(2709 S. K. m. 73) (2577 S. K. m. 45, 49) (5393 S. K. m. 15) (2464 S. K. m. 97) (213 S. K. m. 122)
İSTEMİN ÖZETİ: Toplu taşıma hizmetinde kullanılan …….. plakalı aracın önceki malikinden devri sırasında davacı adına 25.960,00-TL olarak tahakkuk ettirilen devir ücretinin mevzuata aykırı olduğundan kaldırılarak, ödediği tutarların iadesi yolundaki düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin 03.12.2015 ve 13011 sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davanın; uyuşmazlığın çözümü, davacı tarafından H. S.'den devir alınan ….. plakalı ticari araç için 2012 yılında ödenen plaka hat devir ücretinin tahakkukunun hukuka uygun olup olmadığının belirlenmesine bağlıdır. Bu belirleme ise, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 112'nci maddesi ile 5393 sayılı Belediye Kanununun, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun ve Edirne Belediyesi Minibüs ve Midibüs Yönetmeliği hükümlerinin uyuşmazlık konusuyla ilgili hükümlerinin yorumlanmasını gerektirdiğinden; davada ileri sürülen hata, 213 sayılı Kanunun aradığı anlamda bir vergilendirme hatası olmadığı, dolayısıyla, bu iddianın, ancak, süresinde tahakkuk işlemine karşı açılan davada ileri sürülmesi ve incelenmesi mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair 24.02.2016 günlü, E:2015/779, K:2016/163 sayılı Edirne Vergi Mahkemesi Hakimliği kararının; yöntem ve yasaya aykırılık taşıdığı, iddialarıyla 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45 ve 49. maddeleri uyarınca bozulması, davanın kabulü yolunda karar verilmesi istemlerinden ibarettir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Beşinci Vergi Dava Dairesince dava dosyası incelenip, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45.maddesi uyarınca davacı itiraz istemi hakkında işin gereği görüşüldü:
Dava, toplu taşıma hizmetinde kullanılan ..... plakalı aracın önceki malikinden devri sırasında davacı adına 25.960,00-TL olarak tahakkuk ettirilen devir ücretinin mevzuata aykırı olduğundan kaldırılarak, ödediği tutarların iadesi yolundaki düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin 03.12.2015 ve 13011 sayılı işlemin iptali ile ödenen devir ücretinin iadesi istemiyle açılmıştır.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "Vergi Ödevi" başlıklı 73. maddesinin 3. fıkrasında, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerin kanunla koyulacağı, değiştirileceği veya kaldırılacağı hüküm altına alınmış ve hukuk devleti olmanın gereklerinden biri olan "Vergide Kanunilik" ilkesi benimsenmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunun 15/f maddesinde, toplu taşıma yapmak; bu amaçla otobüs, deniz ve su ulaşım araçları, tünel, raylı sistem dahil her türlü toplu taşıma sistemlerini kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek, anılan maddenin (p) bendinde ise kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek belediyenin yetki ve imtiyazları arasında sayılmıştır.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunun 97. maddesinde, belediyelerin, bu kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili oldukları hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda anılan 2464 sayılı Kanunun 97. maddesi bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmetler için alınacak bedellerin belirlenmesi için belediye meclislerine yetki vermektedir. Buna göre anılan maddeye göre belirlenen tarife uyarınca ücret alınabilmesi için öncelikle ilgililerden bir hizmet talebi gelmesi ve bu hizmetin harç veya katılma payına konu edilmemiş olması gerekmektedir.
Diğer yandan 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 122'nci maddesinde, mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden isteyebilecekleri; 124'üncü maddesinde de, vergi mahkemelerinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına, ikinci fıkrasında ise belediye vergileri hakkında Belediye Başkanlığına müracaat edebilecekleri açıklanmıştır. Bu maddeler uyarınca düzeltilmesi vergi dairelerinden istenebilecek vergi hatasının tanımı, aynı Kanunun 116'ncı maddesinde, vergiye müteallik hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması olarak yapılmış, 117'nci maddesinde, hesap hataları olarak; matrah hataları, vergi miktarında hatalar ve verginin mükerrer olması; 118'inci maddesinde de, vergilendirme hataları olarak; mükellefin şahsında hata, mükellefiyette hata, mevzuda hata ve vergilendirme veya muafiyet döneminde hatalar gösterilmiş bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, toplu taşıma hizmetinde kullanılan ..... plakalı aracın önceki malikinden devri sırasında davacı adına 25.960,00-TL olarak tahakkuk ettirilen devir ücretinin mevzuata aykırı olduğundan kaldırılarak, ödediği tutarların iadesi yolundaki düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin 03.12.2015 ve 13011 sayılı işlemin iptali ile ödenen devir ücretinin iadesi istemiyle açıldığı anlaşılmıştır.
Olayda, Harçlar Kanunu, Belediye Kanunu ve Belediye Gelirleri Kanunu gereği toplu taşımacılık faaliyeti yapanlardan ruhsat harcı ve toplu taşıma imtiyazının devri karşılığı bir bedel alma belediyelerin yetkisi dahilinde olmakla birlikte, sözü geçen hat devir ücretinin, 2464 sayılı Yasada açıkça yer almamasına ve ilgililerin talebi üzerine belediyece herhangi bir hizmet sunumunda bulunulmamasına rağmen davacıdan "hat devir ücreti" adı altında tahsilat yapılması mükellefiyette hata kapsamında olup hukuka aykırıdır.
Açıklanan nedenlerle davacı itirazının KABULÜNE, itiraz istemine konu 24.02.2016 günlü, E:2015/779, K:2016/163 sayılı Edirne Vergi Mahkemesi Hakimliği kararının BOZULMASINA, davanın KABULÜNE, aşağıda dökümü gösterilen 213,60-TL yargılama gideri ile A.A.Ü.T. uyarınca 900,00-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta avansından artan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu mahkemeye gönderilmesine, kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Beşinci Vergi Dava Dairesi’ne karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/12/2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)