1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Karar No : 41/269-19
Karar Tarihi: 03.12.1997
Toplantıya Katılan:
Başkan : Prof. Dr. Aydın AYAYDIN,
Üyeler : Prof.Dr.Tamer MÜFTÜOĞLU (II.Başkan), Bahaddin ELÇİ, Mehmet
Zeki UZUN, Salih Zeki BENGÜ, Aydın EMRE, Sadık KUTLU, Kemal EROL, İsmet
CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM.
Toplantıya Katılmayan Üyeler: Mustafa PARLAK (izinli).
Taraflar
Başvuruda Bulunan: DATATEKNİK Bilgisayar Sistemleri Ticaret ve San.A.Ş.
Mecidiyeköy İş Merkezi, Şehitahmet Sk., No:4, 80310 Mecidiyeköy/İSTANBUL
Muhatap: Kamu kuruluşları.
Dosya Konusu: Bilgisayar ihalelerinde TSE uygunluk belgesi yerine yabancı
standartlara uygunluk şartı aranması suretiyle rekabetin bozulduğu iddiası.
Raportörlerin Görüşü: Başvuru dilekçesinde örnek verilerek rekabeti bozdukları
ileri sürülen İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı 4054 sayılı Kanun
anlamında bir teşebbüs sayılmazken, Devlet Malzeme Ofisi’nin sözkonusu tanım
çerçevesinde bir teşebbüs olarak ele alınabilecek olduğu; şikayet konusu Devlet
Malzeme Ofisi’nin ihale tarihinin (24.10.1997) Rekabet Kurumu’nun teşkilatını
oluşturup faaliyete başladığı 04.11.1997 tarihinden önceye rastlaması nedeniyle,
başvurudan dolayı bu kuruluşa yönelik bir önaraştırma veya soruşturma yapılmasına
gerek olmadığı.
Değerlendirme:
Kurumumuza intikal eden, DATATEKNİK BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ
TİCARET ve SANAYİ A.Ş.’nin Kamu ihalelerindeki bilgisayar alımlarında TSE
belgesinin yeterli görülmeyerek FCC belgesinin aranması hakkındaki başvurusu
üzerine, Çalışma Usul ve Esasları Yönetmeliği’nin 55/1’inci maddesi uyarınca,
Raportörler Özlem GÜVEN ve Murat ÖZEYRANOĞLU tarafından yapılan inceleme
sonucu düzenlenen 19.11.1997 tarih, E3-D1-97/1 sayılı İlk İnceleme Raporu’nu
2 REKABET KURUMU
içeren 19.11.1997 tarih, 97/9 sayılı ve Raportör Murat ÖZEYRANOĞLU’nun görüş
yazısını içeren 02.12.1997 tarih, 97/31 sayılı Başkanlık önergeleri, 41 sayılı Kurul
gündeminin 11’inci sırasında ele alınmıştır.
DATATEKNİK Bilgisayar Sistemleri Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin şikayet
dilekçesinde, çeşitli kamu kuruluşlarının ihtiyacı olan bilgisayar alım ihalelerinde,
teknik şart olarak Türk Standartları Enstitüsü’nden alınan uygunluk belgesi yerine,
yabancı bir milli standart olan FCC belgesinin aranması suretiyle, bu belgeye sahip
olmayan firmalar aleyhine ilgili piyasada rekabetin bozulduğu iddia edilmektedir.
Dilekçede, kamu kuruluşu ya da kamu kuruluşu sayılan bazı ihale
makamlarının bilgisayar ürünlerine ilişkin alım ihalelerinde, ayrımcı uygulamalarda
bulunmak suretiyle TSE belgeli bazı teşebbüsler ve bu arada kendi şirketleri
aleyhine, haksız rekabete sebebiyet verdikleri ileri sürülmektedir. Bu kamu kurum ve
kuruluşlarına örnek olarak Milli Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve Gümrük
Müsteşarlığı (ya da onun namına ihale açan Devlet Malzeme Ofisi) gösterilmekte ise
de, somut olarak belli bir “teşebbüsün” rekabete aykırı davranışta bulunduğu ileri
sürülmeyip, sadece bu kuruluşların da uyacakları bir düzenleme yapılması arzusu
dile getirilmektedir.
Öncelikle, 4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un kamu
alımlarını kapsamadığı belirtilmelidir. Dolayısıyla, kamu kuruluşlarının ihalelerinde
ortaya çıkabilecek rekabet ihlallerine yönelik olarak dayanağını 4054 sayılı
kanundan alan herhangi bir işlem yapma imkanı bulunmamaktadır.
Bilindiği gibi, 08.09.1993 tarihinde kabul edilen 2886 sayılı Devlet İhale
Kanunu’nun kapsama ilişkin 1’inci maddesi uyarınca genel bütçeye dahil dairelerin,
katma bütçeli idarelerin, özel idarelerin ve belediyelerin her türlü alım, satım, hizmet,
yapım vb. işleri bu kanun hükümlerine göre yürütülecektir.
Kanunun genel ilkeleri arasında sayılan uygunluk, açıklık ve özellikle
“rekabetin sağlanması” da, bu kanunun kendi hükümleri çerçevesinde ele alınıp
değerlendirilmesi gereken bir husustur.
Haklarında şikayette bulunulan kuruluşların 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun karşısındaki konumlarına gelince: Kanun’un “kapsam” başlıklı 2’nci
maddesinde “Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde mal ve hizmet piyasalarında
faaliyet gösteren ya da piyasaları etkileyen her türlü teşebbüsün aralarında yaptığı
rekabeti engelleyici, bozucu ve kısıtlayıcı… bu Kanun kapsamına girer.”
denilmektedir. Yine aynı kanunun 3’üncü maddesinde de “Teşebbüs” tanımı
yapılmaktadır. Buna göre, “piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan
gerçek ve tüzel kişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün
teşkil eden birim” olarak tarif edilen teşebbüs tanımına, dilekçede sayılan kamu
kuruluşları girmemektedir.
Yukarıda yer verilen açıklamalardan anlaşılacağı üzere, Kurulumuzun 4054
Sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesi anlamında soruşturma açmasını ya da önaraştırma
yapmasını gerektirir nitelikte bir iddia, başvuruda yeralmamaktadır.
3 REKABET KURUMU
Bununla birlikte, Kurulumuzun 4054 Sayılı Kanun’un 27’nci maddesinin (g)
bendi ile kendisine verilen “rekabet hukuku ile ilgili mevzuatta yapılması gerekli
değişiklikler konusunda doğrudan veya Bakanlığın talebi üzerine görüş bildirmek”,
yine aynı maddenin (k) bendi ile verilen “yılda bir çalışmaları ve görev alanlarındaki
durum ve gelişmelerle ilgili bir rapor yayımlamak” görevlerinin ifası sırasında,
dilekçede öne sürülen hususların da dikkate ve değerlendirmeye alınması gerektiği
konusunda Kurulumuz görüş birliğine varmıştır.
KARAR
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Şikayetçi Datateknik Bilgisayar Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin,
dilekçesinde ileri sürdüğü hususların, 4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun’un kapsamına girmediğine, bu Kanun’un teşebbüslerce ihlal edildiği
konusunda 40’ıncı madde anlamında önaraştırmayı ya da soruşturma açılmasını
gerektirir somut bir iddia ve şikayet bulunmadığından yapılacak bir işlem olmadığına,
2- Bununla birlikte, Kurulumuza Kanun’un 27’nci madesinin (g) ve (k)
bentleriyle verilmiş olan görevlerin ifası sırasında, dilekçede ileri sürülen iddiaların
ve taleplerin de dikkate ve değerlendirmeye alınmasına,
3- Kararın dilekçe sahibine tebliğine,
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy