Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş.’nin bayilerle akdettiği dikey anlaşmalar ve diğer uygulamaları ile 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediğinin tespiti - Karar Sayı 20-16/232-113

Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2018-1-013 (Soruşturma)
Karar Sayısı : 20-16/232-113
Karar Tarihi : 26.03.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Ahmet ALGAN,
Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: Hasan ADIYAMAN, Arın Özge HİMMETOĞLU,
Furkan BAŞTÜRK, Çiğdem KIR
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN : - Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş.
Temsilcileri: Av. Deniz TUNCEL, Süleyman CENGİZ ,
Av. Mey AKKAYAN
Büyükdere Caddesi No:199 Levent 34394 İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş.’nin bayilerle akdettiği
dikey anlaşmalar ve diğer uygulamaları ile 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini
ihlal edip etmediğinin tespiti.
(1) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle,
- Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş. (BAYMAK) ile başvuru sahibi arasında
imzalanan bayilik sözleşmesinin süresiz olduğu ve başvuru sahibinin münhasır
bayi olarak çalışacağının, sözleşme ekinde yer alan ürünler haricinde marka ve
ürün satamayacağının sözleşme maddesinde yer alan rekabet etmeme
yükümlülüğü ile hüküm altına alındığı,
- Bayilik sözleşmesinde ürün bedellerinin fiyat listesi ile belirleneceğinin ve toplu iş
alımlarında özel fiyat ve iskonto uygulamalarının yapılabileceğinin belirtildiği,
- BAYMAK’ın başvuru sahibine, dağıtıcı/toptancı bayilerin tüketiciye satış hakkı
olmaksızın sadece kendi alt bayilerine satış hakkı olduğunu, yetkili teknik
servislerin sadece ürünlerine ilişkin servis hizmeti alacak tüketicilere hizmet
vereceğini ve ürün satışı yapmayacağını taahhüt ettiği ancak uygulamada söz
konusu taahhüde aykırı davrandığı,
- Başvuru sahibinin BAYMAK’tan izin almadan toptancı/dağıtıcı bayilere satış
yapamayacağının belirtildiği,
- BAYMAK’ın başvuru sahibine karşı birçok kez ürün kısıtlaması, iskonto talebine
cevap vermeme/reddetme ve mal vermeme gibi rekabeti kısıtlayıcı
uygulamalarda bulunduğu, BAYMAK’ın bu tutumu ile bayileri arasında ayrımcı
uygulamalar gerçekleştirdiği
iddia edilmiş, konunun 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054
sayılı Kanun) kapsamında incelenmesi talep edilmiştir.
20-16/232-113
2/70

(2) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 15.03.2018 tarih ve
2178 sayı ile intikal eden başvuru üzerine düzenlenen 15.03.2018 tarihli ve 2018-1-
013/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu, 05.04.2018 tarihli Rekabet Kurulu (Kurul)
toplantısında görüşülmüş ve 18-10/191-M sayı ile BAYMAK’ın bayileriyle akdettiği
dikey anlaşmalar ve diğer uygulamalar ile 4054 sayılı Kanun’u ihlal edip etmediği ve
soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının tespiti amacıyla aynı Kanunun 40.
maddesinin birinci fıkrası uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. İlgili
karar uyarınca düzenlenen 17.08.2018 tarih ve 2018-1-013/ÖA sayılı Önaraştırma
Raporu Kurulun 06.09.2018 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 18-30/523-259 sayı
ile BAYMAK’ın bayileri arasında ayrımcılık yapmak ve başvuru sahibine ürün
sağlamayı reddetmek suretiyle 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddialarına ilişkin olarak
4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmamasına; bununla
birlikte rekabet etmeme yükümlülüğü bulunan bayilik sözleşmelerinin süresiz veya
belirsiz süreli olarak imzalandığı, bayilik sözleşmelerinde yeniden satış fiyatının
tespiti niteliğinde hükümlerin bulunduğu ve BAYMAK’ın bu hükümlere dayanarak
bayilerinin satış fiyatlarına müdahale ettiği ve BAYMAK’ın bayilerinin internet
üzerinden satış yapmalarını engellediği iddialarına ilişkin olarak ise BAYMAK’ın 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediğinin tespiti amacıyla aynı Kanunun 41.
maddesi uyarınca 06.09.2018 tarih ve 18-30/523-M sayı ile soruşturma açılmasına
karar verilmiştir.
(3) 13.09.2018 tarih ve 11270 sayılı Soruşturma Bildirimi 19.09.2018 tarihinde
BAYMAK’a elden tebliğ edilmiş, teşebbüsün birinci yazılı savunması 19.10.2018 tarih
ve 7623 sayı ile süresi içinde Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Bunun yanı sıra
BAYMAK tarafından 12.12.2018 tarih ve 8774 sayılı yazı ile ek beyan dilekçesi
sunulmuştur.
(4) Soruşturma süresinin uzatılmasına ilişkin olarak hazırlanan 11.02.2019 tarih ve 2018-
1-013/BN-1 sayılı Bilgi Notu Kurulun 13.02.2019 tarihli toplantısında görüşülmüş ve
soruşturmanın 06.03.2019 tarihinde sona eren ilk altı aylık süresi 19-07/87-M sayılı
karar ile 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin birinci fıkrası çerçevesinde altı ay
uzatılmıştır.
(5) Önaraştırma sürecinde 31.07.2018 tarihinde ve soruşturma kapsamında 19.09.2018
tarihinde BAYMAK’ta yerinde incelemeler gerçekleştirilmiştir. 01.08.2018 tarihinde ise
başvuru sahibi ile görüşme yapılmıştır.
(6) Önaraştırma ve soruşturma dönemlerinde BAYMAK’tan bazı bilgiler talep edilmiştir.
Talep edilen söz konusu bilgi ve belgeler 06.08.2018 tarihli ve 5563 sayılı,
14.08.2018 tarihli ve 5733 sayılı, 17.08.2018 tarihli ve 5833 sayılı, 21.05.2019 tarihli
ve 3419 sayılı, 17.06.2019 tarihli ve 3947 sayılı, 30.07.2019 tarihli ve 4984 sayılı
yazılar ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir.
(7) Yürütülen soruşturma kapsamında 25.04.2019 tarihinde BAYMAK bayilerinden (…..),
30.04.2019 tarihinde (…..) ve 27.06.2019 tarihinde (…..) ile; ayrıca 30.04.2019
tarihinde BAYMAK bayisi olmayan (…..) ve (…..) ile görüşmeler yapılmıştır.
(8) Diğer yandan dosya kapsamında Mitsubishi Elektrik A.Ş. (MITSUBISHI), Vestel
Ticaret A.Ş. (VESTEL), BSH Ev Aletleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (BSH), Samsung
Elektronik Pazarlama ve Ticaret Ltd. Şti (SAMSUNG), Ariston Thermo Isıtma ve
Soğutma Sistemleri İth. İhr. ve Dağ. Ltd. Şti. (ARISTON), Arçelik A.Ş. (ARÇELİK),
Vailant Isı San. ve Tic. Ltd. Şti. (VAILANT), Türk Demir Döküm Fabrikaları A.Ş.
(DEMİRDÖKÜM), Termo Teknik Tic. ve San. A.Ş. (TERMOTEKNİK), Bosch
20-16/232-113
3/70

Termoteknik Isıtma ve Klima San. Tic. A.Ş. (BUDERUS), Viessmann Isı Tek. Tic.
A.Ş. (VIESMANN), Daikin Isıtma ve Soğutma Sistemleri San. Tic. A.Ş. (DAIKIN),
E.C.A. Presdöküm San. A.Ş. (ECA) ve Alarko Carrier San. ve Tic. A.Ş.
(ALARKO)’den 23.07.2019 tarihli ve 8529 sayılı; Doğal Gaz Cihazları Sanayicileri ve
İş Adamları Derneği’nden (DOSİDER) 08.08.2019 tarih ve 9324 sayılı; İklimlendirme
Soğutma Klima İmalatçıları Derneği’nden (İSKİD) 08.08.2019 tarih ve 9325 sayılı bilgi
isteme yazıları ile bilgi talebinde bulunulmuştur.
(9) VAILANT’dan gelen bilgi ve belgeler 26.07.2019 tarih ve 4939 sayı, ALARKO’dan
gelen bilgi ve belgeler 29.07.2019 tarih ve 4962 sayı, BSH’den gelen bilgi ve belgeler
29.07.2019 tarih ve 4963 sayı, VESTEL’den gelen bilgi ve belgeler 29.07.2019 tarih
ve 4964 sayı, DAIKIN’den gelen bilgi ve belgeler 29.07.2019 tarih ve 4965 sayı,
MITSUBISHI’den gelen bilgi ve belgeler 29.07.2019 tarih ve 4966 sayı, ARÇELİK’ten
gelen bilgi ve belgeler 29.07.2019 tarih ve 4967 sayı, DEMİRDÖKÜM’den gelen bilgi
ve belgeler 29.07.2019 tarih ve 4971 sayı, TERMOTEKNİK’ten gelen bilgi ve belgeler
29.07.2019 tarih ve 4979 sayı, ARİSTON’dan gelen bilgi ve belgeler 31.07.2019 tarih
ve 5022 sayı, BUDERUS’tan gelen bilgi ve belgeler 31.07.2019 tarih ve 5035 sayı,
ECA’dan gelen bilgi ve belgeler 31.07.2019 tarih ve 5036 sayı, VIESSMANN’dan
gelen bilgi ve belgeler 02.08.2019 tarih ve 5088 sayı, SAMSUNG’tan gelen bilgi ve
belgeler 05.08.2019 tarih ve 5128 sayı, İSKİD’den gelen bilgi ve belgeler 23.08.2019
tarih ve 5494 sayı, DOSİDER’den gelen bilgi ve belgeler ise 26.08.2019 tarih ve 5583
sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir.
(10) Soruşturma süreci sonunda hazırlanan 06.09.2019 tarihli, 2018-1-013/SR sayılı
Soruşturma Raporu Kurul üyeleri ile soruşturma tarafına tebliğ edilmiş ve soruşturma
tarafının ikinci yazılı savunması talep edilmiştir. BAYMAK ikinci yazılı savunmanın
sunulması için 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi uyarınca 30 günlük ek süre talep
etmiş; tarafın bu talebi 11.10.2019 tarihli ve 19-35/523-M sayılı Kurul kararıyla kabul
edilmiştir. BAYMAK tarafından gönderilen ikinci yazılı savunma 11.11.2019 tarih ve
7865 sayı sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir.
(11) Hazırlanan 22.11.2019 tarihli, 2018-1-013/EG sayılı Ek Görüş, Kurul üyeleri ve
teşebbüse tebliğ edilmiştir. BAYMAK temsilcisi tarafından gönderilen 18.12.2019
tarih ve 8842 sayılı yazıda; üçüncü yazılı savunma süresinin 30 gün uzatılması talep
edilmiş, Kurulun 26.12.2019 tarih ve 19-46/775-M kararı ile üçüncü yazılı savunma
süresinin 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi uyarınca bitiminden itibaren 30 gün
uzatılmasına karar verilmiştir. BAYMAK’ın üçüncü yazılı savunması 27.01.2020 tarih
ve 841 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir.
(12) Hazırlanan 04.02.2020 tarihli, 2018-1-013/BN-05 sayılı Bilgi Notu, Kurulun
13.02.2020 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 20-10/103-M sayı ile 4054 sayılı
Kanun’un 46. maddesine göre sözlü savunma toplantısının 17.03.2020 tarihinde
yapılmasına karar verilmiştir.
(13) Kurul; yürütülen soruşturma ile ilgili olarak düzenlenen Rapor’a, Ek Görüş’e, toplanan
delillere, yazılı savunmalara ve incelenen dosya kapsamına göre 26.03.2020 tarih ve
20-16/232-113 sayı ile işbu nihai kararı tesis etmiştir.
(14) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili rapor ve ek görüş sonucunda BAYMAK ile farklı
statüye sahip bayileri arasında imzalanan sözleşmelerin önemli bir kısmında, rekabet
etmeme yükümlülüğünün bulunması ve sözleşmelerin süresiz veya belirsiz süreli
olarak imzalanması; anılan sözleşmelerin tamamında yeniden satış fiyatının tespiti
niteliğinde hükümlerin yer alması ve BAYMAK’ın sözleşmelerdeki bu hükümlere
20-16/232-113
4/70

dayanarak bayilerinin satış fiyatlarını aktif olarak kontrol etmek suretiyle fiyatlarına
müdahale etmesi ve BAYMAK’ın fiili uygulamalarla bayilerinin internet üzerinden
satış yapmalarını kısıtlaması nedenleriyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal
ettiği; anılan sözleşmelerin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti
Tebliği (2002/2 sayılı Tebliğ) kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayacağı ve
sözleşmelere mevcut haliyle 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi kapsamında bireysel
muafiyet tanınamayacağı; bu sebeple BAYMAK’a 4054 sayılı Kanun’un 16.
Maddesinin üçüncü fıkrası ve Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve
Kararlar İle Hâkim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına
İlişkin Yönetmelik (Ceza Yönetmeliği) uyarınca idari para cezası verilmesi gerektiği,
bayilik sözleşmelerindeki yeniden satış fiyatının tespitine imkân verecek nitelikte olan
sözleşme hükümlerinin, sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğünün
süresinin, “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ” ve “BAYMAK A.Ş.
ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ”ndeki “BAYMAK tarafından ürün
satışı yapılamayacağı bildirilen müşterilere ürün satamaz” hükmünün 2002/2 sayılı
Tebliğ’le uyumlu olacak şekilde tadil edilmesi; aynı zamanda BAYMAK’ın 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesini ihlal edici nitelikte olan uygulamalarına da son vermesi
gerektiği ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Hakkında İnceleme Yapılan Teşebbüs: Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş.
(BAYMAK)
(15) 1969 yılında İstanbul’da kurulan BAYMAK, kombi, yoğuşmalı kombi, klima, panel
radyatör, hidrofor, kalorifer kazanları, duvar tipi yoğuşmalı kazanlar, merkezi
kazanlar, jeneratör, şofben, termosifon, her türlü makine tesisat ve inşaat malzemesi
imalatı ile bu ürünlerin montajı, tamiri, bakımı ve servisi konularında hizmet sunan
üretici bir firma olup ürün gamında yer alan ürünlerin satışını farklı bayilik statülerine
sahip bayileri aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Aşağıda BAYMAK’ın bayilik sistemine
ilişkin detaylı bilgilere yer verilmektedir.
BAYMAK Bayilik Sistemine İlişkin Bilgiler
(16) BAYMAK bayileri, BAYMAK’tan ayrı ve bağımsız tüzel kişiliğe sahip olup satın
aldıkları malların satış ve pazarlanması işlerini kendi nam ve hesaplarına
yapmaktadır. BAYMAK ürünlerinin satış kanalını temel olarak bayi kanalı ve bayi dışı
kanal oluşturmaktadır. Bayi dışı kanal, Koçtaş Tic. A.Ş. (KOÇTAŞ), Vatan Bilgisayar
San. Ve Tic. A.Ş. (VATAN BİLGİSAYAR) gibi yapı market ve zincir mağazaların
bulunduğu kanal olup bu teşebbüslerin BAYMAK ile arasında herhangi bir bayilik
ilişkisi bulunmamaktadır. Bayi kanalı ise Dağıtıcı Bayi, Taahhütçü Bayi, Orange Store
Bayi, Yapı Malzeme Bayi, Lambert Bayi ve Ürün Bayi olmak üzere farklı statülü
bayilerden oluşmaktadır.
- Dağıtıcı Bayi; BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında BAYMAK
dağıtıcı bayi olarak faaliyet gösteren, mal alımlarını BAYMAK’tan yapan ve
BAYMAK’a doğrudan bağlı olarak çalışan, kendi altında en az üç alt bayi
bulunan “Dağıtıcı Bayi” statülü bayiyi ifade etmektedir. Dağıtıcı bayiler
kendilerine bağlı alt bayi yapılanmasında bulunan diğer bayi sınıflarına göre
daha büyük ölçekli bayilerdir. Dağıtıcı bayilere bağlı Alt Bayi, Karışık Taahhütçü
Bayi ve Orange Store olmak üzere üç tip bayilik statüsü bulunmaktadır.
BAYMAK’ın (…..) adet “Dağıtıcı Bayi” ve (…..) adet “Alt Bayi” statülü bayisi
bulunmaktadır.
20-16/232-113
5/70

- Taahhütçü Bayi; BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında
BAYMAK ana bayi olarak faaliyet gösteren, mal alımlarını BAYMAK’tan yapan
ve BAYMAK’a doğrudan bağlı olarak çalışan “Taahhütçü Bayi” statülü ana
bayidir. BAYMAK’ın (…..) adet “Taahhütçü Bayi” statülü bayisi bulunmaktadır.
- Yapı Malzeme Bayi; temel olarak taahhütçü bayi gibi doğrudan BAYMAK’a
bağlı olarak çalışan bayilerden olmakla birlikte esas olarak yapı malzemeleri
satışı ile ilgilenen ancak BAYMAK ürünlerini de satan bayilerdir. BAYMAK’ın
(…..) adet “Yapı Malzeme Bayi” statülü bayisi bulunmaktadır.
- Orange Store; BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında BAYMAK
ana bayi olarak faaliyet gösteren, mal alımlarını BAYMAK’tan yapan ve
BAYMAK’a doğrudan bağlı olarak çalışan “Orange Store” statülü bayilerdir.
BAYMAK bayilik sistemi içerisinde özel mağaza yapılanmasına sahip olup
bayilik standart ve koşulları sözleşme ile belirlenmiştir. BAYMAK’ın (…..) adet
“Orange Store” statülü bayisi bulunmaktadır.
- Lambert Bayi; BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında BAYMAK
ana bayi olarak faaliyet gösteren, mal alımlarını BAYMAK’tan yapan ve
BAYMAK’a doğrudan bağlı olarak çalışan bayilerdir. “Lambert Bayi” statülü
bayiler, BAYMAK’ın sadece Lambert markalı ürünlerini satmakla
yetkilendirilmişlerdir. Bu bayiler Lambert markalı ürünler dışında rakip markalı
ürünler de satabilmektedir. BAYMAK’ın (…..) adet “Lambert Bayi” statülü bayisi
bulunmaktadır.
- Ürün Bayi; BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında BAYMAK ana
bayi olarak faaliyet gösteren, mal alımlarını BAYMAK’tan yapan ve BAYMAK’a
doğrudan bağlı olarak çalışan bayilerdir. Bu kapsamda faaliyet gösteren bayiler
BAYMAK’ın belirli bir ürün gamına dâhil olan ürünlerini satmak ile
yetkilendirilmişlerdir. Bu bayiler BAYMAK markalı ürünler dışında rakip markalı
ürünler de satabilmektedir. BAYMAK’ın (…..) adet “Ürün Bayi” statülü bayisi
bulunmaktadır.
(17) BAYMAK’ın her bir statüde sahip olduğu bayi sayısı aşağıdaki tabloda
sunulmaktadır:
Tablo 1: BAYMAK’ın Sahip Olduğu Bayi Türleri ve Sayısı
Bayi Statüsü Bayi Sayısı
Yapı Malzeme (…..)
Ürün (…..)
Dağıtıcı (…..)
Taahhütçü (…..)
Orange Store (…..)
Lambert (…..)
Toplam 232
Kaynak: BAYMAK’tan tarafından sunulan yazı
I.2. İlgili Pazar ve Pazara İlişkin Bilgiler
I.2.1. Pazar Hakkında Genel Bilgiler
(18) BAYMAK’ın içinde bulunduğu iklimlendirme (ısıtma-soğutma) sistemleri sektörü,
konutsal ve endüstriyel bazda merkezi ve bireysel ısıtma-soğutma ihtiyaçlarını
20-16/232-113
6/70

karşılayacak ürünlerin ve bu ürünlere ilişkin teknik servis hizmetlerinin sunulduğu bir
sektördür. Isıtma, soğutma, havalandırma ve iklimlendirme sektörü genel itibarıyla
kapalı mekânlardaki havanın fiziksel şartlarını değiştirmek amacıyla kullanılmakta
olan her çeşit cihazı ve teknik servis hizmetlerini kapsamaktadır. Burada sözü edilen
şartlar; ortamdaki havanın sıcaklığı, nemi, temizliği ve hareketidir.
(19) İklimlendirme (ısıtma-soğutma) sistemleri sektöründe çok sayıda ve farklı özelliklere
sahip ürünler yer almaktadır. Örneğin ısıtma cihazları sektöründe, kombi, her çeşit
kazan ve radyatör gibi mekânları ısıtmada kullanılan ürünler ile boyler ve güneş
enerjisi sistemleri gibi sıcak su sağlama amaçlı ürünler yer almaktadır. Soğutma ve
havalandırma sektöründe klima sistemleri yer almakta olup soğutma ve
havalandırma ürünleri kullanım yerine göre bireysel klimalar, hafif merkezli klimalar
ve merkezi klimalar olarak üç gruba ayrılmaktadır.
(20) Hem ısıtma hem de soğutma alanında faaliyet gösteren teşebbüslerin bir kısmı
sadece ithalatçı ya da sadece üretici olabildiği gibi bir kısmı da hem üretici hem
ithalatçı konumundadır. Türkiye’de gerek ısıtma gerek soğutma gerekse pompa ve
basınçlı aletler pazarlarında çok sayıda firmanın faaliyet gösterdiği, hiçbir firmanın tek
başına çok yüksek pazar paylarına sahip olmadığı ve ithal ürünlerin yarattığı
rekabetçi baskı dikkate alındığında her üç pazarda da yoğunlaşmanın yüksek
olmadığı görülmektedir. Türkiye ısıtma-soğutma ticaret hacmi 2014 yılında 12 milyar
ABD Doları değerine ulaşmış1 iken 2016 yılında 9 milyar ABD Doları değerine
gerilemiştir2.
I.2.2. İlgili Ürün Pazarı
(21) Belirli bir ürün ve onunla yüksek ikame edilebilirliği olan diğer ürünlerden oluşan
pazarlar ilgili ürün pazarını teşkil etmektedir. Bir ürünün diğer bir ürünle aynı pazarda
yer alabilmesi için bu ürünlerin tüketici gözünde nitelikleri, kullanım amaçları ve
fiyatları açısından benzer olmaları ve birbirleriyle ikame edilebilmeleri gerekmektedir.
(22) Kurulun 21.02.2007 tarih ve 07-15/142-45 sayılı Alarko Carrier soruşturma kararında
ilgili ürün pazarı değerlendirmesinde, ısıtma cihazları grubu içinde yer alan belirli
ürünlerin talep ikamesi yönüyle daha homojen alt gruplara ayrılabilmesinin mümkün
olduğu, ayrıca örnek olarak bir klimanın hem ısıtma hem de soğutma amaçlı
kullanımının mümkün olduğu ya da termosifon ve şofben gibi esasen su ısıtma işlevi
gören cihazların yerine merkezi kazan ve boyler ünitesinden oluşan bir sistemle de
bu sorunun çözümlenebiliyor olmasının farklı cihazlar arasında sınırlı olsa da,
kullanım amaçları bakımından talep ikamesi olanağını gündeme getirdiği belirtilmiştir.
Ancak tüketici gözünde fiyatları ve kullanım amaçları bakımından ele alınan ürünler
açısından tam bir ikamenin olamayacağı değerlendirmesi yapılmıştır. Konu arz
ikamesi boyutuyla da ele alınmıştır. Bu noktada gerek ısıtma cihazları gerekse
soğutma cihazları ve bunlara ilişkin yan ürünler niteliğindeki pompa ve hidrofor gibi
su basınçlandırma ekipmanları bakımından bu cihazlar arasında arz ikamesinin
mümkün olduğu değerlendirmesi yapılmıştır. Nihayetinde dosya kapsamında
teşebbüsün faaliyetinin bulunduğu ürün grupları dikkate alınarak ilgili ürün pazarları
“ısıtma cihazları”, “soğutma, havalandırma, klima cihazları”, “su basınçlandırma
cihazları” ile tüm bu pazarlarda yer alan ürünlere ilişkin “tamir ve bakım/onarım
hizmetleri” pazarları olarak belirlenmiştir.

1 Türkiye İklimlendirme Sanayi Sektör Raporu (Kasım 2015).
2 Türkiye İklimlendirme Sanayi Sektör Raporu (Kasım 2018).
20-16/232-113
7/70

(23) Kurulun önaraştırma tarafının BAYMAK olduğu 17.6.2004 tarihli ve 04-42/494-120
sayılı kararında yer alan “Baymak A.Ş.’nin portföyü altında yer alan her bir ürün
grubunun tüketici nezdinde ikame ürünler sayılamayacağı göz önünde
bulundurularak, söz konusu ürünlerin her biri farklı ürün pazarları altında olmak
üzere, ilgili ürün pazarları "kaynatıcılar pazarı", "su ısıtıcıları pazarı", "radyatör
pazarı", "klima pazarı" ve "sıhhi tesisat pazarı" olarak belirlenmiştir.” ifadelerinden de
görüleceği üzere, BAYMAK tarafından üretilen farklı ürün gruplarına dâhil ürünler
farklı pazarlar olarak değerlendirilmiştir.
(24) Dosya konusu iddiaların temelinde, BAYMAK’ın merkezi ısıtma ve soğutma
sistemleri sektöründe kendi markasına ait merkezi sistem cihazlarının bayilik sistemi
aracılığıyla satışı yer almaktadır. BAYMAK’ın ürün gamında merkezi ısıtma kazanı,
yoğuşmalı kalorifer kazanı, kombi kazanları ve şofben, elektrikli termosifon, sıvı yakıt
brülörleri, hidrofor, serpantinli boyler, güneş kollektörleri ve genleşme tankı gibi
hemen hemen merkezi ısıtma ve soğutma sistemleri sektöründe yer alan tüm ürünler
bulunmaktadır. BAYMAK’ın faaliyette bulunduğu ürün grupları dikkate alınarak ve
yukarıda değinilen önceki Kurul kararları ışığında, ilgili ürün pazarları “ısıtma
cihazları”, “soğutma, havalandırma, klima cihazları”, “su basınçlandırma cihazları” ile
tüm bu pazarlarda yer alan ürünlere ilişkin “ısıtma, soğutma, havalandırma ve su
basınçlandırma ürünlerine ilişkin tamir ve bakım/onarım hizmetleri” pazarları olarak
belirlenebilecektir. Bununla birlikte, gerek BAYMAK’ın merkezi ısıtma ve soğutma
sistemleri sektöründe yer alan hemen hemen tüm ürünleri üretebilmesi ve teknik
servis hizmetlerini yapabilmesi gerekse dosya konusu başvurunun bahse konu
sektörde özellikle bir ürün grubuna yönelik olmaması nedeniyle, dosya kapsamında
ilgili ürün pazarı “merkezi ısıtma/soğutma sistemleri ve teknik servis hizmetleri” pazarı
olarak belirlenmiştir.
I.2.3. İlgili Coğrafi Pazar
(25) İlgili coğrafi pazar belirlenirken, ilgili mal ve hizmetlerin özellikleri ile tüketici tercihleri
bakımından giriş engellerinin, ilgili bölge ile komşu bölgeler arasında teşebbüslerin
pazar payları veya mal ve hizmetlerin fiyatları bakımından hissedilir bir farklılığın olup
olmadığı gibi unsurlar dikkate alınmaktadır.
(26) BAYMAK, ticari faaliyetini Türkiye’nin tamamında bulunan bayi ve servis ağı aracılığı
ile gerçekleştirmektedir. Bu çerçevede, dosya konusu ürünler bakımından pazara
giriş, arz kaynaklarına ulaşım, üretim, dağıtım, pazarlama ve satış şartlarının
bölgesel bir farklılık göstermediği göz önüne alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye”
olarak belirlenmiştir.
I.3. Dosya Kapsamında Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
I.3.1. Yerinde İncelemelerde Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
(27) Önaraştırma kapsamında 31.07.2018 tarihinde ve soruşturma kapsamında
19.09.2018 tarihinde BAYMAK’ta yapılan yerinde incelemelerde elde edilen belgelere
tarih sırasına göre aşağıda yer verilmiştir3:
(28) Belge-1: 30.10.2017 tarihinde BAYMAK dağıtıcı bayilerinden (…..)’ın sahibi (…..)
tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..), Marmara Bölge Satış Müdürü
(…..) ve (…..)’ye gönderilen “(…..)” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:

3 Belgelerde yer alan vurgular raportörler tarafından eklenmiştir.
20-16/232-113
8/70

“(…..) BEY,
…EKLİ DOSYALARDAN VE AŞAĞIDAKİ LİNKLERDEN ULAŞABİLECEĞİNİZ
GİBİ (…..) GİTTİ GİDİYOR DA VEYA N11 DE Kİ FİYATLARI SATIŞ KOM
%(…..) DÜŞÜNÜLÜP (…..) TL NAKLİYE VE KOMBİDE (…..) TL İNDİRİM
HESABA KATILDIĞINDA,
KOMBİDE (…..) (…..) ECO
TERMOSİFON (…..) (…..) K65
KLİMA (…..) (…..) PULAS 09
İSKONTO İLE SATMAKTA VE KAR’I HARİÇTİR.”
(29) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 30.10.2017 tarihinde
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen; Marmara Bölge Satış Müdürü (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..) ve (…..)’ye bilgi verilen e- postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
(…..) sürekli bu mail’leri gönderiyor. Onun ’daki satış fiyatı (…..) TL,
(…..) de bu fiyata getirsin lütfen. artık konu ciddi sıkıntı olmaya başladı.”
(30) 31.10.2017 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e
bilgi verilen e-postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
• gittigidiyor ve n11’de firmaların hacmine özel komisyon çıkarılmaktadır. Hacmi
yüksek ve başarılı satıcılara komisyon oranları düşük verilmektedir. Yani %(…..)
standart bir komisyon oranı değildir.
• Nakliye ücreti de firmaya özel değişmektedir. (…..) TL olarak belirtilen ücret
daha fazla ya da düşük olabilmektedir.
• (…..) TL indirim firmanın verdiği bir iskonto değildir. n11 ve gittigidiyor gibi
platformlar müşterilere özel bonus, world gibi puan hediye etmekteler. Bu durum
söz konusu firma özelinde değildir.
• Son olarak ise satış fiyatlarını yönetim ile gerçekleştirdiğimiz görüşmede (…..)
Bey’e sunduk ve kendisi de bu fiyatların uygunluğunu dile getirdi. Örneğin ECO
için (…..) TL satış fiyatında herhangi bir sorun olmadığını ifade ettiler.
Özetle; (…..) firmasının devamlı fiyatlara müdahale etmesi çok normal
olmamakla birlikte, bizleri de devamlı fiyat kontrol noktasına itmekte. Bizler
zaten günlük olarak kanalımızdaki firmaların internette satış yaptığı fiyatları
kontrol etmekte ve listelemekteyiz. Şayet fiyatlarla ilgili şikayetlerde gerçekten
zorlayıcı rakamlar olduğunu gördüğümüzde sizler dile getirmeden bizlerin
firmalara hızlıca dönüş sağlayıp, aksiyon almaya çalıştığımızdan emin
olabilirsiniz. Bilginize.”
(31) Belge-2: 09.11.2017 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından
Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a gönderilen, Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen “(…..)” konulu
“(…..)” tarafından gönderilen e-postanın devamı niteliğinde olan elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
20-16/232-113
9/70

“(…..),
Fiyatların güncellenmesini sağlar mısın?”
(32) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 09.11.2017 tarihinde
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal
Yöneticisi (…..)’a gönderilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Son liste artışı mı güncellemedi tabi? Ona göre değiştirmesi lazım
Son istanbul toplantısında gene mevzu oldu.
(…..) bey dağıtıcıların sadece liste fiyatına ürün satabileceğine yada hiç
satmamasını söyledi”
(33) 09.11.2017 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Pazarlama Müdürü &
Key Account Manager (…..)’e gönderilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“Bugün yeni listelere göre tavsiye edilen fiyatları tekrar oluşturup, internetten
satış yapan firmalara bildireceğim.
Fakat bu (…..) çok can sıkıcı olmaya başladı. Yani adam sadece kendi fiyatını
dikkate alıp, benim sattığım fiyatın altında kimse satmasın (hatta kimseyle de
çok işi yok, doğrudan (…..) satmasın) diyor.”
(34) Belge-3: 14.11.2017 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..)’e bilgi verilen “RE: kredi kartı tefecileri” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
(…..) ile görüştüm ve dün güncel fiyat listemize göre hazırladığım tavsiye edilen
satış fiyatlarını kendilerine ilettim. Hatta tavsiye edilen satış fiyatlarımızı diğer
online satış yapan firmalara da ilettim.
Aşağıdaki ekran görüntülerini karşılaştırma yapabilmeniz için hem gittigidiyor
hem de n11 den güncel olarak şimdi çektim. Gittigidiyor’da (…..) yer almıyor.
N11 de ise (…..)’dan daha düşük fiyata satış yapan firmalar var, hatta dağıtıcı
bayilerimiz de bu firmaların içindedir.
Bizler satış fiyatları konusunda (…..) Bey’den daha hassasız. Ayrıca internet
satışını sadece bayi dışı kanala bağlı firmalar ilerletmiyor. Bunların içerisinde
karışık taahhütçüler, dağıtıcı bayiler, spot firmaları ve bayi dışı kanala bağlı
firmalar yer almaktadır.
Burada şikayete konu olan şey fiyatlar ise evet her durumda devreye girip ne
gerekiyorsa yapalım, fakat fiyatların dışında bu işin arkasında farklı bir
rahatsızlık olduğunu bilmenizi isterim. Yani (…..) Bey’in asıl derdi fiyatlar değil,
(…..)’dır. Zaten derdinin bu olduğu da mailin konu başlığından dahi bellidir.
Bilginize.
…”
(35) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 14.11.2017 tarihinde
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e bilgi verilen
elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
20-16/232-113
10/70

“Merhaba (…..),
Biz (…..)’yı düzeltelim, ben ona göre bayiye bir cevap vereceğim.”
(36) Belge-4: 08.12.2017 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından
Genel Müdür (…..) ve Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e
gönderilen, Teşebbüs Avukatı (…..)’a bilgi verilen “YNT: ErP taahhütname hakkında”
konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Bence taahhütte bayinin alacağı konvansiyonel ürünlerin hangi marka olduğu
da yer almalı diye düşünüyorum (Baymak, Brotje, Lambert).
(…..) Hanım’ı arayıp çekincemi ilettim. Bayiler bölge bazlı birbirlerinin pazarına
girmemeli. Ayrıca ekstra Lambert vereceğimiz bayiler de bulunuyor.”
(37) Belge-5: 16.02.2018 tarihinde Antalya Bölge Satış Sorumlusu (…..) tarafından
Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..), Ege Bölge Satış Müdürü (…..) ve Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen, “(…..) güncel klima fiyatları
hakkında” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
Ekli dosyada bayilerden gelen (…..) güncel klima fiyatları bulunmakta.
Göreceğiniz üzere fiyatlar çok düşük seviyede olması sebebi ile bayilerden
şikayetler gelmekte. Konuyu bilginize sunar…”
(38) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 16.02.2018 tarihinde
Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba;
Aşağıdaki bildirimin kontrolünü sağlayabilir misiniz, ne kadar sürecek, özel bir
kampanya mı vs. Sitede bizim klimalarımız için %(…..) indirim uygulaması
görünüyor.”
(39) Belge-6: 28.02.2018 tarihinde Bölge Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal
Yöneticisi (…..)’a gönderilen, Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen
“(…..) FİYATLARI” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) BEY,
(…..)’DAKİ FİYATLAR İLE İLGİLİ TÜM BÖLGELERDEN, ÖZELLİKLE
ESKİŞEHİR BÖLGESİNDEKİ BAYİLERİMİZDEN REKABET EDEMEDİKLERİ
VE İŞ YAPAMADIKLARI GEREKÇESİ İLE ÇOK YOĞUN ŞİKAYET
GELMEKTE;
İDEE KOMBİ İÇİN, (…..) İSKONTO, DİĞER KOMBİLER İÇİN (…..) İSKONTO
VE TÜM KREDİ KARTLARINA PEŞİN FİYATINA 9 TAKSİT UYGULANMAKTA.
KONU İLE İLGİLİ BİLGİ RİCA EDERİM”
(40) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 28.02.2018 tarihinde Bayi
Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Bölge Müdürü (…..)’a gönderilen, Türkiye Bayi
Kanalı Satış Müdürü (…..) ve (…..)’a bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
20-16/232-113
11/70

“(…..) Bey,
Firma ile gorustugumuzde bugun itibariyle kampanyayi sonlandiracaklarini,
yarin yeni fiyatlara geçeceklerini iletmişlerdir.”
(41) Belge-7: 15.03.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından
Genel Müdür (…..)’a gönderilen “Dağıtıcı bayilerin internetten ürün satışı hk.” konulu
elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Dağıtıcı bayilerin internetten ürün satışı için Hukuk birimi aşağıdaki gibi bir
metin hazırladı. Ancak metinde direkt olarak “internetten satış yapan bayilere alt
bayi destek primi verilmez” ibaresini eklememizin sakıncalı olacağını ilettiler. Bu
şekilde gönderilecek bir mail’de etkili olacaktır. Onayınız olursa bu yönde bir
mail atalım ve ben bayileri arayıp bilgilendireyim.
“Duyuru
Bayilik sözleşmesi ile “ürün fiyatlarının piyasada serbest rekabet ortamında
gerçekleşmesi ve haksız rekabete yol açılmaması için gerekli tedbirlerin
alınması, rekabet ortamının korunması için gerekli kontrol ve denetimlerin
yapılması, Dağıtıcı Bayi ve bayiler arasındaki eşit ve adil şartlardaki serbest
rekabet ortamının korunmasına özen gösterilmesi Baymak A.Ş.’nin
yükümlülükleri arasında yer almaktadır.
Buna göre;
Şirketimizden satın alınan malların, web siteleri üzerinden ve/veya şirketimizin
merkez satış birimi tarafından mail ortamında tarafınıza iletilen “tavsiye edilen
perakende satış fiyat listesinde” yer alan fiyatların altında piyasaya arz edilmesi,
bayilerimiz arasında rekabet ortamını bozucu bir davranış olarak
değerlendirilmektedir.
Rekabet ortamının bozulmasına sebep olan internet üzerinden gerçekleştirilen
ve/veya tavsiye edilen perakende fiyat listesinde yer alan fiyatların altında
gerçekleştirilen bu gibi satışların, prim hak ediş hesaplamalarında
değerlendirme dışı tutulacağı ve aynı zamanda aradaki sözleşmenin esaslı
yönden ihlali de sayılacağından, bayilik sözleşmesinin feshi cihetine de
gidilebileceğini önemle hatırlatırız.”
(42) Belge-8: 27.03.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..) ve (…..)’ye bilgi verilen “RE: İnternet Fiyatları Hakkında” konulu
elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey;
Cumartesi günü ana bayilerle internet uygulamaları hakkında görüşecektiniz.
Görüşebildiniz mi? Mevcut durumda N11’de (…..)’ın fiyatı aşağıdaki gibidir,
bilginize…”
(43) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan, 28.03.2018 tarihinde
Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) ve (…..)’e bilgi
verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
20-16/232-113
12/70

“(…..) Bey merhaba;
Aşağıda internet kanalındaki mevcut durumu görebilirsiniz.
Buna göre kırmızı renk ile belirtilen bayilerimiz bilgilendirilebilir.
İnternette Fiyat Yayınlayanlar
Bayi Aracılığıyla Çalışanlar/İlgili Bayi Bayilerimiz
(…..) (…..) -Mevcutta HB,N11 var.
(…..) (…..) -Mevcutta N11'de var.
(…..) (…..): Şuan yok ama zaman zaman giriyor.
(…..) (…..) -Mevcutta N11 ve GG'de var.
(…..) -Mevcutta N11'de var.
(…..) -Mevcutta N11'de var.
(…..) -GG'de var.
(…..) -N11-GG'de var.
Notlar:
*Kırmızı ile işaretli bayiler aranıp, bilgilendirilmelidir.
*GG: Gitti Gidiyor
*HB: Hepsiburada”
(44) 30.03.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Türkiye Bayi
Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey;
Bu bayilere ek olarak Diyarbakır bayimiz (…..) ve (…..) de zaman zaman
internette fiyatlarını yayınlamaktadır. Bu bayilerle görüşme fırsatınız oldu mu?
(…..) ve (…..) ((…..) ya da (…..)’dan aldığını düşünüyoruz) diye bir firmanın
fiyatları çok aşağıdadır. Montaj Dahil 12000btu klimamızın listesi (…..)TL,
aşağıdaki fiyat N11’in aldığı komisyon ve kargo fiyatı hariç (…..)’e gelmektedir.
Acil desteğinizi rica ederim.
…”
(45) 04.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü
(…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) dün ben de (…..) 2 kere görüştüm, o şu anda çıktı ama (…..) girdi bu
seferde çok düşük fiyattan. Bu konuya kalıcı önlem lazım. (…..) ile görüşür
müsün ben mi görüşeyim? Ayrıca Bursa (…..) da girmiş”
(46) 04.04.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Türkiye Bayi
Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e
gönderilen; (…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“Merhaba,
20-16/232-113
13/70

Bursa (…..) ile görüştüm (…..) hakkında. (…..) bu sene henüz klima
bağlantısına girmedi. Nasıl bu fiyatlarla verebiliyor dedim, (…..)’den aldığından
şüpheleniyorum dedi. Ben internetteki fiyatının düşük olduğu ve düzeltmesi
konusunda (…..)’un görüşmesini istedim. Ana bayi haricindeki bayilerde direkt
internetten çıkmanız gerekiyor gibi bir durum yok sanırım. Doğru mudur? Net ve
uygulanabilir bir önlem belirlememiz ve ona göre hareket etmemiz gerekiyor…”
(47) 04.04.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü
(…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..),
Dün (…..) ile de görüşüm. Bugün tüm bayiler kaldıracak. (…..) ile görüştüm. En
kötü liste fiyatına çek dediğini iletti. Kesinlikle böyle olmayacağını kaldırmasını
rica ettim; kaldıracak. Bu yönde hareket edelim lütfen. yoksa başa
çıkamayacağız.”
(48) 05.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü
(…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e bilgi verilen konulu elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) günaydın,
Dün kaldıracaklar demiştin ama,
*(…..) çok düşük fiyatla n11’de duruyor, en düşük fiyat onda.
Ayrıca (…..)’in 2 yıldır (…..) iskonto ile ürün verdiği (…..) firmasına (…..) iskonto
ile ürün teklif vermişler.
N11’den acilen çıkması ve (…..) firmasına bu ıskontolarla ürün vermeyeceğini
belirtmesi gerek.
Bizi bütün marketler, bayiler arıyor acil müdahale edilmeli.
*Gittigidiyorda (…..)’nin mal verdiği (…..) en düşük fiyatla duruyor.
(…..) ile görüşülmesi gerekiyor acil.
Benim önerim bu firmalara klima sevkiyatını fiyatları düzeltene kadar
durdurmaktır.
Ben bayi dışında bu şekilde uyguluyor, kısmi sonuç alıyordum.
Geri dönüş lütfen.”
(49) 05.04.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü
(…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada:
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba (…..),
Bana anlık bu şekilde gün içi 2 kez bilgi verilmesi yeterli. Bugün 11:00 gibi
ararım. 15:00 e kadar kaldırılmazsa klima sevkiyatlarını durduralım.”
(50) 05.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve (…..)’e gönderilen; Soğutma Grubu Ürün
20-16/232-113
14/70

Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
Konuştun mu (…..) ile?
Ayrıca (…..) eptt avmde çok düşük fiyatla devam ediyor.
(…..)’nin verdiği (…..) fiyatını değiştirmedi.
Beni bayiler ve marketler aramaya devam ediyor.
(…..) merhaba,
(…..) ve (…..)’ın adetli yada tekli klima sevkiyatı olursa bana bilgi verin lütfen,
muhtemelen klima sevkiyat yapmayacağız.”
(51) Belge-9: 02.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen (…..), Soğutma
Grubu Ürün Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a bilgi verilen “(…..) web
fiyatları” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
(…..) yaklaşık webde 1 haftadır N11’de 12lik klimayı (…..)TL KDV-montaj dahil
fiyata satmaya devam ediyor. Bütün diğer bayiler ve bayi dışı kanal firmaları
aramaya devam ediyor. Bu konuya acil müdahale edilmesi gerekiyor. Bugün
arar mısın?
Ayrıca (…..) ((…..) kullanıcı adıyla) Gittigidiyorda 12lik klimayı (…..) TLye
satıyor. Muhtemelen aldığı yer (…..). Buna da müdahale edilmesi lazım.
Aramaları yapıp geri dönüşünü rica ederim.”
(52) Belge-10: 10.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
tarafından Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen Soğutma Grubu Ürün
Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..)’e bilgi verilen “internet fiyatları hakkında (…..)” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..),
(…..) klimayı daha da düşük fiyattan açtı gittigidiyorda, 12lik (…..)TLye
tüketiciye satıyor (…..) iskontoyla
(…..),
Bu konuyla ilgili sen de görüşür müsün (…..) ile – olay kontrol edilemez bir
seviyeye geldi.”
(53) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan, 10.04.2018 tarihinde
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..)’e gönderilen Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal
Yöneticisi (…..) ve Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen “(…..) nin
attığını yazışma aşağıdaki gibidir.Iyi akşamlar” konulu elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“Abi (…..) şimdi aradı beni.
20-16/232-113
15/70

Gittigidiyor daki ilgili tlfna bakmamış mesai bitti diye muhtemelen. Kesinlikle
bilgim yoktu ama söz yarın (…..)₺ den aşağı inme sakın diye konuşacağım
onunla diyor. Yarından sonra inşallah sıkıntı yaşamayacağız. Yalan söylediğini
zannetmiyorum.”
(54) 11.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..),
Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e bilgi
verilen “tavsiye edilen fiyatlar” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“(…..) bizim bayilerin zaten bildiğin gibi direkt webde olmaması lazım, mal
verdikleri firmalar için aşağıdaki fiyatlar kullanılabilir, maille paylaşmamak lazım,
telefonla ya da whatsappla gönderilebilir
MODEL
KDV-montaj dahil
tüketici satış minimum
tavsiye edilen
Nakitten denk
gelen iskonto
BAYMAK 48 FS (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 09 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 12 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 18 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 24 A++ (MD) (…..) (…..)
“
(55) 14.05.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..); Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve (…..)’ye
gönderilen “web tavsiye edilen klima fiyatları” konulu elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“Web için tavsiye fiyatları yeni listeden sonra aşağıdaki gibi deklare edelim
diyorum, ne dersiniz
MODEL
KDV-montaj dahil
tüketici satış minimum
tavsiye edilen
Nakitten denk
gelen iskonto
BAYMAK 48 FS (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 09 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 12 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 18 A++ (MD) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 24 A++ (MD) (…..) (…..)
”
(56) 14.05.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..) ‘ye
gönderilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba;
Bence uygun, sabah kontrol ettiğimde hb: (…..) TL, gg: (…..) TL, n11: (…..) TL
şeklindeydi. Bu seviyelere getirebilirsek daha da rahatlarız.”
20-16/232-113
16/70

(57) Belge-11: Belge-10’da yer verilmiş olan fiyat tablosunun yer aldığı ilk e-posta
yazışmasının devamı niteliğinde olan, 11.04.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi
(…..) tarafından Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) ve Marmara Bölge
Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Soğutma
Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen “RE: tavsiye edilen fiyatlar” konulu iç
yazışma niteliğindeki elektronik postada; aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
(…..)’yı kontrol altına alamazsak, diğer bir çok firma aynı fiyatlara geri gelecek.
Bu konuda (…..) Bey’in aşağıda bildirdiği min. fiyatlara ürünleri
konumlandırmaları için desteğinizi rica ederim.”
(58) Belge-12: 16.04.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Marmara
Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..),
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü
(…..) ve (…..)’ye bilgi verilen “(…..) klima fiyatı hk.” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
(…..) fiyatı böyle mi kalacak? (…..) / İzmir firması da fiyatı (…..) a yükseltti.
…”
(59) Belge-13: 16.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
tarafından Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen “(…..)
hakkında” konulu iç yazışma niteliğindeki elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır
“(…..) ye sevkiyat yaptık, Cuma akşamı (…..) hemen bozdu fiyatı, bu firmaya
ürün vermemesi lazım, kontrol edemiyor çünkü Kalıcı çözüm getirmek lazım”
(60) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 16.04.2018 tarihinde
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..)’e gönderilen Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Soğutma
Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“Konuşayım (…..) Bey”
(61) 17.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a bilgi
verilen “(…..) ve (…..) hakkında” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“(…..) günaydın,
Elegant 12 Plus; (…..) gittigidiyorda (…..)TL en düşük fiyat, N11’de (…..)TL en
düşük 2.fiyat
(…..) N11’de (…..) TL en düşük fiyat. Firma (…..) olarak geçiyor. Firmayı tanıyor
musun – klimaları hangi bayi veriyor araştırır mısın?
(…..)’nin dediğim gibi (…..)’ya klima vermemesi gerek, kontrol edemiyoruz.
20-16/232-113
17/70

Dün konuşmadığımız yapı market, bayi kalmadı, diğer firmalar bunlar yüzünden
çok tepkililer.
Acil aksiyon almanız lazım.”
(62) 18.04.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yönetici (…..)’a
bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba (…..),
(…..)’ye klima sevkiyatını keselim, ne zaman düzelirse açılacağı bilgisini
paylaşalım.”
(63) 19.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
Fiyatı sevkiyat olacağı zaman anlık düzeltmesi yeterli değil. Geçen seferde
sevkiyat olacağı zaman düzeltildi, 1 gün sonra fiyat bozuldu ve 1 haftayı aşkın
süredir böyle.
Bana marketlerden ve bayilerden tepki telefonları yağıyor. (…..)’nin (…..)’ya
klima vermeyeceğini bize garanti etmesi gerek, yoksa anlık fiyat düzeltmesi
yeterli değil.”
(64) 19.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
bilgi verilen “RE: (…..) hakkında” konulu iç yazışma niteliğindeki elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) selam,
(…..) tamam ben artık (…..) ile ticaret yapmayacağım desin. Biz de seri no
kontrolü ile klima alıp gerçekten ürün vermeyi bırakıp bırakmadığını belli süre
sonra kontrol ederiz.
Ayrıca (…..)’den bulunan (…..) firması hem webde düşük fiyatlar ile yer alıyor,
hem de bugün (…..)’dan kombide bazı bölgelerde spot yaptığına dair bilgi geldi.
Bu firmanın sürekli bir dağıtıcı bayiden mal alımı var. Klima ve kombi seri nosu
alabilir miyiz?”
(65) 27.04.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a bilgi
verilen “(…..) ürün aldırılması” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“(…..) merhaba,
(…..)’dan Elegant plus 12lik klima aldırılması konusunda aksiyon alabildin mi –
yaklaşık 1 haftadır fiyatı en bozuk durumda olan firma o”
20-16/232-113
18/70

(66) 02.05.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
bilgi verilen “(…..)” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
(…..)’nin klima verdiği (…..), gene hem n11 hem de gittigidiyorda çok düşük
fiyatlarla klima satıyor. Artık (…..)’ye klima vermeyip, bağlantısını iptal etmeliyiz
bence.”
(67) 02.05.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba (…..),
Bence de böyle yapabiliriz. Ancak öncesinde bayiye bilgi vermeliyiz. Ya bu
firmalara kesinlikle satmayacak ya da iptal edelim.
(…..) merhaba,
Cuma günü bayiyi beraber ziyaret edelim mi?”
(68) 02.05.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
Biraz önce aldığımız bilgi (…..)’dan alınan seri numarasından da (…..) çıktı.
(…..) sorduğundan ben vermiyorum (…..)’ya demişti.
(…..) ((…..)) firmasına (…..)’nin klima vermesi konusunda bugün (…..) beyle de
görüştüm, bağlantının iptal edilmesi önerisini söyledim. Ptesi bakarız dedi.
Siz dediğin gibi Cuma gitseniz bence de iyi olur”
(69) Belge-14: 16.04.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Ege
Bölge Satış Müdürü (…..)’a gönderilen “RE: (…..) HAKKINDA” konulu iç yazışma
niteliğindeki elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba;
Bu arada bildiğin gibi internetteki fiyatları belirli bir seviyeye çekmek için çok
uğraşıyoruz ve belirli kurallar getiriyoruz.
Aşağıda (…..)’ın kendi sitesindeki fiyatı görebilirsin. Görüşmende internet
fiyatları ile ilgili de uyarıda bulunmanı rica ederim.
…”
(70) Belge-15: 22.05.2018 tarihinde (…..) Genel Müdürü (…..) tarafından Antalya Bölge
Satış Sorumlusu (…..)’a gönderilen “RE: (…..) HAKKINDA” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) bey merhaba;
20-16/232-113
19/70

Benim klima verdiğim (…..) soğutma yılda benden (…..) adet civarında baymak
klima alımı yapmaktadır. Son 1-2 aydır benden klima almamaktadır, sebebini
sorduğumda bana internet üzerinden (…..)’dan montaj dahil klimayı benden
daha ucuza aldığını Belirtmektedir. Kaç paraya aldığını sorduğumda, 12000
BTU klima montaj, nakliye dahil (…..) tl aldığını söyledi. İnanmadım kendim
önce sitelerinden online şekilde yazıştık daha sonra benim ciddi alıcı olduğumu
sanıp Telefon numaramı isteyip aradılar, (…..) tl montaj ve nakliye dahil fiyat
verdiler bana ve fiyatı duyunca şoka girdim. Ayrıca (…..) klimaları fabrikadan
aldığını kendilerinin de bayi olduğunu ilettiler. Montaj dahil 12000 BTU klimanın
liste fiyatı (…..) + KDV, benim iskontom (…..) olduğuna göre benim alış fiyatım
(…..) tl geliyor, (…..) internet üzerinden son tüketiciye (…..) tl’ye satmakta
Benim son tüketiciye bu fiyattan satmam için (…..) tl – (…..) tl zararına satmam
lazım, bunun adı ticaret midir? …”
(71) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 23.05.2018 tarihinde
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından Antalya Bölge Satış
Sorumlusu (…..), Ege Bölge Satış Müdürü (…..)’a gönderilen Soğutma Grubu Ürün
Müdürü (…..) ve Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) ile görüşüldü, bahsedilen firmaya bireysel olarak 1 adet satış yapılmış
12000lik klima (…..)TL. (…..) firmalara satış yapan bir yer değil. Şu anda
internette satış yaptıkları fiyatlar da normal. (…..)’ın tersini ispatlayacak fatura
örneği (toplu satış yapıldığına dair) ya da yaptığını iddia ettiği yazışmalarını bize
gönderirse mutlaka ilgilenilir”
(72) Belge-16: 01.06.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
tarafından Mersin Bölge Sorumlusu (…..)’a gönderilen Türkiye Bayi Kanalı Satış
Müdürü (…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)
ve (…..)’e bilgi verilen “Klima rekabeti İnternet marketler, Teknoloji Marketler, Yapı
Marketler, Alt Bayi Pazar Kıyaslaması” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler
yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
Güncel olarak marketlerin satış fiyatları ile alt bayilerin kredi kart listesinden
(…..) ile aldıkları durumda, market fiyatına satarlarsa kar marjları aşağıdaki gibi.
Durum gayet makul, bunu bayilere iyi açıklamak gerek diye düşünüyorum.
Ayrıca bazı bölgelerde dağıtıcı bayiler kar maksimizasyonu için (…..) iskontoyla
ve primli şekilde aldıkları bağlantıları aşağıya (…..) iskontoyla indirmeye
çalışıyor. Siz sahada buna izin vermemelisiniz, bayilere en düşük verilecek tekli
alımlarda iskonto (…..) olmalı, birkaç adet stoklu verdiğinde (…..) iskontoyu
verebilmeli diye düşünüyorum. Kolay gelsin.
MODEL
Kredi kartı
listesinden
1,28 KDV
dahil
Kar Marjı TL cinsinden
KDV-montaj
dahil tüketici
satış minimum
tavsiye edilen
BAYMAK 48 FS (MD) (…..) (…..) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 09 A++
(MD)
(…..) (…..) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 12 A++
(MD)
(…..) (…..) (…..) (…..)
20-16/232-113
20/70

BAYMAK ELEGANT PLUS 18 A++
(MD)
(…..) (…..) (…..) (…..)
BAYMAK ELEGANT PLUS 24 A++
(MD)
(…..) (…..) (…..) (…..)
”
(73) Belge-17: 10.06.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen “RE: Ptesi toplantı”
konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“…
4) (…..) kimdir bilmiyorum ama an itibariyle 42 adet satış yaptı sadece 12 lik
klimada. Bizle çalışan her yere pazartesi sabah 8 itibariyle fiyatlarınız tavsiye
edilen fiyatlarımıza gelmeli, yönetimle toplantımız var diye uyardım. ”
(74) Belge-18: 13.06.2018 tarihinde “(…..)” tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..), Marmara Bölge Satış Müdürü (…..), Baymak Merkez Satış, (…..) ve (…..)’ ye
gönderilen “İlt: baymak satanlar” konulu elektronik postada; aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“(…..) BEYİN DİKKATİNE
EKLİ DOSYADA GİTTİ GİDİYOR VE N11DEN BAYMAK SATAN BAYİLERİN
RESİMLERİ VAR.
BUGÜNE GELENE KADAR FATURASINI SİZE VERDİĞİMİZ (…..) FİRMASI
DAHİL SATIŞLARINA DEVAM EDEN BAYMAK BAYİLERİNE HİÇ BİR
ŞEKİLDE YAPTIRIM UYGULANMIYOR VE KORUMACI BİR POLİTİKA
İZLENİYOR. BİZİM PİYASADA İSMİMİZİN GERİ KALMASININ SİZE NE GİBİ
FAYDASI OLABİLİR. REKLAM VE PRESTİJ AMAÇLI, FİYATLARI DİĞER
FİRMALARLA EŞİTLEMEK KAYDI İLE BİZ DE SAYFALARIMIZI AÇMAK
İSTİYORUZ.”
(75) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 14.06.2018 tarihinde
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a gönderilen “RE: baymak
satanlar” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Buradaki firmalardan dagiticilarin webde olmasi yasak, (…..) urun sattigi fotolari
değil pazar yerinde magaza aciksa bunlatin resmini göndermiş. Belirtilen
dagiticilar hala satiyorsa satis mdrunun engellemesi gerekli.
Bu arada (…..) ismiyle urun satmasi konusunda kendisiyle gorusuldu mu”
(76) 14.06.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama
Müdürü & Key Account Manager (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba (…..),
Sadece klima fiyatlarını yakın takip ettiğiniz için bilginiz olsun diye gönderdim.
Bayiler ile görüştüm ve devam ediyorum. (…..) için fatura istedi ve gönderdim.
Geri dönecek.”
20-16/232-113
21/70

(77) 14.06.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) selam,
(…..), tahmin ettiğimiz gibi (…..) adıyla bayram tatilini fırsat vererek klima fiyatını
çok düşük girdi ve gene pazarı alt üst etti, onu örnek göstererek diğer firmalar
da uymuyorlar.
Bayram öncesi müdahale etmek gerekli”
(78) 09.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey günaydın,
(…..) gittigidiyor üzerinden (…..) kullanıcı adıyla klimaları çok düşük fiyatlarla
satmaya devam ediyor.
Aşağıdaki ilk ekran görüntüsü 12 lik klimamıza ait ve şu anda (…..) TL satış
fiyatı. Ayrıca hafta sonu fiyatlar daha da düşük şekilde satış gerçekleştirdiğini
ekteki ekran görüntüsünden görebilirsiniz. Kargo, komisyon ve montaj dahil
ekteki şekilde 9 luk klima için (…..) TL, 12 lik klima için (…..) TL ve 24 lük klima
için ise (…..) TL fiyatla ürünleri listelemiştir.
Bildiğiniz üzere ürünleri satmaktan çok fiyatlarını kontrol etmek için çaba
harcamaktayım. Fakat marketleri ve e-ticaret firmalarını çizgiye getirmek için
çaba harcarken daha önce yaşadığımız gibi (…..)'ın klimaları yok fiyatına
satması firmalar nezdinde bizi zor durumda bırakmaktadır.
Bu konuda kalıcı bir çözüm bulunamayacak mı? Alacağımız aksiyon ne olacak?
İkinci ekran görüntüsünde ise (…..) kullanıcı adına listelenen tüm ürünleri
görebilirsiniz.
…”
(79) 09.07.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı
Kanal Yöneticisi (…..)’a gönderilen, (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada; aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Çok teşekkürler (…..),
Özellikle (…..)’ın fiyatlardan şikayeti vardı. Şimdi sorduğumuzda cevabını
beraber göreceğiz. Gerekirse yönetim ile görüşüp iskontosunu indireceğiz.
…”
(80) 09.07.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından Türkiye Bayi
Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e bilgi verilen elektronik postada;
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey;
20-16/232-113
22/70

Firma ile acilen görüşülmesi ve bu fiyatları kaldırmasının sağlanması gerekiyor.
Bildiğiniz gibi ana bayilerimizin internette satış yapmaması gerekiyor, bu
bayimiz farklı bir isimle sitelere üye olmuş ve çok düşük fiyatla satış
yapmaktadır.
Bu mecrada satış yapmayan tüm bayilerimiz, alt bayilerimiz, ürün bayilerimiz,
bayi dışı kanal müşterilerimiz bu durumdan aşırı derecede şikayetçi olup,
durumun düzeltilmesini beklemekteler.
Ana bayilerin hepsinin konuyla ve alınan aksiyonla ilgili tekrar bilgilendirilmesi
gerektiği kanaatindeyim. Çünkü bir bayiden ürün alamayan bu firmalar, mutlaka
diğer bir bayimizden ürün tedarik ediyorlar ve bu sureç böyle devam ediyor.
Desteğinizi rica ederiz.”
(81) 11.07.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) tarafından
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; (…..), Soğutma Grubu Ürün
Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba
Bu konuda maalesef çok geç kaldik, (…..) 'de oldugu gibi. Elimizde fatura +
buradan seri no ile cikis bilgisi var, tekrar 2.kere seri no istemenin nedenini
anlamadim. Klima sezonsal urun, (…..) adı altında piyasayi 1 haftadir dagitti
zaten, bana her gun bayilerden telefon yagiyor. Daha fazla beklemeden
mudahale edilmeli.
Burada (…..) ve (…..) farkli bir durum var, firma dagitici olarak kendisi baska
isim kullanarak webden satiyor, resmen bir meydan okuma var.Bence baglantisi
iptal edilmeli, klima sevkiyati kesilmeli, bu sene aldiklarina baglanti iskontosu ile
baz iskonto farkı kesilmeli.
Bugun içinde dönüş rica ederim.”
(82) 11.07.2018 Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Pazarlama Müdürü &
Key Account Manager (…..)’e gönderilen; (…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..),
Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba (…..) Bey,
Bayi kendisine bilerek böyle bir karalama yapıldığını belirtiyor. Ki bu itham
ciddidir. Daha önce klima nereden nasıl alındı bilmiyordum ve bana sonuç geldi.
Bu sebeple tekrar doğrulama için alabilir miyiz? Aksini düşünüyorsanız Cuma
günü yönetim ile görüşeceğim ve iskontosunun indirilmesini önereceğim.”
(83) 13.07.2018 Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış
Müdürü (…..) ve Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen;
(…..), Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..), Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) ve (…..)’e
bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
Talebiniz üzerine (…..)’tan ((…..)) tekrar ürün alması için (…..) ile görüşmüştüm.
Birkaç adet klima almış. Ekteki şekilde tarafımıza iletti. Ek olarak faturaların ve
ekteki belgelerin (…..).”
20-16/232-113
23/70

(84) Belge-19: 13.06.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; (…..) ve Pazarlama Müdürü & Key
Account Manager (…..)’e bilgi verilen “(…..) Hakkında” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
Geçtiğimiz hafta sonu gittigidiyor üzerinden “(…..)” isimli mağaza markamıza ait
klimaları satışa açmış ve hafta sonuna özel gittigidiyor ile anlaşarak iyi bir
kampanya planlamıştır. Kampanyada 12 btu/h klimamız KDV, kargo ve montaj
dahil müşterilere (…..) TL’ye gönderilmiştir. Basit bir hesapla gittigidiyor için min
%(…..) komisyon ve min (…..) TL kargo ücreti bu tutardan düşüldüğünde nakit
listemizden (…..) iskontolara karşılık gelmektedir.
Hafta sonu ürünü acil planda biz alamayacağımız için bir bayimize rica ettim ve
ürünü aldırdım. Ürün teslim edildiğinde ise ekteki gibi (…..)’lik tarafından
gönderildiği ve fatura edildiği açıkça gözükmektedir. Ayrıca başka bir firma ile
görüştüğümde ise gittigidiyor’un tekrar (…..)’e teklif sunduğu ve bayram
boyunca da aynı şekilde kampanya planladıkları bilgisini aldık.
Daha önce görüşmelerimizde yönetim talimatıyla dağıtıcı bayilerimizin ürünleri
online mecralarda satmayacağını bildirilmişti fakat (…..) söz konusu talimatı
farklı bir mağaza ismiyle oyuna girerek kimseye hissettirmeden aşacağını
düşünmüş diye algılamaktayım.
Gerekli aksiyonun alınmasını ve belirtilen gibi bayram süresince planlanan bir
kampanya varsa acilen sonlandırılmasını rica ederim. Desteğinizi bekliyorum.”
(85) Belge-20: 20.06.2018 tarihinde Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
tarafından Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..) ve Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a bilgi verilen “(…..) hakkında”
konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) merhaba,
(…..) N11’de 12lik klimamızı (…..) gibi oldukça düşük fiyata ürün satıyor, hangi
bayinin mala verdiği konusunda bilgi alabilir misin?
Bayi ve bayi dışındaki firmalar sürekli arayıp şikayet ediyorlar.”
(86) Belge-21: 03.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, (…..), Pazarlama Müdürü & Key
Account Manager (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen “RE:
Klima hakkında” konulu “(…..)” tarafından gönderilen e-postanın devamı niteliğinde
olan elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Dün akşam farkına vardım ve sabah düzelttirdim.
Fakat gg de (…..), n11 de (…..), Hepsiburada ise (…..) düşük fiyatlarla satış
yapmaya devam ediyor ve bu firmaların nereden ürün aldığı bilinmesine rağmen
engellenemiyor. Bu firmalar için nasıl bir aksiyon almayı düşünüyoruz?
Gittigidiyor, n11 ve hb ekran görüntüleri aşağıdaki gibi.
…”
20-16/232-113
24/70

(87) Belge-22: 08.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; (…..), Pazarlama Müdürü & Key
Account Manager (…..), Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen “RE: (…..)”
konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Nakit fiyat listesine göre iskontolar aşağıdaki gibidir.
BAYMAK IDEE PREMIX 24 KOMBI (…..)
BAYMAK IDEE PREMIX 28 KOMBI (…..)
BAYMAK IDEE PREMIX 35 KOMBI (…..)
Ayrıca firmaya Temmuz listesindeki geçiş ile birlikte yeni alış fiyatları ve bu alış
fiyatlarına ek olarak aşağıdaki tavsiye edilen satış fiyatları bildirildi.
Mal Adı
Son Geçiş İle Birlikte Firmaya
Bildirilen Tavsiye Satış Fiyatı
BAYMAK IDEE PREMIX 24 KOMBI (…..)
BAYMAK IDEE PREMIX 28 KOMBI (…..)
BAYMAK IDEE PREMIX 35 KOMBI (…..)
Son olarak ise dün Van bölgeden (…..) Bey’e de açıkladığım üzere (…..) ile
fiyat geçişleri konusunda mutabık kalamadık ve firma yeni maliyetleri henüz
kabul etmediği için ürünleri bir ayı aşkın süredir geçici olarak siparişe kapadı.
Yani (…..)’a 40 gündür kombi sevkiyatı yapamıyoruz. Fiyatlar istediğimiz
seviyeye gelmediği için böyle bir aksiyon aldığımızı bilmenizi isterim.
... ”
(88) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 08.07.2018 tarihinde
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a
gönderilen (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..), Marmara Bölge
Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“(…..) Bey,
Düzeltme yaptırabilir miyiz?”
(89) 08.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..), Marmara Bölge Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Yaklaşık bir aydır bu sorunu aşmaya çalışıyoruz. Bu hafta muhtemelen artık
yeni fiyatlara geçeceklerini düşünüyorum fakat aşağıdaki tavsiye edilen fiyatlara
doğrudan geçmeyeceklerdir. Stoklarındaki eski maliyetli ürünlerle birlikte yeni
alacakları ürünlere ortalama bir maliyet ve şuan mağazalarda geçerli satış
fiyatıyla benim aşağıda tavsiye edilen olarak firmaya bildirdiğim fiyatın arasında
bir satış fiyatı belirleyerek, belirli bir süre daha bu şekilde ilerleyeceklerini ön
görüyorum.”
20-16/232-113
25/70

(90) Belge-23: 11.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye
Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account
Manager (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen “FW: klima
fiyatları” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
(…..)’dan gelen mail aşağıdaki gibidir. (…..)’ın ekteki şekilde klima fiyatlarını
duyurduğunu ve bunun kendilerinin ürün satmasını zorlaştırdığını bildirmekteler.
Fiyatların tavsiye edilen seviyelere gelmesi için desteğinizi rica ederim.”
(91) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 11.07.2018 tarihinde
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından (…..)’e gönderilen (…..)’e bilgi
verilen elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey, (…..) Bey,
Bayi ile fiyat güncellemesi için görüşüp geri döner misiniz?”
(92) 11.07.2018 tarihinde (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e
gönderilen; (…..)’e bilgi verilen “YNT: klima fiyatları” konulu elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Firma, (…..)'in alt bayisidir.Konu (…..) 'e iletimiştir. (…..), alt bayi ile görüşüp
gerekli düzeltmeyi yaptıracağını ifade etmiştir.”
(93) 13.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Türkiye Bayi Kanalı
Satış Müdürü (…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)
ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Bugün sabah tekrar ekteki foto tarafımıza ulaştı. Fiyatla ilgili herhangi bir
değişiklik olmamış. Desteğinizi rica ederim.”
(94) 14.07.2018 tarihinde Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) tarafından (…..) ve
(…..)’e gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..), Bayi Dışı
Kanal Yöneticisi (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Arkadaşlar,
Bayiyi tekrar uyarır mısınız?”
(95) Belge-24: 12.07.2018 tarihinde Ege Bölge Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı
Kanal Yöneticisi (…..)’a gönderilen; Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..) ve Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e bilgi verilen “(…..) internet satışı”
konulu iç yazışma niteliğindeki elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
(…..) bugün fiyatları daha da düşürdü. Eklerde mevcut. Bilginize.”
(96) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 13.07.2018 tarihinde Bayi
Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Ege Bölge Satış Müdürü (…..)’a gönderilen;
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
20-16/232-113
26/70

(…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey günaydın,
Dün akşama doğru (…..) fiyatları tavsiye edilen fiyatlara yükseltilmiştir.
Bilginize.”
(97) Belge-25: 24.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından (…..),
Marmara Bölge Satış Müdürü (…..), Ege Bölge Satış Müdürü (…..) ve (…..)’a
gönderilen; (…..), Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..), Pazarlama Müdürü & Key
Account Manager (…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen “online
satış yapan firmalar hk.” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Değerli Satış Müdürleri,
Online olarak kendi web siteleri ve gittigidiyor, n11, hepsiburada gibi pazar
yerlerinde ürün satan firmaların satış fiyatları ya da farklı uygulamalarıyla ilgili
zaman zaman şikayetleriniz olmakta. Bu konuda öncelikli olarak belirtmek
istediğim husus, online satış yapan her firmanın doğrudan kanalımıza bağlı
çalışan firmalar olmadığıdır. Bu gibi durumlarda şikayete neden olan durum fiyat
ise fotoğraflayıp bana dönüş yapmanız durumunda düzeltilmesi için kanalımıza
bağlı çalışan firmalarla iletişim kuracağımı belirtmek isterim. Fakat doğrudan
çalışmadığımız ve genellikle bayi kanalımız üzerinden ürün alarak, satış yapan
noktalarla ilgili şikayetlerle maalesef konuyla ilgili benim aksiyon alma gibi bir
bağlantım ve yetkim yoktur. Ayrıca online olarak aramalarda klimalar montaj
hariç olarak da listelendiği için fiyatlar yanıltıcı olabilmektedir. Bu konuda da
dikkatinizi rica ederim.
Öte yandan sezonda bilgisayar başında bir çok firmanın satış fiyatlarını her gün
düzenli kontrol ettiğimi ve mağazalardan da geri bildirimler aldığımı bilmenizi
isterim. Bu konuda elimden gelen gayreti göstermeye çalışıyorum fakat
sizlerden gelen dönüşleri de dikkate almıyor değilim. Sizlerden gelen her
bildirimle tekrar o noktaya yoğunlaşıp, yapılabilecek bir eylem varsa hızlıca
aksiyon almaktayım.
Bayi dışı kanal olarak doğrudan çalışılan firmaları aşağıdaki gibi bilginize
sunarım.
• D-Market (Hepsiburada) (firmanın kendisiyle çalışmaktayız, bu site üzerinde
ayrıca bir çok firma ürün satabilmekte)
• EPA (Ufoteknoloji)
• Retro Bilişim (İstanbul Bilişim)
• Oksid Bilişim (İncehesap)
• Simport
• Avansas
Ayrıca güncel durumda fiyatla ilgili aşağıdaki gibi birkaç örnek paylaşmak
istiyorum. Göze çarpan sorunları bu şekilde daha iyi ifade edebileceğimi
düşünüyorum.
…
(…..).
20-16/232-113
27/70

…
Yukarıdaki resimde montaj hariç ve dahil ürünler listeli. Montaj dahil klimada en
düşük fiyatı giren firma (…..)’dir. Daha sonra ise (…..) isimli (…..)’dir.
…
Yukarıdaki resimde hepsiburada ve bu site üzerindeki satıcılar yer almakta.
Hepsiburada üzerinden satış yapan en düşük fiyatlı (…..)’dir. Daha sonra ise
hepsiburadanın fiyatı sıralamadadır. Firmayla fiyatı düzeltmesi için görüşme
aşamasındayım.
…
Yukarıdaki resimde (…..) firmasının kendi web sayfası gözükmektedir. Firmaya
bu fiyatları kabul etmediğimizi bildirdim. Ürün sevki yapmıyorum. Perşembe
günü kendileriyle toplantı yapacağız.”
(98) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 27.07.2018 tarihinde Ege
Bölge Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..), Marmara Bölge
Satış Müdürü (…..) ve (…..)’a gönderilen; (…..), Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü
(…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..) ve Soğutma Grubu Ürün
Müdürü (…..)’e bilgi verilen “YNT: online satış yapan firmalar hk.” konulu elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Hepsiburada yine fiyat indirimine gitmiştir. Ekte bulabilirsiniz. Bilginize.”
(99) 27.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Ege Bölge Satış
Müdürü (…..), Marmara Bölge Satış Müdürü (…..) ve (…..)’a gönderilen; (…..),
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey merhaba,
Firmayla iletişim halindeyim muhtemelen 1 saate kadar yükseltmiş olacaklar.
Takibiniz için teşekkürler.”
(100) 27.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Ege Bölge Satış
Müdürü (…..), Marmara Bölge Satış Müdürü (…..) ve (…..)’a gönderilen; (…..),
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..), Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..) ve Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..)’e bilgi verilen elektronik postada
aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
Hepsiburada fiyatı belirli oranda arttırdı. Gittigidiyor ve N11 deki firmaların da
fiyatlarını yükseltmesi durumunda daha da arttıracağını bildirdi. Gittigidiyor ve
N11 deki firmalardan benim bayim olanlarla iletişim halindeyim. Diğer firmalar
(bayilerimizden alım yapanlar) ile maalesef ben aksiyon alamıyorum. Bilginize.”
(101) Belge-26: 24.07.2018 tarihinde Bayi Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından (…..) ve
Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’e gönderilen, (…..) ve Pazarlama Müdürü &
Key Account Manager (…..)’e bilgi verilen “RE: Mağaza Fiyatları” konulu elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey,
20-16/232-113
28/70

(…..) ve (…..) hafta sonu fiyatları düşürmüştü. Dün sabah itibariyle iki firmanın
da fiyatları tavsiye edilen fiyatlarımıza yükseltildi. Sizdeki görseller hafta sonuna
ait diye düşünüyorum.
Ayrıca klima aramaları yaptığınız cep telefonu görüntülerinde de montaj
dahil/hariç ayrımı var ve bu firmaların isimleri gözükmüyor. Yani hangi firmanın
bu fiyatları girdiğini iletmemişsiniz. Bu ve bunun gibi durumlarla ilgili bir mail
hazırlıyorum. Birazdan tüm satış müdürü arkadaşlara ileteceğim. Orada daha
detaylı bilgilere yer vermiş olacağım.”
(102) Belge-27: 27.07.2018 tarihinde Soğutma Grubu Ürün Müdürü (…..) tarafından
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e gönderilen “Güncel İnternet
Fiyatları Gittigidiyor” konulu iç yazışma niteliğindeki elektronik postada aşağıdaki
ifadeler yer almaktadır:
“Merhaba;
GG’de fiyat tekrar düştü. Aşağıdaki gibidir.
…”
(103) Yukarıdaki e-posta yazışmasının devamı niteliğinde olan 27.07.2018 tarihinde Bayi
Dışı Kanal Yöneticisi (…..) tarafından Pazarlama Müdürü & Key Account Manager
(…..)’e gönderilen “RE: Güncel İnternet Fiyatları Gittigidiyor” konulu elektronik
postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Fırsat bitti. Şimdi görüştüm biraz daha yükseltecek hem gg yi hem n11 i”
(104) Belge-28: 14.09.2018 tarihinde Marmara Bölge Satış Müdürü (…..) tarafından Bayi
Dışı Kanal Yöneticisi (…..)’a gönderilen; Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..) ve
Pazarlama Müdürü & Key Account Manager (…..)’e bilgi verilen “+(…..) kişisinden
fotoğraf” konulu elektronik postada aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“(…..) Bey
Bu fiyatlara müdahale ediliyor mu? Bayilerden sürekli olumsuz dönüşler
alıyorum.Bilginize.”
(105) Belge-29: Türkiye Bayi Kanalı Satış Müdürü (…..)’in bilgisayarından alınan “3.
GELENEKSEL ZİRVE 20 BAYİ TALEP VE ÖNERİLERİ, DEĞERLENDİRİLEN
KONULAR” başlıklı belgenin 7. Maddesinde aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
“Online ortamda alt bayi iskontosundan düşük fiyata bayiler tarafından cihaz
satılıyor. Online satış fiyatları Baymak Liste fiyatı olacak”, aynı maddeye
“Aksiyon / Cevap” olarak “Tüm bayi web siteleri incelenip raporlanacak”
I.3.2. BAYMAK ve Diğer Teşebbüslerden Gelen Bilgi ve Belgeler ile Yapılan
Tespitler
(106) Teşebbüslerden gelen bilgiler çerçevesinde elde edilen tespitlere aşağıda yer
verilmektedir.
(107) BAYMAK’ın üretim ve satışını yaptığı ürünlerin, 2017 ve 2018 yıllarında elde ettiği
toplam ciro içindeki payına ve en fazla ciro elde ettiği ilk beş ürün için toplam
pazardaki payına aşağıda yer verilmiştir:
20-16/232-113
29/70

Tablo 2: BAYMAK’ın 2017 Cirosunun Ürünler Arasında Dağılımı ve İlk Beş Ürüne Göre 2017 Yılı
Pazar Payı
ÜRÜN ÇEŞİDİ
2017 CİROSU
İÇİNDEKİ
PAYI (%)
2017 BAYMAK
PAZAR PAYI (%)
ÜRÜN ÇEŞİDİ
2017
CİROSU
İÇİNDEKİ
PAYI (%)
Kombi (…..) (…..) Isı pompası (…..)
Klima (…..) (…..) Termoboyler (…..)
Kazan (…..) (…..) Brülör (…..)
Panel Radyatör (…..) (…..) Kombi aksesuarları (…..)
Termosifon (…..) (…..) Diğer (…..)
Pompa (…..) Genleşme tankı (…..)
Hidrofor (…..) Güneş kollektörü (…..)
Şofben (…..) Havlu radyatör (…..)
Ani Su Isıtıcı (…..) Vana (…..)
Boyler (…..) Güneş pili (…..)
Kaynak: BAYMAK’tan gelen bilgi ve belgeler, BRG Building Solutions (BRG) ve İSKİD Verileri
Tablo 3: BAYMAK’ın 2018 Cirosunun Ürünler Arasında Dağılımı ve İlk Beş Ürüne Göre 2018 Yılı
Pazar Payı
ÜRÜN ÇEŞİDİ
2018 CİROSU
İÇİNDEKİ
PAYI (%)
2018 BAYMAK
PAZAR PAYI (%)
ÜRÜN ÇEŞİDİ
2018 CİROSU
İÇİNDEKİ PAYI
(%)
Kombi (…..) (…..) Termoboyler (…..)
Klima (…..) (…..) Brülör (…..)
Panel Radyatör (…..) (…..) Kombi aksesuarları (…..)
Kazan (…..) (…..) Diğer Ürünler (…..)
Termosifon (…..) (…..) Vana (…..)
Pompa (…..) Havlu radyatör (…..)
Hidrofor (…..) Genleşme tankı (…..)
Ani Su Isıtıcı (…..) Güneş kollektörü (…..)
Şofben (…..) Kat Kaloriferi (…..)
Isı Pompası (…..) Doğalgaz Sobası (…..)
Boyler (…..) Güneş pili (…..)
Kaynak: BAYMAK’tan Gelen Bilgi ve Belgeler, BRG ve İSKİD Verileri
(108) Yukarıda yer verilen Tablo-3 incelendiğinde; BAYMAK’ın 2018 yılı cirosu içerisinde
en büyük paya sahip olan beş ürününün sırasıyla kombi, klima, panel radyatör, kazan
ve termosifondan oluştuğu (toplamı yaklaşık %(…..)) anlaşılmaktadır. Tablo-2 ve
Tablo-3 birlikte ele alındığında BAYMAK’ın 2017 ve 2018 yıllarında, cirosu içerisinde
en büyük paya sahip olan ilk beş ürünün değişmediği, sadece kendi içerisinde
sıralamanın değiştiği görülmektedir. Ayrıca söz konusu ürünlere ilişkin BAYMAK ve
rakiplerinin 2018 yılı pazar payına aşağıda yer verilmektedir.


20-16/232-113
30/70

Tablo 4: BAYMAK ve Rakip Teşebbüslerin Kombi, Kazan, Panel Radyatör, Termosifon ve Klima
Pazarlarındaki 2018 Yılı Pazar Payları (%)
GRUP/MARKA KOMBİ KAZAN
PANEL
RADYATÖR
TERMOSİFON KLİMA4
Vaillant (Vaillant, Protherm, Demirdöküm) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Bosch (Bosch, Buderus) (…..) (…..) (…..)
Elginkan (ECA) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Baymak (Baymak, Brötje, Dolcevita,
Lambert, Falke) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Viessmann (…..) (…..) (…..)
Ariston (Ariston, Chaffoteaux) (…..) (…..)
Daikın (Daikın, Airfel) (…..) (…..) (…..) (…..)
Koç (Arçelik, Beko) (…..) (…..) (…..)
Faik Çelik (Warmhaus) (…..) (…..)
United Technologies (Alarko, Beratta,
Fontecal, Thermital) (…..) (…..) (…..) (…..)
Immerfin (Immergas) (…..)
Ferroli (…..)
Stelrad (Termoteknik) (…..) (…..) (…..)
Ünlüsoy (Ünmak) (…..)
Çetik Isı (…..)
Arıkazan (…..)
Mimsan (…..)
Termodinamik (…..)
Kozlusan (…..)
Üstünkarlı (Termopan) (…..) (…..)
Termo Isı (Ecodense) (…..)
Gassero (…..)
Maktek (…..) (…..)
Coşkunöz (Copa) (…..)
Fatinoğlu (Sanica) (…..)
Peksa (Pekpan) (…..)
Mastaş (…..)
Emko (…..)
Zorlu (Vestel) (…..) (…..)
Mitsubishi (…..)
Samsung (…..)
BSH Ev Aletleri (…..)
Diğerleri (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toplam 100,0 100,0 100,0 100,0 100,00
Kaynak: BAYMAK ve Rakip Teşebbüslerden Gelen Bilgi ve Belgeler, BRG ve İSKİD Verileri

4 Klimaya ilişkin pazar payları İSKİD, Growth from Knowlege (GfK), Türkiye Beyaz Eşya Sanayicileri
Derneği (TBESD) verilerinden yararlanan teşebbüslerin tahminlerinden elde edilmiştir.
20-16/232-113
31/70

(109) Yukarıda yer verilen Tablo-4 incelendiğinde; merkezi ısıtma/soğutma sistemleri ve
teknik servis hizmetleri pazarında yer alan ürünlerden; inceleme tarafı BAYMAK’ın
2018 yılı için kazan pazarında pazar payının yaklaşık %(…..), klima pazarında
%(…..), kombi pazarında %(…..), panel radyatör pazarında %(…..), termosifon
pazarında %(…..) olarak gerçekleştiği; BAYMAK’ın herhangi bir ürün pazarında
yüksek düzeyde ve hâkim durumda sayılabilecek bir pazar payına sahip olmadığı,
kazan pazarı hariç diğer ürünlerde BAYMAK’tan daha yüksek pazar payına sahip
rakiplerin bulunduğu, her bir ürün için pazarın rekabetçi bir pazar olarak
değerlendirilebileceği anlaşılmaktadır.
(110) Bunun yanı sıra BAYMAK ile farklı bayilik statülerine sahip olan bayileri arasında
imzalanan sözleşmeler incelenmiştir5. Söz konusu sözleşmelerden BAYMAK ile
Dağıtıcı Bayiler arasında imzalanan “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ”
adlı sözleşmede aşağıdaki hükümler yer almaktadır:
 Sözleşmenin “MADDE 4: SÖZLEŞME SÜRESİ” başlıklı maddesinde
aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“İşbu sözleşme süresiz biçimde imzalanmış olup, aksi sözleşme hükümleri
uyarınca yazılı olarak bildirilmediği ve BAYMAK tarafından feshedilmediği
sürece yürürlükte kalacaktır…”
 “MADDE 5: DAĞITICI BAYİ STATÜSÜ ŞARTLARI” başlığı altında “D.
Rekabet Yasağı:” maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“DAĞITICI BAYİ, Ticari faaliyetlerinde sadece BAYMAK ürünlerinin satın
alma, dağıtım, pazarlama ve satışını yapacaktır. Bu itibarla, DAĞITICI BAYİ,
kendisinin çalışanlarının, vekillerinin veya temsilcilerinin (i) EK-1’de belirtilen
ürünlerle benzer nitelikte veya söz konusu ürünler ile haksız rrekabet
edebilecek nitelikteki ürünleri doğrudan veya dolaylı olarak pazarlamayacak,
satmayacak veya imal etmeyecek ve/veya sergilemeyecek ve/veya (ii) EK-
1’de belirtilen Ürünlerle benzer nitelikte veya söz konusu Ürünler ile rekabet
edebilecek nitelikteki ürünlerin marka, işaret ve karakteristik özelliklerini
dağıtım araçlarının veya malzemelerinin üzerine koymayacak, web
sayfasında kurumsal kimlik çalışmalarında bulundurmayacak ve/veya (iii) bu
Ürünlere rakip olabilecek başka ürünlerin imalatını ve/veya pazarlamasını
yapan firmalardan bayilik ve temsilcilik almayacak, başka özel ya da tüzel
kişilerle sözleşme konusu iş kapsamında ortaklıklar ve işbirliği
yapmayacağını ve rekabet yasağına aykırı ticari faaliyette bulunmayacağını
kabul, beyan ve taahhüt eder.”
 “MADDE 8: TARAFLARIN KARŞILIKLI HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ”,
“8.1. DAĞITICI BAYİ’ NİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ” başlığı altında “C.
Satışlar” maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“DAĞITICI BAYİ, BAYMAK fiyat ve satış politikaları ile uyumlu çalışacaktır.
Dağıtıcı bayi, BAYMAK ’tan cihaz alış fiyatının altında ve şartlarda adetsel
veya toplu biçimde doğrudan veya dolaylı olarak spot piyasaya ürün satışı
yapamaz. BAYMAK tarafından ürün satışı yapılmayacağı bildirilen
müşterilere ürün satamaz. Aksi durum sözleşmeye aykırılık hükmünde olup,
haklı nedenle fesih sebebi oluşturacaktır.

5 Sözleşme hükümlerindeki vurgular, dosya kapsamında eklenmiştir.
20-16/232-113
32/70

 “MADDE 9: ÇALIŞMA ŞEKLİ” başlığı altında “C. Ürün Bedeli”
maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“DAĞITICI BAYİ, BAYMAK ’ tan alım fiyatı ve şartları altında yani kendisine
belirtilen Ürün Liste alış Fiyatından daha düşük tutarda ve piyasa dengesinin
ve rekabet şartlarının olumsuz etkileyecek biçimde (adetsel veya toplu
biçimde doğrudan veya dolaylı olarak) ürün satışı yapamaz…”
 “MADDE 14: HAKSIZ REKABET YASAĞI” başlıklı maddesinde
aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“DAĞITICI BAYİ, BAYMAK ’ ın yazılı izni olmadıkça BAYMAK satış yetkisi
verdiği ürün ve markalarla rekabet halindeki hiçbir marka ve ürünü, BAYMAK
ın logo ve reklamlarını taşıyan mağaza, depo ve araçlarında bulunduramaz.
Ayrıca DAĞITICI BAYİ, BAYMAK ’ ın satış yetkisi verdiği ürün ve markalarla
rekabet halindeki hiçbir marka ve ürünün dağıtım ve satışını yapamaz, hiçbir
şekilde pazarlayamaz, servis hizmeti veremez, promosyonunu yapamaz.”
 “MADDE 18: SÖZLEŞMENİN SONA ERME HALLERİ VE
SONUÇLARI” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“A. İşbu Sözleşme süresiz olarak akdedilmiştir. BAYMAK sözleşmeyi yazılı
bildirimde bulunmak kaydıyla tazminatsız olarak her zaman feshedebilir.
BAYMAK ’ ın sözleşmeden doğan sair haklarının kullanma hakkı saklıdır.” ve
“B. DAĞITICI BAYİ haklı bir nedenle ve en az 3 (üç) ay önceden yazılı
bildirimde bulunmak kaydıyla sözleşmeyi feshetme hakkına sahiptir....”
(111) BAYMAK ile Taahhütçü Bayiler ve Yapı Malzeme Bayileri arasında imzalanan
“BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmede aşağıdaki hükümler yer almaktadır:
 Sözleşmenin “Madde 3 – SÜRELER” başlıklı maddesinde aşağıdaki
ifade yer almaktadır:
“Bu anlaşma imzalanmasına müteakip yürürlüğe girecek olup yürürlük
tarihinden itibaren eğer daha önce fesih edilmemiş ise ve aksine taraflar
arasında iş bu sözleşmenin yürürlülükten kaldırıldığına dair yazılı bir anlaşma
düzenlenmemiş ise bir yıllık olup her yıl kendiliğinden bir yıl uzar...”
 “Madde 4 – GENEL ŞARTLAR” maddesinde aşağıdaki ifade yer
almaktadır:
“d) BAYİ ve tüm şubeleri tamamıyla münhasır olarak çalışacaktır;
BAYMAK’ ın satışını yaptığı ürünler ile ilgili olarak, rakip firmaların ürünlerini
teşhir edemez, satamaz. Rakip firmalara ait logoları, sticker olarak
araçlarında, mağazalarında, kartvizitlerinde, evraklarında bulunduramaz.
BAYİ, BAYMAK ürün yelpazesinde olmayan bir ürünle ilgili satış yapmaya
niyetlendiği zaman, bu niyetini yazılı olarak en az iki ay önceden BAYMAK’ a
bildirecek ve bu bildirimde bu tip mamulleri açıkça tanıtacaktır.”
 “Madde 8 – SATIŞ KOŞULLARI” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade
yer almaktadır:
“g) BAYİ, BAYMAK’ ın belirlemiş olduğu satış koşulları dışında, doğrudan
veya dolaylı bir şekilde hiçbir iskonto ve prim istemiyle ürün satışında
bulunmayacaktır.
20-16/232-113
33/70

1. Tüketiciye satışlar, BAYMAK tarafından sirküle edilen “Tavsiye Edilen
Perakende Satış Fiyat Listesi” üzerinden yapılacaktır.
2. Kampanya uygulamalarında, piyasaya yönelik uygulanacak koşullar
BAYMAK tarafından belirlenerek deklare edilecek, bu uygulamaların dışına
çıkılmayacaktır.”
(112) BAYMAK ile Lambert olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ (LAMBERT)” adlı sözleşmede aşağıdaki hükümler yer almaktadır:
 “Madde 3 – SÜRELER” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade yer
almaktadır:
“Bu anlaşma imzalanmasına müteakip yürürlüğe girecek olup yürürlük
tarihinden itibaren eğer daha önce fesih edilmemiş ise ve aksine taraflar
arasında bir yazılı anlaşma düzenlenmemiş ise bir yıllık olup her yıl
kendiliğinden bir yıl uzar.”
 “Madde 8 – SATIŞ KOŞULLARI” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade
yer almaktadır:
“g) BAYİ, BAYMAK’ ın belirlemiş olduğu satış koşulları dışında, doğrudan
veya dolaylı bir şekilde hiçbir iskonto ve prim istemiyle ürün satışında
bulunmayacaktır.
1. Tüketiciye satışlar, BAYMAK tarafından sirküle edilen “Tavsiye Edilen
Perakende Satış Fiyat Listesi” üzerinden yapılacaktır.
2. Kampanya uygulamalarında, piyasaya yönelik uygulanacak koşullar
BAYMAK tarafından belirlenerek deklare edilecek, bu uygulamaların dışına
çıkılmayacaktır.”
(113) BAYMAK ile Ürün Bayileri olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ (BEYAZ EŞYA)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (GÜNEŞ ENERJİSİ
SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (MERKEZİ ISITMA SİSTEMLERİ)”,
“BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (POMPA VE HİDROFOR)” adlı sözleşmelerin her birinde
aşağıdaki hükümler yer almaktadır:
 “Madde 8 – SATIŞ KOŞULLARI” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade
yer almaktadır:
“g) BAYİ, BAYMAK’ ın belirlemiş olduğu satış koşulları dışında, doğrudan
veya dolaylı bir şekilde hiçbir iskonto ve prim istemiyle ürün satışında
bulunmayacaktır.
1. Tüketiciye satışlar, BAYMAK tarafından sirküle edilen “Tavsiye Edilen
Perakende Satış Fiyat Listesi” üzerinden yapılacaktır.
2. Kampanya uygulamalarında, piyasaya yönelik uygulanacak koşullar
BAYMAK tarafından belirlenerek deklare edilecek, bu uygulamaların dışına
çıkılmayacaktır.”
(114) BAYMAK ile Orange Store olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYMAK
A.Ş. ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmede aşağıdaki
hükümler yer almaktadır:
 “MADDE 2: TANIMLAR” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade yer
almaktadır:
20-16/232-113
34/70

“Fiyat Listesi: BAYMAK tarafından yayınlanmış “Tavsiye Edilen Perakende
Satış Fiyat Listesi” ni ifade eder.”
 “MADDE 4: SÖZLEŞME SÜRESİ” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade
yer almaktadır:
“İşbu sözleşme süresiz biçimde imzalanmış ve madde 6 uyarınca yürürlüğe
girecek olup, aksi sözleşme hükümleri uyarınca yazılı olarak bildirilmediği
sürece yürürlükte kalacaktır...”
 “MADDE 7: ORANGE STORE’ UN BAYİLİK ŞARTLARI” başlıklı
maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“E. Münhasırlık: ORANGE STORE münhasır olarak çalışacak olup, BAYMAK
tarafından Ek:2 belirtilen ürünler haricinde, rakip firmaların ürünlerini teşhir
edemez, satamaz. Rakip firmalara ait ürün ve marka görsellerini araçlarında,
mağazalarında, kartvizitlerinde, evraklarında, web sitesi vb kurumsal kimliğini
yansıtan her nevi evrakta bulunduramaz.”
 “MADDE 10: TARAFLARIN KARŞILIKLI HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ”,
“10.1. ORANGE STORE’ UN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ” başıklı
maddesinde aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“C. Satışlar
ORANGE STORE, BAYMAK fiyat politikaları sınırları altında adetsel veya
toplu biçimde doğrudan veya dolaylı olarak ürün satışı yapamaz. BAYMAK
tarafından ürün satışı yapılmayacağı bildirilen müşterilere ürün satamaz. Aksi
durum sözleşmeye aykırılık hükmünde olup, haklı nedenle fesih sebebi
oluşturacaktır.
ORANGE STORE, BAYMAK tarafından kendisine bildirilecek ürün ve coğrafi
bölge sınırlamalarına birebir uymakla yükümlüdür. Aksi durum sözleşmeye
aykırılık hükmünde olup, haklı nedenle fesih sebebi oluşturacaktır. Taraflar,
BAYMAK’ ın sözleşme süresi içerisinde satış yetkisine dair coğrafi bölge
sınırlaması yapma ve değiştirme hakkının saklı olduğunu peşinen kabul ve
beyan ederler.
ORANGE STORE, BAYMAK’ ın belirlemiş olduğu satış koşulları dışında
doğrudan veya dolaylı bir şekilde BAYMAK’ tan hiçbir iskonto, prim vb hak
talebi ile ürün satışında bulunamaz.”
 “MADDE 11: ÇALIŞMA ŞEKLİ” başlıklı maddesinde aşağıdaki ifade yer
almaktadır:
“C. Ürün Bedeli
Ürünlere ilişkin fiyatlar BAYMAK tarafından hazırlanan Fiyat Listesi ile
belirlenir ve duyurulur. BAYMAK, bildirilen Fiyat Listeleri üzerinde dilediği
şekilde değişiklik yapma hakkına sahiptir. Fiyat listeleriyle ilgili değişiklikler
duyurulmakla yürürlük kazanır.
ORANGE STORE, BAYMAK fiyat politikaları sınırları altında adetsel veya
toplu biçimde doğrudan veya dolaylı olarak ürün satışı yapamaz. Aksi durum
sözleşmeye aykırılık hükmünde olup, haklı nedenle fesih sebebi
oluşturacaktır.”
20-16/232-113
35/70

 “MADDE 14: HAKSIZ REKABET YASAĞI” başlıklı maddesinde
aşağıdaki ifade yer almaktadır:
“ORANGE STORE, BAYMAK’ ın yazılı izni olmadıkça BAYMAK satış yetkisi
verdiği ürün ve markalarla rekabet halindeki hiçbir marka ve ürünü, BAYMAK
ın logo ve reklamlarını taşıyan mağaza, depo ve araçlarında bulunduramaz.
Ayrıca ORANGE STORE, BAYMAK’ ın satış yetkisi verdiği ürün ve
markalarla rekabet halindeki hiçbir marka ve ürünün dağıtım ve satışını
yapamaz, hiçbir şekilde pazarlayamaz, servis hizmeti veremez,
promosyonunu yapamaz.”
I.3.3. Dosya Kapsamında Yapılan Görüşmelerden Elde Edilen Bilgiler
(115) Soruşturma sürecinde dosya konusu iddialarla ilgili olarak, BAYMAK ürünlerini satan
birtakım bayiler ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede 25.04.2019 tarihinde
(…..) ile yapılan görüşmede;
 BAYMAK’ın (…..) konumunda oldukları, sözleşmelerin her yıl yenilendiği,
 BAYMAK tarafından bayilere “Tavsiye Edilen Perakende Satış Fiyatı
Listeleri” gönderildiği, bu fiyat üzerinden satış yapan bayilerin olduğu ancak
BAYMAK tarafından bu fiyat üzerinden satış yapmayan bayilere karşı
herhangi bir müdahalede bulunulmadığı, perakende satış yapan firmaların
kâr elde edebilmesi için bu fiyattan satış yapmaları gerekli olsa da liste
fiyatına uyup uymama konusunda takdir yetkisinin bayilerde olduğu,
 (…..) bayi statüsünde olduklarından dolayı alt bayilere liste fiyatı üzerinden
indirim yaparak satış yaptıkları, bahse konu fiyat listesinde yer alan iskonto
oranlarının bayilerin kârını oluşturduğu,
 Firmalarının internet üzerinden n11, hepsiburada ve gittigidiyor gibi satış
platformları üzerinden satış yaptıkları ve BAYMAK tarafından internet
satışlarına ilişkin herhangi bir kısıtlama getirilmediği
ifade edilmiştir.
(116) 25.04.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede;
 BAYMAK ile (…..) yılında sözleşme imzaladıkları ve (…..) oldukları, ürünlerin
satışını yalnızca fiziki noktalardan yaptıkları,
 BAYMAK tarafından kendilerine bir satış fiyat listesi gönderildiği, satış fiyatı
listesi üzerinden hesaplanan iskontoların kendilerinin alış fiyatını belirlediği ve
müşteriye satışların gönderilen satış fiyatı listesi üzerinden yapıldığı,
 Fiyat listesinde yer alan iskonto oranlarının kâr marjını oluşturduğu,
BAYMAK’ın ürünlerin gönderilen fiyat listesinde belirtilenden daha düşük
fiyata satılmasını istemediği, ürünlerin belirtilen fiyattan satılmaması
sonucunda BAYMAK'ın ürün vermeme gibi yaptırımları olabildiği,
 İnternet üzerinden çok düşük fiyattan satış yapanların olması nedeniyle
internetten satış yapamadıkları, toptan olarak yüksek miktarlarda alım yapan,
iskonto oranı yüksek olan veya kâr marjını düşük tutan bayilerin internette
düşük fiyattan ürün sattıkları ve internet satışı için kendilerinin fiyatının çok
yüksek kaldığı,
20-16/232-113
36/70

 Bayiler tarafından internetteki fiyatının belirlenmesi yönünde BAYMAK'a
talepte bulunulduğu, bunun sonucunda ise BAYMAK’ın firmalara müdahale
ettiği, ancak satışların pek engellenemediği ve iskonto oranlarının farklı
olmasının bütün bayilerin aynı koşullarda rekabet etmesini engellediği
ifade edilmiştir.
(117) 30.04.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede;
 BAYMAK ile imzaladıkları sözleşmenin her yıl yenilendiği, BAYMAK
ürünlerini münhasır olarak sattıkları ve (…..) konumunda oldukları,
 BAYMAK tarafından bayilere perakende satış fiyatı listeleri gönderildiği,
bayilere gönderilen fiyat listeleri üzerinden iskontolar hesaplanarak ürünlerin
alış fiyatlarının belirlendiği, Tavsiye Edilen Perakende Satış Fiyatı Listesinde
yer alan fiyatların yüksek kalması sebebiyle piyasada uygulanamadığı, söz
konusu listelerin yalnızca bir standart oluşturmak adına gönderildiği, bayilerin
ürünlerin satış fiyatını piyasa koşullarına göre kendilerinin belirlediği ve
BAYMAK tarafından firmalara fiyat konusunda baskı yapılmadığı,
 1,5-2 yıl önce internet üzerinden satış yaptıkları, ancak internetteki satış
fiyatlarının çok düşük olduğu ve kendi fiyatlarının yüksek kaldığı, internette
düşük fiyattan ürün satmalarının bayi kaybetmelerine yol açtığı için
internetten ürün satmayı bıraktıkları ve BAYMAK tarafından kendilerine
yönelik internet satışına ilişkin herhangi bir müdahalede bulunulmadığı
ifade edilmiştir.
(118) 30.04.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede; geçmiş yıllarda BAYMAK
ürünlerinin satışının gerçekleştirildiği, hâlihazırda BAYMAK ile aralarında bayilik
ilişkisi bulunmadığı, sattıkları ve çoğunluğunu klimanın oluşturduğu ürünlerin toptancı
bayilerden tedarik edildiği ve bu ürünlerin satışında BAYMAK tarafından kendilerine
herhangi bir müdahalede bulunulmadığı belirtilmiştir.
(119) 30.04.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede;
 (…..),
 BAYMAK ürünlerini toptancılar aracılığı ile aldıklarından dolayı kendilerine
herhangi bir fiyat listesi gönderilmediği, BAYMAK’ın bayilerine bir fiyat listesi
gönderdiğinin bilindiği, gönderilen fiyat listeleri üzerinden iskonto oranlarının
hesaplanmasıyla bayilerin alış fiyatının şekillendiği,
 Gönderilen fiyat listesinde yer alan rakamların çok yüksek olması nedeniyle
piyasada uygulanmasının mümkün olmadığı,
 BAYMAK’ın toptancı bayilerin internet üzerinden satış yapmasını istemediği,
bazı bayilere internet satışları konusunda internet bayiliği verdiği ve BAYMAK
tarafından geçen sene kısa süreli olarak internet üzerinden klimaları uygun
fiyata satan bayilere ve satıcılara fiyatların yükseltilmesi konusunda
müdahalede bulunulduğu
ifade edilmiştir.
(120) 30.04.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede;
 (…..), BAYMAK ürünlerini çoğunlukla toptancı bayi olan (…..)’den aldıkları ve
söz konusu ürünlerin içerisinde daha çok klima satışını gerçekleştirdikleri,
20-16/232-113
37/70

 BAYMAK’ın birkaç defa arayarak internet fiyatlarının (…..) TL yükseltilmesini
istediği ancak çok ısrarcı olmadıkları, herhangi bir yaptırım tehdidinde
bulunulmadığı, kendilerinin bu taleplere göre hareket etmediği ve bunun
üzerine tekrar aranmadıkları,
 Genel olarak BAYMAK ile çalıştıkları süre zarfında satış fiyatlarına yönelik bir
müdahale olmadığı, herhangi bir müdahale varsayımında dahi sektörde çok
fazla oyuncu olmasından ve pazarın rekabetçi yapısından kaynaklı olarak
bunun uygulanabilir olmadığı, ürün tedarik edilen toptancı bayi tarafından da
kendilerine yönelik satış fiyatlarına veya satış kanallarına ilişkin bir
müdahalenin olmadığı
ifade edilmiştir.
(121) 27.06.2019 tarihinde (…..) ile yapılan görüşmede;
 (…..),
 Yaklaşık 6-7 ay süreyle internet üzerinden satış (n11, gittigidiyor) yaptıkları,
ancak online platformlarda çok yoğun rekabet olması sebebiyle yaklaşık 1,5
yıl önce bu platformlar üzerinden satış yapmaktan kendi istekleri ile
vazgeçtikleri, buna ilaveten bazı ürünleri online olarak satmanın mümkün
olmadığı, geleneksel kanal ile online kanalın tam olarak ikame olduğundan
bahsedilemeyeceği,
 BAYMAK'ın dağıtıcı bayilerine yönelik, alt bayilere yapılan satışlara ilişkin
herhangi bir müdahalesinin olmadığı, BAYMAK’ın yalnızca tavsiye edilen
fiyat listesi verdiği, ancak bu listenin de uygulanmadığı, bayinin ödeme
şekline ve aldığı ürün miktarına göre satış fiyatlarının değiştiği, dolayısıyla
BAYMAK tarafından satış fiyatlarına ve internet satışlarına ilişkin bir
müdahalede bulunulmadığı
ifade edilmiştir.
I.4. Değerlendirme
I.4.1. 4054 Sayılı Kanun’un 4. Maddesi Kapsamında Değerlendirme
(122) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin birinci fıkrası, “Belirli bir mal veya hizmet
piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan
teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar
ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.” hükmünü haizdir. Aynı maddenin ikinci
fıkrasının (a) bendinde “Mal veya hizmetleri alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan
maliyet gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” örnek
ihlal türleri arasında sayılmıştır. 4054 sayılı Kanun’un mezkûr maddesi anlaşmaları
yatay veya dikey anlaşma şeklinde ayırmamış, rekabeti kısıtlayıcı her türlü
anlaşmaları Kanun kapsamında yasaklamıştır.
(123) Başvuruda belirtilen hususlardan ve soruşturma açılmasına ilişkin 06.09.2018 tarih
ve 18-30/523-M sayılı Kurul kararından anlaşılacağı üzere soruşturmanın konusunu,
BAYMAK ile yetkili bayileri arasında imzalanan sözleşmelerin önemli bir kısmında
rekabet etmeme yükümlülüğünün bulunması ve söz konusu bayilik sözleşmelerinin
süresiz veya belirsiz süreli olarak imzalanması, bayilik sözleşmelerinde yeniden satış
fiyatının tespiti niteliğinde hükümlerin bulunması ve BAYMAK’ın bu hükümlere
dayanarak bayilerinin satış fiyatlarına müdahale etmesi ve BAYMAK’ın fiili
20-16/232-113
38/70

uygulamalarla bayilerinin internet üzerinden satış yapmalarını engellemesi
uygulamaları ile 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ihlal edilip edilmediği
oluşturmaktadır. Dosya kapsamında BAYMAK’ta yapılan yerinde incelemelerde elde
edilen belge ve bulgular ve anılan teşebbüsten talep edilen birtakım bilgi ve belgeler
ışığında söz konusu sözleşme maddeleri ve fili uygulamalar ayrı ayrı aşağıda
değerlendirilmiştir.
I.4.1.1. Rekabet Etmeme Yükümlülüğü ve Sözleşme Süresine İlişkin
Değerlendirme
(124) Dosya kapsamında soruşturma konusu iddialardan birisi, BAYMAK ile yetkili bayileri
arasında imzalanan sözleşmelerde rekabet etmeme yükümlülüğünün bulunması ve
söz konusu bayilik sözleşmelerinin süresiz ve/veya belirsiz süreli olarak
akdedilmesine yöneliktir.
(125) Yer verilen iddiaların doğru olup olmadığının tespit edilebilmesi adına, BAYMAK
tarafından gönderilen, BAYMAK ile yetkili bayileri arasında imzalanan sözleşmeler
incelenmiştir. İnceleme sonucunda, sözleşmelerin kapsamının BAYMAK tarafından
üretilen ürünlerin farklı statüye sahip bayiler aracılığıyla satış ve pazarlamasının
yapılmasından teşekkül ettiği tespit edilmiş olup 2002/2 sayılı Tebliğ’de belirtilen
“Üretim veya dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha
fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetlerin alımı, satımı veya yeniden satımı
amacıyla yapılan anlaşmalar -dikey anlaşmalar- bu Tebliğde belirtilen koşulları
taşıması kaydıyla, Kanunun 4 üncü maddesindeki yasaklamadan Kanunun 5 inci
maddesinin üçüncü fıkrasına dayanılarak grup olarak muaf tutulmuştur.” hükmü
uyarınca sözleşmelerin dikey anlaşma niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
(126) Bahse konu sözleşmeler incelendiğinde, BAYMAK’ın “Dağıtıcı Bayi”, “Taahhütçü
Bayi”, “Yapı Malzeme Bayi”, “Orange Store”, “Lambert Bayi” ve “Ürün Bayi” olmak
üzere değişik statülere sahip birden fazla bayisinin bulunduğu, her bir statüde yer
alan bayiler ile farklı sözleşmeler imzalandığı ve sözleşme hükümlerinin birbirinden
farklılaştığı tespit edilmiştir. Bu sözleşmeler arasında yer alan, BAYMAK ile “Dağıtıcı
Bayi”, “Taahhütçü Bayi”, “Yapı Malzeme Bayi” ve “Orange Store” statülü bayiler
arasında imzalanan, statülerine göre sırasıyla “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ
SÖZLEŞMESİ”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” ve “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE ANA
BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adını alan sözleşmelerin maddeleri incelendiğinde;
sözleşmelerde rekabet etmeme yükümlülüğünün bulunduğu, bayilerin münhasır bayi
olduğu ve bu sözleşmelerin süresiz veya belirsiz süreli olarak imzalandığı
anlaşılmaktadır6.
(127) Bahse konu sözleşmelerden; BAYMAK ile “Lambert Bayi” ve “Ürün Bayi” statülerine
sahip bayiler arasında imzalanan, statülerine göre sırasıyla “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ
(LAMBERT)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (BEYAZ EŞYA)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ
(GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (MERKEZİ ISITMA
SİSTEMLERİ)” ve “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (POMPA VE HİDROFOR)” adını alan
sözleşmeler incelendiğinde ise, sözleşmelerin süresiz veya belirsiz süreli olarak
imzalanmış olmakla birlikte, rekabet etmeme yükümlülüğü içermediği görülmektedir.
Bu doğrultuda soruşturma konusu iddialardan birisi olan alıcılara getirilen süresiz

6 Her ne kadar soruşturma sürecinde, birtakım sözleşmelerin “Sözleşmenin Süresi” başlığı altında,
süresiz olduğuna dair hüküm revize edilerek beş yıl ile sınırlandırıldığı anlaşılmış ise de söz konusu
maddenin devamından, beş yıl aşıldıktan sonra sözleşmenin zımnen yenilenebildiğine ilişkin ibareden
dolayı rekabet etmeme yükümlülüğünün 2002/2 sayılı Tebliğ’e göre belirsiz süreli sayılacağı
anlaşılmaktadır.
20-16/232-113
39/70

veya belirsiz süreli rekabet etmeme yükümlülüğü açısından; “Lambert Bayi” ve “Ürün
Bayi” statülü bayiler ile imzalanan sözleşmelerin 4054 sayılı Kanun kapsamında
olmadığı, ancak BAYMAK ile “Dağıtıcı Bayi”, “Taahhütçü Bayi”, “Yapı Malzeme Bayi”
ve “Orange Store” statülü bayiler arasında imzalanan sözleşmelerdeki rekabet
etmeme yükümlüğüne ilişkin hükümlerin 4054 sayılı Kanun kapsamında olduğu
değerlendirilmektedir.
(128) 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde dikey anlaşmalarda alıcılara getirilebilecek
rekabet etmeme yükümlülüğüne ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. Rekabet hukuku
bağlamında alıcılara/bayilere getirilen rekabet etmeme yükümlülüğünün süresi önem
taşımaktadır. 2002/2 sayılı Tebliğ’in “Rekabet Etmeme Yükümlülüğü” başlığını
taşıyan 5. maddesinde, Tebliğ ile tanınan muafiyetin anlaşma ile alıcıya getirilen
belirsiz süreli veya süresi beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüklerine
uygulanmayacağı7; rekabet etmeme yükümlülüğünün beş yıllık süreyi aşacak şekilde
zımnen yenilenebileceğinin kararlaştırılması halinde, belirsiz süreli sayılacağı
düzenlenmiştir.
(129) Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz’un (Kılavuz) 40. paragrafında süresi beş yılı
aşmayan veya beş yıldan sonraki uzatmanın ancak her iki tarafın açık irade
beyanıyla mümkün olduğu ve alıcının beş yıllık süre sonunda rekabet etmeme
şartına son vermesini engelleyen herhangi bir durumun olmadığı hallerde rekabet
etmeme yükümlülüğünün grup muafiyetinden yararlanacağı belirtilmektedir.
(130) Sözleşme kapsamında rekabet etmeme yükümlülüğü ihtiva eden, “BAYMAK A.Ş.
DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ” ve “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE ANA BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ”nin ilgili maddeleri incelendiğinde sözleşmelerin süresiz olarak
akdedildiği; “Yapı Malzeme Bayiler” ve “Taahhütçü Bayi”ler ile akdedilen “BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ”nin maddeleri incelendiğinde ise, “Bu anlaşma imzalanmasına
müteakip yürürlüğe girecek olup yürürlük tarihinden itibaren eğer daha önce fesih
edilmemiş ise ve aksine taraflar arasında iş bu sözleşmenin yürürlülükten
kaldırıldığına dair yazılı bir anlaşma düzenlenmemiş ise bir yıllık olup her yıl
kendiliğinden bir yıl uzar...” hükmü dikkate alınarak sözleşmelerin belirsiz süreli
olduğu değerlendirilmektedir.
(131) Bu noktada süresiz ya da belirsiz süreli rekabet etmeme yükümlülüğü ihtiva eden
sözleşmelerin sürelerinin imza tarihlerinden itibaren beş yılı aşıp aşmadığı önem arz
etmektedir. Bu doğrultuda BAYMAK ile farklı statüye sahip bayileri arasında
imzalanan ve rekabet etmeme yükümlülüğü içeren sözleşmelerin süreleri incelenmiş
ve sözleşme süresi beş yılı aşan bayilerin sayısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

7 Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz para. 38’de belirtildiği üzere, alıcıya bu maddede izin verilen
sınırları aşan rekabet etmeme yükümlülüğü getirilmesi durumunda, bu yükümlülüğü içeren sözleşme
hükümleri sözleşmenin diğer bölümlerinden ayrılabiliyor ise, bu hükümler grup muafiyetinden
yararlanamamakta; sözleşmenin kalan maddeleri grup muafiyetinden yararlanabilmektedir. Şayet
rekabet etmeme yükümlülüğünü içeren sözleşme hükümleri sözleşmenin diğer bölümlerinden
ayrılamıyor ise sözleşmenin tamamı grup muafiyetinden yararlanamamaktadır.
20-16/232-113
40/70

Tablo 5: Sözleşmelerinde Rekabet Etmeme Yükümlülüğü Yer Alan ve Sözleşme Süreleri Beş Yılı
Aşan Bayi Sayısı
Bayi Türü Toplam Bayi Sayısı Sözleşme Süreleri 5 Yılı Aşan Bayi Sayısı8
Yapı Malzeme
(…..)
10
Dağıtıcı
(…..)
13
Taahhütçü
(…..)
27
Orange Store
(…..)
3
Kaynak: BAYMAK’tan tarafından sunulan yazı
(132) Tablo 5’te yer alan bilgiler incelendiğinde, BAYMAK’ın süresiz veya belirsiz süreli
rekabet etmeme yükümlülüğü içerecek şekilde sözleşme imzaladığı (…..) Yapı
Malzeme Bayisinden 10’unun, (…..) Dağıtıcı Bayisinden 13’ünün, (…..) Taahhütçü
Bayisinden 27’sinin ve (…..) Orange Store Bayisinden üçünün sözleşme süresinin
beş yılı aştığı tespit edilmiştir.
(133) Kurulun, süresi beş yılı aşan rekabet yasağı hükümleri içeren veya rekabet yasağının
süresini belirsiz kılan hükümleri barındıran dikey anlaşmaları değerlendirdiği çeşitli
kararları bulunmaktadır9. Bu kararlarla benimsenen ve Kurul tarafından birçok
kararda yeknesak bir biçimde uygulanan “azami hadde indirme” ilkesine göre, 2002/2
sayılı Tebliğ’de öngörülen limitlerin üzerinde bir süre için alıcıya rekabet etmeme
yükümlülüğünün getirilmesine rağmen henüz anılan Tebliğ’de öngörülen limit
doldurulmamış ise, Kurul rekabet etmeme yükümlülüğünün süresini 2002/2 sayılı
Tebliğ’de öngörülen azami hadde indirilmiş olarak değerlendirebilmektedir. Nitekim
bu husus, Kılavuz’un 42. paragrafında da belirtilmektedir. Böyle bir niteliğe sahip
sözleşmeler, kalan süre kadar, başka bir ifadeyle 2002/2 sayılı Tebliğ’deki üst sınır
dolana kadar, rekabet etmeme yükümlülüğü için süre sınırının altında kalacağından
grup muafiyetinden yararlanabilecektir. Bu doğrultuda BAYMAK’ın Tablo-5’teki Yapı
Malzeme Bayilerinden (…..)’i, Dağıtıcı Bayilerinden (…..)’u, Taahhütçü Bayilerinden
(…..)’si ve Orange Store Bayilerinden (…..)’si, dolayısıyla söz konusu bayilerin büyük
bir çoğunluğu ile imzaladığı sözleşmeler, 2002/2 sayılı Tebliğ’de öngörülen süre
dolana kadar grup muafiyetinden yararlanabilmektedir.
(134) Bu noktada Kurulun beş yıldan uzun süreli veya belirsiz süreli rekabet etmeme
yükümlülüğü içeren ve henüz beş yılını doldurmamış sözleşmelerin ele alındığı
kararlarına yer vermekte fayda görülmektedir. Soruşturma kapsamında incelenen
sözleşmelere benzer şekilde hükümler içeren sözleşmeler Kurul kararlarına konu
olmuş ve Kurul tarafından teşebbüslere, ilgili hükümlerin 2002/2 sayılı Tebliğ’e uygun
şekilde düzenlenmesi konusunda görüş gönderilmesi kararı alınmıştır10. Örneğin
Kurulun 08.08.2018 tarih 18-27/442-212 sayılı kararında; Moneygram Turkey Ödeme
Hizmetleri A.Ş. ile Denizbank A.Ş. ve Kuveyt Türk Katılım Bankası A.Ş. arasındaki
para transfer hizmetlerine ilişkin anlaşmaların beş yılı aşan rekabet etmeme hükmü
içermesi nedeniyle 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden
yararlanamadığına, bununla birlikte teşebbüslere süre verilerek ilgili maddelerin

8 Sözleşme süreleri beş yılı aşan bayiler, BAYMAK ile bayi arasında geçerli sözleşmenin imzalandığı
ilk yıl ve soruşturma açılması kararının tarihi dikkate alınarak belirlenmiştir.
9 Kurulun 25.03.2004 tarihli, 04-22/231-48 sayılı; 08.07.2004 tarihli, 04-46/587-142 sayılı ve
20.07.2006 tarihli, 06-53/709-201 sayılı kararları.
10 08.08.2018 tarih 18-27/442-212 sayı, 9.9.2009 tarih ve 09-41/1045-262 sayı, 26.8.2009 tarih ve 09-
39/953-239 sayı, 5.3.2009 tarih ve 09-09/186-56 sayı, 7.4.2005 tarih ve 05-22/264-73 sayı,
17.11.2011 tarih ve 11-57/1507-537 sayılı Kurul kararları.
20-16/232-113
41/70

2002/2 sayılı Tebliğ ile uyumlu hale getirilmesi veya aynı süre içerisinde bireysel
muafiyet başvuru yapmaları konusunda görüş gönderilmesine karar verilmiştir.
Kurulun 09.09.2009 tarih ve 09-41/1045-262 sayılı kararında; İpragaz A.Ş. ile Yüksel
Çerezleri Kuruyemiş Bakkaliye Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan
sözleşmenin halihazırda 2002/2 sayılı Tebliğ’in öngördüğü koşulları sağladığına,
ancak sözleşmenin rekabet etmeme yükümlülüğünün süresini belirsiz olarak
düzenlediği ve imza tarihinden itibaren beşinci yıl sonunda 2002/2 sayılı Tebliğ
kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayacağına, bu doğrultuda sözleşmenin
ilgili maddesinin tadil edilmesi gerektiği hususlarının teşebbüse bildirilmesi hükme
bağlanmıştır. Bu çerçevede soruşturma kapsamında incelenen ve sözleşme süresi
bakımından henüz beş yılını doldurmamış ilgili sözleşmelerin 2002/2 sayılı Tebliğ’e
uygun şekilde yeniden tadil edilmesi gerekmektedir.
(135) Öte yandan Tablo 5’ten görüleceği üzere; Yapı Malzeme Bayilerinden 10’unun,
Dağıtıcı Bayilerinden 13’ünün, Taahhütçü Bayilerinden 27’sinin ve Orange Store
Bayilerinden üçünün sözleşme sürelerinin beş yılı aşması nedeniyle 2002/2 sayılı
Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanamadığı görülmektedir.
(136) Kılavuz’un 14. paragrafında, “Ancak sözleşme sonrası rekabet yasağı da dâhil olmak
üzere rekabet etmeme yükümlülüğü markalar arası rekabet ile ilgilidir ve şayet
sözleşme konusu mal veya hizmetlerin satıldığı ilgili pazarda kapama etkisine yol
açıyorsa rekabeti sınırlayıcı etki doğurabilir ve sonuçta bu hüküm Kanun’un 4.
maddesi kapsamına girebilir.” ifadesi yer almaktadır. Yine Kılavuzun 119.
paragrafında tek marka anlaşmalarının (rekabet etmeme yükümlülüğü) rekabet
üzerinde esas olumsuz etkilerinden birisinin pazar kapama etkisinin olduğu
belirtilmiştir. Rekabet etmeme yükümlülüğünün pazar üzerindeki rekabeti bozucu
etkilerinin belirlenmesinde en önemli unsurlar ise sağlayıcının ve rakiplerinin
pazardaki konumu ve pazara giriş engellerinin olup olmadığıdır11.
(137) Yukarıda yer verilen Tablo 3 ve Tablo 4’ten de görüleceği üzere; BAYMAK’ın üretim
ve satışını yaptığı ve cirosunun yaklaşık %(…..)’sini oluşturan ana ürünler (kombi,
kazan, klima, panel radyatör, termosifon) bazındaki herhangi bir ürün pazarında
yüksek düzeyde ve hâkim durumda sayılabilecek bir pazar payına sahip olmadığı, bu
ürünlerden kombi, klima, panel radyatör ve termosifon ürünlerinde BAYMAK’tan daha
yüksek pazar payına sahip teşebbüslerin bulunduğu anlaşılmaktadır. Teşebbüslerin
bahse konu ürünlerdeki pazar payları dağılımı incelendiğinde ve teşebbüs sayısının
fazlalığı dikkate alındığında pazarın rekabetçi olduğu değerlendirilmektedir.
(138) Bunun yanı sıra sözleşmelerde yer alan süresiz ve/veya belirsiz süreli rekabet
etmeme yükümlülüğü nedeniyle pazarın BAYMAK’ın rakiplerine kapanıp
kapanmadığının tespit edilmesi açısından, rakip teşebbüslerden bayi sayıları ve
pazarda giriş engellerinin bulunup bulunmadığı hakkında bilgi talep edilmiştir. Gelen
bilgiler neticesinde oluşturulan ve teşebbüslerin bayi sayılarını gösteren tabloya
aşağıda yer verilmiştir:

11 Kılavuz’un 123 - 127 paragrafları.
20-16/232-113
42/70

Tablo 6: BAYMAK’ın Rakibi Olan Teşebbüslerin Bayi Sayıları
TEŞEBBÜS BAYİ SAYISI
BSH
Toplamda (…..) bayisi vardır. Klimalar markasına göre Bosch, Siemens
ve Profilo bayilerinde ((…..) bayi); termosifonlar yine markasına göre
Bosch ve Siemens bayilerinde ((…..) bayi) satışa sunulmaktadır.
DAIKIN
DAIKIN (…..) adet ısıtma odaklı, (…..) adet soğutma odaklı bayiye
sahiptir.
ALARCO CARRIER
Kombi, kazan ve panel radyatör satan (…..) bayisi, klima satan (…..)
bayisi vardır.
MITSUBISHI
Klima satan (…..) bayisi ve (…..) satış noktası var. Teşebbüsün, kombi,
kazan, panel radyatör ve termosifon satışı bulunmamaktadır.
VESTEL
Klima ve termosifon satışlarının gerçekleştiği (…..) bayisi, (…..) adet
mağazası bulunmaktadır.
DEMİRDÖKÜM
Kombi kazan panel radyatör termosifon ve klima satışlarının
gerçekleştirildiği (…..) yetkili satıcısı bulunmaktadır.
ARİSTON Kombi satışını gerçekleştiren (…..) yetkili bayisi bulunmaktadır.
TERMO TEKNİK Panel radyatör ve kombi satışı gerçekleştiren (…..) bayisi vardır.
ARÇELİK Yaklaşık (…..) bayisi bulunmaktadır.
BUDERUS
Bosch markalı ürün satışı gerçekleştiren (…..), Buderus markalı ürün
satışı gerçekleştiren (…..), ticari bayi konumunda olan (…..) olmak üzere
toplam (…..) bayisi bulunmaktadır. Firma kazan, kombi ve klima üretimi
yapmaktadır
SAMSUNG
Teşebbüsün kazan, kombi ve panel radyatör satışı bulunmamakla birlikte
klima satışlarını (…..) bayi aracılığıyla gerçekleştirmektedir.
VIESSMANN
VIESSMAN’ın, kazan, kombi ve klima satışı gerçekleştiren (…..) bayisi
bulunmaktadır.
VAILLANT Teşebbüsün (…..) yetkili satıcısı bulunmaktadır.
Kaynak: Teşebbüslerden gelen bilgiler
(139) İlgili pazarda herhangi bir giriş engelinin bulunup bulunmadığına ilişkin olarak; (…..)
tarafından klima ve termosifon pazarlarının oligopolistik yapıda olduğu, yasal kısıtlar
(damping önlemleri vb.) haricinde pazara giriş engelinin bulunmadığı, dağıtım ve
perakende imkânlarının pazarda yüksek olduğu, bununla birlikte, pazarın klima
açısından doygun olmadığı ancak bunun klima satışlarının iklim koşullarından ve
döviz kurundan etkilenmesinden kaynaklandığı; benzer şekilde (…..) ve (…..)
tarafından da normlar ve yönetmelik kapsamında ürün geliştiren veya ithal eden her
firmanın pazara rahatlıkla giriş yapabildiği ifade edilmiştir. İlaveten, (…..) pazara giriş
engelinin bulunmadığını, termosifon dışındaki pazarların doygun olmayıp önemli bir
büyüme potansiyeline sahip olduğunu belirtmiştir. Pazarda bayi bulma konusunda
herhangi bir sorunla karşılaşılıp karşılaşılmadığına ilişkin olarak ise; (…..) ve (…..)
tarafından bayi bulmak açısından pazarda yeterli teşebbüs bulunduğu ve bayi
yaygınlığının yüksek olduğu kanaatinde oldukları dile getirilmiştir. Yine (…..)
tarafından pazarda bayi bulma konusunda herhangi bir sorunla karşılaşmadıkları
belirtilerek bayiliğe ilk kez başlamak isteyenlerin yanı sıra rakip teşebbüslerin
bayilerinden de transferlerin olabildiği ifade edilmiştir.
(140) Bu doğrultuda BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri arasında süresiz ve/veya belirsiz
süreli olarak imzalanan, rekabet etmeme yükümlülüğü ihtiva eden ve sözleşme süresi
bakımından beş yılını dolduran sözleşmelerin, yukarıda yer verilen hususlar dikkate
20-16/232-113
43/70

alındığında, pazarda bir kapama etkisine yol açmayacağı, dolayısıyla ilgili
sözleşmelerdeki rekabet etmeme yükümlülüğünün pazardaki olumsuz etkilerinin
kısıtlı olacağı görülmektedir.
(141) Öte yandan rekabet etmeme yükümlülüğü içeren ve imzalandığı tarihten itibaren
2002/2 sayılı Tebliğ’de öngörülen beş yıllık sürenin dolduğu sözleşmeler, grup
muafiyetinden yararlanamasa da, 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi çerçevesinde
bireysel muafiyet koşullarını sağlamaları halinde 4. madde hükümlerinin
uygulanmasından muaf tutulabilmektedirler. Konu bu yönüyle aşağıda
değerlendirilecektir.
I.4.1.2. Bayilerin Yeniden Satış Fiyatının Belirlenmesine İlişkin Değerlendirme
(142) Soruşturma kapsamında BAYMAK’ta yapılan yerinde incelemelerde elde edilen
belgeler çerçevesinde bayilerin satış ve pazarlamasını yaptıkları ürünlerin fiyatlarının
BAYMAK tarafından bayilere gönderilen fiyat listeleri ile tespit edilip edilmediğinin bu
kapsamda bayilerin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin
değerlendirilmesi gerekmektedir.
(143) 2002/2 sayılı Tebliğ’in “Anlaşmaları Grup Muafiyeti Kapsamı Dışına Çıkaran
Sınırlamalar” başlıklı 4. maddesinde, rekabeti doğrudan veya dolaylı olarak
engelleme amacı taşıyan sınırlamalar düzenlenmiştir. Anılan Tebliğ maddesinin (a)
bendinde, “Alıcının kendi satış fiyatını belirleme serbestisinin engellenmesi“ bu
sınırlamalardan sayılmakta ve “Şu kadar ki; taraflardan herhangi birinin baskısı veya
teşvik etmesi sonucu sabit veya asgari satış fiyatına dönüşmemesi koşuluyla,
sağlayıcının azami satış fiyatını belirlemesi veya satış fiyatını tavsiye etmesi
mümkündür.” ifadesine yer verilmektedir.
(144) Dikey fiyat tespitine yönelik hükümlerin pazarda mevcut rekabet üzerindeki negatif
etkileri genel olarak iki yoldan gerçekleşmektedir. Bunlardan ilkinde sağlayıcının,
alıcıların yeniden satış fiyatını belirlemesi fiyat üzerinden gerçekleşecek marka içi
rekabeti tamamen engellerken, ikincisinde pazarda faaliyette bulunan diğer
teşebbüsler arasında yatay işbirliğini kolaylaştırıcı etki yapmaktadır. Yeniden satış
fiyatının sağlayıcılar tarafından tespit edilmesi, pazarın ürün fiyatları bakımından
yüksek derecede şeffaflaşması ve marka içi rekabet sonucu fiyatlarda
gözlemlenebilecek aşağı yönlü baskıyı da tamamen ortadan kaldırarak fiyatların
katılaşması sonucunu doğurabilmektedir.
(145) Yukarıda yer verilen ve BAYMAK ile tüm statülerdeki bayilerle akdedilen sözleşmeler
incelendiğinde; bayilerin BAYMAK tarafından gönderilen liste fiyatı üzerinden satış
yapabileceğini, söz konusu liste fiyatından daha düşük tutarda olacak şekilde ürün
satışı yapamayacaklarını ihtiva eden hükümlerin bulunduğu, bahse konu hükümlerin
bayilerin yeniden satış fiyatını tespit eder nitelikte olduğu anlaşılmaktadır. Bu
doğrultuda yeniden satış fiyatının tespiti niteliğinde hükümler ihtiva eden ve BAYMAK
ile tüm statüdeki bayiler arasında akdedilen tüm sözleşmelerin rekabet kısıtı teşkil
ettiği, dolayısıyla 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olduğu
değerlendirilmektedir.
(146) Bunun yanı sıra bayilerin yeniden satış fiyatının tespitini ihtiva eden sözleşme
hükümlerinin uygulamada da vuku bulduğu, bir diğer ifadeyle BAYMAK’ın bayilerinin
satış fiyatlarını aktif bir şekilde kontrol etmek suretiyle fiyatlara müdahale etmeye
çalıştığı/ettiği, kendisine gönderilen liste fiyatından daha düşük fiyata ürünleri satan
bayileri ikaz ettiği tespit edilmiştir. Nitekim yukarıda “I.3.1. Yerinde İncelemelerde
20-16/232-113
44/70

Elde Edilen Bilgi ve Belgeler” bölümünde yer verilen elektronik posta yazışmaları ve
diğer belgeler söz konusu durumu teyit eder niteliktedir.
(147) Örneğin Belge-1 incelendiğinde; bayilerin internet satış fiyatlarının kontrol edildiği ve
diğer bayilerden gelen şikâyetlerde fiyatların “zorlayıcı” olduğu değerlendirilerek buna
yönelik aksiyon alınmasının hedeflendiği; Belge-2 incelendiğinde, yazışmanın
konusunu internet satışlarının oluşturduğu ve “Son İstanbul toplantısında gene
mevzu oldu. (…..) bey dağıtıcıların sadece liste fiyatına ürün satabileceğine yada hiç
satmamasını söyledi.” şeklindeki ifadeler görülmektedir. Benzer şekilde Belge-29’da,
dağıtıcı bayiler ile yapılan toplantıda12 görüşülen konulara ve alınan kararlara ilişkin
bir belgeye yer verilmekte ve söz konusu belgeden tarihe ilişkin bir bilgi elde
edinilmemekte ise de Belge-2’de bahsi geçen toplantı olabileceği anlaşılmaktadır.
Bahsi geçen belgede “online satış fiyatlarının Baymak liste fiyatı olacağı… tüm bayi
web siteleri incelenip raporlanacağı” belirtilmektedir.
(148) Belge-3 incelendiğinde internet satışının karışık taahhütçü bayiler, dağıtıcı bayiler,
spot firmalar ve bayi dışı kanala bağlı firmalar tarafından yapıldığından, fiyatlara
ilişkin şikâyet durumunda müdahale edileceğinden; Belge-8 incelendiğinde hem
BAYMAK bayilerinin hem de BAYMAK bayilerinden ürün tedarik eden bazı
teşebbüslerin internet fiyatlarının düşük olduğundan, fiyatların düzeltilmesi
gerektiğinden ve bu konuda alınabilecek birtakım önlemlerden bahsedildiği; Belge-14
incelendiğinde bir BAYMAK bayisinin kendi internet sitesindeki fiyatları hakkında
uyarıda bulunulmasına ilişkin ifadelerin yer aldığı görülmektedir. Belge-15
incelendiğinde internet kanalı üzerinden bayilik sisteminin işletildiği bir bayinin ((…..))
toplu satış yaptığına ilişkin bir durum olması halinde “ilgilenileceği” ifade edilerek
müdahalenin kastedildiği değerlendirilmektedir. Belge-16 incelendiğinde dağıtıcı
bayilerin uyguladıkları birtakım iskonto oranlarına izin verilmemesi gerektiğinin ifade
edildiği; Belge-17 incelendiğinde bayilere fiyatların tavsiye edilen fiyatlara
getirilmesinin söylenmesinin planlandığı; Belge-23 incelendiğinde bir dağıtıcı bayinin
alt bayisinin fiyatlarına ilişkin şikâyet gelmesi üzerine BAYMAK tarafından konunun,
alt bayi ile görüşülüp gerekli düzeltmenin yaptırılması amacıyla dağıtıcı bayiye
iletildiği görülmekte ancak belgedeki yazışmalardan fiyatla ilgili herhangi bir
değişikliğin olmadığı anlaşılmakta, bunun üzerine bayinin tekrar uyarılmasına ilişkin
bir yazışma daha bulunmaktadır.
(149) Ayrıca BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinden ürün tedarik eden (…..) ve (…..)’nın internet
satış fiyatlarının düşük olması sebebiyle, söz konusu teşebbüslerin ürünleri tedarik
ettiği dağıtıcı bayilere ürün verilmesinin kesilmesine ilişkin aksiyon alınmasının
hedeflendiği, hatta klima sevkiyatının durdurulmasının planlandığına ilişkin
konuşmaların olduğu görülmektedir (Belge-8, Belge-13). Belge-10 incelendiğinde
ise BAYMAK bayisi olmayan, ürünlerini BAYMAK’ın dağıtıcı bayisinden tedarik eden
satıcı teşebbüslerin internetteki fiyatlarının düşük olması ve bu fiyatların
yükseltilmesine ilişkin BAYMAK tarafından dağıtıcı bayiye baskı uygulandığı ve buna
binaen dağıtıcı bayi tarafından ilgili teşebbüs ile fiyatlar konusunda iletişime geçildiği
görülmektedir. Her ne kadar (…..) ile yapılan görüşmede, teşebbüs tarafından
BAYMAK’ın birkaç defa fiyatlar konusunda kendileri ile iletişime geçtiği, ancak
fiyatlarını değiştirmediği, bunun üzerine ise tekrar aranmadığı, herhangi bir yaptırımın
olmadığı ifade edilmiş ise de söz konusu uygulamaların amaç bakımından rekabeti
kısıtlayıcı olduğu değerlendirilmektedir.

12 Söz konusu Delil’de, 3. Geleneksel Zirve olarak ifade edilmektedir.
20-16/232-113
45/70

(150) Benzer şekilde (…..) ile yapılan görüşmede, teşebbüs tarafından her ne kadar n11,
gittigidiyor gibi platformlar üzerinden satış yapmaktan kendi istekleri ile vazgeçildiğine
ilişkin ifade mevcut ise de Belge-8’de yer verilen “…dün ben de (…..) 2 kere
görüştüm, o şu anda çıktı…” , “…(…..) ile görüştüm. En kötü liste fiyatına çek dediğini
iletti. Kesinlikle böyle olmayacağını kaldırmasını rica ettim; kaldıracak…”, “…(…..)
eptt avmde çok düşük fiyatla devam ediyor...” , “… (…..)’ın adetli yada tekli klima
sevkiyatı olursa bana bilgi verin lütfen, muhtemelen klima sevkiyat yapmayacağız”
şeklindeki yazışmalar nedeniyle, amaç bakımından rekabetin kısıtlandığı
görülmektedir.
(151) Belge-5 incelendiğinde; (…..)’ın güncel klima fiyatlarının düşük olmasına ilişkin diğer
bayilerden şikâyet geldiği, BAYMAK’ın ürünlere yönelik indirime ilişkin bilgi edinmeye
çalıştığı; Belge-6 incelendiğinde (…..) ile görüşülerek kampanyanın ne zaman
sonlandırılacağına ilişkin bilgi alındığı; Belge-22 incelendiğinde (…..) fiyatlarının
istenilen seviyede olmaması sebebiyle bazı sorunlar yaşandığı; Belge-24 ve Belge-
26 incelendiğinde BAYMAK yetkilileri arasındaki iç yazışmada bayi dışı kanallardan
(…..) ve (…..)’ın fiyatlarının tavsiye edilen fiyatlara yükseltildiği görülmektedir. Belge-
25 incelendiğinde de BAYMAK’ın bayi dışı kanalların fiyatlarına müdahale etme
çabası içerisinde olduğu anlaşılmakta, örneğin “Yukarıdaki resimde (…..) firmasının
kendi web sayfası gözükmektedir. Firmaya bu fiyatları kabul etmediğimizi bildirdim.
Ürün sevkiyatı yapmıyorum…” ifadelerine rastlanmaktadır. Belge-27 incelendiğinde
BAYMAK tarafından, BAYMAK’tan ve/veya BAYMAK bayilerinden ürün tedarik eden
teşebbüslerin n11 ve gittigidiyor dijital platformlarındaki satış fiyatların yükseltilmesine
ilişkin görüşme yapıldığı anlaşılmaktadır.
(152) Özetle ifade etmek gerekirse; Belge-1, Belge-2, Belge-3, Belge-8, Belge-9, Belge-
10, Belge-11, Belge-12, Belge-13, Belge-14, Belge-15, Belge-16, Belge-17, Belge-
18, Belge-20, Belge-21, Belge-22, Belge-23, Belge-27 ve Belge-29 incelendiğinde;
bayilerin BAYMAK tarafından gönderilen liste fiyatlarına uymaları ve liste fiyatından
daha düşük fiyatlara satmamaları noktasında çaba sarf edildiği, bayilerin satış
fiyatına doğrudan/dolaylı olarak müdahale edilmeye çalışıldığı ve düzenli olarak bayi
satış fiyatları kontrol edilerek bayilerin ikaz edildiği, gerekirse buna yönelik aksiyon
alınmasının hedeflendiği; yine Belge-5, Belge-6, Belge-24, Belge-25, Belge-26 ve
Belge-28 incelendiğinde; BAYMAK’ın, (…..) ve (…..) gibi bayi dışı kanalların da
fiyatlarına müdahale etme çabası içerisinde olduğu, fiyatların liste fiyatı üzerinden
yapılması konusunda firmalardan talepte bulunduğu, Belge-7’de ise dağıtıcı bayilerin
liste fiyatından daha düşük fiyata satmamaları, bu koşula uymayanların primlerinin
ödenmeyeceği veya bayilik sözleşmelerinin sonlandırılacağı konusunda bayilere
duyuru yapılmasının planlandığı anlaşılmaktadır.
(153) Rekabetin en önemli unsurlarından birisi olan fiyatın, yeniden satış fiyatının tespiti
yoluyla belirlenmesinin çoğunlukla, amaç bakımından bir rekabet kısıtı teşkil ettiği
kabul edilmekte ve söz konusu uygulamaya 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi
kapsamında muafiyet tanınmamaktadır. Zira söz konusu uygulamanın, bazı istisnai
haller dışında, 5. maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde sayılan “malların
üretim veya dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve iyileşmelerin ya da
ekonomik veya teknik gelişmenin sağlanması” ve “tüketicilerin bundan yarar
sağlaması” koşullarını karşılaması beklenmemektedir13.

13 19.09.2018 tarih 18-33/556-274 sayılı Kurul kararı.
20-16/232-113
46/70

(154) Yeniden satış fiyatının belirlenmesinin, nedenlerine bir önceki paragrafta değinildiği
ve aşağıda ilgili bölümde detayları verileceği üzere, BAYMAK ürünlerinin dağıtımında
ve alıcıların sunduğu ürün ve hizmetlerde gelişme ve iyileşme oluşturmayacağı
belirtilmelidir. Yeniden satış fiyatının belirlenmesi neticesinde BAYMAK markalı bir
ürün almak isteyen tüketiciler marka içi rekabetin sınırlanması nedeniyle daha yüksek
fiyatlarla karşılaşacaktır. Fiyat rekabetinin piyasalarda etkinliği ve dolayısıyla iktisadi
refahın artırılmasını sağlayan temel unsurlar arasında olduğu göz önüne alındığında,
marka içi fiyat rekabetinin ortadan kalkması tüketici refahını önemli ölçüde olumsuz
etkileyecektir.
(155) Bu noktada Kurulun yeniden satış fiyatının belirlenmesi uygulamalarına ilişkin verdiği
soruşturma kararlarına değinilmesinde fayda görülmektedir. Kurulun yeniden satış
fiyatının belirlenmesine ilişkin soruşturma kararları14 incelendiğinde; bu kararların
büyük çoğunluğunda ihlal tespiti yapılarak idari para cezası uygulandığı, yine ihlal
tespiti yapılan kararların da büyük çoğunluğunda söz konusu uygulamanın amaç
bakımından rekabeti kısıtlayıcı olduğu değerlendirmesinde bulunulduğu
görülmektedir. Örneğin 19.09.2018 tarih ve 18-33/556-274 sayılı Kurul kararında;
“HENKEL’in, ürünlerinin piyasadaki fiyatının takip edilmesinin ve yeniden satış
fiyatının tavsiye edilmesinin ötesinde, alıcıların bağımsız ticari kararları neticesinde
belirlemeleri gereken perakende satış fiyatına doğrudan müdahalede bulunduğu ve
yeniden satış fiyatının serbest rekabet koşulları çerçevesinde belirlenmesini
engellediği tespit edilmiştir. Bu çerçevede, HENKEL’in ürünlerinin perakende satışını
yapan teşebbüslerin yeniden satış fiyatını belirlemesi 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendini ihlal etmektedir.” değerlendirmesinde
bulunularak amaç bakımından rekabetin kısıtlandığı sonucuna varılmıştır. Kurulun
22.11.2018 tarih ve 18-44/703-345 sayılı soruşturma kararında; Sony Eurasia
Pazarlama A.Ş.’nin (SONY) yeniden satış fiyatına ilişkin uygulamasının amacı
itibarıyla rekabeti kısıtladığı, söz konusu uygulama etki analizine tabi tutularak
pazarın geneline etkisinin sınırlı olduğu değerlendirmesinde bulunulmuş ve SONY’ye
idari para cezası verilmiştir. Yine Kurulun 07.11.2016 tarih ve 16-37/628-279 sayılı
kararında, Vestel Ticaret A.Ş. ve Türk Philips Tic. A.Ş.’nin, ürünlerinin perakende
satışını yapan teşebbüslerin yeniden satış fiyatını tespit etmek yolu ile amaç
bakımından 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri sonucuna ulaşılarak
anılan teşebbüslere idari para cezası uygulanmıştır.
(156) Bu çerçevede BAYMAK ile farklı statüdeki tüm bayileri arasında imzalanan
sözleşmelerde, yeniden satış fiyatının tespiti niteliğinde hükümlerin bulunduğu,
BAYMAK’ın fiili uygulamaları ile de bayilerinin satış fiyatlarını aktif olarak kontrol
etmek suretiyle fiyatlara müdahale ettiği dolayısıyla marka içi rekabetin azalması
yoluyla pazardaki rekabetin kısıtlandığı sonucuna varılmıştır.

14 24.11.1999 tarih ve 99-53/575-365 sayı, 02.11.2000 tarih ve 00-42/453-247 sayı, 20.07.2001 tarih
ve 01-35/347-95 sayı, 05.10.2001 tarih ve 01-47/483-120 sayı, 22.08.2002 tarih ve 02-49/634-257
sayı, 18.02.2003 tarih ve 03-10/114-52 sayı, 09.07.2003 tarih ve 03-49/556-241 sayı, 24.02.2004 tarih
ve 04-16/123-26 sayı, 20.09.2004 tarih ve 04-60/856-200 sayı, 30.09.2004 tarih ve 04-63/930-222
sayı, 27.12.2004 tarih ve 04-82/1168-294 sayı, 10.03.2005 tarih ve 05-13/156-54 sayı, 24.03.2005
tarih ve 05-18/224-66 sayı, 13.07.2005 tarih ve 05-46/669-171 sayı, 10.10.2005 tarih ve 05-66/946-
255 sayı, 07.12.2006 tarih ve 06-88/1136-333 sayı, 07.12.2006 tarih ve 06-88/1137-334 sayı,
21.02.2007 tarih ve 07-15/142-45 sayı, 13.03.2007 tarih ve 07-22/207-66 sayı, 07.05.2007 tarih ve 07-
38/410-158 sayı, 06.06.2011 tarih ve 11-34/742-230 sayı, 23.06.2011 tarih ve 11-39/838-262 sayı,
25.06.2014 tarih ve 14-22/461-203 sayı, 07.11.2016 tarih ve 16-37/628-279 sayı, 16.11.2016 tarih ve
16-39/659-294 sayı, 05.04.2018 tarih ve 18-10/196-92 sayı, 19.09.2018 tarih ve 18-33/556-274 sayılı
kararlar.
20-16/232-113
47/70

I.4.1.3. Bayilerin İnternet Üzerinden Satış Yapmalarının Kısıtlanmasına İlişkin
Değerlendirme
(157) Soruşturma kapsamında incelenen bir diğer husus ise BAYMAK’ın fiili uygulamalar
yoluyla bayilerinin internet üzerinden satış yapmalarını kısıtlamasına yöneliktir. Zira
soruşturma kapsamında BAYMAK’ta yapılan yerinde incelemelerde elde edilen
belgelerin, BAYMAK’ın fiili uygulamalar yoluyla bayilerinin internet üzerinden satış
yapmalarına yönelik birtakım müdahalelerinin olduğuna işaret ettiği
değerlendirilmektedir.
(158) BAYMAK’ın tüm statülerdeki bayilerle akdettiği sözleşmeler incelendiğinde;
sözleşmelerde BAYMAK’ın bayilerinin internet üzerinden satış yapmalarını yasaklar
ve/veya kısıtlar nitelikte herhangi bir hükme yer verilmediği görülmektedir. Öte
yandan yerinde incelemede elde edilen bulgularda, bayilerin internet satışlarını
kısıtlar nitelikte elektronik posta yazışmalarına rastlanılmıştır. Örneğin Belge-7,
Belge-10, Belge-18 ve Belge-19 incelendiğinde; dağıtıcı bayilerin internet üzerinden
satış yapmalarının yasak olduğu belirtilmekte, uymayan bayilere BAYMAK tarafından
prim verilmemesi veya sözleşmenin feshi gibi uygulamalarla, internet üzerinden satış
yapmalarının engellendiği/engellenmeye çalışıldığı anlaşılmaktadır.
(159) Internet mecrasının yeni bir dağıtım kanalı olarak gelişimi, bir yandan tüketicilere
kolaylıkla geniş bir bilgi setine ulaşma, fiyatları karşılaştırma, daha fazla ürüne ve
satıcıya erişme fırsatı sağlarken diğer yandan da üreticilere daha geniş coğrafyaya
daha düşük maliyetle ürün pazarlama imkânı vermektedir. Bu nedenle internet
üzerinden yapılan ticaret dünyada olduğu kadar ülkemizde de giderek yaygınlaşmaya
başlamıştır15.
(160) Kılavuz’un “2.2. Bölge ve Müşteri Sınırlaması” başlıklı bölümünde yer alan 20.
paragrafında; “Tebliğ’in 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, alıcılara sözleşme
konusu mal veya hizmetleri satacağı bölge ve müşteriler konusunda getirilen
kısıtlamalara ilişkindir. Buna göre, maddede sayılan dört istisna dışında kalan
hallerde, alıcıya bölge veya müşteri kısıtlaması getirmek mümkün değildir. Bu
noktada, bölge ve müşteri paylaşımının uygulamada hangi biçimlerde ortaya
çıkabileceğini açıklamakta fayda bulunmaktadır. Belli müşteri gruplarına veya belli bir
bölgedeki müşterilere satış yapılmamasına ilişkin sözleşmeye hüküm konulduğu
takdirde ihlali tespit etmek zor olmayacaktır. Ancak, bölge veya müşteri paylaşımı
dolaylı yollardan da gerçekleştirilebilmektedir. Sözleşmede herhangi bir şekilde
yasaklama olmamasına rağmen, sağlayıcı teşebbüsler belli bir bölgeden veya
müşteri grubundan gelen taleplerin karşılanmasını engellemek amacıyla caydırıcı
tedbirler alabilmektedirler. Örneğin, sağlayıcı tarafından belirlenen müşteriler dışında
kalan müşterilere satış yapan alıcılara verilen ödüllerin veya indirimlerin azaltılması
veya reddedilmesi, sağlanan mal miktarının azaltılması veya mal verilmesinin
tamamen kesilmesi türünden eylemler bölge ve müşteri paylaşımına yönelik
uygulamada en çok rastlanan uygulamalardır. … Belirli müşterilere satış yapmama
konusunda tüm alıcılara getirilen bir yasaklama, ürünle ilgili objektif bir sebebin varlığı
durumunda, inceleme konusu dağıtım anlaşmasını grup muafiyeti kapsamı dışına
çıkartan bir sınırlama olarak kabul edilmeyecektir. ...” ifadelerine yer verilmektedir.
Bunun yanı sıra 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi
uyarınca toptancı seviyesinde faaliyet gösteren bayilerin son kullanıcılara yönelik

15 Bkz. E-Ticaret Raporu,
Ticaret_Raporu_2017.pdf
20-16/232-113
48/70

yapacakları satışlar kısıtlanabilmekte, son kullanıcılar dışındakilere yönelik aktif
ve/veya pasif satışları kısıtlanamamaktadır.
(161) Yine internet satışlarına ilişkin Kılavuz’un ilgili maddeleri ele alındığında; Kılavuz’da,
“…İnternet ve benzeri yollarla yapılan satışlar da genellikle pasif satıştır…”, “Bir
sağlayıcının, dağıtıcıların/bayilerin//alıcıların kendi internet siteleri üzerinden satış
yapmalarını kısıtlaması bir tür pasif satış kısıtlaması niteliğindedir. Bu bağlamda,
tüketicilerin bayiye ait siteyi ziyaret etmesi ve bayi ile iletişime geçmesi veya
tüketicilerin bayi tarafından otomatik olarak bilgilendirilmeyi talep etmiş olması
vesilesiyle gerçekleşen satışlar pasif satışlardır. Bayinin internet sayfasını farklı dil
seçeneklerinde sunması satışın pasif niteliğini etkilemeyecektir. Prensip olarak her
bayi, internet üzerinden satış yapabilme hakkına sahip olmalıdır…” ifadelerine yer
verilmekte ve özellikle pasif satış kısıtlaması olarak nitelendirilebilecek örneklere yer
verilmektedir. Yine Kılavuz’un internet satışlarına ilişkin paragrafları incelendiğinde,
sağlayıcının haklı gerekçeler öne sürmeksizin, bayilerin üçüncü taraf
platformlar/pazar yerleri üzerinden satış yapmalarını kısıtlamaması gerektiği
görülmektedir16.
(162) Bu noktada konuya ilişkin Kurul tarafından verilen kararlara değinmekte fayda
bulunmaktadır. Kurulun 22.08.2017 tarih ve 17-27/454-195 sayılı BSH kararında,
BSH’nin bayilerinin internet sitelerinin online satış sekmesinin BSH’nin merkezi
internet sayfasına yönlendirilmesi uygulaması ve 2015 öncesi sözleşmelerinde yer
alan internet satış yasağı maddesi pasif satışın kısıtlanması olarak değerlendirilmiş,
daha önceki bir kararla verilen muafiyet geri alınarak teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un
9/3 maddesi uyarınca görüş gönderilmesine karar verilmiştir. Kurulun 15.02.2018
tarih ve 18-05/74-40 sayılı Jotun kararında, “…dosya konusu olayda karşımıza çıkan
ve yetkili satıcıların internet üzerinden satış yapmalarını mutlak olarak yasaklayan
hükmün ilgili mevzuat çerçevesinde dikey anlaşmayı grup muafiyeti kapsamı dışına
çıkaran bir dikey sınırlama niteliği taşıdığı değerlendirilmektedir. Getirilen kısıtlama ile
ulaşılmaya çalışılan amaç arasında bir orantısızlık bulunmakta, yetkili olmayan
dağıtıcılara satışı kısıtlamak amacıyla tüm internet satışlarının yasaklanması ile
hedeflenen amacı aşacak şekilde bir kısıtlama getirilmektedir. Hâlbuki teşebbüsün
yetkilendirilmemiş dağıtıcılara yapılacak satışları engellemek için daha az kısıtlayıcı
çözüm seçenekleri bulunmaktadır. Örneğin, kimi durumlarda fiziki satış noktalarında
olduğu gibi internet üzerinden yapılacak satışlarda da belli bir müşterinin satın
alabileceği ürün miktarına yönelik kısıtlamalar getirilmesi, aynı sonuca yönelik daha
az kısıtlayıcı bir çözüm olarak uygulanabilir. Dolayısıyla her ne kadar JOTUN bayilik
ağını seçici dağıtım sistemi olarak kurmuşsa da, bayilere getirilen internet satış
yasağının 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olduğu ve gerek grup
muafiyetinden, gerekse, en azından 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci
fıkrasının (d) bendini sağlamadığından, bireysel muafiyetten yararlanamayacağı
görülmektedir.” değerlendirmesinde bulunularak teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 9/3
maddesi uyarınca görüş gönderilmesine karar verilmiştir.
(163) Özetle, genel olarak internet üzerinden yapılan satışların (satıcının aktif eylemi
sonucu yapılan bir internet satışı olmadığı sürece) pasif satış olarak kabul edildiği ve
bu satışların kısıtlanmasının pasif satış kısıtlaması olacağı, dolayısıyla grup
muafiyetinden yararlanamayacağı, bireysel muafiyetten yararlanması için de internet
satışının kısıtlanması için haklı bir gerekçenin öne sürülebilmesinin gerektiği
anlaşılmaktadır.

16 Kılavuz para.24-29.
20-16/232-113
49/70

(164) Mevcut soruşturma bakımından, her ne kadar sözleşmelerde internet satışlarının
kısıtlanmasına ilişkin herhangi bir hüküm bulunmasa da, yerinde incelemelerde elde
edilen e-posta yazışmalarından BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinin kendi internet siteleri
veya üçüncü taraf platformlar üzerinden ve nihai kullanıcı veya alt bayi/perakende
bayi ayrımı gözetmeksizin mutlak olarak internet üzerinden satış yapmalarını
kısıtladığı anlaşılmaktadır. Buna göre yukarıda yer verilen açıklamalardan yola
çıkılarak BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinin nihai kullanıcılar dışında kalan alt
bayi/perakende bayilere yönelik internet satışlarını da kısıtladığından grup
muafiyetinden yararlanamayacağı; aynı zamanda bayileri aracılığı ile satış ve
pazarlamasını yaptığı ürünlerin, internet satışının kısıtlanması için haklı bir
gerekçenin ileri sürülebileceği ürünlerden olmaması nedeniyle bireysel muafiyetten
de yararlanamayacağı; bu nedenle BAYMAK’ın bahse konu eyleminin 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi kapsamında ihlal teşkil ettiği anlaşılmıştır.
I.4.2. BAYMAK İle Bayileri Arasında İmzalanan Bayilik Sözleşmelerinin 2002/2
Sayılı Tebliğ Kapsamında Değerlendirilmesi
(165) BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri arasında imzalanan bayilik sözleşmeleri, 2002/2
sayılı Tebliğ’in “Kapsam” başlıklı 2. maddesine göre dikey nitelik arz etmektedir.
Dikey nitelikli anlaşmalar, 2002/2 sayılı Tebliğ’de yer verilen koşulları taşımaları
kaydıyla 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesindeki yasaklamadan muaf olabileceklerdir.
Bu çerçevede BAYMAK ile bayileri arasında imzalanan bayilik sözleşmelerinin
2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında olup olmadıklarının incelenmesi gerekmektedir.
(166) BAYMAK ile farklı statülerde yer alan tüm bayiler arasında imzalanan sözleşmeler
incelendiğinde; sözleşmelerde bayilerin BAYMAK tarafından gönderilen liste fiyatı
üzerinden satış yapabileceğini, söz konusu liste fiyatından daha düşük tutarda olacak
şekilde ürün satışı yapamayacaklarını ifade eden hükümlerin bulunduğu; bahse konu
hükümlerin bayilerin yeniden satış fiyatını tespit eder nitelikte olduğu anlaşılmaktadır.
Bunun yanı sıra söz konusu hükümlerin aynı zamanda uygulandığı, BAYMAK’ın
bayilerinin satış fiyatlarını aktif olarak kontrol etmek suretiyle bayi fiyatlarına
müdahale ettiği tespit edilmiştir. Dolayısıyla BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri
arasında imzalanan sözleşmelerin ve BAYMAK’ın fiili uygulamalarının 2002/2 sayılı
Tebliğ ile sağlanan grup muafiyetinden yararlanamayacağı anlaşılmaktadır.
(167) Bunun yanında BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri arasında imzalanan
sözleşmelerden olan, BAYMAK ile “Dağıtıcı Bayi”, “Taahhütçü Bayi”, “Yapı Malzeme
Bayi” ve “Orange Store” statülü bayiler arasında imzalanan, statülerine göre sırasıyla
“BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” ve
“BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmelerin
maddeleri incelendiğinde; sözleşmelerde rekabet etmeme yükümlülüğünün
bulunduğu ve bu sözleşmelerin süresiz veya belirsiz süreli olarak imzalandığı
anlaşılmaktadır. Bununla birlikte bayilerle imzalanan sözleşmelerin sürelerinin beş yılı
aşıp aşmadığı incelenmiş, sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren BAYMAK’ın
(…..) Yapı Malzeme Bayisinden 10’unun, (…..) Dağıtıcı Bayisinden 13’ünün, (…..)
Taahhütçü Bayisinden 27’sinin ve (…..) Orange Store Bayisinden üçünün sözleşme
süresinin beş yılı aştığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede beş yıldan fazla bir süreyle
uygulanagelen rekabet etmeme yükümlülüklerinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi
uyarınca grup muafiyetinden yararlanamadığı, aynı zamanda henüz beş yılı
doldurmamış rekabet etmeme yükümlülüklerinin de süre sonunda grup muafiyetinden
yararlanamayacağı anlaşılmaktadır.
20-16/232-113
50/70

(168) 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ise alıcılara sözleşme
konusu mal veya hizmetleri satacağı bölge ve müşteriler konusunda getirilen
kısıtlamalara ilişkindir. Bu bağlamda alıcının müşterilerince yapılacak satışları
kapsamaması kaydıyla, sağlayıcı tarafından kendisine veya bir başka alıcıya tahsis
edilmiş münhasır bir bölgeye ya da münhasır müşteri grubuna yapılacak aktif
satışların kısıtlanması, anlaşmanın ilgili Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden
yararlanmasına engel değildir. Kılavuz’un internet satışlarına ilişkin açıklamaları,
internet satışlarının (internet sitelerinde öncelikle bir başka bayiye tahsis edilmiş
müşteri grubu ya da bölgedeki tüketiciye açıkça ulaşmaya yönelik “banner”
bağlantıların kullanılması ya da bu bölge ve müşterilere onlardan talep gelmediği
halde elektronik posta gönderilmesi veya bir tarayıcıya özellikle başka bir bayinin
bölgesindeki müşterilere ulaşması için ücret ödenmesi vs. hariç) genellikle pasif satış
niteliğinde olduğu yönündedir.
(169) BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri arasında imzalanan sözleşmeler incelendiğinde;
sözleşme hükümleri açısından sağlayıcıya veya bayilere münhasır bölge/müşteri
grubu tahsis edilmediği görülmektedir. Öte yandan 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4.
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan istisnalardan biri, “Toptancı
seviyesinde faaliyet gösteren alıcının son kullanıcılara yönelik satışlarının
kısıtlanması”dır. Buna göre toptancı bayilerin son kullanıcılara (perakende) yönelik
yapacağı satışların kısıtlanmasına 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında izin
verilmektedir.
(170) Yerinde incelemelerde elde edilmiş olup yukarıda yer verilen ve BAYMAK tarafından
bayilerinin internet satışlarının kısıtlandığına işaret eden bulgular (Belge-7, Belge-
10, Belge-18, Belge-19) ele alındığında; dağıtıcı/ana bayilerin internet üzerinden
satışlarının kısıtlanmasına yönelik olduğu, söz konusu bayilerin BAYMAK’ın toptancı
bayileri olduğu dikkate alındığında, dağıtıcı bayilerin internet üzerinden satışlarının
kısıtlanmasının yalnızca son kullanıcılara yönelik olması halinde 2002/2 sayılı
Tebliğ’den yararlanabileceği değerlendirilmektedir. Ancak, dağıtıcı/toptancı bayilerin
yalnızca son kullanıcılara yönelik satışlarının kısıtlandığına ilişkin bir bulguya
erişilememiş; bir diğer deyişle BAYMAK’ın dağıtıcı/toptancı bayilerinin internet
satışlarını kısıtlamasına yönelik uygulamalarının dağıtıcı/toptancı bayinin alt
bayilerine veya perakende bayilere yönelik satışları kapsam dışı tuttuğuna ilişkin bir
bulgu bulunmamıştır. Yer verilen bulgularda ise BAYMAK, dağıtıcı/toptancı
bayilerinin, kendi internet siteleri/üçüncü taraf platformlar, alt bayi/perakende bayi
veya nihai tüketici ayrımı gözetmeksizin tüm internet satışlarını kısıtlamaktadır. Bu
nedenle BAYMAK’ın herhangi bir ayrım gözetmeksizin fiili uygulamalarla
dağıtıcı/toptancı bayilerinin tüm internet satışlarını kısıtlamasının 2002/2 sayılı Tebliğ
kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayacağı anlaşılmıştır.
(171) Dikey kısıtlamalar noktasında değerlendirilmesi gereken bir diğer husus, BAYMAK ile
Dağıtıcı Bayiler arasında imzalanan “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ”
adlı sözleşmenin “MADDE 8: TARAFLARIN KARŞILIKLI HAK VE
YÜKÜMLÜLÜKLERİ”, “8.1. DAĞITICI BAYİ’ NİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ”
başlığı altında “C. Satışlar” maddesinde ve aynı şekilde BAYMAK ile Orange Store
olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE
ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmenin “MADDE 10: TARAFLARIN
KARŞILIKLI HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ”, “10.1. ORANGE STORE’ UN HAK VE
YÜKÜMLÜLÜKLERİ” başlığı altında “C. Satışlar” maddesinde yer alan “…BAYMAK
20-16/232-113
51/70

tarafından ürün satışı yapılmayacağı bildirilen müşterilere ürün satamaz.”
düzenlemesine ilişkindir.
(172) Yukarıda da değinildiğ üzere, 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin birinci fıkrasının
(b) bendi kapsamında düzenlenen istisnalar gereğince, sağlayıcı teşebbüs, kendisine
veya bir alıcıya tahsis edilmiş münhasır bölgeye ya da müşteri grubuna yapılacak
aktif satışları kısıtlayabilmektedir. Bu düzenleme çerçevesinde sağlayıcının,
kendisine veya bir alıcıya münhasır bölge/münhasır müşteri grubu tahsis etmediği
hallerde, aktif ya da pasif satışları kısıtlamaması gerekmektedir.
(173) “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ” ve “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE
ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ”nde ise “BAYMAK tarafından ürün satışı
yapılamayacağı bildirilen müşterilere ürün satamaz” ifadesi yer almakta, bu ifade
gereğince söz konusu sınırlandırmanın, sağlayıcının kendisine veya bir alıcıya tahsis
edilmiş münhasır müşteri grubundan daha geniş bir kapsam için geçerli olacak
şekilde düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda dosya kapsamında ilgili
sözleşme hükmünün de 2002/2 sayılı Tebliğ’e uygun şekilde yeniden tadil edilmesi
gerektiği anlaşılmıştır.
(174) Yapılan açıklamalar doğrultusunda; BAYMAK ile “Dağıtıcı Bayiler” arasında
imzalanan “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ”, BAYMAK ile “Taahhütçü
Bayiler” ve “Yapı Malzeme” Bayiler arasında imzalanan “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ”,
BAYMAK ile “Lambert” olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ (LAMBERT)”, BAYMAK ile “Ürün Bayileri” arasında imzalanan
“BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (BEYAZ EŞYA)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (GÜNEŞ
ENERJİSİ SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (MERKEZİ ISITMA
SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (POMPA VE HİDROFOR)”, BAYMAK ile
“Orange Store” olarak adlandırılan bayiler arasında imzalanan “BAYMAK A.Ş.
ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmelerin 2002/2 sayılı
Tebliğ’de öngörülen koşulları sağlamadığı, bu nedenle anılan sözleşmelerin 2002/2
sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayacağı kanaatine
ulaşılmıştır.
I.4.3. BAYMAK İle Bayileri Arasında İmzalanan Bayilik Sözleşmelerinin Bireysel
Muafiyet Kapsamında Değerlendirilmesi
(175) 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayan BAYMAK ile
farklı statüdeki bayileri arasında imzalanan bahse konu sözleşmelerin ve fiili
uygulamalarının 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi çerçevesinde bireysel muafiyet
koşullarını sağlayıp sağlamadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
(176) Yukarıda ayrıntıları verildiği üzere; BAYMAK tarafından sözleşme hükümleri ve/veya
fiili uygulamalar yoluyla farklı statüdeki bayilerinin yeniden satış fiyatları
belirlenmekte, internet üzerinden satış yapabilmeleri kısıtlanmakta ve bayilere süresiz
veya belirsiz süreli olacak şekilde rekabet etmeme yükümlülüğü getirilmektedir. Söz
konusu uygulamalar nedeniyle bayilerin kendi fiyatlarını belirleyebilme özgürlüğü ve
ürünlerinin satış ve pazarlamasını yapabilecekleri müşteriler sınırlanmakta,
dolayısıyla marka içi rekabet kısıtlanmaktadır. Ayrıca sözleşmeler ile süresiz veya
belirsiz süreli rekabet etmeme yükümlüğü getirilmesi nedeniyle bayilerin, BAYMAK’ın
rakipleri ile sözleşme yapabilmesine ve diğer markaların söz konusu bayiler
üzerinden ürünlerini pazarlayabilmesine sınır getirilmekte, dolayısıyla markalar arası
rekabet de kısıtlanmaktadır.
20-16/232-113
52/70

(177) BAYMAK tarafından soruşturma konusu olan ve yukarıda yer verilen rekabet
kısıtlamalarına ilişkin olarak söz konusu kısıtlamaların aşağıdaki gerekçelerle bireysel
muafiyetten yararlanabileceği ileri sürülmüştür:
(178) Dağıtıcı bayilerin alt bayilerine sağladığından daha avantajlı fiyatlarla spot
piyasaya ürün satışına (yeniden satış fiyatının tespitine) ilişkin olarak; dağıtıcı
bayilerin spot alıcılara maliyetinin altında satış yapması sınırlandırılarak alt bayilerin
BAYMAK dağıtım sisteminde yer almak için ticari olarak makul düzeyde bir
isteklerinin olmasının güvence altına alındığı, diğer bir ifadeyle dağıtıcı bayinin
üçüncü şahıslara ve spot alıcılara bayilerine sattığından daha avantajlı fiyatlarla mal
tedarik etmesi durumunda, alt bayilerin dağıtım sisteminde yer almaları için ticari
faydalarının olmayacağı, aksi durumda bayilerin stok tutmaları, şirket ve ürün tanıtımı
için çaba harcamaları ve maliyete katlanmaları için bir sebep kalmayacağı, yeniden
satıcıların spot piyasaya yöneleceği, bayilerin BAYMAK dağıtım sisteminin bir parçası
olarak yatırım yaptığı ve risk aldığı, buna karşılık olarak da BAYMAK satışlarını
artırmak amacıyla ürüne ve markaya özgü satış ve pazarlama faaliyetleri yürüttüğü,
bu sayede BAYMAK bayilerinin, rakip ürünlerin satışını gerçekleştiren bayilerle nokta
bazında rekabet edebildiği ve tüketicinin ihtiyaç duyduğu ürünü yerinde inceleyip yüz
yüze destek almakta ve doğru ürüne yönlendirilmekte olduğu, ayrıca bahse konu
nokta bazında rekabet sayesinde pazardaki yatay seviyedeki rekabetin de arttığı, söz
konusu uygulama ile ürünlerin dağıtımı ve montaj/teknik servis hizmetlerinin
sunulmasında iyileşme/gelişme olduğu ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5.
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(179) BAYMAK’ın dağıtım sisteminin kuruluşu ile alt bayilerin, BAYMAK ürünlerini dağıtıcı
bayilerden temin ederek faaliyet gösterdikleri bölgede takdir ettikleri fiyatlarla nihai
kullanıcılara ulaştırdığı, dağıtıcı bayilerin spot alıcılara maliyetinin altında satışlarının
serbest bırakılmasının, bu satıcıların herhangi bir yatırım maliyetine katlanmaksızın
ve stok tutmadan diğer perakendecilerin maliyetinin altında bir fiyata aldıkları ürünleri
hızla nakde çevirerek alt bayilerin pazardan çıkmalarına yol açacağı, bunun ise
tüketicinin ihtiyaç duyduğu ürüne zamanında ve istikrarlı bir şekilde ulaşamamasına
sebep olacağı, bu doğrultuda maliyetin altında spot piyasada gerçekleştirilen kısa
vadeli satışların, alt bayilerin faaliyetlerini imkânsız hale getirerek dağıtım sistemini
işlemez hale sokacağı, orta ve uzun vadede alt bayi stok yatırımlarını ve taahhütlerini
ortadan kaldırarak arz devamlılığını tehlikeye atacağı, bu nedenle dağıtıcı bayilerin
spot alıcılara maliyetinin altında satış yapmalarının engellenmesinin arz devamlılığını
sağlayacağı, aksi bir durumda stokların ve üretilen malların piyasada ulaşılabilirliğinin
azalması şeklinde tüketiciye olumsuz bir yansımanın olacağı, dolayısıyla yer verilen
nedenlerle 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine yer alan
koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(180) BAYMAK’ın (…..) adet dağıtıcı bayisi bulunduğu, bu dağıtıcı bayilerin satış
gerçekleştirdiği alt bayilerin sayısının (…..)’ya, orange store ve doğrudan bayilerle
beraber toplam bayi sayısının (…..)’ye ulaştığı, toplam bayi sayısı içerisinde (…..)
dağıtıcı bayinin maliyetinin altında satış yaparak perakendeci bayileri zor duruma
düşürme çabasının önüne geçilmesinin ilgili piyasada rekabeti ortadan kaldırmadığı,
ayrıca dağıtıcı bayilerin spot piyasaya ürün satmasının yasaklanmadığı, sadece
maliyetinin altında satış yapmasının kısıtlandığı ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un
5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine yer alan koşulun sağlandığı; dağıtıcı
bayilerin maliyet fiyatına eşit veya küçük bir farkla spot piyasaya ürün temin
edebileceği, alt bayilere yapılacak satışlarda bir alt limit konulmadığı, söz konusu
20-16/232-113
53/70

kısıtlamanın dağıtıcı bayilerin baymak sisteminde bulunan alt bayilerin ticari
faaliyetlerini imkânsız hale getirecek şekilde üçüncü kişilere perakende satış
yapmalarını engellemeyi amaçladığı ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5.
maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine yer alan koşulun sağlandığı iddia edilmiştir.
(181) Orange Store sözleşmelerinde yer alan maliyetinin altında satış yasağı
(yeniden satış fiyatının tespitine) ilişkin olarak; Orange Store bayilerin doğrudan
nihai tüketiciye taahhüt işi yapan, kadrosunda mühendis bulunduran, örnek mağaza
konseptine sahip bayi yapısında olduğu ve dağıtım sisteminin prestij unsurları olarak
görüldüğü, bu nedenle bu bayi kanalı için kullanılan sözleşmede diğer bayiler için
kullanılandan farklı bir kalıp benimsendiği, sözleşme maddelerinde yer verilen
“Baymak fiyat politikaları sınırları”nın maliyetinin altında satış uygulamasını ifade
ettiği, diğer bir ifadeyle bu bayilerin ürünleri kendilerine mal oluş fiyatının altında
satmasının kısıtlandığı, buradaki amacın BAYMAK’tan vadeli satın alınan ürünlerin
spot piyasada maliyetinin altında satılması yoluyla mali kâr elde edilmesinin
engellenmesi olduğu, maliyetinin altında satış stratejisinin sürdürülebilir olmadığı,
hem bayinin hem dağıtım sisteminin zarar görmesine neden olabileceği, dağıtım
sisteminin prestij unsuru olarak takdim edilen Orange Store bayilerin maliyetinin
altında satış yapmalarının tüketici nezdindeki konumları ile çelişmekte olduğu ifade
edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine yer alan
koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(182) Prestij unsuru olarak lanse edilen, tedarik fiyatları buna göre belirlenen Orange Store
bayilerin maliyetinin altında satış yapmalarının dağıtım ağının bu kısmının
oluşturulması için yapılan yatırımların faydasını yok ettiği, maliyetinin altında satış
yöntemini benimseyen bayiler açısından da finansal bakımdan zorluk yaşama ve
hatta ticaretlerinin sürdürülemez bir noktaya gelerek pazar dışına çıkma riski taşıdığı,
bahse konu kısıtlamanın bu bayilerin pazarı daha dikkatli analiz etmeleri, talep
öngörülerini mümkün mertebe tutarlı ve güvenilir bir şekilde yapmak için çaba
harcamaları ve gereğinden fazla stok alarak daha sonra bunları kârsız fiyatlardan
elden çıkarmak zorunda kalmamaları bakımından faydalı olduğu, yine anılan
kısıtlamanın dağıtım ağının istikrarı ve güvenliğini temin ederek tüketiciye yönelik arz
devamlılığı sağlayacağı ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(183) Orange Store bayilerin BAYMAK dağıtımı içerisinde önemli bir yere sahip olmadıkları,
(…..) bayiden (…..) tanesinin Orange Store bayi olduğu, söz konusu bayilerin
BAYMAK ürünlerinin oldukça düşük bir kısmını dağıttığından marka içi rekabetin
ortadan kaldırılmadığı, ayrıca BAYMAK’ın pazar payının da düşük olması sebebiyle
markalar arası rekabet üzerinde olumsuz bir etkisinin olmayacağı ifade edilerek 4054
sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine yer alan koşulun
sağlandığı; Orange Store sözleşmelerinden görüleceği üzere kısıtlamanın bu
bayilerin maliyetinin altında satışlarına ilişkin olduğu, bu düzenlemelerin diğer bayiler
bakımından uygulanmadığı, bu bayilerin maliyet fiyatına eşit veya düşük bir farkla
ürün satışı yapabilecekleri ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci
fıkrasının (d) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(184) Bayilik sözleşmesinin süresine (süresiz ve/veya belirsiz süreli olarak akdedilen
rekabet etmeme yükümlülüğüne) ilişkin olarak; bayilik sözleşmelerinin esaslı
unsurlarını içeren "Prim Koşulları” başlıklı sözleşmenin her sene taraflarca müzakere
edilerek imzalandığı, imzalanmaması durumunda taraflar arasındaki ilişkinin sona
erdiği, dolayısıyla hiçbir şekilde sözleşmelerin kendiliğinden uzamadığı, Soruşturma
20-16/232-113
54/70

Bildiriminde elde edilen sözleşmelerin 2017 yılının sonunda akdedildikleri için rekabet
üzerinde herhangi bir etkisi olacaksa bile bunun ortaya çıkması için yeterli süre
geçmediği ileri sürülmektedir. Buna ilaveten, rekabet yasağı hükümlerinin, birbirleri
arasında pozitif dışsallıktan yararlanan bayilerin herhangi bir maliyete katlanmadan
satışlarını artırmalarını önleyerek bedavacılık sorununun çözülmesine katkı
sağladığı, bayiler nezdinde kurulan BAYMAK stoklama sistemleri vasıtasıyla yapılan
yatırımların anlaşma ile doğrudan bağlantılı olması nedeniyle vazgeçme probleminin
çözülmesine katkı sağladığı, know-how transferi sağlanması gibi ekonomik faydalar
sağladığı belirtilmektedir. Bayilerin sadece BAYMAK ürünlerini satacak olmalarının
ise BAYMAK ürün gamının çeşitliliğinin sağlanmasına katkıda bulunduğu,
BAYMAK’ın ürünlerinin perakende ve toptan satışını yapan kanalların stabil olduğunu
bildiği takdirde satışlarını artırmaya çalışmaktan çok, teknoloji ve ürün geliştirmeye
fon ayırabileceği ve bunlar sayesinde ürünlerin dağıtımında yeni gelişme ve
iyileşmeler sağlanabileceği, tek marka satışının bayi açısından stok yönetimini ve
satın alma taahhütlerini kolaylaştırdığı, bu şekilde yatay rekabette rakip ürünleri satan
bayilerle daha yoğun rekabet edebildiği, tek markaya odaklanarak tercih edilen
markanın kurumsal görüntüsünü benimseyen bayilerin tüketici nezdinde daha
güvenilir bir görüntü sergilediği ve böylece bayinin büyük formatlı perakendeciler
(marketler, zincir marketler hatta e-marketler) ile rekabet şansına sahip olabileceği
ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine yer
alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(185) Yukarıda yer verilen yararlardan her birinin nihai tüketiciye yansıdığı, örneğin
bedavacılık sorunu olmadan tüketici hangi bayiden hizmet almak isterse istesin daha
kaliteli bir sunum ile karşılaşabileceği, aynı şekilde nihai tüketicinin, teknolojisi gelişen
ve ürün gamı çeşitlenen bir markaya sürekli olarak ulaşım sağlayabileceği ve bayiler
arasında arz sıkıntısının yaşanmayacağı ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5.
maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(186) BAYMAK'ın dağıtım ağında yer alan bayilerin herhangi bir ek maliyetle karşı karşıya
gelmeksizin sözleşme süresinin sonunda her bir yıllık dönemin ardından serbest
kalabildiği, bir an için BAYMAK bayi sözleşme süresinin 5 yılı aştığı kabul edilse dahi,
ilgili pazarlardaki rakiplerin yeterince çok sayıda ve güçlü olması nedeniyle
BAYMAK'ın uyguladığı tek marka anlaşmasının rekabeti bozucu etkilerinin hissedilir
düzeyde meydana gelmesinin beklenemeyeceği, dolayısıyla bu durumun BAYMAK'ın
faaliyet gösterdiği pazarların büyük bir bölümünde rekabetin ortadan kalktığının iddia
edilebilmesi için yeterli bir sebep teşkil etmediği ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un
5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri
sürülmüştür.
(187) BAYMAK’ın bayilerinin bir cezai şarta muhatap olmadan bayilik teşkilatından
ayrılabildiği, bayilerin her yeni yıl başlamadan BAYMAK'a satın alma taahhütlerinde
bulunduğu, herhangi bir satın alım taahhüdünde bulunmayan bayilerin ayrılmış
sayıldığı ve bağımsız dağıtıcılara dönüştüğü, bu bağımsız yeniden satıcıların bayilere
sağlanan çeşitli primlerden yararlanamadığı ancak diğer perakendeci bayilerle aynı
tedarik fiyatları ve iskonto rejimine tabi olduğu, dolayısıyla her ne kadar rekabet
yasağı içeren sözleşmeler süresiz olarak yapılmışlarsa da bayilerin süresiz bir
rekabet yasağı ile bağlı olmadıkları ve rekabetin zorunlu olandan fazla kısıtlanmadığı
belirtilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine yer alan
koşulun sağlandığı iddia edilmiştir.
20-16/232-113
55/70

(188) İnternet üzerinden perakende satış yasağı ve fiyat belirleme iddialarına
(internet satış yasağı) ilişkin olarak; bu hususun 2002/2 sayılı Tebliğ ile sağlanan
grup muafiyeti kapsamından çıkarmayan kısıtlamalar arasında sayıldığı, ancak grup
muafiyeti kapsamında kabul edilmemesi durumunda bireysel muafiyetten
yararlanabileceği, dağıtıcı bayilerin BAYMAK dağıtım sisteminin toptancı seviyesinde
yer aldığı, bu bayilerin ürünleri alt bayilerden çok daha uygun fiyatlarda satın aldığı
ve bu ürünleri maliyetine perakende olarak satmalarının alt bayilerin rekabet gücünü
sınırladığı belirtilmektedir. Buna ilaveten, çeşitli internet siteleri aracılığıyla satış
yapılmasının perakende satış yapılması ile aynı sonuca sebebiyet verdiği, başka bir
deyiş ile dağıtıcı bayilerin internet üzerinden perakende satışlarının sınırlanmasının
malların dağıtımında yeni gelişme ve iyileşmeler sağladığı, nitekim bu şekilde alt
bayilerin pazarda varlıklarını sürdürebilmelerinin sağlandığı ve böylelikle 4054 sayılı
Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri
sürülmüştür.
(189) Dağıtıcı bayilerin internet üzerinden perakende satışının kısıtlanmasının yoğun
olarak fiziki mağazadan alışverişi tercih eden müşteriler açısından fayda sağladığı,
söz konusu kısıtlamanın fiziki mağazadan geleneksel perakende satışı tercih eden
tüketici ile internetten satın alım yapan tüketiciler arasındaki eşitsiz duruma da engel
olduğu, internet üzerinden yapılan satışların dağıtıcı bayilerden alınarak perakendeci
bayilere bırakılmasının perakende satış pazarının da internet pazarının olduğu kadar
aktif kalabilmesinin ve tüketicilere perakende düzleminde ürün arzının istikrarlı
şekilde sağlanabilmesinin önünü açma imkânı sağladığı ifade edilerek 4054 sayılı
Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri
sürülmüştür.
(190) Klima satışları bakımından, dağıtıcı bayi kanalı kadar önem taşıyan diğer bir dağıtım
kanalının bayi dışı kanal olarak adlandırılan e-market ve zincir mağazalarının
oluşturduğu, Soruşturma Bildiriminde yer verilen e-postaların tamamının klima
satışlarına ve dağıtımına ilişkin olduğu ve bu doğrultuda klima satışları ve dağıtımının
büyük oranda internet platformları üzerinden faaliyet gösteren yeniden satıcılar
aracılığıyla yapıldığının görüldüğü, söz konusu e-postalardan aynı zamanda internet
üzerinden yapılan perakende satışların yalnızca dağıtıcı bayiler açısından
sınırlandığının görüldüğü, BAYMAK'ın (…..) adet dağıtıcı bayisinin bulunduğu ve
(…..) bayinin yanında sadece (…..) adet dağıtıcı bayinin internet üzerinden yaptıkları
perakende satışlarının sınırlanmasının BAYMAK’ın pazardaki payının da düşük
olduğu dikkate alındığında ilgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabeti ortadan
kaldırmayacağı ifade edilerek 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının
(c) bendine yer alan koşulun sağlandığı ileri sürülmüştür.
(191) Dağıtıcı bayilerin perakendeci bayilerin faaliyetlerini kısıtlayacak şekilde, toptancı
fiyatları ile internet üzerinden perakende satış yapmalarının BAYMAK dağıtım sistemi
için yıkıcı bir unsur oluşturduğu, bununla beraber toptancı nitelikte olmasına rağmen
dağıtıcı bayiye tüketiciye doğrudan satış yapma imkânı da tanındığı, dağıtıcı bayilerin
perakende satışlarında tek sınırlamanın maliyetine yaptıkları satışlar ile internet
üzerinden yaptıkları satışlar olduğu, bu tedbirin malların dağıtımında gelişme ve
iyileşme sağlamak ve tüketiciye yarar sağlamak amaçları doğrultusunda zorunlu
olandan fazla sınırlama getirmediği dikkate alınarak 4054 sayılı Kanun’un 5.
maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine yer alan koşulun da sağlandığı ileri
sürülmüştür.
20-16/232-113
56/70

(192) BAYMAK ile bayileri arasında imzalanan mevcut sözleşmeler ve fiili uygulamalar
açısından; dağıtıcı bayilerin perakende satışlarının kısıtlanması ile diğer perakendeci
bayilerin pazarda varlıklarını sürdürme güdülerinin korunması, Orange Store bayilerin
maliyet altı satışlarının kısıtlanması ile tüketici nezdindeki prestijlerinin korunması,
sadece dağıtıcı bayilerin internet üzerinden perakende satışlarının kısıtlanması ile
perakende satış pazarının internet pazarı gibi aktif kalabilmesinin sağlanması
sayesinde BAYMAK’ın ve bayilerinin yatırım yapma güdüsünün artırılabilmesi
nedeniyle pazarda ekonomik gelişme ve iyileşmenin sağlanabileceği; söz konusu
uygulamalar sayesinde perakende düzleminde tüketiciye ürün arzının istikrarlı bir
şekilde sağlanması, yenilikçi ürünlerin pazara sürülebilmesi ve bayilerin kontrol
edilmesi suretiyle tüketicilerin aldatılmasının engellenmesi gibi tüketici nezdinde
birtakım faydaların yaratılabileceği söylenebilecektir. Ancak söz konusu faydaların
ortaya çıkarılması için, bayilerin satış fiyatlarının belirlenmesine, hangi grup
müşterilere satış yapabileceğinin tespit edilmesine (internet satışlarının mutlak olarak
kısıtlanmasına) veya rekabet etmeme yükümlülüğü içeren sözleşme hükümlerinin
beş yıldan uzun süredir uygulanmasına gerek bulunmamaktadır.
(193) Kaldı ki, yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin olarak BAYMAK tarafından sadece
dağıtıcı/toptancı bayilerin maliyetinin altında perakende satış yapmasının kısıtlandığı
iddia edilmiş, ancak benzer kısıtlamaların diğer perakendeci bayiler üzerinde de
gerek sözleşmesel gerek fiili bakımdan uygulandığı/uygulanmaya çalışıldığı
görülmüştür. Nitekim yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin yukarıda yer verilen
belgeler; BAYMAK’ın bayi dışı kanal, toptancı bayilerden ürün temin eden alt bayiler,
ürün bayisi olarak nitelenen bayiler, marketler ve e-ticaret kanallarında da söz
konusu kısıtlamayı uygulamaya çalıştığına işaret etmektedir.
(194) Örneğin Belge-14’te BAYMAK yetkilileri arasındaki yazışmada, ürün bayisi
konumundaki (…..)’ın internet fiyatları hakkında “… internetteki fiyatları belirli bir
seviyeye çekmek için çok uğraşıyoruz ve belirli kurallar getiriyoruz. Aşağıda (…..)’ın
kendi sitesindeki fiyatı görebilirsin. Görüşmende internet fiyatları ile ilgili de uyarıda
bulunmanı rica ederim…” şeklinde ifadelere rastlanmaktadır. Benzer şekilde Belge-
8’de taahhütçü17 konumundaki (…..)’nin ((…..)) n11 platformu üzerindeki satışlarına
ilişkin olarak “…(…..) girdi bu seferde çok düşük fiyattan. Bu konuya kalıcı önlem
almak lazım. (…..) ile görüşür müsün ben mi görüşeyim?...” şeklindeki ifadelere
rastlanmakta ve aynı belge kapsamında yer alan yazışmalardan görüşmenin
gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Aynı yazışmada, bir diğer taahhütçü bayi olan (…..)
kastedilerek “Ayrıca (…..) da girmiş” ifadesi bulunmakta, ancak bu ifadenin yalnızca
bilgilendirme amaçlı olmadığı değerlendirilmektedir. Zira aynı yazışmanın öncesinde
yer alan yazışmada, söz konusu bayinin de “Aşağıda internet kanalındaki mevcut
durumu görebilirsiniz. Buna göre kırmızı ile belirtilen bayilerimiz bilgilendirilebilir.”
ifadesinde bahsi geçen bayilerden olduğu görülmektedir. Aynı belgedeki
yazışmaların devamında, (…..)’nin ürün tedarik ettiği (…..)’nın fiyatlarından ve (…..)
ve (…..)’ın internet fiyatlarından duyulan rahatsızlıktan ötürü “…(…..), (…..) ve
(…..)’ın adetli yada tekli klima sevkiyatı olursa bana bilgi verin lütfen, muhtemelen
klima sevkiyat yapmayacağız.” şeklinde aksiyon alınmasına ilişkin BAYMAK yetkilileri
arasında gerçekleşen konuşmalar yer almaktadır.

17 BAYMAK ile arasında mevcut sözleşme kapsamında BAYMAK ana bayi olarak faaliyet gösteren,
mal alımlarını BAYMAK’tan yapan ve BAYMAK’a doğrudan bağlı olarak çalışan “Taahhütçü Bayi”
statülü ana bayidir.
20-16/232-113
57/70

(195) Yine Belge-8, Belge-9, Belge-10, Belge-11, Belge-13, Belge-20, Belge-21’den
çoğunlukla (…..)’nın ürünlerinin fiyatları olmak üzere, bunun haricinde (…..), (…..) ve
başka birkaç teşebbüsün18 ürünlerinin fiyatlarının n11, gittigidiyor gibi platformlarda
çok düşük olduğu, söz konusu teşebbüslerin BAYMAK’ın hangi bayilerinden ürün
aldığının öğrenilmeye çalışıldığı, bayinin söz konusu teşebbüslere ürün
vermemesinin gerektiği, bayiye müdahale edilmesinin gerektiği ve söz konusu
teşebbüse (Belge-8 ve Belge-13’te (…..)’den bahsedilerek) klima sevkiyatının fiyatlar
düzelene kadar durdurma yönünde önerinin konuşulduğu görülmektedir. Buna
ilaveten, Belge-13’te (…..)’nın ürünlerinin n11 ve gittigidiyor’da çok düşük fiyatlar ile
yer alması sebebiyle, (…..)’nın ürün tedarik ettiği (…..)’ye klima verilmemesi ve
bağlantısının iptal edilmesi yönünde konuşmaların olduğu, bunun öneri olarak
BAYMAK Genel Müdürü (…..)’a iletildiği, bu konuda aksiyon alınıp alınmadığına
ilişkin yazışmalarda geçen bir ifade olmasa da ve BAYMAK’ın cevabi yazısından, söz
konusu yazışmadan sonraki bir tarih olan 21.05.2018 tarihinde söz konusu bayi ile
sözleşme akdedildiği anlaşılmakta ise de aynı belge kapsamında yer alan “… biraz
önce aldığımız bilgi (…..)’dan alınan seri numarasından da (…..) çıktı. (…..)
sorduğunda ben vermiyorum demişti...” yönündeki ifadeler bu konunun (…..) ile
konuşulduğu, bayinin ticari kararlarına ve ürün satışlarına müdahale edilmeye
çalışıldığı yönünde emareler olarak değerlendirilmektedir.
(196) Buna ilaveten BAYMAK tarafından internet satış kısıtlamasının sadece
dağıtıcı/toptancı bayilerin son tüketiciye olan satışları ile sınırlı olduğu iddia edilmiş,
ancak yer verilen Belgelerden (Belge-7, Belge-10, Belge-18 ve Belge-19)
görüleceği üzere internet satışlarının kısıtlanmasına ilişkin uygulamanın tüm satışlar
bakımından geçerli olacak şekilde tanzim edildiği, bir diğer deyişle son tüketiciye
satış ile alt bayi/perakende bayilere satış arasında bir farklılık yaratacak şekilde
tanzim edilmediği anlaşılmıştır. Ayrıca yer verilen belgelerden dağıtıcı bayilere
yönelik internet satışı kısıtlamasının, bayilerin kendi internet siteleri ve üçüncü taraf
platformlar dâhil tüm internet satışlarını kapsayacak şekilde uygulandığı görülmüştür.
(197) Bunun yanı sıra rekabet etmeme yükümlülüğüne ilişkin yukarıda yer verilen ve
BAYMAK tarafından sözleşmelerdeki kısıtlamaların pazara ve tüketiciye faydası
olduğu ileri sürülen hususların, beş yıldan fazla rekabet etmeme yükümlülüğü ihtiva
eden sözleşmeler olmadan da, bir diğer ifadeyle rekabet etmeme yükümlülüünün
süresi beş yılı aşmayacak şekilde düzenlenerek de ortaya çıkarılabileceği
anlaşılmıştır. Bu doğrultuda soruşturma kapsamında incelenen yeniden satış fiyatının
tespiti, bayilerin internet satışlarının kısıtlanması ve süresiz ve/veya belirsiz süreli
rekabet etmeme yükümlülüğüne ilişkin kısıtlamalar olmadan veya daha az kısıtlayıcı
koşullarda sözleşme yapılarak da belirtilen faydaların yaratılabileceği, dolayısıyla söz
konusu sözleşmelerdeki hükümlerin/fiili uygulamaların rekabeti gereğinden fazla
kısıtladığı anlaşılmıştır.
(198) Bu çerçevede BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri arasında imzalanan bayilik
sözleşmelerinin ve fiili uygulamaların; 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci
fıkrasının (d) bendinde yer alan koşulu sağlamaması nedeniyle, söz konusu
sözleşmelerin/fiili uygulamaların bireysel muafiyetten yararlanamayacağı kanaatine
varılmıştır.


18 Belge-21
20-16/232-113
58/70

I.4.4. BAYMAK Tarafından Yapılan Savunmalar ve Bu Savunmaların
Değerlendirilmesi
I.4.4.1. Usule İlişkin Savunmalar ve Değerlendirilmesi
I.4.4.1.1. Tarafın Birinci Yazılı Savunmasının Dikkate Alınmadığı Savunması
(199) Savunma tarafınca, birinci yazılı savunmalarında soruşturma kapsamında elde edilen
bulguların önemli bir bölümünün dağıtıcı/toptancı bayilerin internet üzerinden
maliyetinin altında perakende satışlarına ilişkin olduğunun, bu uygulamanın esas
itibarıyla bireysel muafiyetten yararlanması gerektiğinin, zira 2002/2 sayılı Tebliğ’in
toptancı bayilerin perakende satışlarının yasaklanmasına muafiyet tanıdığının iddia
edilmesine rağmen soruşturma dosyasında bu yöndeki savunmalara ilişkin herhangi
bir değerlendirmede bulunulmadığı ifade edilmiştir.
(200) Konuya ilişkin bahsedilmesi gereken ve “I.4.3. BAYMAK İle Bayileri Arasında
İmzalanan Bayilik Sözleşmelerinin Bireysel Muafiyet Kapsamında Değerlendirilmesi”
başlığı altında değerlendirilen bir husus, dağıtıcı bayilerin internet üzerinden
satışlarının kısıtlanmasının yalnızca son kullanıcılara yönelik olması halinde 2002/2
sayılı Tebliğ’den yararlanabileceğidir. BAYMAK tarafından dağıtıcı/ana bayilerin
internet satışlarının kısıtlandığına işaret eden Belge-7, Belge-10, Belge-18, Belge-
19 ele alındığında; söz konusu bayilerin yalnızca son kullanıcılara yönelik satışlarının
kısıtlandığına ilişkin bir bulguya erişilememiş; bir diğer deyişle BAYMAK’ın
dağıtıcı/toptancı bayilerinin internet satışlarını kısıtlamasına yönelik uygulamalarının
dağıtıcı/toptancı bayinin alt bayilerine veya perakende bayilere yönelik satışları
kapsam dışı tuttuğuna ilişkin bir bulgu elde edilmemiştir. Yer verilen bulgularda ise
BAYMAK, dağıtıcı/toptancı bayilerinin kendi internet siteleri/üçüncü taraf platformlar,
alt bayi/perakende bayi veya nihai tüketici ayrımı gözetmeksizin tüm internet
satışlarını kısıtlamaktadır. Bu nedenle BAYMAK’ın herhangi bir ayrım gözetmeksizin
fiili uygulamalarla dağıtıcı/toptancı bayilerinin tüm internet satışlarını kısıtlamasının
2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanamayacağı sonucuna
varılmış ve bu bulgulara dosya kapsamında ayrıntılı şekilde yer verilmiştir.
(201) Yine daha önce belirtildiği üzere, BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinden ürün tedarik eden
(…..) ve (…..)’nın internet satış fiyatlarının düşük olması sebebiyle, söz konusu
teşebbüslerin ürünleri tedarik ettiği dağıtıcı bayilere ürün verilmesinin kesilmesine
ilişkin aksiyon alınmasının hedeflendiğine, hatta klima sevkiyatının durdurulmasının
planlandığına ilişkin konuşmaların olduğu görülmektedir (Belge-8, Belge-13). Belge-
10 incelendiğinde ise BAYMAK bayisi olmayan, ürünlerini BAYMAK’ın dağıtıcı
bayisinden tedarik eden satıcı teşebbüslerin internetteki fiyatlarının düşük olması ve
bu fiyatların yükseltilmesine ilişkin BAYMAK tarafından dağıtıcı bayiye baskı
uygulandığı ve buna binaen dağıtıcı bayi tarafından ilgili teşebbüs ile fiyatlar
konusunda iletişime geçildiği görülmektedir. Dolayısıyla yapılan açıklamalardan
görüleceği üzere, soruşturma tarafının savunmaları dikkate alınarak gerekli
değerlendirmelere yer verilmiştir.
I.4.4.1.2. Soruşturma Raporunun Toplanma ve Karar Alma Nisaplarını
Sağlamayan Bir Kurula Sunulduğu Savunması
(202) BAYMAK tarafından Soruşturma Raporunun tarihi itibarıyla Kurulun sadece dört
üyesinin bulunduğu, dolayısıyla soruşturma heyetinin Soruşturma Raporunu hukuken
nihai karar almak için toplanma ve karar nisaplarından yoksun bir Kurula sunduğu
belirtilmiştir.
20-16/232-113
59/70

(203) 4054 sayılı Kanun’un 51. maddesinde Kurulun alacağı nihai karar ile nihai karar
haricindeki diğer kararlar ve özellikle tedbir ve tavsiye niteliğindeki kararlar ve
işlemler için toplanma ve karar yeter sayısı düzenlenmiştir.
(204) 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesinde soruşturma raporunun tüm Kurul üyelerine ve
ilgili taraflara tebliğinin akabinde, taraflara süresi içerisinde yazılı savunmalarını
göndermeleri, bunun akabinde soruşturma heyeti tarafından ek yazılı görüş
hazırlanacağı, bunun da yine tüm Kurul üyelerine ve ilgili taraflara tebliğ edileceği ve
tarafların süresi içerisinde bu görüşe cevap verebilecekleri hususları
düzenlenmektedir. 4054 sayılı Kanun’un 46. ve 47. maddelerinde tarafların talebi
üzerine veya Kurulun kendiliğinden aldığı karar ile yapılan sözlü savunma
toplantısına ilişkin esaslar düzenlenmektedir. Anılan Kanun’un 48. maddesinde ise
nihai karar alma süresi düzenlenmektedir. Netice itibarıyla soruşturma raporunun
Kurul üyelerine tebliği, Kanun’un 51. maddesi kapsamında yer alan herhangi bir
karar veya işlem olmadığı için sağlanması gereken toplantı ve karar sayısından
bahsedilemeyecektir.
(205) Savunma tarafınca 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi çerçevesinde soruşturma
raporunun taraflar ile eş zamanlı olarak Kurula da tebliğ edilmesinin nedeninin
Kurulun, soruşturma raporunu değerlendirerek eksik incelemenin varlığı halinde
bunun giderilmesi adına soruşturma heyetini yönlendirme imkânının tanınması
olduğu, mevcut durumda ataması yapılmamış olan üyelerin bu imkânlarının fiilen
ortadan kaldırıldığı belirtilmektedir. Tarafın savunmasında iddia ettiğinin aksine,
soruşturma raporunun Kurul üyelerine tebliği neticesinde Kurulun soruşturma
heyetinin çalışmasını değerlendirerek eksik inceleme ve değerlendirmelerin
giderilmesi için soruşturma heyetini yönlendirme imkânı bulunmamaktadır. 4054
sayılı Kanun’un 45. maddesine ilişkin gerekçeden de görüleceği üzere, soruşturma
raporuna karşı itirazlarını sunma hakkı, bahse konu aşamada taraflara tanınmaktadır.
(206) Ayrıca tarafın, soruşturma raporunun tebliği sırasında ataması yapılmamış üyelerin
olduğu, üyelerin atamaları yapıldığı aşamada dosyanın tamamlanacağı, üyelerin
sürece dâhil olmadan görüşlerini oluşturacağı yönündeki savunması da itibar
edilebilir nitelikte değerlendirilmemektedir. Zira Kurul üyeleri nihai karar aşamasına
kadar tüm dosya içeriğine, düzenlenen rapora, ek görüşe, toplanan delillere, yazılı
savunmalara, sözlü savunma toplantısında yapılan açıklamalara vakıf olmakta ve bu
çerçevede kanaatlerini oluşturmaktadırlar.
I.4.4.1.3. Dosyaya Giriş Haklarının Kısıtlandığı Dolayısıyla Savunma Haklarının
İhlal Edildiği Savunması
(207) Konuya ilişkin yapılan savunmada, dosyaya giriş hakkı kapsamında 61 belgeye
erişim talep edildiği, ancak kendilerine toplamda 35 belgenin temin edildiği, diğer
belgelere erişim hakkı verilmediği ve bu nedenle savunma haklarının kısıtlandığı
iddia edilmiştir.
(208) Soruşturma tarafının Kurum kayıtlarına 03.10.2019 tarih ve 6652 sayı ile giren
dosyaya giriş talebinin, Kurulun 07.11.2019 tarihli ve 19-38/587-253 sayılı kararı ile
kısmen reddedildiğine ilişkin kararın bildirildiği 08.11.2019 tarihli ve 12749 sayılı
yazıda hangi belgelere hangi nedenle erişimin reddedildiği belirtilmiştir.
(209) 2010/3 sayılı Dosyaya Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların
Korunmasına İlişkin Tebliğ’in (2010/3 sayılı Tebliğ) 6., 7. ve 10. maddeleri uyarınca;
soruşturma tarafınca 1 sıra numarası altında talep edilen İlk İnceleme Raporunun
Önergesi, 3 sıra numarası altında talep edilen dosyanın 1. Denetim ve Uygulama
20-16/232-113
60/70

Dairesinden 5. Denetim ve Uygulama Dairesi’ne devrini içeren yazı, 4 sıra numarası
altında talep edilen Görüşme Tutanağı, 9 sıra numarası altında talep edilen
Önaraştırma Raporunun Önergesi, 14 sıra numarası altında talep edilen soruşturma
süresinin uzatılmasına dair Bilgi Notu ve Önergesi, 17-22 ve 26 sıra numaraları
altında talep edilen Görüşme Tutanakları ve 55 sıra numarası altında talep edilen
Tebliğ Mazbatalarının aklayıcı ve suçlayıcı olmayan Kurum içi yazışma niteliğinde
olduğu görülmüştür. İlgili belgelerin bu niteliğinden belgelere erişimin talebinin
reddedildiği, yukarıda belirtilen tarihli ve sayılı kararın bildirildiği yazıda da
belirtilmiştir.
(210) Soruşturma tarafınca 42-54, 56-57 sıra numarası altında talep edilen belgelerin
2010/3 sayılı Tebliğ’in 6. ve 12. maddeleri uyarınca başka teşebbüslere ait ticari sır
ve gizli bilgi niteliğinde olduğu ve ilgili belgelerin bu niteliğinden dolayı belgelere
erişim talebinin reddedildiği, yukarıda belirtilen ilgili kararın bildirildiği yazıda da
belirtilmiştir.
I.4.4.2. Esasa İlişkin Savunmalar ve Değerlendirilmesi
I.4.4.2.1. Yeniden Satış Fiyatının Tespitine İlişkin Savunma
(211) Yapılan savunmada yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin olarak;
 BAYMAK ile toptancı seviyesinde faaliyet gösteren dağıtıcı bayiler arasında
akdedilen sözleşmelerin yeniden satış fiyatını tespit eder nitelikte olmadığı,
bu sözleşmeler kapsamında dağıtıcı bayinin alt bayilerine sağladığından
daha avantajlı fiyatlarla spot piyasaya ürün satışının yasaklandığı ve
BAYMAK’ın bu uygulama ile amacının bayilik sitemini korumak olduğu,
sözleşme hükümlerinin alt bayilere yapılacak olan satışlara ilişkin herhangi
bir alt limit belirlemediği,
 Sözleşme maddelerinin, dağıtıcı bayilerin BAYMAK dağıtım sistemine dâhil
ettikleri alt bayilerin ticari faaliyetlerini imkânsız hale getirecek şekilde
üçüncü kişilere perakende satış yapmalarını engellemeyi amaçladığı ve
maliyetinin altında satış uygulamasının, teşebbüsler bakımından
sürdürülebilir bir ticari politika olmadığı,
 Maliyetinin altında spot piyasada gerçekleştirilen kısa vadeli satışların, alt
bayilerin faaliyetini imkânsız hale getirerek dağıtım sistemini işlemez hale
getirdiği, orta ve uzun vadede de alt bayi stok yatırımlarını ve taahhütlerini
ortadan kaldırarak tüketiciye yönelik arz devamlılığını tehlikeye attığı,
 İlgili sözleşme maddelerinin, dağıtıcı bayilerin fiyat özgürlüğünü
kısıtlanması, fiyatların sabitlenmesi ya da yükseltilmesi gibi bir amacının,
işlevinin ya da etkisinin bulunmadığı ve dağıtıcı bayilerin, alt bayilerine hatta
spot alıcılarına istedikleri fiyattan satabilmelerinin önünde bir engel
olmadığı,
 Dağıtıcı bayinin spot alıcılara maliyetinin altında satış yapmasının
engellenmesinin alt bayilerin BAYMAK dağıtım sistemine girmelerini,
sistemde faaliyet göstermek üzere işyeri kuruluş ve stok yatırımları
yapmalarını sağladığı ve sonuç olarak sözleşmelerde yer alan başkaca bir
maddenin rekabetin kısıtlanması sonuç ya da etkisini doğuracak şekilde
fiyat ya da asgari fiyat tespit edilmesinin hedeflemediği,
20-16/232-113
61/70

 Dağıtım sisteminin kuruluşu itibari ile alt bayilerin, BAYMAK ürünlerini
dağıtıcı bayilerden temin ederek faaliyet gösterdikleri bölgede takdir ettikleri
fiyatlarla nihai kullanıcılara ulaştırmakta olduğu, spot alıcılara maliyetinin
altında satışların serbest bırakılması durumunda bu satıcıların herhangi bir
yatırım maliyetine katlanmadan ve stok tutmadan diğer perakendecilere
maliyetinin altında bir fiyata aldıkları ürünleri hızla nakde çevirerek pazardan
çıkacağı, tüketicinin ise ihtiyaç duyduğu ürünlere ihtiyaç duyduğu zamanda
istikrarlı bir şekilde ulaşamayacağı,
 Spot yeniden satıcıların BAYMAK ürünlerinin tüketiciye ulaştırılmasındaki
rollerinin son derece kısıtlı olduğu ve söz konusu sözleşme maddelerinin
spot alıcılara mal tedarikini yasaklamadığı ve ilgili piyasaların hiçbirinde
rekabetin ortadan kalktığının söylenmesinin mümkün olmadığı,
 Sözleşme maddelerinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında grup
muafiyetinden yararlanacak nitelikte olduğu, grup muafiyetinden
yararlanılamayacağı sonucuna ulaşılması halinde ise rekabetin, dağıtım
sisteminin kuruluşu ve işleyişi ile tüketicinin bundan yarar sağlamasını
gerektirdiğinden daha fazla kısıtlanmadığı sonucuna ulaşılarak
sözleşmelere bireysel muafiyet verilmesi gerektiği,
 Perakendeci bayilerle akdedilen bayilik sözleşmelerinde yer alan fiyat
listelerinin "tavsiye edilen fiyat” listeleri olduğu, bu listelerin bayiler
tarafından da tavsiye olarak algılandığı, listelerde yer alan fiyatların altında
satışların her zaman gerçekleştirildiği ve sözleşmelerin imzalandığı
perakendeci bayilerin ciro içindeki payının son derece düşük olduğu,
 Orange Store olarak adlandırılan perakendeci bayilerin sözleşmelerinde yer
alan maliyetinin altında satışının yasaklanmasına ilişkin hükümlerin de
dağıtıcı bayilerin maliyet altında satış yapması yasağı ile aynı şekilde
değerlendirilerek grup muafiyeti kapsamında kabul edilmesi ya da bu
düzenlemelere bireysel muafiyet tanınması gerektiği,
 Dosyada yer alan tespitlerin değerlendirilme biçimi dikkate alındığında,
birbirinden bağımsız durumlara ilişkin iletişimlerin bir arada ele alındığı ve
bu iletişimlerin tek bir hukuki olayı gösterecek şekilde yorumlandığı, bir
diğer deyişle, toptancı bayinin internet üzerinden maliyetinin altında
perakende satışlarına ilişkin e-postalar, elektronik ticaret platformlarının ve
yapı zincir marketlerinin kampanyalarına ilişkin e-postalar ve son derece
kısıtlı sayıdaki perakendeci bayinin adlarının anıldığı e-postalar bir arada
değerlendirilerek yeniden satış fiyatının tespiti uygulamasının bulunduğu
sonucuna ulaşıldığı, oysa söz konusu iletişimlerin büyük bir bölümünün
meşru bir rekabet kısıtlaması ile ilgiliyken bir kısmının rekabet kısıtlaması ile
ilgili olmadığı,
 Soruşturma dosyasında yer verilen “yeniden satış fiyatının tespitini ihtiva
eden sözleşme hükümlerinin uygulamada vuku bulduğu” ifadesinin
karşılıksız olduğu, BAYMAK ile toptancı bayiler arasındaki sözleşmelerde
yeniden satış fiyatının tespiti niteliğinde herhangi bir düzenlemenin yer
almadığı, yer verilen delillerde tek bir “taahhütçü bayi” “ürün bayi” ya da
“orange store” bayinin adının anılmadığı; dağıtıcı bayilerin alt bayileri, zincir
marketler ve e-ticaret kanallarındaki yeniden satıcılar ile BAYMAK arasında
20-16/232-113
62/70

bayilik sözleşmesi bulunmadığı için yeniden satış fiyatının tespiti olarak
görülebilecek hiçbir düzenlemenin bulunmadığı,
 Dosyada yer verilen “BAYMAK’ın bayilerinin fiyatlarını aktif bir şekilde
kontrol ettiği” ifadesi ile ne denmek istendiğinin anlaşılamadığı, bu ifadenin
olguları ortaya koymaktan uzak olduğu, Belge-3, Belge-5, Belge-6, Belge-
18 ve Belge-21’den de görüleceği üzere, fiyatların aktif bir şekilde kontrol
edilmediği, BAYMAK çalışanlarının bayilerden gelen şikâyetlere ilişkin
olarak birtakım girişimlerde bulunmak istedikleri ancak bu girişimlerin
hiçbirinin bir fiyat tespiti ile sonuçlanmadığı,
 BAYMAK’ın fiyatlara müdahale etmeye çalışmasının tek başına bir rekabet
ihlali sayılmayacağı, delil olarak sunulan tespitlerden hiçbirinde bahsedilen
şekilde bir müdahalenin gerçekleştiğinin görülmediği, yer verilen tespitlerin
BAYMAK çalışanlarının fikir paylaşmaları ve bazı önerilerde
bulunmalarından ibaret olduğu, delillerden hiçbirinin bir bayi ile iletişim
kurularak fiyatların yükseltilmesinin talep edilmesini içermediği, bir
müdahale gerçekleşmiş olsa dahi bunun bir rekabet ihlali olarak ortaya
çıkması için yeterli olmadığı, zira ihlal olması için bayinin müdahale ile aynı
doğrultuda hareket etmeyi kabul etmiş ya da hareket etmiş olması gerektiği,
dolayısıyla 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ihlali için bir irade
uyuşmasının varlığının gerektiği,
 Soruşturma dosyasında yer verilen Kurul kararlarının çoğunlukla ihlal tespiti
yapılarak idari para cezası uygulanan kararlar olduğu, soruşturma
açılmasına gerek görülmeyen, soruşturma açılıp da ihlal tespiti yapılmayan
ya da idari para cezası verilmesine gerek görülmeyen Kurul kararlarının göz
ardı edildiği,
 Yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin delillerin BAYMAK’ın (…..) bayisi
içerisinde sadece iki bayi ile olan iletişimlerine yönelik olduğu, BAYMAK’ın
tavsiye edilen satış fiyatı listesinde yer alan fiyatlardan daha düşük fiyatlara
satış yapan bayilerine müdahalede bulunmadığı, böyle bir müdahalede
bulunmayı sistematik bir şekilde planlamadığı ve bayileri üzerinde herhangi
bir yaptırım veya baskı uygulamadığı
iddialarına yer verilmiştir.
(212) Yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin olarak BAYMAK tarafından sadece
dağıtıcı/toptancı bayilerin maliyetinin altında perakende satış yapmasının kısıtlandığı
savunması yapılmış, ancak benzer kısıtlamaların diğer perakendeci bayiler ve bayi
dışı kanallar üzerinde de gerek sözleşmesel gerek fiili bakımdan
uygulandığı/uygulanmaya çalışıldığı görülmüştür. Nitekim yeniden satış fiyatının
tespitine ilişkin yukarıda yer verilen deliller; BAYMAK’ın bayi dışı kanal, toptancı
bayilerden ürün temin eden alt bayiler, ürün bayisi olarak nitelenen bayiler, marketler
ve e-ticaret kanallarında da söz konusu kısıtlamayı uygulamaya çalıştığına işaret
etmektedir. Bu nedenle BAYMAK’ın yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin gerek
sözleşmesel gerek fiili uygulamalarının, dağıtıcı (toptancı) bayileri dışında kalan
perakendeci bayiler ve bayi dışı kanallarda da geçerli olacak şekilde uygulandığı
anlaşılmaktadır.
(213) Örneğin, Belge-14’ten dağıtıcı bayi olmayan bir bayinin fiyatlarına müdahale edildiği
görülmektedir. Belge-23 incelendiğinde ise bir dağıtıcı bayinin alt bayisinin fiyatlarına
20-16/232-113
63/70

ilişkin şikâyet gelmesi üzerine BAYMAK tarafından konunun, alt bayi ile görüşülüp
gerekli düzeltmenin yaptırılması amacıyla dağıtıcı bayiye iletildiği görülmekte ancak
belgedeki yazışmalardan fiyatla ilgili herhangi bir değişikliğin olmadığı anlaşılmakta,
bunun üzerine bayinin tekrar uyarılmasına ilişkin bir yazışma daha bulunmaktadır.
(214) Belge-24 ve Belge-26 incelendiğinde, BAYMAK yetkilileri arasındaki iç yazışmada
bayi dışı kanallardan (…..) ve (…..)’ın fiyatlarının tavsiye edilen fiyatlara yükseltildiği
görülmektedir. Belge-25 incelendiğinde de BAYMAK’ın bayi dışı kanalların fiyatlarına
müdahale etme çabası içerisinde olduğu anlaşılmakta, örneğin “Yukarıdaki resimde
(…..) firmasının kendi web sayfası gözükmektedir. Firmaya bu fiyatları kabul
etmediğimizi bildirdim. Ürün sevkiyatı yapmıyorum…” ifadelerine rastlanmaktadır.
Belge-27 incelendiğinde ise BAYMAK tarafından, BAYMAK’tan ve/veya BAYMAK
bayilerinden ürün tedarik eden teşebbüslerin n11 ve gittigidiyor dijital
platformlarındaki satış fiyatlarının yükseltilmesine ilişkin görüşme yapıldığı
anlaşılmaktadır.
(215) İlaveten BAYMAK ile toptancı bayiler arasında akdedilen “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI
BAYİ SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmelerin 8.1/c. ve 9. maddelerinde, BAYMAK
tarafından toptancı bayilerinin yeniden satış fiyatlarının belirlenmesine imkân verecek
nitelikte hükümler yer almaktadır. Söz konusu hükümlerde toptancı bayilerin
“kendisine belirtilen Ürün Liste alış Fiyatından daha düşük tutarda” olacak şekilde
ürün satışında bulunamayacakları belirtilmiştir. 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendi, alıcı teşebbüsün kendi satış fiyatını belirleme serbestisinin
engellenmesine ilişkindir. Yukarıda yer verilen söz konusu sözleşmelerin ilgili
maddeleri kapsamında alıcının asgari satış fiyatının belirlendiği görülmektedir.
Dolayısıyla alıcının asgari satış fiyatının belirlenmesi, anılan Tebliğ’in ilgili hükmü
kapsamında yasaklanmıştır.
(216) Öte yandan soruşturmada, söz konusu eylemin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini
ihlal ettiği sonucuna varılırken sadece sözleşme hükümlerine de dayanılmamış, aynı
zamanda belgelerden de görüleceği üzere, BAYMAK’ın toptancı bayilerinin fiyatlarına
müdahale ettiği/etmeye çalıştığı tespit edilmiştir. Ayrıca toptancı bayiler dışındaki
bayilerde de fiyatlara müdahale edildiği görülmüştür. Örneğin Belge-14’te ürün bayisi
konumundaki (…..)’a internet fiyatları ile ilgili uyarıda bulunulması gerektiği, Belge-
8’de taahhütçü bayi konumundaki (…..)’ın n11 platformundaki düşük fiyatları
nedeniyle kendisiyle görüşülerek önlem alınması gerektiği, aynı delilde bir başka
taahhütçü bayi konumundaki (…..)’un internet mecralarında düşük fiyatla yer alması
nedeniyle müdahale edilmesinin planlandığı, Belge-3 incelendiğinde internet
satışının karışık taahhütçü bayiler, dağıtıcı bayiler, spot firmalar ve bayi dışı kanala
bağlı firmalar tarafından yapıldığı, fiyatlara ilişkin şikâyet durumunda müdahale
edileceği ifade edilmiştir. Yine Belge-8, Belge-9, Belge-10, Belge-11, Belge-13,
Belge-20 ve Belge-21’den toptancı bayilerin alt bayileri olan veya alt bayi olmasa
bile toptancı bayilerden ürün temin eden (…..) ve (…..)’ın n11 ve gittigidiyor gibi
platformlardaki fiyatlarının düşük olması nedeniyle söz konusu yeniden satıcılara
müdahale edilmesinin planlandığı hatta bu teşebbüslere ürün temin eden toptancı
bayi (…..)’ye ürün sevkiyatlarının durdurulması yönünde önerinin konuşulduğu tespit
edilmiştir.
(217) 2002/2 sayılı Tebliğ’in “Kapsam” başlıklı 2. maddesinde dikey anlaşmalar, “Üretim
veya dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla
teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetlerin alımı, satımı veya yeniden satımı
amacıyla yapılan anlaşmalar” şeklinde tanımlanmaktadır. Tanımdan da anlaşılacağı
20-16/232-113
64/70

üzere, BAYMAK ile BAUHAUS arasında yapılan “Tedarikçi Şartnamesi”, D-
MARKET/ ile yapılan “Tedarikçi Sözleşmesi”, KOÇTAŞ ile yapılan
“Tedarikçi Satınalma Sözleşmesi”, MS İstanbul ile yapılan “Satın Alma Sözleşmesi”
gibi sözleşmeler de ürünün alımı, satımı veya yeniden satımına yönelik olması
nedeniyle dikey anlaşma niteliğindedir. Dolayısıyla anılan teşebbüslerin fiyatlarına
yönelik bir müdahalenin de yeniden satış fiyatının belirlenmesi niteliğinde olacağı
açıktır.
(218) BAYMAK tarafından fiyatların aktif bir şekilde kontrol edilmediği iddiasına yönelik
olarak ise; Belge-1’de “Bizler zaten günlük olarak kanalımızdaki firmaların internette
satış yaptığı fiyatları kontrol etmekte ve listelemekteyiz. Şayet fiyatlarla ilgili
şikayetlerde gerçekten zorlayıcı rakamlar olduğunu gördüğümüzde sizler dile
getirmeden bizlerin firmalara hızlıca dönüş sağlayıp, aksiyon almaya çalıştığımızdan
emin olabilirsiniz.”, Belge-3’te “Aşağıdaki ekran görüntülerini karşılaştırma
yapabilmeniz için hem gittigidiyor hem de n11 den güncel olarak şimdi çektim.
Gittigidiyor’da (…..) yer almıyor. N11 de ise (…..)’dan daha düşük fiyata satış yapan
firmalar var, hatta dağıtıcı bayilerimiz de bu firmaların içindedir…Burada şikayete
konu olan şey fiyatlar ise evet her durumda devreye girip ne gerekiyorsa yapalım..”,
“Merhaba (…..), Biz (…..)’yı düzeltelim, ben ona göre bayiye bir cevap vereceğim.”,
“(…..) Bey, Fiyatları belli ölçüde yükselttirdik. Bilginize.”, Belge-8’de “(…..) Bey;
Cumartesi günü ana bayilerle internet uygulamaları hakkında görüşecektiniz.
Görüşebildiniz mi? Mevcut durumda N11’de (…..)’ın fiyatı aşağıdaki gibidir,
bilginize…”, “(…..) dün ben de (…..) 2 kere görüştüm, o şu anda çıktı ama (…..) girdi
bu seferde çok düşük fiyattan. Bu konuya kalıcı önlem lazım. (…..) ile görüşür müsün
ben mi görüşeyim? Ayrıca (…..) da girmiş” gibi ifadelerden ve daha birçok delilden
(Belge-9, Belge-10, Belge-12, Belge-13, Belge-14, Belge-17, Belge-18, Belge-20,
Belge-21, Belge-23, Belge-27) BAYMAK’ın, bayilerinin fiyatlarını aktif bir şekilde
takip ederek liste fiyatları ile uyumlu olacak şekilde düzelttirmeye çalıştığının
anlaşıldığı belirtilmelidir.
(219) Yeniden satış fiyatının tespitine ilişkin sözleşmelerde yer alan hükümlerin ve
BAYMAK çalışanlarının buna yönelik bazı girişimlerinin bayiler tarafından
uygulanmadığı veya pazarda fiyat tespiti ile sonuçlanmadığı iddiaları bakımından ise,
dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden BAYMAK ile farklı statüdeki bayileri
arasındaki sözleşmelerde yeniden satış fiyatının tespiti niteliğinde hükümlerin
bulunduğu ve BAYMAK’ın bayilerinin yeniden satış fiyatlarını belirlemeye yönelik
davranışlarda bulunduğunun açık olduğu belirtilmelidir. Kaldı ki Kurulun yeniden satış
fiyatının belirlenmesine ilişkin soruşturma kararları incelendiğinde; ihlal tespiti yapılan
kararların büyük çoğunluğunda söz konusu uygulamanın amaç bakımından rekabeti
kısıtlayıcı olduğu değerlendirmesinde bulunulduğu görülmektedir.
(220) Taraflar arasında bir irade uyuşmasının gösterilmesi gerektiği iddiasına yönelik olarak
ise ifade edilmelidir ki BAYMAK ile farklı statüdeki bayiler arasında imzalanan
yeniden satış fiyatının tespiti niteliğindeki hükümleri ihtiva eden sözleşmeler zaten bir
anlaşmanın varlığını açıkça göstermektedir. 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi,
anlaşmaları yatay veya dikey anlaşma şeklinde ayırmamış, rekabeti kısıtlayıcı her
türlü anlaşmayı anılan Kanun kapsamında yasaklamıştır.
I.4.4.2.2. İnternet Satışlarının Kısıtlanmasına İlişkin Savunma
(221) Yapılan savunmada bayilerin internet satışlarının kısıtlandığına ilişkin olarak;
20-16/232-113
65/70

 Soruşturma dosyasında yer alan internet satışlarının kısıtlandığına yönelik
delillerinin BAYMAK dağıtım sisteminin toptancı seviyesinde faaliyet
gösteren dağıtıcı bayilerin internet üzerinden yaptıkları perakende satışlara
ilişkin olduğu ve yalnızca klima satışlarını kapsadığı,
 Toptancı konumunda olmaları nedeniyle dağıtıcı bayilerin perakendeci
bayilerden daha yüksek iskonto, ciro primi ve çeyrek primi oranları ile
çalıştığı ve söz konusu avantajların perakende satış amacıyla kullanılması
durumunda BAYMAK’ın bayilik sistemine zarar verdiği,
 BAYMAK’ın perakende seviyesinde satış yapan bayilerinin ya da bayi
kanalı dışı yeniden satıcılarının (marketler) internet üzerinden satışlarını
hiçbir şekilde kısıtlamadığı, hatta BAYMAK'ın sadece internetten satış
yapan perakende bayisinin dahi bulunduğu ve internet satışlarının
kısıtlandığına ilişkin olarak atıf yapılan tespitlerdeki iletişimlerin toptancı
seviyesinde faaliyet gösteren bayilerin internetten perakendeci bayilerin
maliyetlerinin altında bir fiyatla perakende satışlarına ilişkin olduğu,
 Market kanalına fiyat dayatılmasının, uygulamaya konulan bir indirim,
kampanya ya da iş geliştirme çabasının BAYMAK Bayi Dışı Kanalı
sorumlusunun talebi ile sona erdirilmesinin söz konusu dahi olamayacağı,
üçüncü taraf platformlardan olan internet sitelerinde BAYMAK ürünlerinin
tavsiye edilen fiyat listesindeki rakamların çok altına satılabildiği, dolayısıyla
internet satışlarına dair herhangi bir kısıtlama bulunmadığı,
ifade edilmiştir.
(222) Dosya kapsamında incelenen sözleşmelerde her ne kadar internet satışlarının
kısıtlanmasına ilişkin herhangi bir hüküm bulunmasa da yerinde incelemelerde elde
edilen e-posta yazışmalarından BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinin kendi internet siteleri
veya üçüncü taraf platformlar ve nihai kullanıcı veya alt bayi/perakende bayi ayrımı
gözetmeksizin mutlak olarak internet üzerinden satış yapmalarını kısıtladığı
anlaşılmaktadır. Buna göre BAYMAK’ın dağıtıcı bayilerinin nihai kullanıcılar dışında
kalan alt bayilere/perakende bayilere yönelik internet satışlarını da kısıtladığı, bu
kısıtlamanın grup muafiyetinden yararlanamayacağı; aynı zamanda BAYMAK’ın
bayileri aracılığı ile satış ve pazarlamasını yaptığı ürünlerin, internet satışının
kısıtlanması için haklı bir gerekçenin ileri sürülebileceği ürünlerden olmaması
nedeniyle bireysel muafiyetten de yararlanamayacağı; bu nedenle BAYMAK’ın bahse
konu eyleminin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında ihlal teşkil ettiği
sonucuna varılmıştır.
(223) BAYMAK tarafından bayilerinin internet satışlarının kısıtlandığına işaret eden
bulgular (Belge-7, Belge-10, Belge-18, Belge-19) incelendiğinde, bu bulguların
toptancı bayilerin internet üzerinden satışlarının kısıtlanmasına ilişkin olduğu, söz
konusu kısıtlamaların yalnızca nihai tüketiciye ilişkin olması halinde 2002/2 sayılı
Tebliğ’den yararlanabileceği anlaşılmaktadır. Ancak BAYMAK’ın toptancı bayilerinin
internet satışlarını kısıtlamasına yönelik uygulamasının, toptancı bayinin alt bayilerine
veya perakende bayilere yönelik satışlarını kapsam dışı tuttuğuna ilişkin bir bulguya
ulaşılamamıştır.
(224) Dolayısıyla BAYMAK’ın mevcut uygulaması 2002/2 sayılı Tebliğ’de izin verilenden
daha geniş bir kısıtlama içermektedir.

20-16/232-113
66/70


I.4.4.2.3. Süresiz Veya Belirsiz Süreli Olarak Akdedilen Rekabet Etmeme
Yükümlülüğüne İlişkin Savunma
(225) Yapılan savunmada süresiz veya belirsiz süreli olarak imzalanan rekabet etmeme
yükümlülüğüne ilişkin olarak;
 BAYMAK ile dağıtıcı bayi, taahhütçü bayi, yapı malzeme bayi ve orange
store bayileri arasında akdedilen ve süresiz rekabet yasağı ile münhasırlık
hükümleri içeren sözleşmelerin henüz yeni akdedilmiş olmaları nedeniyle
pazarda hiçbir etki göstermediği,
 BAYMAK’ın, Kurulun bu konuda uygulamalarını izleyerek bu maddeleri
ivedilikle 2002/2 sayılı Tebliğ çerçevesinde tadil edeceği,
 Bayilik sözleşmelerinin süresiz olarak tanzim edilmişlerse de aslında birer
yıllık aralarla yenilendiği ve bir bayinin, sözleşmesini sona erdirmek istemesi
halinde herhangi bir satın alma taahhüdü vermemesinin yeterli olduğu,
 İlgili sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüklerinin, bedavacılık
sorununu çözmesi ve know-how transferi sağlaması gibi birçok ekonomik
faydası bulunmasından dolayı söz konusu sözleşmelere bireysel muafiyet
tanınması gerektiği
belirtilmiştir.
(226) BAYMAK tarafından sözleşmelerin her yıl yenilendiği ve henüz yeni akdedilmiş
olmaları sebebiyle pazarda hiçbir etkisinin doğmadığı savunması yapılmış, ancak
önceki bölümlerde yer verildiği üzere sözleşmenin imzalandığı tarih itibarıyla
BAYMAK’ın (…..) Yapı Malzeme Bayisinden 10’unun, (…..) Dağıtıcı Bayisinden
13’ünün, (…..) Taahhütçü Bayisinden 27’sinin ve (…..) Orange Store Bayisinden
üçünün sözleşme süresinin beş yılı aştığı tespit edilmiştir.
(227) Dağıtıcı Bayiler ile imzalanan “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ” adlı
sözleşmelerin 4. maddesinde; “İşbu sözleşme süresiz biçimde imzalanmış olup, aksi
sözleşme hükümleri uyarınca yazılı olarak bildirilmediği ve BAYMAK tarafından
feshedilmediği sürece yürürlükte kalacaktır…” ifadesine ve Orange Store Bayiler ile
imzalanan “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı
sözleşmelerin 4. maddesinde; “İşbu sözleşme süresiz biçimde imzalanmış ve madde
6 uyarınca yürürlüğe girecek olup, aksi sözleşme hükümleri uyarınca yazılı olarak
bildirilmediği sürece yürürlükte kalacaktır...” ifadesine yer verilerek sözleşme süreleri
süresiz olarak belirlenmiştir. Benzer şekilde Taahhütçü Bayiler ve Yapı Malzeme
Bayileri ile imzalanan “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmelerin 3. maddesinde,
“Bu anlaşma imzalanmasına müteakip yürürlüğe girecek olup yürürlük tarihinden
itibaren eğer daha önce fesih edilmemiş ise ve aksine taraflar arasında iş bu
sözleşmenin yürürlülükten kaldırıldığına dair yazılı bir anlaşma düzenlenmemiş ise bir
yıllık olup her yıl kendiliğinden bir yıl uzar...” ifadesine yer verilerek sözleşme
süresinin belirsiz olduğu görülmektedir. Söz konusu sözleşmelerde rekabet etmeme
hükümlerine de yer verilmiş, dolayısıyla bayilere süresiz ve/veya belirsiz süreli olacak
şekilde rekabet etmeme yükümlülüğü getirilmiştir.
Bunun yanı sıra süresiz ve/veya belirsiz süreli olacak şekilde getirilen rekabet
etmeme yükümlülüğünün 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde belirtilen koşulları
sağlayıp sağlamadığın da tetkiki yapılmıştır. Yapılan değerlendirme sonucunda
20-16/232-113
67/70

bahse konu hükümleri içeren dikey anlaşmaların, birçok dikey anlaşmalarda olduğu
gibi pazara bazı faydalarının olduğu belirlenmiş, ancak söz konusu faydaların ortaya
çıkması için rekabet etmeme yükümlülüğünün süresinin süresiz ve/veya belirsiz süreli
olarak düzenlenmesine gerek olmadığı, rekabet mevzuatına uygun şekilde rekabet
etmeme yükümlülüğü getirilerek de aynı faydaların yaratılabileceği, dolayısıyla 4054
sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin sağlanmaması nedeniyle
sözleşmelerin bireysel muafiyetten yararlanamayacağı sonucuna ulaşılmıştır.
I.4.4.2.4. İhlalin Beş Yıldan Uzun Sürdüğü İddiasına İlişkin Savunma
(228) İhlalin beş yıldan uzun sürdüğü iddiasına ilişkin olarak yapılan savunmada;
 BAYMAK’ın bayileri ile imzaladığı sözleşmelerin süresinin bir yıl olduğu,
 Soruşturma kapsamında tespit edilen delillerinin tamamının birkaç dağıtıcı
bayi ve alt bayiye ilişkin olduğu, bu bayilerin sözleşmelerinde fiyat tespiti için
kullanılabilecek bir maddenin yer almadığı,
 Fiyat tespiti olarak kullanılıp kullanılmadıkları değerlendirilebilecek
maddelerin perakendeci bayilerin sözleşmelerinde yer aldığı, ancak
perakendeci bayilerin yeniden satış fiyatının tespitine ya da internet
üzerinden satışlarına ilişkin tek bir e-postanın dahi bulunmadığı,
 Dolayısıyla Dağıtıcı Bayi - Alt Bayilere ilişkin olarak gerçekleştirildiği isnat
edilen uygulamaların süresinin perakendeci bayilerin sözleşmeleri ile
bağdaştırılamayacağı
ifade edilmiştir.
(229) Dosya kapsamında BAYMAK ile tüm statüdeki bayiler (Dağıtıcı/ Taahhütçü/ Orange
Store/ Yapı Malzeme/ Lambert/ Ürün Bayi) arasında imzalanan sözleşmeler
incelenmiş olup sözleşmelerde, bayilerin BAYMAK tarafından gönderilen liste fiyatı
üzerinden satış yapabileceğini, liste fiyatından daha düşük fiyattan ürün
satamayacaklarını ihtiva eden hükümlerin bulunduğu tespit edilmiştir. Nitekim
Dağıtıcı Bayiler ile imzalanan “BAYMAK A.Ş. DAĞITICI BAYİ SÖZLEŞMESİ” adlı
sözleşmelerin 8.1/c. ve 9. maddelerinde, Taahhütçü Bayiler ve Yapı Malzeme Bayileri
ile imzalanan “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı sözleşmelerin 8/g maddesinde, Lambert
Bayileri ile imzalanan “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (LAMBERT)” adlı sözleşmelerin 8/g
maddesinde, Ürün Bayileri ile imzalanan “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (BEYAZ EŞYA)”,
“BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK
SÖZLEŞMESİ (MERKEZİ ISITMA SİSTEMLERİ)”, “BAYİLİK SÖZLEŞMESİ (POMPA
VE HİDROFOR)” adlı sözleşmelerin 8/g maddesinde, Orange Store Bayiler ile
imzalanan “BAYMAK A.Ş. ORANGE STORE ANA BAYİLİK SÖZLEŞMESİ” adlı
sözleşmelerin 10.1/c. ve 11/c. maddesinde bayilerin yeniden satış fiyatının tespit
edilmesine imkân verecek nitelikte hükümler yer almaktadır.
(230) Öte yandan yeniden satış fiyatının tespitine imkân verecek nitelikte olan sözleşme
hükümlerinin ne kadar süredir uygulanageldiği de incelenmiştir. Yapılan inceleme
sonucunda (…..) Yapı Malzeme Bayisinden 10’unun, (…..) Dağıtıcı Bayisinden
13’ünün, (…..) Taahhütçü Bayisinden 27’sinin, (…..) Orange Store Bayisinden
üçünün, (…..) Lambert Bayisinden üçünün ve (…..) Ürün Bayisinden sekizinin
sözleşme süresinin beş yılı aştığı tespit edilmiştir.
I.4.4.2.5. Belgelere İlişkin Savunma ve Diğer Savunmalar
(231) Yapılan savunmada;
20-16/232-113
68/70

 Belge-4’te19 yer alan elektronik postada toptancı bayilerin internetten
perakende satışlarına getirilen yasaklamalara ilişkin ifadeler bulunduğu, bu
elektronik postanın BAYMAK yönetimi tarafından uygun görülmeyerek hiçbir
zaman herhangi bir bayiye gönderilmediği ve böyle bir ileti gönderilmiş olsa
dahi toptancı bayilerin perakende satışlarının yasaklanmasının rekabet
hukuku çerçevesinde meşru olarak görüldüğü,
 Belge-5 ve Belge-6'da yer alan ifadelerin toptancı bayilerin perakende
satışlarının kısıtlanması kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, BAYMAK
çalışanlarının uygulamada dağıtıcı (toptancı) bayilerinin, kendi alt bayilerine
de rekabet şansı bırakacağı bir fiyattan perakende satmasını özendirmeye
çalıştığı ve bu aşamada dahi fiyatların tavsiye edilen fiyat olarak
tanımlandığı,
 Belge-8’de e-posta içerisinde geçen "Buradaki firmalardan dağıtıcıların
webde olması yasak”, "belirtilen dağıtıcılar hala satıyorsa” ifadesinden
konunun dağıtıcı bayilerin internet üzerinden perakende satışlarına ilişkin
olduğunun anlaşılabileceği,
 Fiyat tespitine ilişkin olarak Belge-12, Belge-13 ve Belge-14’te de
internetten satış kısıtlaması getirilen (…..)’nın dağıtıcı (toptancı) bayi olduğu
ve (…..)'nın internet üzerinden kendi alt bayilerine uyguladığından daha
düşük fiyatlarla perakende satış yapması nedeniyle herhangi bir müeyyide
uygulanmadığı,
 Bunun yanı sıra, BAYMAK’ın faaliyet gösterdiği pazarda yoğun yatay
rekabet bulunduğu, pazarda çok fazla oyuncu olduğu ve BAYMAK’ın düşük
pazar payına sahip olduğu, pazarda var olan yoğun yatay rekabetin yanında
BAYMAK bayi kanalı ve bayi dışı kanal arasında marka içi rekabetin
yaşandığı ve BAYMAK’ın bu nedenle satış kanallarına fiyat konusunda
hiçbir baskı uygulamadığı
ifade edilmiştir.
(232) Bu savunmaların, yeniden satış fiyatının tespitine ve internet satış yasağına ilişkin
savunmalar ile benzerlik gösterdiği görülmektedir. Bu nedenle bu savunmalara
yönelik olarak benzer bir değerlendirmeye yeniden yer verilmemektedir. Öte yandan
pazarın rekabetçi bir pazar olduğu ve ilgili pazarda BAYMAK’ın pazar payının düşük
olduğu savunmasına ilişkin olarak; söz konusu unsurların 4054 sayılı Kanun
kapsamında ihlalin varlığından ziyade ihlale konu eylemin ilgili pazar üzerindeki
etkisinin belirlenmesine yönelik olduğu belirtilmelidir.
I.4.5. İdari Para Cezasının Tespitine İlişkin Değerlendirme
(233) Yukarıda tespit ve değerlendirme bölümlerinde yer verilen tüm açıklamalar
çerçevesinde, BAYMAK’ın sözleşmesel ve/veya fiili uygulamalar yoluyla bayilerinin
yeniden satış fiyatını tespit ettiği, dağıtıcı bayilerinin nihai tüketici veya alt
bayilere/perakende bayilere olan satışlarına ilişkin ayrım gözetmeksizin tüm internet
satışlarını kısıtladığı, sözleşmelerle bayilerine süresiz ve/veya belirsiz süreli rekabet
etmeme yükümlülüğü getirdiği (beş yıldan fazla bir süreyle uygulanagelen
sözleşmeler için) ve böylelikle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği tespit

19 Söz konusu delil işbu kararda Delil-7 olarak yer almaktadır.
20-16/232-113
69/70

edilmiş olup aynı Kanun’un 16. maddesi uyarınca hakkında idari para cezası
uygulanması gerekmektedir.
(234) 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bu Kanunun 4, 6 ve 7 nci
maddelerinde yasaklanmış davranışlarda bulunanlara, ceza verilecek teşebbüs ile
teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerinin nihai karardan bir önceki mali yıl
sonunda oluşan veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa nihai karar tarihine en
yakın mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak olan yıllık gayri safi
gelirlerinin yüzde onuna kadar idarî para cezası verilir.” hükmüne yer verilmiştir. Bu
nedenle BAYMAK’ın 2019 yılı net satışları dikkate alınarak yıllık gayri safi gelirleri
üzerinden idari para cezası uygulanmıştır.
(235) 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince verilecek para
cezasının tespitine ilişkin usul ve esasları düzenleyen Ceza Yönetmeliği’nin 5.
maddesinde temel para cezasının hesaplanması bakımından “karteller” ve “diğer
ihlaller” şeklinde bir ayrım yapıldığı görülmektedir. Buna göre BAYMAK’ın 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesini ihlal eden eylemleri, “diğer ihlaller” kategorisinde
değerlendirilmiştir. Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin ilk fıkrasında, diğer ihlaller
için temel para cezası hesaplanırken ihlalde bulunan teşebbüslerin Kurul tarafından
saptanacak olan yıllık gayri safi gelirlerinin %0,5’i ile %3’ü arasında bir oranın esas
alınması gerektiği düzenlenmiştir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında belirtilen oranın
belirlenmesinde ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin piyasadaki gücü, ihlal
neticesinde gerçekleşen veya gerçekleşmesi muhtemel zararın ağırlığı gibi
hususların dikkate alınacağı ifade olunmaktadır. BAYMAK’ın uygulamaları ile
bayilerinin satış fiyatlarını aktif olarak kontrol etmek suretiyle fiyatlara müdahale ettiği
değerlendirildiğinden, ihlal oluşturan uygulamaları için esas alınacak idari para cezası
oranı takdiren %(…..) olarak belirlenmiştir.
(236) Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin üçüncü fıkrasına göre temel para cezasının
belirlenmesinde dikkate alınacak diğer bir unsur ise ihlalin süresi olup aynı maddenin
birinci fıkrasına göre belirlenen oran, beş yıldan uzun süren ihlallerde bir katı
oranında artırılmaktadır. BAYMAK’ın 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal eden
eylemleri hem sözleşmelere hem de fiili uygulamaya dayandığından ve ihlal niteliği
ihtiva eden hüküm barındıran en eski tarihli sözleşmeler esas alındığından, ihlalin
beş yıldan uzun sürdüğü sonucuna varılmış ve belirlenen %(…..) para cezası oranı
bir katı oranında artırılarak temel para cezası oranı %(…..) olarak tespit edilmiştir.
J. SONUÇ
(237) 06.09.2018 tarihli ve 18-30/523-M sayılı Kurul kararı uyarınca yürütülen soruşturma
ile ilgili olarak düzenlenen Rapor’a ve Ek Görüş’e, toplanan delillere, yazılı
savunmalara, sözlü savunma toplantısında yapılan açıklamalara ve incelenen dosya
kapsamına göre,
1) Baymak Makina San ve Tic. A.Ş.’nin dikey anlaşmaları ve uygulamaları ile 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiğine OYBİRLİĞİ ile,
2) Bu nedenle, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası ve “Rekabeti
Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye
Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik”in 5. maddesinin
birinci fıkrasının (b) bendi ve ikinci fıkrası ve üçüncü fıkrasının (b) bendi uyarınca
2019 mali yılı sonunda oluşan ve Kurul tarafından belirlenen yıllık gayri safi
gelirlerinin takdiren, % (…..)’ü oranında olmak üzere
20-16/232-113
70/70

- Baymak Makina San. ve Tic. A.Ş.’ye 26.813.704,10 TL
idari para cezası verilmesine OYBİRLİĞİ ile,
3) Bayilik sözleşmelerindeki yeniden satış fiyatının tespitine imkân verecek nitelikte
olan hükümlerin, rekabet etmeme yükümlülüğünün süresinin, “Baymak A.Ş.
Dağıtıcı Bayi Sözleşmesi” ve “Baymak A.Ş. Orange Store Ana Bayilik
Sözleşmesi”ndeki “BAYMAK tarafından ürün satışı yapılamayacağı bildirilen
müşterilere ürün satamaz” hükmünün 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup
Muafiyeti Tebliği ile uyumlu olacak şekilde tadil edilmesine; aynı zamanda 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edici nitelikte olan uygulamalara da son
verilmesine, söz konusu değişikliklerin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 90 gün
içinde Rekabet Kurumuna tevsik edilmesine OYBİRLİĞİ ile,
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere, karar verilmiştir.



Full & Egal Universal Law Academy