T.C.
HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
Bursa Defterdarlığı
Sayı
:
E-17192610-120[GV-22-989]-126870
29.04.2025
Konu
:
Birleşmiş Milletler Dünya Gıda ve Tarım Organizasyonu ile Bursa Uludağ Üniversitesi Tarafından Yürütülen Projede Görev Alan Kişilere Yapılan Ödemelerin Vergilendirilmesi
İlgi
:
“…”
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, Üniversitenizin, Birleşmiş Milletler Dünya Gıda ve Tarım Organizasyonu (FAO) ile “…” nolu "Türkiye Bal Değer Zincirinin Coğrafi İşaretler Yardımıyla Sürdürülebilirliğinin Desteklenmesi" konulu projenin yürütülmesi için sözleşme imzaladığı, Kurumunuzun projenin yürütülmesi ile ilgili iş ve işlemlerde sözleşmenin hizmet sağlayıcı tarafı olduğu ve söz konusu projeye ilişkin hazırlanan bütçe ile belirlenen harcama tutarlarının Kurumunuzun banka hesaplarına yatırıldığı, Kurumunuzca anılan projede görev yapan personel için sözleşmede belirlenen bütçe doğrultusunda yapılacak ödemelerin gelir vergisi yönünden nasıl vergilendirileceği hususunda görüş talep edilmiş olup konu hakkında Defterdarlığımız görüşü aşağıda açıklanmıştır.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun,
- "Ücretin tarifi" başlıklı 61 inci maddesinde, "Ücret, işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez.
...",
- "İşverenin tarifi" başlıklı 62 nci maddesinde, "İşverenler, hizmet erbabını işe alan, emir ve talimatları dahilinde çalıştıran gerçek ve tüzel kişilerdir.
...",
- "Gerçek ücretler" başlıklı 63 üncü maddesinde, "Ücretin gerçek safi değeri iş veren tarafından verilen para ve ayınlarla sağlanan menfaatler toplamından aşağıdaki indirimler yapıldıktan sonra kalan miktardır.
...
Yabancı parasıyla ödenen ücretler ödeme gününün borsa rayiciyle Türk parasına çevrilir.
...",
- "Serbest meslek kazancının tarifi" başlıklı 65 inci maddesinde, "Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır.
Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır.
...",
- "Serbest meslek erbabı" başlıklı 66 ncı maddesinde, "Serbest meslek faaliyetini mutat meslek halinde ifa edenler, serbest meslek erbabıdır. Serbest meslek faaliyetinin yanında meslekten başka bir iş veya görev ile devamlı olarak uğraşılması bu vasfı değiştirmez.
...",
- "Arızi kazançlar" başlıklı 82 nci maddesinde, "Vergiye tâbi arızi kazançlar şunlardır:
...
4. Arızî olarak yapılan serbest meslek faaliyetleri dolayısıyla tahsil edilen hasılat.
...
Bir takvim yılında (1), (2), (3) ve (4) numaralı bentlerde yazılı olan kazançlar (henüz başlamamış olan ticarî, ziraî veya meslekî bir faaliyete hiç girişilmemesi ile ihale, artırma ve eksiltmelere iştirak edilmemesi karşılığında elde edilen kazançlar hariç) toplamının 10 milyar liralık (323 seri no.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 2023 yılı için 129.000 TL; 324 seri no.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 2024 yılı için 200.000 TL) kısmı gelir vergisinden müstesnadır.
...",
- "Vergi tevkifatı" başlıklı 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında ise, "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.
...
2. Yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden (Noterlere serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler hariç);
...
b) Diğerlerinden, (2009/14592 sayılı B.K.K. ile %20)
...
vergi tevkifatı yapılır."
hükümlerine yer verilmiştir.
Buna göre, Birleşmiş Milletler Dünya Gıda ve Tarım Organizasyonu tarafından Kurumunuz banka hesabına aktarılarak, Kurumunuzca da anılan projede görevlendirilen kişilerin sunmuş oldukları hizmetler karşılığında hesaplarına yapılan ödemelerden;
- Kurumunuz ile söz konusu personel arasında bir iş akdine bağlı olarak işçi işveren ilişkisinin bulunması halinde, ücret ödemesi olarak kabul edilmesi ve Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendine göre,
- Kurumunuz ile söz konusu personel arasında bir iş akdine bağlı olarak işçi işveren ilişkisinin bulunmaması, söz konusu personelin kendi nam ve hesabına projede görev alması halinde ise serbest meslek ödemesi olarak kabul edilmesi ve Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinin (b) alt bendine göre
gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
İmza
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.