(4458 S. K. m. 211) (2577 S. K. m. 45) (1615 S. K. m. 87) (DİBK 02.07.1966 T. 1965/13 E. 1966/6 K.)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacı şirket adına tescilli 04/05/2015 tarih ve IM009819 sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın, 8703.21.10.90.19 gümrük tarife istatistik pozisyonunda beyan edilmesi üzerine söz konusu eşyanın farklı bir pozisyonda traktör olduğundan bahisle ihtirazi kayıtla fazladan ödendiği ileri sürülen gümrük ve katma değer vergisinin 4458 sayılı Kanunun 211. maddesi uyarınca tarafına ödenmesi yolundaki iade talebinin reddine dair Doğu Marmara Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğünün 08.12.2015 tarih ve 2015/173 sayılı işleminin iptali ve ödenen vergilerin iadesine hükmedilmesi istemiyle açılan davayı; olayda uyuşmazlığının çözümünün, Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesi ve Eki Açıklama Notları uyarınca uyuşmazlık konusu eşyanın içinde yer alacağı gümrük tarife pozisyonunun doğru tespit edilmesi gerektirdiği, eşyanın teknik özellikleri, kullanma kılavuzu ve Gümrük Tarife Cetveli ve açıklama notlarının birlikte değerlendirilmesinden; davacının ihtirazi kaydının dayanağı olan traktörlere ait ''8701.90.11.00.00'' gümrük tarife istatistik pozisyonu açıklama notlarında, bu alt pozisyondaki eşyada (araçta) mutlaka bulunması şart koşulan özelliklerin sıralandığı ve bunlar arasında ...gücün, bir zincir ile değil şaftlarla tekerleklere iletil[eceği]... ve ...freni bulunmayan römorkun kendi ağırlıklarının iki katı veya daha fazlasını çekme kapasitesinin bulunması gerektiği, bu özelliklerden birini dahi taşımayan eşyanın ise “her tür arazi için dört tekerlekli taşıtlar-ATV” 8703 pozisyonunda sınıflandırılacağı...] belirtildiği, vergileri uyuşmazlık konusu eşyanın kullanım kılavuzuna ve dosyaya sunulan üretici firma teknik özellikler tablosuna bakıldığında, gücün tekerleklere şaftlarla değil fakat bir zincir vasıtasıyla iletildiği, freni bulunmayan römorkun kendi ağırlığının iki katını veya daha fazlasını çekme kapasitesinin bulunmadığı, aslında eşyanın orjinal olarak taşıma amaçlı değil sadece off-road (arazi sürüşü) amaçlı üretildiği, beyan edildiği pozisyondaki traktörlerde bulunması gereken tarımsal makinelerin (tırmık, pulluk vs.) yükseltilmesi veya alçaltılmasına imkan veren hidrolik tertibatın bulunmadığı, dolayısıyla uyuşmazlık konusu eşyanın, beyannamede gösterildiği traktör alt pozisyonları için belirlenen özelliklere sahip olmadığının herhangi bir teknik bilgiye ihtiyaç duyulmadan anlaşıldığı, bu bakımdan, davacının başvurunun reddi yolunda tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddeden Kocaeli 1. Vergi Mahkemesi'nin 29/12/2016 gün ve E:2016/146; K:2016/1557 sayılı kararının; yöntem ve yasaya aykırılık taşıdığı, ithal edilen eşyanın traktör veya ATV olduğuna gümrük idaresince teknik kuruluşların yardımı olmadan tek başına karar verilemeyeceği, eşyanın vasfının ve kullanım amacının uluslararası standartlarda traktör olarak belirlendiği, TSE'nin de eşya için "traktör tip onay belgesi" verdiği, eşyanın; çeki demiri, ışıklandırma, koltuk aksanı gibi traktör uygunluk belgesi ile uyumlu özellikleri bulunduğu, gümrük idaresinin kişisel bir yorumla eşyayı ATV tarife pozisyonunda değerlendirmesinin yasal dayanağı olmadığı, Gümrük Kanununun 211. maddesi uyarınca yapılan talebin reddedilmesinin yerinde olmadığı iddialarıyla 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesi uyarınca istinaf yoluyla kaldırılmasına ve davanın kabulü yolunda karar verilmesi isteminden ibarettir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Yöntem ve Yasaya uygun nitelik taşıyan Vergi Mahkemesi kararına yönelik davacı istinaf başvurusunun reddi gerektiği yolundadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Beşinci Vergi Dava Dairesince, dava dosyasında ki tüm bilgi ve belgeler ile davacının istinaf başvuru dilekçesi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:
İstinaf başvurusu, davacı adına tescilli serbest dolaşıma giriş beyannamesi kapsamında 8703.21.10.90.19 gümrük tarife ve istatistik pozisyonunda beyan ve ithal edilen eşyanın ATV olmadığı ve 8701.90.11.00.00 pozisyonunda yer alan traktör olduğundan söz edilerek pozisyon farkı nedeniyle fazladan ödendiği ileri sürülen gümrük ve katma değer vergisinin 4458 sayılı Kanunun 211'nci maddesi kapsamında iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ve ödenen vergilerin iadesine hükmedilmesi istemiyle açılan davayı istemin özeti bölümünde yazılı gerekçeyle reddeden Mahkeme kararının kaldırılması istemine ilişkindir.
4458 sayılı Gümrük Kanununun 211'inci maddesinde, kanunen ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olduğu belirlenen gümrük vergilerinin geri verileceği, kanunen tahakkuk ettirilmemeleri gerektiği halde tahakkuk ettirilen gümrük vergilerinin kaldırılacağı hükmüne yer verilmiştir. Öte yandan; yürürlükten kaldırılan 1615 sayılı Gümrük Kanununun 87'nci maddesi ile ilgili olarak, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 2.7.1966 gün ve E:1965/13; K:1966/6 sayılı kararında, aykırı içtihatlar, tahsil olunan gümrük vergilerinin anılan madde uyarınca geri verilebilmesinin, yanlışlıkla veya fuzulen tahsil olunduklarının açıkça anlaşılması koşuluyla olanaklı bulunduğu yolunda birleştirilmiştir. Bu bakımdan; 4458 sayılı Kanunun benzer hükümler taşıyan 211'inci maddesinin uygulanmasında da, iadesi istenen gümrük vergilerinin kanunen ödenmelerinin veya tahakkuk ettirilmelerinin gerekmediğinin, açıkça; yani, herhangi bir inceleme, araştırma ve yoruma gerek olmaksızın anlaşılabilir olması koşulu aranması gerekmektedir.
Olayda ise; iade istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin karara vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle açılan işbu davada; uyuşmazlığın çözümü davacı Şirketçe ithal edilen eşyanın dahil olduğu gümrük tarife ve istatistik pozisyonunun belirlenmesini gerektirmektedir. Bu belirleme ise, ancak eşyanın teknik özelliklerinin bilirkişi incelemesi yaptırılması suretiyle ortaya konulmasına ve elde edilecek verilerin, Tarifenin Yorumu ile ilgili Genel Kurallar ve ilgili pozisyonların açıklama notlarının yorumunu gerektirmesi nedeniyle, ortada, açıkça yanlışlıkla alınan veya fuzulen tahakkuk eden veya tahsil edilen bir verginin söz konusu olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu bakımdan, eşyanın beyan edilen farklı bir pozisyonda yer aldığından söz edilerek fazladan ödenen vergilerin Gümrük Kanunun 211'nci maddesi kapsamında iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada; iade koşullarının oluşup oluşmadığının ortada, açıkça yanlışlıkla alınan veya fuzulen tahakkuk eden veya tahsil edilen bir verginin bulunulup bulunmadığının incelenmesi suretiyle uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekirken; uyuşmazlığının çözümünün, Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesi ve Eki Açıklama Notları uyarınca uyuşmazlık konusu eşyanın içinde yer alacağı gümrük tarife pozisyonunun doğru tespit edilmesini gerektirdiği; teknik özellikleri itibarıyla eşyanın 8703.21.10.90.19 pozisyonunda yer aldığı dolayısıyla tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddeden Mahkeme kararı sonucu itibarıyla yerinde olduğundan istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacı başvurusun reddine, istinaf başvurusuna konu Kocaeli 1. Vergi Mahkemesi'nin 29/12/2016 gün ve E:2016/146; K:2016/1557 sayılı kararının gerekçesinin yukarıda belirtilen şekilde düzeltilmesine, istinaf aşamasında yapılan 90,80-TL istinaf başvurma harcı ile 88,60-TL yargılama giderinin istinaf başvurusunda bulunan davacı üzerinde bırakılmasına, davacıdan 31,40-TL karar harcı alınması için Kocaeli Vergi Dairesi Başkanlığına harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, artan posta ücretinin hükmün kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, temyizi kabil olmamak üzere kesin olarak 28/11/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)