(6306 S. K. m. 1, 6, 7) (2577 S. K. Geç. m. 8) (492 S. K. m. 13, 57) (6306 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m. 16)
İSTEMİN ÖZETİ: 2015/5 dönemine ilişkin olarak davacı adına tarh edilen vergi ziyaı cezalı tapu harcının kaldırılması istemiyle açılan davada; Antalya ili, Kepez ilçesi, ….. Mahallesinde kain 27674 Ada, 6 Parselde bulunan taşınmazın Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce "riskli yapı" ilan edildiği, sonrasında taşınmazın bağımsız bölümlerinden 5 nolu meskenin tamamının dönüşüme tabi tutulduktan sonra ….. tarafından 70.000,00-TL bedelle ........'a satıldığı, yapılan satış işlemi nedeniyle ödenmeyen tapu harcının tahsili amacı ile dava konusu cezalı tarhiyatın yapıldığı, bu durumda uyuşmazlığın çözümü, davacının 6306 sayılı kanun kapsamında riskli yapı olduğu tapu kaydına şerh verilen gayrimenkulün ilk satışı işleminin, yasanın 7. maddesindeki muafiyet hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı hususunun tespitine bağlı olduğu, kanunun uygulanmasına yönelik yönetmeliğin 16. maddesinin, (ç) bendinin 1. bendine göre 6306 sayılı yasa kapsamında dönüşüme uğrayan binaların ilk satışının harçtan muaf olduğu hususu açıkça belirtildiğinden tarh edilen cezalı tapu harcında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü, cezalı tarhiyatın kaldırılması yolunda verilen Antalya 1. Vergi Mahkemesinin 31.05.2016 gün ve E:2015/1217, K:2016/760 sayılı kararının; 6306 sayılı Kanuna göre imzalanan sözleşme gereği hak sahiplerine teslim edilen taşınmazların tescilinin harçtan istisna tutulduğu, ancak hak sahipleri tarafından yapılan devirler istisna kapsamında değerlendirilemeyeceğinden dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Yasal dayanaktan yoksun olan itiraz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununa 6545 sayılı Kanunun 27. maddesiyle eklenen geçici 8. maddenin 1. fıkrası uyarınca gereği görüşüldü:
492 Sayılı Harçlar Kanunun 57. maddesinde; Tapu ve kadastro işlemlerinden bu Kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların, tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu belirtilmiş olup, Kanuna bağlı 4 Sayılı tarifenin 20/a bendinde ise; gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında gayrimenkulün devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri üzerinden devir eden ve devir alan için ayrı ayrı tapu harcı alınacağı belirtilmiştir.
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesinde; Kanunun amacının, afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde, fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usul ve esasları belirlemek olduğu belirtilmiş, 6. maddesinde; üzerindeki bina yıkılarak arsa hâline gelen taşınmazlarda daha önce kurulmuş olan kat irtifakı veya kat mülkiyeti, ilgililerin muvafakatleri aranmaksızın Bakanlığın talebi üzerine ilgili tapu müdürlüğünce resen terkin edilerek, önceki vasfı ile değerlemede bulunularak veya malik ile yapılan anlaşmanın şartları tapu kütüğünde belirtilerek malikleri adına payları oranında tescil edileceği, bu taşınmazların sicilinde bulunan taşınmazın niteliği, ayni ve şahsi haklar ile temlik hakkını kısıtlayan veya yasaklayan her türlü şerh, hisseler üzerinde devam edeceği, bu şekilde belirlenen uygulama alanında cins değişikliği, tevhit ve ifraz işlemlerinin Bakanlık, TOKİ veya İdare tarafından resen yapılacağı veya yaptırılacağı hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanun'un 7. maddesinin 9. fıkrasında ise; ''Bu Kanun uyarınca yapılacak olan işlem, sözleşme, devir ve tesciller ile uygulamalar, noter harcı, tapu harcı, belediyelerce alınan harçlar, damga vergisi, veraset ve intikal vergisi, döner sermaye ücreti ve diğer ücretlerden; kullandırılan krediler sebebiyle lehe alınacak paralar ise banka ve sigorta muameleleri vergisinden müstesnadır.'' hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde şehircilik ilkelerine uygun sağlıklı ve güvenli yaşam alanları oluşturmak amacıyla yapılacak konut ve işyerlerinin niteliği ve büyüklüğü ilgili kurumca belirlenmek kaydıyla uygulama alanındaki taşınmaz maliklerine, uygulama alanında yapılacak olan konut ve işyerlerinden taşınmaz malikleri ile düzenlenen sözleşme kapsamında verilecek gayrimenkullerin hak sahipleri adına tapuya tescilinde harç aranılmaması gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden; Antalya ili, Kepez ilçesi, …….. Mahallesinde kain 27674 Ada, 6 Parselde bulunan Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce "riskli yapı" ilan edilen taşınmazın 6306 sayılı Kanun kapsamında dönüşüme tabi tutularak yenilendiği, inşaa edilen yeni binadaki 5 nolu bağımsız bölümün ...... tarafından davacıya satıldığı, yapılan satış işlemi nedeniyle ödenmeyen tapu harcı nedeniyle dava konusu cezalı tarhiyatın yapıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, 6306 sayılı Kanun'un 7'nci maddesinin 9'uncu fıkrasında öngörülen istisna hükmü, söz konusu kanun kapsamında dönüşüme tabi tutularak inşaa edilen yeni binadaki bağımsız bölümlerin sözleşme kapsamında hak sahiplerine devri ile sınırlı olup, adlarına tescil işlemi gerçekleştirilen hak sahipleri tarafından yapılan sonraki devirlerin istisna hükmü kapsamında değerlendirilmesine yasal olarak imkan bulunmadığından davacı adına yapılan vergi ziyaı cezalı tapu harcı tarhiyatında hukuka aykırılık görülmediğinden, davanın kabulü yolunda verilen vergi mahkemesi kararında yasal isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; itiraz isteminin kabulüne; Antalya 1. Vergi Mahkemesinin 31.05.2016 gün ve E:2015/1217, K:2016/760 sayılı kararın bozulmasına, DAVANIN REDDİNE, aşağıda dökümü yapılan ve davacı tarafından karşılanan 93,80-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, itiraz safhasında davalı idare tarafından karşılanan 54,20-TL itiraz yargılama giderlerinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 31,40-TL karar harcı ile davalı idarenin harçtan muaf olması nedeniyle itiraz başvurusu sırasında alınmayan 84,50-TL itiraz başvuru harcının Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi uyarınca davacıdan tahsiline, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 1.100,00-TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, posta gideri avansından artan miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine, kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde Konya Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesi'ne karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28/04/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)