T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/778 Esas
KARAR NO: 2025/814
TALEP KONUSU: Kıymetli Evrak İptali
TALEP TARİHİ: 12/09/2025
KARAR TARİHİ: 06/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/10/2025
Davacı tarafından mahkememizde açılan Çek İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin hamili olduğu Keşidecisi .... Kaynakları İth. İhr. San. Tic. LTD. ŞTİ. olan ...BANK .... Şubesinden ait 2.000.000,00 TL(iki milyon) bedelli, .... seri numaralı çeki zilyetliğindeyken zayi olduğunu, Müvekkilinin zilyedi olduğu iş bu çeki kaybettiğini, Zayi edilen çekin üçüncü şahısların ellerine geçmesi halinde müvekkilinin mağdur olacağınıı, Bu nedenle kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız şekilde yararlanarak sebepsiz zenginleşmesine mahal vermemek ve müvekkilin mağdur olmaması için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına ve çekin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İstem; 6102 Sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin atfı ile aynı kanunun 757/1 ve 759/1 maddeleri kapsamında düzenlenen zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
6100 sayılı HMK'nun 320. maddesinde mahkemenin mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar vereceği düzenlemesi de nazara alındığında, somut olayın belirginliğine bağlı ve çekişmesiz yargı işi de olması sebebiyle duruşma açılmadan, Anayasa'nın 141/4 maddesindeki dava ve usul ekonomisi kurallarına uygun olarak yargılama sonlandırılmıştır.
6102 Sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin atfı ile aynı kanunun 757/1 ve 759/1 maddeleri uyarınca; iradesi dışında çek elinden çıkan hamil, çekin kimde olduğu bilinmiyorsa, çekin ödeme yeri veya hamilin yerleşim yerinden çekin iptaline karar verilmesini talep edebilir. Çekin zayii nedeniyle iptali davası açma hakkı hamile ait olup, zayi nedeniyle iptal talebinde bulunan kişi, çekin hamili olduğunu ve çekin kaybolduğunun "kuvvetle muhtemel" olduğunu ispata elverişli deliller sunmalıdır.
Çekin zayi edildiği durumlarda, 6102 sayılı TTK'nın 651/2. maddesinde iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişinin senede bağlı alacak hakkı olan yetkili hamil olduğunun belirtildiği; hamile bu hakkın tanınmasındaki amaç, kambiyo senedi vasfını haiz ve henüz ibraz edilmemiş çekten doğan hakkın, çekin elinde bulunması ihtimalinde hak sahibi olmayan üçüncü kişilerce kullanılmasının önüne geçmektir.
Mahkememizin 15/09/2025 tarihli ara kararı ile davacı tarafa; " 1-Davacının iptale konu çek ile ilgili meşru hamil olduğuna ilişkin; çekin ön ve arka suretini, çek teslim bordrolarını, alacak iddiasına dayanak borç ilişkisini gösterir belgeleri ile sair tüm delillerini sunması için 1 haftalık kesin süre verilmesine, 1 haftalık kesin süre içinde delillerin sunulmaması halinde davanın usulden reddine karar verileceğinin ihtarına, (işbu ara kararın tebliğinin ihtar sayılmasına)
" karar verilmiştir.
Kesin süre ihtaratını içeren ara karar evrakının davacı vekiline 16/09/2025 tarihinde tebliğe çıkartıldığı (elektronik tebligat çıkartıldıktan 5 gün sonrası 21/09/2025 tarihinde tebliğ edilmiş sayılacağı), kesin süre içerisinde davacı-talep eden tarafça dosyayı sunulmuş dilekçe bulunmadığı anlaşılmıştır.
Her ne kadar davacı tarafça mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği çekin iptalini talep etmiş ise de; kıymetli evrak kaybından kaynaklanan hasımsız iptal davası açma hakkının alacaklı sıfatını taşıyan meşru hamile ait bulunduğu, davacının meşru hamil (alacaklı) sıfatının bulunmadığı, bunun belge ile ispat edilemediği ve çekin tüm bilgilerinin de bildirilmediği görülmekle davanın 6100 sayılı HMK madde 114/1-h ve 115/2 gereği hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın 6100 sayılı HMK m. 114/1-h ve 115/2 gereği hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2-Davacı tarafça yatırılan 615,40-TL peşin harcın karar ve ilam harcına mahsubuna, başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
4-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacı tarafın talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi.06/10/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı