(2577 S. K. m. 7, Geç. m. 8)
İSTEMİN ÖZETİ: Denizli İl Emniyet Müdürlüğü Çınar Polis Merkezi Amirliği emrinde polis memuru olarak görev yapmakta olan davacı tarafından, 2012 yılı Ocak ayından 2015 yılı Mart ayına kadar ödenmeyen çocuk yardımının ödenmesi istemiyle 23.06.2015 tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin 24.06.2015 tarih ve 541 sayılı Denizli Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü işleminin iptali ile söz konusu çocuk yardımının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davada; mevzuat gereği memurlara her ne şekilde olursa olsun çocuklarından herbiri için çocuk yardımı ödemesinde bulunulacağı, çocuk için ödenen yardıma çocuğunun doğduğu tarihi takip eden ay başından itibaren hak kazanılacağı hususunun açıkça ortaya konulduğu, ödemenin hak kazanılması için bildirimde bulunulması gibi bir şarta yer verilmediğinin görüldüğü, uyuşmazlık konusu olayda, davacının eşinden ayrıldığı, çocukları için kurumu tarafından 2012 yılı ocak ayından 2015 yılı mart ayına kadar herhangi bir ödeme bulunulmadığı görülmekle, mevzuatın öngörmediği bildirim şartı ileri sürülerek davacıya hak ettiği çocuk yardımı ödeneğinin ödenmesi gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu sonuç ve kanaatine ulaşıldığı, öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesindeki idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğuna dair hüküm uyarınca, hukuka aykırılığı yargı kararıyla sabit olan dava konusu işlem nedeniyle 2012 yılı ocak ayından 2015 yılı mart ayına kadar davacıya ödenmeyen çocuk yardımının dava tarihi olan 02.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte idarece hesaplanarak davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptali, davacıya 2012 yılı ocak ayından 2015 yılı mart ayına kadar ödenmeyen çocuk yardımının 02.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte idarece hesaplanarak davacıya ödenmesi yolundaki Denizli İdare Mahkemesinin 31.12.2015 günlü ve E:2015/800, K:2015/1213 sayılı kararının; 18.11.2011 tarihinde eşinden boşanan ve çocuklarının velayeti anneye verilen davacı tarafından eşinin çalışıp çalışmadığının idareye bildirilmediği, idarece de bu hususun bilinmediği, eşinin çalışmadığını ve çocuklarının velayetinin annede olduğunu beyan etmesi üzerine beyanını takip eden aydan itibaren çocuk yardımı ödenmeye başlandığı, geriye yönelik ödeme yapılamayacağı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 2.İdare Dava Dairesi'nce, 2577 sayılı Yasa'nın Geçici 8.maddesinin 1.fıkrası uyarınca, işin gereği görüşüldü:
Dava, Denizli İl Emniyet Müdürlüğü Çınar Polis Merkezi Amirliği emrinde polis memuru olarak görev yapmakta olan davacı tarafından, 2012 yılı Ocak ayından 2015 yılı Mart ayına kadar ödenmeyen çocuk yardımının ödenmesi istemiyle 23.06.2015 tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin 24.06.2015 tarih ve 541 sayılı Denizli Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü işleminin iptali ile söz konusu çocuk yardımının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “Dava Açma Süresi” başlıklı 7.maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay’da ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu kurala bağlanmış, yine aynı Yasanın “Üst Makamlara Başvurma” başlıklı 11.maddesinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, altmış gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı kurala bağlanmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Aile yardım ödeneği" başlıklı 202. maddesinde "...Bu yardım, memurun her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi için 1500, çocuklarından herbiri için de 250 gösterge rakamının (72 nci ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktar üzerinden ödenir..." hükmü, "Aile yardım ödeneğinin ödeme usulü" başlıklı 203 . maddesinde "Aile yardımı ödeneği Devlet memurlarına her ay aylıklarıyla birlikte ödenir...." hükmü yer almıştır.
31.12.2005 tarihli, 26040 sayılı 3. Mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin "Sosyal Yardımlar" başlıklı 12. maddesinde "Kamu personeline yapılacak sosyal yardım ödemelerinde, ödemenin çeşidine göre aşağıda belirtilen belgeler aranır.
b- Aile Yardımı: Aylıklarla birlikte ödenen bu yardım, personelin ilk işe girişinde alınacak Aile Yardımı Bildirimine (Örnek : 14) dayanılarak ödenir. Bu bildirim, personelin aile yardımından yararlanan eş veya çocuk durumunda meydana gelen değişiklikler ile yer değiştirme suretiyle atama halinde yenilenir. Bildirimler, ödeme belgesinin Sayıştay'a gönderilecek nüshasına eklenir....." hükümlerine yer verilmiştir. Bu hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, memurun aile yardımı alabilmesi için görev yaptığı kurumuna başvurarak kurumu bilgilendirmesi gerekmektedir.
Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; memurlara aile ve çocuk yardımının bildirime dayalı olarak her ay aylıklarıyla birlikte ödendiği, ödenmeme işlemine karşı ise, ödemenin yapılmadığı tarihten itibaren 2577 sayılı Yasanın 7. maddesi uyarınca 60 gün içerisinde doğrudan veya 11. maddesi kapsamında başvuruda bulunulması durumunda ise başvurunun reddi halinde tebliğ tarihinden itibaren, 60 gün içinde cevap verilmeyerek isteğin reddedilmiş sayılması halinde ise bu tarihi takip eden 60 günlük dava açma süresi içinde dava açılabileceği sonucuna varılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacının 18.11.2011 tarihinde eşinden boşandığı ve çocuklarının velayeti anneye verildiği, 23.06.2015 günü idare kayıtlarına giren dilekçesi ile 2012 yılı Ocak ayından itibaren tarafına çocuk yardımı yapılmadığı, velayetlerinin anneye verildiği, nafaka ödediği ve çocuklarına ait geçmiş yıllara ait çocuk yardımının tarafına ödenmesini talep ettiği, ancak bu talebinin 24.06.2016 günlü işlemle bildirim yapılmayan dönemlere ilişkin ödeme yapılmasının mümkün olmadığı, geriye dönük ödeme de yapılamayacağından bahisle reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, çocuk yardımının her ay maaşla birlikte ödenmesi nedeniyle davacının maaşını almakla ödememe işleminden haberdar olduğu tartışmasız olup, 2012 yılı Ocak ayından 2015 yılı Mart ayına kadar ödenmesini talep ettiği çocuk yardımına ilişkin olarak 2577 sayılı Yasanın yukarıda anılan 7 ve 11. maddelerinde belirtilen süreler geçirildikten sonra 23.06.2015 günü başvurusunun reddi üzerine 02.09.2016 tarihinde açılan bu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesi olanağı bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; davalı itirazının kabulü ile Denizli İdare Mahkemesinin 31.12.2015 günlü ve E:2015/800, K:2015/1213 sayılı kararının bozulmasına, davanın süre aşımı nedeniyle reddine, aşağıda dökümü gösterilen ve davacı tarafından karşılanan 95,40.TL dava yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 492 sayılı Harçlar Kanununun 13 (j) bendi uyarınca davalı idarenin muaf olması nedeniyle itiraz safhasında alınmayan 79,70.- TL itiraz harcının davacıdan alınmasına, davalı idarece itiraz safhasında karşılanan 50,50.-TL itiraz tebligat giderinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, artan posta ücretlerinin HMK'nun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine, kararın tebliğini izleyen15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02/11/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)