(2577 S. K. m. 45) (6306 S. K. m. 5) (6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m. 16)
İSTEMİN ÖZETİ: İstanbul İli, ... Mahallesi, 128 pafta, 8990 ada, 8 parsel sayılı taşınmaz maliki davacı tarafından, söz konusu yapının 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında riskli yapı kararı sonrası 10.11.2014 tarihinde yıkımı üzerine, kira yardımı yapılmasına ilişkin 01.09.2015 tarihli başvurusunun reddine ilişkin Kartal Belediye Başkanlığı Deprem Dönüşüm ve Yapı Kontrol Müdürlüğü'nün 09.10.2015 tarih ve 25976 sayılı işleminin iptali ile 13.140,00 TL kira yardımının ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptaline ve davanın kabulüne ilişkin İstanbul 11. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/09/2016 tarih ve E:2015/1165, K:2016/1459 sayılı kararın, istinaf yoluyla bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Dördüncü İdare Dava Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
Dava, İstanbul İli, ... Mahallesi, 128 pafta, 8990 ada, 8 parsel sayılı taşınmaz maliki davacı tarafından, söz konusu yapının 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında riskli yapı kararı sonrası 10.11.2014 tarihinde yıkımı üzerine, kira yardımı yapılmasına ilişkin 01.09.2015 tarihli başvurusunun reddine ilişkin Kartal Belediye Başkanlığı Deprem Dönüşüm ve Yapı Kontrol Müdürlüğü'nün 09.10.2015 tarih ve 25976 sayılı işleminin iptali ile 13.140,00 TL kira yardımının ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun'un 5. maddesinde, "1) Riskli yapıların yıktırılmasında ve bunların bulunduğu alanlar ile riskli alanlar ve rezerv yapı alanlarındaki uygulamalarda, öncelikli olarak malikler ile anlaşma yoluna gidilmesi esastır. Anlaşma ile tahliye edilen yapıların maliklerine veya malik olmasalar bile kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak bu yapılarda ikamet edenlere veya bu yapılarda işyeri bulunanlara geçici konut veya işyeri tahsisi ya da kira yardımı yapılabilir." hükmü yer almaktadır.
Anılan Yasanın Uygulama Yönetmeliği'nin 16. maddesinde, ""Anlaşma ile tahliye edilen uygulama alanındaki yapıların maliklerine tahliye tarihinden itibaren Bakanlıkça kararlaştırılacak aylık kira yardımı yapılabilir. Kira yardımı aylık 600 Türk Lirasını geçemez. Yardım süresi riskli alan dışındaki riskli yapılarda 18 ay ve Kanun kapsamında anlaşma yolu ile kamulaştırılan yapılarda 5 aydır. Riskli alanlarda kira yardımı süresi 36 ayı geçmemek şartı ile ilgili kurumca belirlenir. Aylık kira bedeli, her yıl Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Tüketici Fiyatları Endeksi yıllık değişim oranında güncellenir. Maliklere, kiracılara ve sınırlı ayni hak sahiplerine, sahip oldukları veya kullandıkları Kanun kapsamındaki bütün yapılardan dolayı kira yardımı yapılabilir. İnşaat halinde olup içinde ikamet edilen yapılarda kira yardımı veya faiz desteğinden, sadece inşaat halindeki yapıda ikamet eden malik, kiracı ve sınırlı ayni hak sahibi faydalanır. Anlaşma ile tahliye edilen yapıların maliklerine mümkün olması hâlinde, kira yardımı yerine tahliye tarihinden itibaren konut ve işyerlerinin teslim tarihine kadar geçici konut veya işyeri tahsisi yapılabilir." hükmü bulunmaktadır.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nce çıkarılan 2014 için çıkarılan Kira Yardımı Uygulama Klavuzu'nun "Riskli Olarak Tespit Edilen Yapıda veya Riskli Alan İçerisinde Konutu veya İşyeri Bulunan Maliklerden İstenecek Belgeler " başlıklı 11. maddesinin "e" bendinde, kira yardımı yapılacak maliklerden aranacak belgeler arasında riskli olarak tespit edilen veya riskli alan içerisindeki yapının tahliye edildiğine dair yeni adresini gösteren il/ilçe Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğünden alınacak adrese dayalı yerleşim yeri belgesi (ikametgah)'de sayılmıştır.
Söz konusu mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, taşınmazı riskli yapı olarak ilan edilip yıkılan taşınmazlarda mal sahibi veyahut kiracı olarak ikamet eden şahısların, mağduriyetlerinin önlenmesi amacıyla, kira yardımı almaları yönünde düzenleme getirildiği, söz konusu haktan faydalanabilmek için riskli yapı olarak ilan edilen taşınmazda ikamet etme koşulunun arandığı açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden, İstanbul-... Mahallesi, 128 pafta, 8990 ada, 8 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki yapıda 2 ayrı bağımsız bölüm maliki olan davacı tarafından, söz konusu yapının 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı kararı sonrası tahliyesi ve yıkımı nedeniyle 2 ayrı bağımsız bölüm için kira yardımı yapılması talebinin reddine ilişkin Kartal Belediye Başkanlığı Deprem Dönüşüm ve Yapı Kontrol Müdürlüğü'nün 09.10.2015 tarih ve E:25976 sayılı işleminin; yıkımın gerçekleştiği 2014 Kasım ve Aralık aylarında yetki devri gerekçe gösterilerek müracaatların alınmadığı, 2015 yılı Kira Yardımı Klavuz hükümlerine göre ikamet şartı getirildiği, binanın tahliye ve yıkım tarihleri itibariyle ikamet şartı bulunmadığı iddia edilerek iptali ile ödenmeyen kira yardımından kaynaklı toplam 13.140,00-TL'nin aynı taleple İstanbul Valiliği'ne karşı açılan dava nedeniyle tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla tazminine karar verilmesi ile açılan davada, davacının kira yardımına konu ettiği taşınmazda ikamet etmediği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı tarafından her ne kadar kendi taşınmazlarının 2014 yılında yıkılmasına karşın 2015 yılı klavuzundaki hükümler uygulandığını ileri sürmüşse de, ikamet şartının 2014 yılı klavuzunda da bulunduğu ve kira yardımından faydalanılabilmesinin koşullarından biri olan taşınmazda ikamet etme şartını davacının sağlamadığının anlaşılması karşısında dava konusu işlemde hukuka, kamu yararına ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık bulunmamakta olup, hukuka uygun işlem nedeniyle de davacının tazminat hakkının bulunduğundan da bahsetmeye imkan bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun kabulüne İstanbul 11. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/09/2016 tarih ve E:2015/1165, K:2016/1459 sayılı kararın bozulmasına, davanın reddine, aşağıda dökümü yapılan 158,50- TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf safhasında davalı idarelerce yapılan 156,70.- TL posta gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 990,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, artan posta ücretinin re'sen taraflara iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu mahkemeye gönderilmesine, 01/02/2017 tarihinde temyizi kabil olmamak üzere oybirliğiyle kesin olarak karar verildi. (¤¤)