Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2012-2-119 (Devralma)
Karar Sayısı : 12-38/1104-360
Karar Tarihi : 18.07.2012
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Prof. Dr. Metin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı
KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖR : Erdem AYGÜN, Esma TEMEL
C. BİLDİRİMDE
(1) D. DOSYA KONUSU: Bemka Emaye Bobin Teli ve Kablo San. Tic. A.Ş.’nin tam
kontrolünün Sarkuysan Elektrolitik Bakır San. ve Tic. A.Ş. tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 28.06.2012 tarih ve 5238 sayı ile giren
bildirim üzerine düzenlenen 12.07.2012 tarih ve 2012-2-119/Öİ sayılı Devralma Ön
İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilebileceği görüşü
ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. İşlemin Niteliği Açısından Yapılan Değerlendirme
(4) 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ”in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin 1. fıkrasına göre “Kontrolde kalıcı
değişiklik meydana getirecek şekilde; a) İki veya daha fazla teşebbüsün birleşmesi ya da
b) Bir veya daha fazla teşebbüsün tamamının ya da bir kısmının doğrudan veya dolaylı
olarak kontrolünün, hisse ya da mal varlığının satın alınmasıyla, sözleşmeyle veya diğer
bir yolla bir ya da daha fazla teşebbüs veya hâlihazırda en az bir teşebbüsü kontrol eden
bir ya da daha fazla kişi tarafından devralınması” teşebbüsler arası birleşme ve devralma
olarak kabul edilmektedir.
(5) Söz konusu işlemle Bemka Emaye Bobin Teli ve Kablo San. Tic. A.Ş. (Bemka)’nın
hisselerinin toplam %77,304’ü Sarkuysan Elektrolitik Bakır San. ve Tic. A.Ş. (Sarkuysan)
ve Sarkuysan’ın tam kontrolü altında bulunan Sarda Dağıtım ve Tic. A.Ş. (Sarda) ve
Sarmakina San. ve Tic. A.Ş. (Sarmakina) tarafından devralınacak ve bu devir
neticesinde, mevcut durumda Bektaş Bakır Emaye Kablo San. ve Tic. A.Ş. vasıtasıyla
%16,975 olan Sarkuysan Grubu’nun Bemka’daki toplam hisse payı %94,279’a
yükselecektir. Dolayısıyla, devralma işlemi neticesinde Sarkuysan, Bemka hisselerinin
%94,279’una sahip olacak ve Bemka ortak kontrolden tek kontrole geçecektir1.
Dolayısıyla söz konusu işlem, devre konu teşebbüs hisselerinin kontrolde değişiklik
1 İşlem sonrasında Sarkuysan grubu haricinde hissedar olarak kalacak kişilerin kontrolde söz sahibi
olmayacaklarına dair hükümler içeren sözleşmeler mevcuttur.
BULUNAN : Sarkuysan Elektrolitik Bakır San. ve Tic. A.Ş.
Temsilcisi: Dr. Metin KANMAZ
Barbaros Mah. Dereboyu Cad. Fesleğen Sk. Uphill Towers Blok
Daire 36 Ataşehir/İstanbul
12-38/1104-360
3/3
sağlayacak şekilde başka teşebbüse devredilmesi niteliğinde olup, 2010/4 sayılı Tebliğ’in
5. maddesinin 1. fıkrası kapsamında bir devralma işlemidir.
G.2. Bildirim Yükümlülüğü Açısından Yapılan Değerlendirme
(6) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin 1. fıkrası "Bu Tebliğ’in 5. maddesinde belirtilen bir
birleşme veya devralma işleminde;
İşlem taraflarının Türkiye ciroları toplamının yüz milyon TL’yi ve işlem taraflarından en az
ikisinin Türkiye cirolarının ayrı ayrı otuz milyon TL’yi veya
İşlem taraflarından birinin dünya cirosunun beş yüz milyon TL’yi ve diğer işlem
taraflarından en az birinin Türkiye cirosunun beş milyon TL’yi,
aşması halinde söz konusu işlemin hukuki geçerlilik kazanabilmesi için Kuruldan izin
alınması zorunludur.” şeklindeki hükmü ile hangi tür birleşme ya da devralma işlemlerinin
Rekabet Kurulu'nun iznine tabi olduğunu belirlemektedir.
(7) Bu bağlamda işlem bakıldığında Tebliğ’in 7. maddesi 1. fıkrası (a) ve/veya (b) bendinde
yer alan ciro eşiklerinin aşılması nedeniyle bildirim konusu işlemin izne tabi bir devralma
işlemi olduğu sonucuna varılmıştır.
G.3. 4054 Sayılı Kanun’un 7. maddesi Açısından Değerlendirme
(8) 4054 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin “Bir ya da birden fazla teşebbüsün hâkim durum
yaratmaya veya hâkim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü
yahut bir kısmında rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde
birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını
yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi
olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması
hukuka aykırı ve yasaktır” hükmü uyarınca bir pazarda hâkim durum doğuran ya da
mevcut bir hâkim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda rekabetin önemli ölçüde
azalmasına yol açan birleşme ve devralmalar yasaklanmaktadır.
(9) Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden, devre konu şirket olan Bemka’nın pazar lideri
konumunda olduğu anlaşılmıştır. Ancak, son üç yıla ait veriler incelendiğinde Bemka’nın
kapasite azalttığı, üretimini düşürdüğü ve pazar payı kaybettiği de görülmüştür. Ayrıca,
piyasanın ikinci büyük firması konumundaki Elsan’ın son dönemde sürekli kapasite
artırarak gerek üretim gerekse ciro bakımından önemli pazar payı kazandığı ortaya
çıkmıştır. Benzer şekilde Erikoğlu da kapasitesi sabit kalmasına karşın üretim miktarı ve
ciro açısından pazar payı kazanmıştır. Bu çerçevede, devre konu olan Bemka’nın piyasa
lideri konumunda güç kaybettiğini ve rakiplerinin piyasada daha aktif hale geldiğini
söylemek mümkündür.
(10) Söz konusu işlem neticesinde Bemka’nın kontrolü, halihazırda teşebbüsün ortak
kontrolüne sahip hissedarlarından olan ve emaye bobin teli pazarında faaliyeti
göstermeyen Sarkuysan’ın kontrolüne geçecektir. Diğer bir ifadeyle, mevcut işlem ortak
kontrolden tek kontrole geçişin var olduğu bir işlemdir. Bu nedenle, işlem ertesinde devre
konu teşebbüs olan Bemka’nın faaliyet gösterdiği emaye bobin teli pazarında herhangi bir
yoğunlaşma olmayacaktır. Benzer şekilde, devralan konumundaki Sarkuysan’ın faaliyet
gösterdiği ve emaye bobin teli üretiminde kullanılan elektrolitik bakır teli pazarında da
herhangi bir değişim olmayacağı anlaşılmıştır.
(11) Dosya konusu işlemin dikey bütünleşme noktasındaki etkilerine de bakılmıştır. Zira işlem
sonucunda pazar lideri konumundaki emaye bobin teli üreticisi teşebbüsün tam kontrolü,
üst pazar konumundaki elektrolitik bakır teli pazarının lideri olan teşebbüse geçecektir.
Mevcut bilgiler incelendiğinde, emaye bobin teli üreticilerinden Erikoğlu, Hes ve Elsan’ın
12-38/1104-360
3/3
elektrolitik bakır telini kendi tesislerinde ürettikleri ve dikey bütünleşik bir yapıya sahip
oldukları anlaşılmıştır. Bemka’nın rakibi konumunda olan emaye bobin teli üreticilerine ait
elektrolitik bakır teli temin verilerine bakıldığında emaye bobin teli piyasasının %60’a
yakın bir kısmını kontrol eden teşebbüslerin dikey bütünleşik yapıda olduğu ortaya
çıkmıştır. Bu teşebbüslerden Elsan, elektrolitik bakır teli üretiminde kullandığı bakırın
yarısından fazlasını ithal ederken, yurtiçinden temin ettiği bakırın sadece %(…..)’sini
Sarkuysan’dan almaktadır. Diğer bir ifadeyle, son iki yıllık dönemde yurtiçi satışlarını
(…..) TL’den(…..) TL’ye çıkaran ve pazar payı açısından Bemka’nın hemen ardında yer
alan Elsan, elektrolitik bakır telini kendi üretirken bu üretimdeki hammadde ihtiyacının
sadece %(…..)’sını Sarkuysan’dan karşılamaktadır. Bu çerçevede, işlem sonrasında
Bemka ile Sarkuysan’ın dikey bütünleşik bir yapı içine girmeleri mevcut durumdaki pazar
işleyişine olumsuz etkide bulunmayacak, aksine Bemka en önemli rakipleri ile aynı
yapılanma içinde olacaktır.
(12) İnceleme sürecinde, rakip teşebbüslerden talep edilen görüşlere bakıldığında rakiplerin
işleme ilişkin herhangi bir endişe taşımadıkları, özellikle dikey bütünleşme nedeniyle
hammadde sıkıntısı yaşanmasının olası olmadığı anlaşılmıştır.
(13) Son olarak işlem neticesinde, son iki yıllık dönemde kapasite düşürme eğiliminde olan ve
etkinsiz çalışan Bemka’nın hammadde kaynağı olan bir teşebbüs kontrolünde olmasının
rekabet üzerine olumsuz etkilere yol açmayacağı, dikey bütünleşme çerçevesinde
maliyetleri düşürme ile ölçek ve kapsam ekonomilerinden yararlanma imkânları
sayesinde Bemka’nın etkin çalışmaya başlayabileceği kanaatine ulaşılmıştır.
H. SONUÇ
(14) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”
kapsamında izne tâbi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve
böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme
izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy