(6100 S. K. m. 333)
BAŞVURUNUN KONUSU: Hal kayıt sistemine bildirmeden toptan mal alıp sattığından bahisle 30.03.2016 tarih ve 102 sayılı Aydın Büyükşehir Belediye Encümeni kararına dayanılarak davacıdan cezalı hal rüsumu istenilmesine ilişkin Aydın Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Daire Başkanlığı'nın 08.04.2016 tarih ve 10054 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişince, Aydın Büyükşehir Belediyesi Toptancı ..... Şubesi'nin 01.01.2013-03.08.2015 tarihleri arası sistemden alınan bildirimleri ile faaliyet ve işlemlerinin incelenmesi sonucunda düzenlenen 05.11.2015 günlü ve 256-C/04 sayılı inceleme raporunda, Toptancı ..... Şubesine kayıtlı bildirimcilerin müstahsil makbuzu ile üreticilerden aldıkları malları toptancı haline bildirmeleri gerekirken bildirimde bulunmadan toptan alıp sattıklarının tespit edildiğinden bahisle bildirilmeyen mallar için hal rüsumunun, tespitin yapıldığı yerdeki toptancı halinde o mallar için oluşan bir önceki gün birim fiyatlarının en yükseği, bir önceki gün fiyat oluşmamışsa o mallar için oluşan en son birim fiyatlarının en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin her bir bildirimci için teker teker hesaplanarak yüzde yirmi beş oranında cezalı olarak alınması gerektiği kanaat ve sonucuna varılması üzerine hesaplama yapılarak belirlenen tutarların Aydın Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na iletilmesi üzerine Büyükşehir Belediye Encümeninin 30.03.2016 tarih ve 102 sayılı kararıyla davacının da aralarında yer aldığı listede bulunan kişiler hakkında cezalı hal rüsumunun tahakkuk ettirilmesine karar verildiği ve bu karar uyarınca da Aydın Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Daire Başkanlığı'nın dava konusu 08.04.2016 tarih ve 10054 sayılı işlemi ile davacıdan cezalı hal rüsumunun istenildiği, Aydın Büyükşehir Belediyesi Toptancı ..... Şubesinde faaliyet gösteren davacının, müstahsil makbuzu ile üreticilerden satın aldığı mallara ilişkin olarak sisteme girişini yapmadığı, dolayısıyla anılan malları toptancı haline bildirmeden toptan alıp sattığı, müstahsil alımlarına ilişkin tahsil makbuzları ile üretici kayıt defterleri arasında uyumsuzluk bulunduğu ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğü Tarım Ürünleri Ticareti Dairesi Başkanlığı tarafından 22.01.2016 tarih ve .....1238 sayılı yazıları ekinde gönderilen tespit tutanakları uyarınca müstahsilden yapılan alımların sisteme bildirilmediği hususlarının somut olarak belirlendiği, bu durumda, Gümrük Müfettişlerince belirlenen ve yukarıda yer alan tespitler uyarınca 5987 sayılı Kanun'un 4.ve 8. maddelerine dayanılarak hesaplanan tutarlar esas alınarak Aydın Büyükşehir Belediyesinin 30.03.2016 tarih ve 102 sayılı encümen kararıyla davacıdan cezalı hal rüsumu istenilmesine ilişkin dava konu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak Aydın Vergi Mahkemesi'nce verilen 30/03/2017 gün ve E:2016/361, K:2017/105 sayılı kararın; encümen kararına dayanak raporun davacıya tebliğ edilmediği, listedeki müstahsil fişlerindeki mal cinslerinin hatalı olduğu, ceza kesmeye elverişli olmadığı, 5759 sayılı Kanunda bahsi geçen bildirim sisteminin 01.01.2014 tarihinden itibaren işlemeye başladığı, bundan önceki dönemlerdeki müstahsil makbuzlarının idare tarafından re'sen girişinin yapıldığı ve hatalı olduğu, resmiyet kazanmamış bir sistem üzerinden alınan verilere dayanılarak tahakkuk yapılmasının yasal ve yerinde olmadığı ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
AYDIN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞININ SAVUNMASININ ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞININ SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı hakkında yapılan tespitlere dayanılarak yapılan hal rüsumu tahakkukunun yasal ve yerinde olduğu savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 3. Vergi Dava Dairesince işin gereği görüşüldü.
Aydın Vergi Mahkemesi'nce verilen 30/03/2017 gün ve E:2016/361, K:2017/105sayılı karar usul ve yasaya uygun olup, kararın kaldırılmasını gerektiren başka bir neden de bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenle, istinaf başvurusunun reddine, aşağıda gösterilen 168,20-TL yargılama giderinin başvuruda bulunan üzerinde bırakılmasına, 31,40-TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, yatırılan posta gideri avansından artan miktarın mahkemesince HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırana iadesine, kararımızın tebliğini izleyen otuz (30) gün içinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere 26/12/2017 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
AZLIK OYU:
Dava dosyasının incelenmesinden; Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişince, Aydın Büyükşehir Belediyesi Toptancı ..... Şubesi'nin 01.01.2013-03.08.2015 tarihleri arası sistemden alınan bildirimleri ile faaliyet ve işlemlerinin incelenmesi sonucunda düzenlenen 05.11.2015 günlü ve 256-C/04 sayılı inceleme raporunda, Toptancı ..... Şubesine kayıtlı bildirimcilerin müstahsil makbuzu ile üreticilerden aldıkları malları toptancı haline bildirmeleri gerekirken bildirimde bulunmadan toptan alıp sattıklarının tespit edildiğinden bahisle hesaplama yapılarak belirlenen tutarların Aydın Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na iletilmesi üzerine Büyükşehir Belediye Encümeninin 30.03.2016 tarih ve 102 sayılı kararıyla davacının da aralarında yer aldığı listede bulunan kişiler hakkında cezalı hal rüsumunun tahakkuk ettirilmesine karar verildiği ve bu karar uyarınca da Aydın Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Daire Başkanlığı'nın dava konusu 08.04.2016 tarih ve 10054 sayılı işlemi ile davacıdan cezalı hal rüsumunun istenildiği anlaşılmaktadır.
Olayda, cezalı hal rüsumunun dayanağı inceleme raporunun, Aydın Büyükşehir Belediyesi Toptancı ..... Şubesi'nin sistemden alınan bildirimleri ile faaliyet ve işlemlerinin incelenmesi sonucunda Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişince düzenlendiği, inceleme yapılırken davacının bilgisine ve ifadesine başvurulmadığı, davacıya müstahsil makbuzu ile üreticilerden aldıkları malları toptancı haline bildirip bildirmediklerinin sorulmadığı, defter ve belgelerinin istenilmediği, incelemenin davacının gıyabında yapıldığı, ayrıca dava konusu cezalı hal rüsumunun dayanağı inceleme raporunun davacıya tebliğ edilmediği görülmektedir.
Bu durumda, incelemenin davacının gıyabında yapıldığı ve davacıya inceleme raporunun tebliğ edilmediği hususları dikkate alındığında davacının savunma hakkının engellendiği, bu gerekçe ile istinaf başvurusunun kabulü ve Aydın Vergi Mahkemesinin ret yönünde verilen kararının kaldırılması, davanın kabulü yönünde karar verilmesi gerektiği görüş ve düşüncesi ile çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)