T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/254 Esas
KARAR NO: 2025/313
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 21/03/2025
KARAR TARİHİ: 15/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ile; müvekkilinin keşidecisi ..... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 15/01/2009 keşide tarihli 25.000,00 TL bedelli, ....... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 25/01/2009 keşide tarihli 20.000,00 TL bedelli, ..... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 05/02/2009 keşide tarihli 30.000,00 TL bedelli, ..... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 20/02/2009 keşide tarihli 35.000,00 TL bedelli, ..... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 25/02/2009 keşide tarihli 40.000,00 TL bedelli, ....... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 05/03/2009 keşide tarihli 28.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 15/03/2009 keşide tarihli 23.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 25/03/2009 keşide tarihli 18.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 05/04/2009 keşide tarihli 22.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 15/04/2009 keşide tarihli 26.000,00 TL bedelli, ..... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 25/04/2009 keşide tarihli 24.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 15/05/2009 keşide tarihli 24.000,00 TL bedelli, .... çek numaralı, keşidecisi ....... olan ....... Bankası ....... Şubesinden alınmış 25/05/2009 keşide tarihli 22.000,00 TL bedelli, ..... çek numaralı çeklerin zilyedi olduğunu, ancak söz konusu çeklerin müvekkilinin rızası hilafına elinden çıktığını, kaybolan çeklerin 3. şahıslar tarafından kullanılması ihtimaline binaen çeklere öncelikle ödeme yasağı konulmasını, adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesini, devamında da adı geçen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ve GEREKÇE:
Dava, 6102 sayılı TTK.nın 757 vd. maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."
Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).
Mahkememizin 24/03/2025 tarihli ara kararı ile " 2-Davacı vekiline talebe konu çekler yönünden meşru hamil olduğunu gösterir tüm delillerini ( çeklerin ön ve arka yüzlerini gösterir fotokopiler, fatura belge, çek tahsilat makbuzu vs. belgeler ) sunmak üzere 2 HAFTALIK KESİN süre verilmesine, kesin süre içerisinde istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde tekrar bu hususta delil bildirme hakkından vazgeçmiş sayılacağının ve dosyanın mevcut haliyle karara çıkartılacağının ihtarına, (iş bu ara kararın tebliği ile ihtaratın yapılmış sayılmasına,) " karar verilmiş, işbu ara karar 29/03/2025 tarihinde tebliğ edilmiş olup, verilen kesin süreye rağmen davacı tarafından çekin hamili olduğuna ilişkin belge sunulmadığı anlaşılmıştır.
Bu doğrultuda davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği çekler yönünden hak sahibi olduğunu ispata elverişli bilgi ve belgeleri verilen kesin süre içerisinde ibraz edemediği, bu nedenle mevcut haliyle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı, çekin iptalini isteme imkanı yalnızca çekin hamiline tanınmış olup, (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43 HD. 2021/1895 E., 2021/1599 K sayılı ilamı) davacı taraf da hamil olduğunu ispatlayamadığına göre, dosya üzerinde yapılan inceleme ile davanın reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40-TL peşin harç ve 615,40 TL başvurma harcının davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde karar verildi. 15/04/2025
Katip .....
¸e-imza
Hakim ....
¸e-imza