T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/1004 Esas
KARAR NO : 2026/377
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 24/11/2025
KARAR TARİHİ : 05/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçeside;Müvekkili ... 'ın hamili olduğu verilen çekler kaybolduğunu, çalındığını, Zayi olan çeklerin üçüncü kötü niyetli kişilerin eline geçerek bu kişilerin sebepsiz zenginleşme yolu ile haksız menfaat temin etmelerinin ve müvekkili mağdur duruma düşürülmesinin engellenmesi için iş bu davanın tarafımızca ikamesi zaruriyet kesbettiğini, ... ... /... şubesine ait, keşidecisi ... Mimarlık ve İnşaat Ltd. Şti. olan .... seri nolu, 700.000 TL bedelli, keşide tarihi 30.11.2025, keşide yeri İstanbul olan çek. ... Büyükçekmece /İstanbul şubesine ait, keşidecisi ... Mimarlık ve İnşaat Ltd. Şti. olan .... seri nolu, 700.000 TL bedelli, keşide tarihi 30.12.2025, keşide yeri İstanbul olan çek. .... /.... şubesine ait, keşidecisi ... Mimarlık ve İnşaat Ltd. Şti. olan ... seri nolu, 500.000 TL bedelli, keşide tarihi 30.01.2025, keşide yeri İstanbul olan çek. Bilgileri verilen ilgili çeklerin teminatsız ya da makul bir teminat bedeli karşılığı Ödemeden Men Yasağı verilmesini, mahkemeniz tarafından verilecek çek iptali kararına kadar ödenmesinin engellenmesini, ilgili çeklerin iptalini sayın mahkemenizden talep ettiğini, Dava konusu çekler hakkında teminatsız ya da makul bir teminat bedeli karşılığı Ödemeden Men Yasağı verilerek çeklerin üçüncü kişilere ödenmesinin engellenmesi için ilgili bankaya müzekkere yazılmasını, kayıp nedeni ile çek iptali kararı verilmesini talep etmiştir.
Dava, kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2. maddesi “Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.” Aynı kanunun 818. maddesinin atıf yaptığı 757/1. Maddesi ise “İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” hükmünü haizdir. Senedin iptaline karar verilebilmesi için senedin ziyaı sırasında veya ziyaın öğrenildiği tarihte senet üzerinde hak sahibi bulunmak gerekir. Kıymetli evrak hukukunda senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır.
HMK'nın 114/1. maddesinde dava şartları tahdidi olarak sayıldıktan sonra anılan maddenin ikinci fıkrasında da "Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." hükmü ile diğer kanunlarda dava şartlarına ilişkin düzenlemelerinde dikkate alınması gerekliliğine vurgu yapılmıştır.
HMK'nın 115. maddesi; "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.(2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder." şeklindedir.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde;
Mahkememizce TTK'nın 762. maddesi gereğince Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilan yaptırılmış olup, çeklerin süresi içerisinde bankaya ibraz edilip edilmediği sorulmuş, ... T.A.Ş.'nin 03/12/2025 tarihli, ... Bankası A.Ş'nin 05/02/2026 tarihli, ... T.A.Ş'nin 06/04/2026 tarihli cevabi yazılarda çeklerin ibraz edildiği bildirilmiş olup davacıya çekleri bankaya ibraz edenler hakkında istirdat davası açmak üzere süre verilmiş olup, meşruhatlı davetiye davacı vekiline .... seri nolu çek yönünden 25/01/2026 tarihinde ,.... seri numaralı çek yönünden 15/02/2026 tarihinde ,..... seri numaralı çek yönünden 22/04/2026 tarihinde tebliğ edilmiş olmasına rağmen davacı vekili tarafından verilen kesin sürede istirdat davası açılmadığından şartları oluşmayan çek iptali talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Talebin REDDİNE,
2-Mahkememizce verilen ödeme yasağının kaldırılmasına, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00-TL harcın davacı tarafından yatırılan (Başvurma, Peşin, Vekalet harcı olmak üzere) 1.318,30-TL'den mahsubu ile bakiye 586,30-TL harcın karar kesinliştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine burakılmasına, 5- Sarf olunmayan delil/gider avanslarının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, 6-Hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren bir ay içinde tazminat davasının açılmaması halinde teminatın iadesine, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere talep edenin yokluğunda karar verildi.05/05/2026 Katip ...
¸E-imza
Hakim ...
¸E-imza
Full & Egal Universal Law Academy