(2577 S. K. m. 17) (3194 S. K. m. 11)
İSTEMİN ÖZETİ: Aydın Valiliği Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu'nun 07/04/2016 tarih ve 79 sayılı kararına ekli mülga Aydın İl Özel İdaresine ait Kuşadası İlçesindeki taşınmaz listesinin 6.sırasında yer alan 42 ada, 1 parsel sayılı "Arsa" vasıflı taşınmazın, Maliye Hazinesi'ne devrine ilişkin kısmının iptali istemiyle açılan davada; Maliye Hazinesine devredilen taşınmazın Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Tahsis ve Devri Hakkında Yönetmelik uyarınca tüm kamu idarelerine bedelsiz olarak devredilebileceği, ancak diğer tüzel kişiliğe sahip kamu idareleri açısından ve özelinde davacı belediye açısından böyle bir bedelsiz terke ilişkin düzenleme bulunmadığı, davacı idare tarafından söz konusu taşınmazın hangi kamusal hizmetlerin yerine getirilmesi için ihtiyaç duyulduğu ya da taşınmazın hangi kamusal hizmetlere özgülendiği veya kendisi ile kurumsal ilgisi hususunda açık, somut bir iddia ileri sürülmediği, 5393 sayılı Yasa kapsamında taşınmazın vasfı dikkate alındığında, davacı idare tarafından yerine getirilecek hizmetlerle doğrudan bir bağının bulunmadığı, 6360 sayılı Kanun uyarınca kurulan Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu'nun ilgisine göre ilgili kurum ve kuruluşlar arasında paylaştırma yapmakta takdir yetkisinin bulunduğu, yargı merciileri tarafından idarenin takdir yetkisini ortadan kaldıracak veya takdir yetkisinin belirli bir yönde kullanılmasını sağlayacak biçimde karar alınamayacağı, dava konusu taşınmazın Maliye Hazinesine devrine ilişkin işlemin, yasaya, kamu yararına ve hizmet gereklerine uygun olduğu, bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar veren Aydın 1.İdare Mahkemesi'nin 16/02/2017 gün ve E:2016/1166, K:2017/135 sayılı kararının; 42 ada, 1 parsel sayılı taşınmazın, boş arsa niteliğinde olduğu, fiilen yol olarak kullanıldığı, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında yol alanı içinde kaldığı, yolda kalan taşınmazın ilgisi nedeniyle belediyeye devredilmesi gerektiği ileri sürülerek, istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 5.İdare Dava Dairesi'nce; davacı idarenin duruşma istemi, 2577 sayılı Kanunun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca uygun görülmeyerek işin esasına geçilerek gereği görüşüldü:
Dava; Aydın Valiliği Devir ve Tasfiye Komisyonu'nun 07/04/2016 tarih ve 79 sayılı kararına ekli mülga Aydın İl Özel İdaresine ait Kuşadası İlçesindeki taşınmaz listesinin 6.sırasında yer alan 42 ada, 1 parsel sayılı "Arsa" vasıflı taşınmazın, Maliye Hazinesi'ne devrine ilişkin kısmının iptali istemiyle açılmıştır.
06/12/2012 Tarih ve 28489 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 1. maddesinin 5. fıkrasında, "Bu Kanun ile tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerinin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşları ile bunların taşra teşkilatına, valiliklere, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığına, büyükşehir belediyesine ve bağlı kuruluşuna veya ilçe belediyesine devredilmesine karar verilir. Devir işlemi, yapılacak ilk mahalli idareler genel seçimi tarihinde uygulamaya konulur. Maliye Hazinesine devredilen taşınmazlar Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla kullanmakta olan kurumlara tahsis edilmiş sayılır. Hazinenin özel mülkiyetindeki veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan Maliye Bakanlığınca, bu Kanunun 1'inci maddesiyle tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerine, belediyelere ve köy tüzel kişiliklerine tahsis edilmiş olanlar; kuruluş kanunlarıyla kendilerine verilen kamusal nitelikteki görevleri yerine getirmeleri amacıyla ve komisyon kararıyla; ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşlarına, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarına, büyükşehir belediyelerine, büyükşehir belediyelerinin bağlı kuruluşlarına ve ilçe belediyelerine tahsis edilmiş sayılır.” hükmüne yer verilmiştir.
Öte yandan, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Kamuya ait gayrimenkuller" başlıklı 11. maddesinde; "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir. (....)" hükmü yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden; 6360 sayılı Kanun uyarınca Aydın İlinde sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesinin kurulduğu, Aydın İline bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin ve Aydın İl Özel İdaresinin tüzel kişiliğinin kaldırıldığı, tüzel kişilikleri kaldırılan belediye, köy ve kurumların her türlü personel, taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçlarının ilgisine Yasa'da belirtilen usul ve esaslara göre, paylaştırılması amacı ile Aydın Valiliği nezdinde devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulduğu, mülga Aydın İl Özel İdaresine ait taşınmaz, taşınır ve sair hakların paylaştırılmasına dair 2014 yılı komisyon kararı ile dava konusu taşınmazın Maliye Hazinesine devredildiği, anılan karara karşı taraflarca dava açıldığına dair dosya kapsamında herhangi bir bilgi ya da belgenin bulunmadığı ancak Aydın Valiliği'nce; Aydın Belediyesinin, 6360 sayılı Kanun uyarınca ilk mahalli idareler genel seçiminden sonra Büyükşehir Belediyesine dönüşeceğinden Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu üyesi olarak sadece Aydın Belediyesinin yetki alanındaki sahip olduğu her türlü taşınır, taşınmaz malları ve personelini ilgilendiren konulardaki toplantılara katılımının sağlanması gerektiği yolunda tesis edilen 28/02/2014 tarih ve 2212 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada, Aydın 1.İdare Mahkemesi'nin E:2014/120, K:2014/961 sayılı davanın reddine ilişkin kararın, temyiz incelemesi sonucunda Danıştay 8. Dairesi'nin 16/04/2015 günlü ve E:2015/821, K:2015/3390 sayılı kararı ile "Valinin devir ve tasfiye komisyonuna katılacak kurum amirlerinin tespiti ile ilgili bir takdir yetkisi bulunmakla birlikte belediye başkanları ile ilgili bir takdir yetkisi bulunmadığı, Yasada belirtilen ilgili belediye başkanları ifadesinden, kapatılan herhangi bir idarenin mal varlığı yahut hak, alacak ve borçlarını devralma ihtimali bulunan belediyelerin başkanlarının anlaşılması gerektiği, bu kapsamda seçimlerin ardından büyükşehir belediyesine dönüşecek Aydın Belediyesini temsilen belediye başkanının, her hangi bir hak, alacak, borç ya da mal varlığının Aydın Büyükşehir Belediyesine devredilmesi ihtimali bulunan tüm toplantılara üye olarak katılımının temin edilmesi gerekirken, yalnızca Aydın Belediyesinin yetki alanındaki sahip olduğu her türlü taşınır, taşınmaz malları ve personelini ilgilendiren konulardaki toplantılara katılımının sağlanmasının usule ve yasaya aykırı olduğu" gerekçesi ile bozulması üzerine, söz konusu bozma kararı uyarınca usule uygun olmayan tüm komisyon kararları bakımından yeniden usule uygun biçimde komisyonlar teşkili ile kararların alındığı, dava konusu 07/04/2016 tarih ve 79 sayılı karar ile mülga Aydın İl Özel İdaresine ait Kuşadası İlçesinde bulunan taşınmazlara ait listesinin 6.sırasında yer alan “Arsa” vasfındaki taşınmazın, Maliye Hazinesi'ne devredilmesi üzerine davacı idare tarafından bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Maliye Hazinesi'ne devredilen 42 ada, 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında arsa niteliğinde 24,15 m² olarak ye aldığı, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında, herhangi bir yapılaşmanın olmadığı, boş olduğu, fiilen yol olarak kullanıldığı görülmektedir.
Belirtilen duruma göre, devre konu olan taşınmazın fiilen yol olarak kullanılması ve belediyece yapılacak yol ve meydan düzenlemesinde kullanılabilecek olması karşısında, Maliye Hazinesi'nce kullanılmayan ve herhangi bir tahsise konu edilmeyen taşınmazın ilgisi nedeniyle davacı belediyeye devredilmesi gerekirken, Maliye Hazinesi'ne devrine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, istinafa konu Aydın 1. İdare Mahkemesi'nin 16/02/2017 gün ve E:2016/1166, K:2017/135 sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan 453,90 TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 990,00 TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta ücreti avansından artan miktarın Mahkemesince HMK'nun 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine, 30.05.2017 gününde oybirliği ile kesin olarak karar verildi. (¤¤)