yapmış olduğu masrafın yine harcamayı yapan davalı üzerine bırakılmasına,
11-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince tarafların talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/10/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ....
¸e-imzalı