Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2021-1-005 (Devralma)
Karar Sayısı : 21-05/65-29
Karar Tarihi : 28.01.2021
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Ahmet ALGAN,
Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: E. Ebru ÖZTÜRK, Cemile YÜKSEK, Selin DURSUN,
Pelin TEBER KARABUDAK, Şeyda EROL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Discovery Communication Europe Limited
Temsilcisi: Av. Alican BABALIOĞLU,
Av. İnci ALALOĞLU ÇETİN
Süzer Plaza Askerocağı Cad. No:6 Kat: 15 D. 1502 34367
Elmadağ-Şişli/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Blutv İletişim ve Dijital Yayın Hizmetleri A.Ş.'nin ortak
kontrolünün Discovery Inc’nin tek kontrolündeki Discovery Communication
Europe Limited tarafından devralınması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 21.01.2021 tarih ve 14562 sayı
ile giren bildirim üzerine düzenlenen 28.01.2021 tarih ve 2021-1-005/Öİ sayılı
Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Başvuruda; Blutv İletişim ve Dijital Yayın Hizmetleri’nin (BLUTV) ortak kontrolünün
Discovery Communication Europe Limited (DCEL) tarafından devralınması işlemine
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) çerçevesinde
izin verilmesi talep edilmektedir. Dosya konusu işlemin temelini taraflar arasında 18
Ocak 2021 tarihinde akdedilen “Sermayeye İştirak ve Pay Sahipleri Sözleşmesi”
(Sözleşme) oluşturmaktadır.
(5) BLUTV hâlihazırda Aydın Doğan YALÇINDAĞ, Metin Ali YALÇINDAĞ ve Arzuhan
DOĞAN YALÇINDAĞ (Yalçındağ Ailesi) tarafından kontrol edilmektedir. Sözleşme
uyarınca Rekabet Kurulunun (Kurul) onayını takiben bir sermaye artırımı yapılacak ve
DCEL, BLUTV’nin sermayesinin %(…..)’ine sahip olacaktır. Sözleşme ile DCEL’e
işlemin tamamlanmasından itibaren (…..) yıllık süre sonunda kullanılmak üzere bir
pay alım opsiyonu tanınmıştır. DCEL –anılan opsiyonu kullanması halinde-
BLUTV’nin %(…..) oranında hissesine sahip olacaktır. Dosya kapsamında tercihe ve
ihtimale bağlı olan bu ikinci aşama değerlendirilmemiştir.
(6) 2010/4 sayılı Tebliğ 5. maddesinin üçüncü fıkrasında “Bağımsız bir iktisadi varlığın
tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu
maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir.” hükmüne
yer verilmiştir. Anılan hüküm uyarınca dosya konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ
kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün
21-05/65-29
2/6
bulunması ve ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya
çıkması şeklinde iki unsurun birlikte sağlanması gerekmektedir. Bu nedenle aşağıda
öncelikle bildirim konusu işlemin ortak kontrol şartını yerine getirip getirmediği,
ardından bağımsız bir iktisadi varlık olup olmadığı incelenecektir.
(7) Ortak kontrol unsuruna ilişkin olarak iki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişinin başka
bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahip olması aranmaktadır.
Belirleyici etki, bir teşebbüsün stratejik ticari eylemlerine yön veren kararları
engelleyebilme yetkisi anlamına gelmektedir. Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve
Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un (Kılavuz) 50. ve devamı paragraflarında ortak
kontrolün ortaya çıktığı başlıca durumlar; tarafların eşit oy hakkına sahip olması,
stratejik kararların alınmasında veto haklarının bulunması ya da oy haklarının
ortaklaşa kullanılması olarak belirtilmektedir. Bu anlamda, ana şirketlerin kontrol
edilen teşebbüsle ilgili önemli kararlarda (üst yönetimin atanması, bütçe, işletme
planı, önemli yatırımlar gibi) mutabakata varmak zorunda olduğu hallerde ortak
kontrol söz konusudur.
(8)
(…..TİCARİ SIR…..)
(9)
(…..TİCARİ SIR…..)
(10) BLUTV’nin hâlihazırda bir iştiraki bulunmamakla birlikte, gelecekte bir iştirakinin
olması hali sözleşme kapsamında düzenlenmiştir. (…..)
(11) Sözleşmenin yukarıda özetlenen düzenlemelerinden, BLUTV’nin Yalçındağ Ailesi ve
DCEL tarafından ortak kontrol edileceği anlaşılmıştır.
(12) Dosya konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir ortak girişim olarak
değerlendirilmesi için aranan ikinci kriter ise üzerinde ortak kontrol tesis edilen
işletmenin bağımsız bir iktisadi varlık niteliğini taşıması, diğer bir deyişle tam işlevsel
olmasıdır. Bu kriter çerçevesinde, kurulacak olan ortak girişimin, kurucularından
bağımsız olarak ilgili pazarda faaliyetlerini sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olup
olmadığı incelenmektedir.
(13) BLUTV’nin hâlihazırda pazarda faaliyet gösterebilmek için yeterli kaynağa ve
işgücüne sahip olduğu, tam işlevsel olarak faaliyetlerini yürüttüğü, işlem sonrasında
da faaliyetlerine devam edeceği anlaşıldığından, bağımsız bir iktisadi varlık niteliğini
taşıdığı kanaatine ulaşılmıştır.
(14) Bu çerçevede, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 2010/4
sayılı Tebliğ’in anılan maddesi uyarınca bir devralma niteliğinde olduğu sonucuna
ulaşılmıştır. Öte yandan tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinin
birinci fıkrasında öngörülen eşikleri aşması nedeniyle işlem izne tabidir.
(15) Bildirim formundan elde edinilen bilgilere göre; ortak girişim şirketi BLUTV gerçek
zamanlı veri akışı (streaming media) ve üyelik bazlı isteğe bağlı izleme (subscription
video on demand –SVOD) modeliyle hizmet veren bir eğlence platformu ve medya
21-05/65-29
3/6
hizmet sağlayıcısıdır. Bilgisayar, mobil cihazlar ve akıllı televizyonlar üzerinden
erişilebilen canlı televizyon yayınlarının yanı sıra film, dizi, spor, yaşam ve yetişkin
türlerinde yerli ve yabancı içerikler sunmaktadır. BLUTV’nin Türkiye’de ilk kez 2016
yılında faaliyete başladığı ve daha sonra 2018 yılında Ortadoğu ve Kuzey Afrika
piyasasına giriş yaptığı ve Avrupa, Ortadoğu ve Afrika bölgesinde, kendi özel orijinal
içeriklerini yapan ilk çevrimiçi (online) video platformu olduğu ifade edilmiştir.
(16) BLUTV’nin mevcut sermayesinin ve oy haklarının yaklaşık %(…..)’ü Yalçındağ
Ailesi’ne aittir. Yalçındağ Ailesi’nin inşaat, finansal danışmanlık, bilgi teknolojileri
başta olmak üzere muhtelif sektörlerde birçok ekonomik faaliyeti bulunmaktadır.
%(…..) oranında pay sahipliği bulunan Two Zero; spor, medya ve eğlence
sektöründe yer alan girişimlere yatırım yapan bir girişim sermayesi yatırım fonudur.
İstanbul Portföy Yönetimi A.Ş. Türkiye’deki en büyük bağımsız (bir banka ile
bağlantısı olmayan) varlık yönetim şirketidir. İstanbul Portföy Yönetimi A.Ş., ağırlıklı
olarak risk sermayesi ve altyapı girişim sermayesi yatırımlarına odaklanmaktadır.
(17) Dosya mevcudu bilgilere göre; ortak girişim tarafı Discovery”, küresel bir medya
şirketidir. Discovery küresel portföyü içinde, Discovery Channel, Animal Planet,
Science Channel, Investigation Discovery, Eurosport, Turbo/Velocity, TLC, Food
Network ve HGTV gibi televizyon markalarını bulundurmaktadır. Discovery Grubu
220 ülke ve bölgede 50 dilde yayın hizmeti vermektedir. Bu kapsamda Discovery
Kuzey Amerika, Latin Amerika, Asya-Pasifik, Avrupa, Orta Doğu ve Afrika olarak beş
operasyon bölgesinde kablo tv ve uydu yayın hizmetleri pazarlarında faaliyet
göstermektedir. Discovery Grubunun ayrıca Avrupa çapında açık televizyon
yayıncılığı hizmeti veren kanalları portföyünde bulundurduğu ve Norveç, İsveç, İtalya,
Polonya, Almanya ve Birleşik Krallık başta olmak üzere bazı Avrupa ülkelerinde lider
yayıncı konumunda bulunduğu bildirilmiştir.
(18) Discovery Grubu Türkiye’deki faaliyetlerini, DCEL’nin iştiraki olan Discovery Medya
Hizmetleri Limited Şirketi (Discovery Medya) aracılığıyla yürütmektedir. Discovery
Medya’nın Türkiye’de altı adet iştiraki bulunmaktadır. Söz konusu iştirakler aşağıdaki
tabloda yer almaktadır:
Tablo 1: Discovery Medya’nın Türkiye’de Faaliyet Gösteren İştiraklerine İlişkin Bilgiler
Teşebbüs Faaliyet Alan(lar)ı
SporTV Medya Hizmetleri A.Ş. DMAX kanalının lisans sahibi şirkettir.
Discovery Televizyon Yayıncılık A.Ş. Discovery Channel kanalının lisans sahibi şirkettir.
Discovery Science Televizyon Yayıncılık A.Ş. Science Channel kanalının lisans sahibi şirkettir.
Avrupa Spor Televizyon Yayıncılık AŞ (…..)
Animal Planet Televizyon Yayıncılık AŞ (…..)
Kaynak: Bildirim Formu
(19) Bildirim Formunda sunulan bilgiler kapsamında Discovery Grubu hâlihazırda
Türkiye’de TLC ve DMAX markalı kanallarıyla ulusal televizyon yayıncılığı faaliyeti
yürütmekte, Discovery Science ve Discovery Channel markalı kanalları ile çeşitli
ödemeli yayıncılık platformlarında yer almaktadır. BLUTV ise yukarıda da belirtildiği
gibi internet üzerinden üyelik bazlı isteğe bağlı izleme modeliyle hizmet veren bir
medya hizmet sağlayıcısı olup platformu aracılığıyla kullanıcılara film, dizi, belgesel,
spor vb. türlerinde yerli ve yabancı içerikler sunmaktadır.
(20) Bildirilen işlem sonrasında, Discovery’nin yurtdışında Discovery+ markasıyla sunduğu
internet TV hizmetine ilişkin içeriklerinin, Türkiye’de BLUTV platformu üzerinden
sunulması ve BLUTV’nin orijinal içeriklerinin ise yurtdışında Discovery+ hizmeti
kapsamında sunulması planlanmaktadır.
21-05/65-29
4/6
(21) Rekabet hukuku kapsamında yayıncılık piyasasında, sunulan hizmetin ücretli olup
olmamasına, yayının iletilmesinde kullanılan platform türüne (uydu, kablo, genişbant
internet, karasal), sağlanan içeriğe (önemli spor kanalları, yüksek hasılatlı film
kanalları) göre oluşan farklı pazar tanımları yapılmaktadır. İlk adımda açık televizyon
yayıncılığı ile ödemeli televizyon yayıncılığının rekabet halinde olup olmadığı
sorgulandığında Kurulun önceki kararlarında ödemeli kanallar ile açık kanalların ayrı
ilgili ürün pazarı oluşturduğu yaklaşımının benimsendiği görülmektedir.1 Nitekim,
ticari ilişkinin açık kanallarda sadece program sağlayıcıları ve reklam endüstrisi
arasında, ödemeli kanallarda ise program sağlayıcıları ile aboneler arasında
gerçekleştiği, bu nedenle önemli parametrelerin açık kanallarda reklam geliri ve
izleyici oranları, ödemeli kanallarda ise hedef grupların beklentilerini karşılamak ve
abonelik düzeyi olduğu değerlendirilmiştir.
(22) İkinci adımda, ödemeli televizyon yayıncılığı hizmetinin kapsamı önemli olmaktadır.
Ödemeli yayıncılık platformları, farklı içerikleri bir araya getirerek son kullanıcıya
hizmet sunmaktadır. Açık yayıncılıktan farklı şekilde bu işletmecilerin temel gelir
kaynakları, aylık abonelik sistemi (ve bunun yanında “izle-öde” seçenekleri) ile
müşterilerinden elde ettikleri gelirdir. Türkiye’de ödemeli yayıncılık hizmetleri uydu,
kablo ve genişbant internet teknolojileri üzerinden verilmektedir.
(23) Genişbant internet teknolojileri üzerinden verilen iki tip televizyon yayıncılığı hizmeti
vardır. Bunlardan ilki IP TV’dir. Şifreli, şifresiz TV kanallarının ve depolanan video
içeriklerinin IP paketlerine dönüştürülerek kapalı network üzerinden son kullanıcılara
sunulması IP TV olarak tanımlanmaktadır. IP TV hizmeti özel bir altyapı ve şebeke
yatırımı gerektiren ve kullanıcıya sunulan hizmet kalitesinin garanti edilebildiği
internet tabanlı bir TV yayın teknolojisidir. IPTV için gerekli veri akışı, geniş bant
internet trafiğine karışmadan ve internet trafiğinin yoğunluğundan etkilenmeden,
öncelikli olarak kullanıcıya ulaştırılmaktadır.
(24) Genişbant internet teknolojileri üzerinden verilen ikinci tip televizyon yayıncılık hizmeti
ise OTT TV olup işlem taraflarından BLUTV’nin sunduğu hizmetler bu kapsama
girmektedir. OTT (over-the-top) genel internet servisi üzerinden servis kalitesi
taahhüdü olmaksızın altyapıdan ve operatörden bağımsız olarak internete erişim
imkânı olan her noktadan son kullanıcılara sağlanan içerik, servis veya uygulamaların
genel adı olarak tanımlanmaktadır. OTT TV/video hizmetleri ise televizyon
yayınlarının eş zamanlı/canlı veya daha sonradan (catch-up) izlenebilmesi,
arşivlenmiş film, dizi vb. veya izleyici tarafından oluşturulmuş içeriğe istenen yer,
zaman ve cihazdan ulaşılabilmesi (video-on-demand) gibi unsurları içermektedir.
OTT TV genel internet bağlantısı üzerinden abonelerin içeriğe eriştiği bir hizmet
olduğundan aboneye TV/video izleme noktasında herhangi bir görüntü/yayın kalitesi
garanti edememektedir. Dünya genelinde olduğu gibi ülkemizde sunulan çok sayıda
OTT TV hizmeti sunan teşebbüs bulunmaktadır. Bunlardan bazıları Netflix, Amazon
Prime, Mubi, Tivibu GO, D-Smart GO, Turkcell Tv+, Vodafone TV, Digiturk Play,
Puhu TV, BLUTV, Fox Play, Exxen’dir.
(25) Bu noktada, OTT TV/video hizmetlerinin, uydu, kablo ve IPTV teknolojileri üzerinden
sunulan ödemeli TV yayıncılığı hizmetlerine ikame olup olmayacağı tartışması
gündeme gelmektedir. Ayrıca, taraflar arasındaki içerik paylaşımına ilişkin strateji
dikkate alındığında taraflar arasında dikey bir ilişkiden, başka bir deyişle işlemden
etkilenecek içerik pazarından bahsetmek mümkündür. Bu çerçevede, dosya
1 27.05.2008 tarih, 08-35/466-166 sayılı, 02.11.2011 tarih, 11-55/1456-517 sayılı, 2018-2-11 tarih ve
18-06/102-53 sayılı Kurul kararları.
21-05/65-29
5/6
kapsamında en riskli durum dikkate alınarak pazarın “OTT TV/video hizmeti sunumu”
şeklinde tanımlanması ve Discovery’nin, BLUTV harici hiçbir mecrada yayıncılık
faaliyeti göstermeyeceği, BLUTV’nin de Discovery haricinde başka bir içerik
sunmayacağı senaryosu değerlendirilmiştir. Discovery hâlihazırda Türkiye’de OTT TV
hizmeti alanında faaliyet göstermediği için taraflar arasında “OTT TV/video hizmeti
sunumu” pazarında yatay seviyede bir örtüşme bulunmamaktadır.
(26) Aşağıdaki tabloda OTT TV hizmeti pazarındaki teşebbüslerin pazar paylarına yer
verilmiştir. Tabloda, BLUTV’nin %(…..) pazar payına sahip olduğu, pazardaki en
yüksek payın ise %(…..) ile Turkcell TV+’a ait olduğu görülmektedir:
Tablo 2: OTT TV/ Video Hizmetleri Pazarında Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin Pazar Payları
Teşebbüs Pazar Payı (%)
Turkcell TV+ (…..)
TivibuGo (…..)
Netflix (…..)
Digitürk Play (…..)
BLUTV (…..)
Kaynak: Bildirim Formu (Omdia 2020 Sektör Raporu)
(27) Böylelikle, OTT TV pazarında BLUTV’nin pazar payının düşük olması, Discovery’nin
rakipleri açısından pazara erişimin engellenmesi riskini önemsiz kılmaktadır. Ayrıca,
ödemeli kanallarda asıl hedefin kullanıcı gruplarının beklentilerini karşılayacak
nitelikte içerik sağlayarak abonelik elde etmek olduğu dikkate alındığında BLUTV’nin
kullanıcı tercihlerine oldukça bağımlı olduğu, bu nedenle ticari başarı açısından içerik
zenginleştirmenin kritik öneme sahip olduğu değerlendirilmektedir. Öte yandan,
Kurulun 20.02.2018 tarih ve 18-06/102-53 sayılı kararında Discovery’nin TLC ve
devraldığı Sportv Medya Hizmetleri AŞ (işlem sonrasında ilgili kanalın DMAX adıyla
faaliyet göstereceği belirtilmiştir) kanalları ile ulusal televizyon yayıncılığı pazarında
iletişim gelirleri bakımından sahip olacağı pazar payının rekabetçi kaygı taşıyan bir
yoğunlaşma seviyesine işaret etmediği, ayrıca her iki kanalın toplam tüm gün izlenme
oranları bakımından izlenme oranı en yüksek ilk beş kanalın oranlarının çok altında
kaldığı, sonuç olarak Türkiye’de ulusal televizyon yayıncılığı pazarında işlem
taraflarının düşük pazar payları ve izlenme oranlarının geçerli olduğu tespit edilmiştir.
Dolayısıyla Discovery kanallarının BLUTV harici başka hiçbir mecrada
gösterilmemesi durumu dahi rekabetçi bir kaygı oluşturmayacaktır.
(28) İşlem taraflarından Yalçındağ Ailesi üyelerinden Aydın Doğan YALÇINDAĞ ve Metin
Alihan YALÇINDAĞ’ın kontrol ettiği AD Ventures Finansal Danışmanlık AŞ’nin
%(…..) hissesine sahip olduğu May Prodüksiyon Yapım Ticaret AŞ, BLUTV çatısı
altında faaliyet gösteren DA Yapımcılık Ticaret Ltd. Şti. ve Discovery’nin Türkiye
faaliyetleri arasında içerik hizmetleri kapsamında yatay, söz konusu teşebbüslerin
faaliyetleri ile BLUTV faaliyetleri arasında ise dikey bir örtüşme bulunmaktadır.
Türkiye’de 2016 yılı televizyon içerik pazar büyüklüğü2 yaklaşık olarak 7 milyar TL’dir.
Discovery cirosunun içerik pazarı büyüklüğüne oranlanması suretiyle hesaplanan
pazar payının %(…..) olduğu göz önünde bulundurulduğunda söz konusu örtüşmenin
rekabetçi herhangi bir endişe doğurmayacağı değerlendirilmiştir.
(29) Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, bildirim konusu işlem ile
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde etkin rekabetin önemli ölçüde
azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.
2 On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023) Görsel Hizmetler Sektörünün Geliştirilmesi, Ankara 2018,
s.19
21-05/65-29
6/6
H. SONUÇ
(30) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı
Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli
ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine,
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy