T.C. ... BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2020/1378 - 2023/287
T.C.
...
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1378
KARAR NO: 2023/287
KARAR TARİHİ: 29/05/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... ... (...)
ÜYE: ... ... (...)
ÜYE: ... ... (...)
KATİP: ... ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/02/2020
NUMARASI: 2019/... Esas, 2020/... Karar
DAVACI: ... ... (... SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDRÜLÜĞÜ) - ...
VEKİLLERİ: Av....
Av. ..
Av...
Av...
DAVALI: 1 -... ELEKTRİK İNŞ. MÜHB TUR. SAN. VE TİC. LTD.ŞTİ - ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: 2 -... BİLGİSAYAR SİS. İLTŞ. YAZ. DON. İNŞ. MÜTH. SAN. TİC. A.Ş. - ...
DAVALI: 3 -... SANAYİ ÜRÜNLERİ İMALAT VE DIŞ TİC. LTD.ŞTİ. - ...
VEKİLİ: Av...
DAVALI: 4 -...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ..
DAVALI: 5 -... ELEKTRİK TEK. SAN. VE TİC. A.Ş. - ...
DAVALI: 6 -... ... İMAR İNŞAAT TİCARET ANONİM ŞİRKETİ -
DAVALI: 7 -... BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE TİC AŞ - ...
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 29/05/2023
YAZIM TARİHİ : ...
... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/02/2020 tarih ve 2019/... Esas, 2020/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında hizmet alım sözleşmesi bulunduğunu, davalılar çalışanı dava dışı işçi ... ... davalı şirket tarafından iş akdinin sona erdirildiğini, bunun üzerine ... ... müvekkili tarafından ödemeler yapıldığını ileri sürerek 47.150,25.TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan rucüen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Dağıtım Hiz. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... San. Ürünleri İml.ve Dış Tic. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın müvekkili yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Elektrik İnşaat Mühendislik Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya itirazlarının kabulüne, müvekkilinin sadece kendi dönemi olan 14.01.2014-31.12.2014 tarihleri arası ve 1/2 oranında sorumluluğu kabul edilerek karar verilmesini, haksız istenen fazla tazminatın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; dava dışı işçi ... ... davacı kurumun verdiği ihale kapsamında davalı şirketler bünyesinde çalışmakta iken işten ayrıldığı, davacı kurum tarafından dava dışı işçiye iki parça halinde toplam 47.150,25.TL kıdem tazminatı ödendiği, bu şekilde ihale makamı olan üst işveren davacının, alt işveren davalılara rücu hakkının doğduğu, davacı idarenin tam rücu talep ettiği, ancak taraflar arasında bulunan sözleşmede işçilik alacaklarının davalılara ait olduğuna yönelik hüküm bulunmadığı, asıl ve alt işverenler arasında yarı oranlı sorumluluk bulunduğunun bilirkişi raporu ile belirtildiği, anılan bilirkişi raporu ile davalıların sorumlu oldukları miktarın da gösterildiği gerekçesi ile rapora itibar edilmemesini gerektirir bir husus bulunmadığı takdiri ile davanın kısmen kabulü ile 12.467,06.TL'nin davalı ... bilgisayar Ltd. Şti'den, 4.586,58.TL nin davalı ... Bilişim Tek. ve Tic. A.Ş'den, 1.512,29.TL nin davalı ...-... iş ortaklığından müşterek ve mütesesilen, 2.100,63.TL'nin davalı ... Dağıtım A.Ş'den, 1.512,29.TL nin davalı ... Eletrik Tic Ltd. Şti'den, 1.015,10 TL nin davalı ... Sanayi ürün Tic Ltd Şti'den, 381,18 TL nin davalı ... ... İmar A.Ş'den belirtilen miktarlara 09/05/2016 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşmelere göre işçilere ödenecek bedelden davalı şirketlerin sorumlu olduğunun belirtildiğini, Yargıtay Kararlarının da bu yönde olduğunu ileri sürerek kararın reddedilen kısmının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI ... DAĞITIM HİZMETLERİ A.Ş. TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dışı işçinin kıdem tazminatından müvekkili şirketin sorumlu olmadığını, kıdem tazminatından asıl iş verenin sorumlu olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmede yükletici olan müvekkili davalı şirketin sorumlu olacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığını, müvekkili yönünden davanın tümden reddi gerektiğini, davacının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının, tacir olan taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi uyarınca, davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davacı vekili ve davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
1-Davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. vekilinin istinaf sebepleri yönünden;
Davacı tarafından, dava dilekçesinde dava değerinin 47.150,25.TL.TL olarak gösterildiği, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verildiği, davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. yönünden kabul edilen miktarın 2.100,63.TL olduğu, anlaşılmıştır.
02/12/2016 tarih ve 29906 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve aynı tarihte yürürlüğe giren 6763 Sayılı Yasanın 41. maddesi ile yapılan değişiklik sonucu 6100 Sayılı HMK'nin 341/2 maddesinde öngörülen kesinlik sınırı karar tarihi olan 2020 yılı için 5.390,00.TL'dir.
Somut olayda, istinaf başvurusunda bulunan davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. Aleyhinde hükmedilen tazminat miktarının 2.100,63.TL olduğu, karar tarihi olan 2020 yılı için istinaf kesinlik sınırının ise 5.390,00.TL olduğu, istinafa konu kabul edilen miktarın istinaf kesinlik sınırının altında kaldığı, bu nedenle işbu karara karşı HMK'nin 341/4 maddesi gereğince istinaf kanun yoluna başvurulamayacağı anlaşıldığından, esasa ilişkin herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmadan, 6100 Sayılı HMK'nin 341/2 maddesi ve 352/1-b maddesi gereğince davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş.'nin istinaf başvurularının usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Davacı vekilinin istinaf sebepleri yönünden;
Davacı vekilinin istinaf sebebi bakımından çözümlenmesi gereken sorun ihale yoluyla alınan hizmet alım sözleşmelerinde, sözleşmede yüklenicinin çalıştırdığı işçi ücretlerinden kimin hangi oranda sorumlu olacağına dair bir düzenleme bulunmadığı takdirde, asıl işverenin yapmış olduğu ödemenin tamamını yüklenici konumundan olan alt işverenden isteyip isteyemeyeceğine ve bilirkişi raporundaki hesaplamanın doğru olup olmadığına ilişkindir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. (Yargıtay 15 Hukuk Dairesi nin 23.06.2021 Tarih 2021/933E. 2021/2926K, Sayılı ilamıda benzer niteliktedir.)
Somut olayda; davacı tarafından dava dışı işçiye kıdem tazminatı olarak toplam 47.150,00.TL ödeme yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmede ve eki şartnamelerde kıdem tazminatının rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle davacı işverenin, işçiyi çalıştıran davalı yüklenicilerden, işçinin çalıştığı dönemle sınırlı olmak üzere, ödediği bedeli talep etme hakkı bulunduğu, bu durumda mahkemece davalıların yarı yarıya sorumlu olduğuna ilişkin kabulünün yerinde olmadığı, buna göre, dairemizce de benimsenen bilirkişi raporuna göre davacının 24.934,11.TL'nin davalı ... Bilgisayar Ltd. Şti.'den, 9.173,17.TL'nin davalı ... Bilişim Tekno. ve Tic A.Ş'den, 3.024,58.TL'nin davalı ...-... iş ortaklığından müşterek ve mütesesilen, 4.201,26.TL'nin davalı ... Dağıtım A.Ş'den, 3.024,58.TL'nin davalı ... Eletrik Tic. Ltd. Şti.'den, 2.030,20.TL'nin davalı ... Sanayi Ürün. Tic. Ltd. Şti'den, 762,36.TL'nin davalı ... ... İmar A.Ş'den rücuen talep edebileceği, mahkemece, yarı oranında sorumluluk esası kabul edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasının hatalı olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş.'nin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 341/4 maddesi delaletiyle 6100 Sayılı HMK'nin 352/1-b maddesi gereğince usulden reddine, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince, mahkemece kararda hata edilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-Davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. vekilinin ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 341/4 maddesi delaletiyle 6100 Sayılı HMK'nin 352/1-b maddesi gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Davacı vekili tarafından ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/02/2020 tarih ve 2019/... Esas, 2020/... Karar sayılı kararına ilişkin yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE,
3-6100 Sayılı HMK'nin 353/1-b/2 hükmü uyarınca ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/02/2020 tarih ve 2019/... Esas, 2020/... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
4-YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,
5-DAVANIN KABULÜNE,
a)-24.934,11.TL'nin davalı ... Bilgisayar Ltd. Şti.'den, 9.173,17.TL'nin davalı ... Bilişim Tekno. ve Tic A.Ş'den, 3.024,58.TL'nin davalı ...-... iş ortaklığı'ndan müşterek ve mütesesilen, 4.201,26.TL'nin davalı ... Dağıtım A.Ş'den, 3.024,58.TL'nin davalı ... Eletrik Tic. Ltd. Şti.'den, 2.030,20.TL'nin davalı ... Sanayi Ürün. Tic. Ltd. Şti'den, 762,36.TL'nin davalı ... ... İmar A.Ş'den belirtilen miktarlara 09/05/2016 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
b)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 3.220,83.TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 805,21.TL harcın mahsup edilerek bakiye 2.415,62.TL'nın Davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, (İş bu bedelin; 1.275,44.TL'ndan davalı ... Bilgisayar Ltd. Şti'nin, 468,63.TL'ndan davalı ... Bilişim Tekno. ve Tic A.Ş'nin, 154,59.TL'ndan davalı ...-... iş ortaklığı'nin, 214,99.TL'ndan davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'nin, 154,59.TL'ndan davalı ... Eletrik Tic. Ltd. Şti'nin, 106,31.TL'ndan davalı ... Sanayi Ürün. Tic. Ltd. Şti'nin, 41,06.TL'ndan davalı ... ... İmar A.Ş'nin SORUMLU TUTULMASINA),
6-... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/10/2020 tarih ve 2019/... Esas, 2020/... Karar ve 2020/... harç nolu, Harç Tahsil Müzekkeresinin İPTALİNE, harç tahsil edilmiş ise MAHSUBUNA,
7-6100 Sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince 31,40.TL başvurma harcı, 1.004,10.TL tebligat gideri, 43,08.TL posta gideri ve 300,00.TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.378,58.TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8-a)-6100 Sayılı HMK'nın 330 maddesi gereğince davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre dava değeri üzerinden hesaplanan 9.200,00.TL maktu vekalet ücretinin Davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, (İş bu bedelin; 4.857,60.TL'ndan davalı ... Bilgisayar Ltd. Şti.'nin, 1.784,80.TL'ndan davalı ... Bilişim Tekno. ve Tic A.Ş'nin, 588,80.TL'ndan davalı ...-... iş ortaklığı'nın, 818,80.TL'ndan davalı ... Dağıtım A.Ş'nin, 588,80.TL'ndan davalı ... Eletrik Tic. Ltd. Şti.'nin, 404,80.TL'ndan davalı ... Sanayi Ürün. Tic. Ltd. Şti'nin, 156,40.TL'ndan davalı ... ... İmar A.Ş'nin SORUMLU TUTULMASINA),
İstinaf incelemesi yönünden;
1)-a)-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,40.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacıya İADESİNE,
b)-Davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından peşin olarak yatırılan 54,40.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş.'ye İADESİNE,
2)-a)-6100 sayılı HMK.nun 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 148,60.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 138,50.TL tebligat gideri, 37,90.TL posta gideri olmak üzere toplam 325,00.TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
b)-Davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
3)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4)-6100 sayılı HMK.333 maddesi uyarınca peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
5)-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nin 352/1-b maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nin 362/1-a maddesi gereğince karar tarihindeki dava değerinin 238.730,00.TL altında olması nedeniyle kesin olmak üzere 29/05/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
... ...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
... ...
Üye
...
¸e-imzalıdır
... ...
Üye
...
¸e-imzalıdır
... ...
Katip
...
¸e-imzalıdır