(2577 S. K. m. 45) (2918 S. K. m. 12)
İSTEMİN ÖZETİ: …… adresinde "…… Taksi" adı altında faaliyet gösteren taksi durağının, mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin davalı idare işleminin iptali istemiyle açılan davada; büyükşehir belediye sınırları içerisinde ulaşım hizmetini planlama ve koordinasyonunu sağlamanın davalı idarenin yetkisinde olduğu, bu hizmetin verilmesinde kullanılacak yol ve yöntem konusunda idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu, ulaşım hizmeti kapsamında taksi durak yerlerinin belirlenmesi bakımından görev ve sorumluluğun Büyükşehir Belediyesinde olduğu, dava konusu taksi durağına ilişkin yetki ve sorumluluğun Yenimahalle Belediye Encümeni'nin 24.03.2016 tarih ve 334/698 sayılı kararı ile Ankara Büyükşehir Belediyesi'ne devredildiği, idare tarafından yapılan araştırmalar üzerine dava konusu taksi durağına ilişkin UKOME kararının bulunmadığının anlaşıldığı, Büyükşehir Belediyesi'nce yasal olarak kendisine tanınmış ''görev ve sorumluluk'' kapsamında ulaşım hizmetini planlama ve koordinasyonu sağlama hususundaki yetki ve sorumluluğuna dayanılarak işlem tesis edildiği, bu yetkisinin kullanımında kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı ve dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak Ankara 9. İdare Mahkemesi'nce verilen 10/03/2017 gün ve E: 2016/2220, K: 2017/820 sayılı kararın, 1993 yılında "5 otoluk park taksi" adıyla durak yeri alındığı, yeni taksilerin katılması sonrasında 2014 yılında gerekli başvuruların yapılarak ve gerekli izinlerin alınarak taksi durağı kulübesinin yapıldığı, durağın kapı numarasının, telefon, elektrik ve su aboneliğinin bulunduğu, 1994 yılından beri faal oldukları ve UKOME'nin daha sonra kurulmuş olan bir kurul olduğu, kazanılmış bir haklarının bulunduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 9. İdari Dava Dairesi'nce 2577 sayılı Yasa'nın değişik 45. maddesi uyarınca dosya incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava, ….. adresinde "…… Taksi" adı altında faaliyet gösteren taksi durağının, mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin davalı idare işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 12. maddesinin b/3 fıkrasında; Karayolu taşımacılığına ait mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, trafik düzeni ve güvenliği yönünden belediye sınırları içinde ticari amaçla çalıştırılacak yolcu ve yük taşıtları ile motorsuz taşıtların çalışma şekil ve şartları, çalıştırılabileceği yerler ile güzergahlarını tespit etmek ve sayılarını belirlemek, il trafik komisyonunun görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. 23.07.2004 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7/1-f maddesinde "Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek.", büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmış; 9'uncu maddesinin ikinci fıkrasında "Bu Kanun ile büyükşehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dâhilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır." hükmüne yer verilmiş, aynı maddenin sondan bir önceki fıkrasında ise koordinasyon merkezinin çalışma esas ve usûlleri ile bu kurullara katılacak kamu kurum ve kuruluş temsilcilerinin, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanun hükmüne istinaden hazırlanan ve Resmî Gazete'nin 15/06/2006 gün ve 26199 sayılı nüshasında yayımlanarak yürürlüğe konulan Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği'nin 18'inci maddesinde Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin (UKOME) görev ve yetkileri sayılmış; 28'inci maddesinde de nüfus artışı ve şehrin ulaşım plânı dikkate alınmak suretiyle büyükşehir sınırları dâhilinde taşıma ihtiyacının, UKOME tarafından düzenlenecek bir raporla İçişleri Bakanlığı'na bildirileceği, taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçları ile toplu taşıma araçlarının tahsis süreleri, ticarî plâka sayıları ile bu plâkaların verilmesine ilişkin usûl, esas ve devir ücretlerinin UKOME'ce tespit edileceği kurala bağlanmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden, ……. adresinde faaliyet gösteren taksi durağının Yenimahalle Belediye Encümeni'nin 24.03.2016 tarih ve 334/698 sayılı kararı ile yetki ve sorumluluğunun Ankara Büyükşehir Belediyesi'ne devredilmesi üzerine; Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, 07.04.2016 tarih ve 3631 sayılı yazı ile EGO Genel Müdürlüğü'nden aralarında dava konusu taksi durağının da bulunduğu birtakım taksi duraklarının UKOME kararlarının olup olmadığının sorulduğu, EGO Genel Müdürlüğü'nün 11.04.2016 tarih ve 11267 sayılı yazısı ile dava konusu taksi durağına ilişkin UKOME kararının olmadığının Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na bildirildiği, ...... adresinde ''….. Taksi'' olarak faaliyet gösteren taksi durağının tahliye edilmesini bildirilmesinden sonra dava konusu işlemle mühürlenmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
5216 sayılı Büyükşehir Yasası'nın yürürlük tarihi olan 23.07.2004 tarihinden önce, yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca il trafik komisyonunun yetkisinde bulunan taksi durağı belirleme yetkisi doğrultusunda 23.12.1993 tarih ve 1993/349 sayılı il trafik komisyonu kararına istinaden 5 otoluk park taksi durak yerinin davacılara verildiği ve davacıların 1994 yılından beri taksi durağında taksicilik faaliyetinde bulundukları anlaşılmaktadır.
Bu durumda, taksi plakalı araç sahibi olan davacıların çalıştığı ...... adresinde faaliyet gösteren taksi durağına; taksi durak yerinin 23.12.1993 tarihinde il trafik komisyonu kararı ile verildiği ve bu tarihten itibaren faaliyette bulundukları ve kazanılmış hakları bulunduğu gözönüne alındığında, sonradan yürürlüğe giren 5216 sayılı Yasa'nın, taksi durağı için 7/1-f maddesi gereğince UKOME kararının bulunmadığından bahisle taksi durağının mühürlenmesine ilişkin işleminde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davacıların istinaf istemlerinin KABULÜNE, Ankara 9. İdare Mahkemesi'nce verilen 10/03/2017 gün ve E: 2016/2220, K: 2017/820 sayılı kararın KALDIRILMASINA, dava konusu işlemin İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan ve davacılar tarafından sarf edilen, mahkeme safhasına ilişkin 219,55 TL ve istinaf safhasına ilişkin 126,20 TL olmak üzere toplam 345,75 TL yargılama giderleri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 990,00 TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacılara ödenmesine, posta gideri avansından artan miktarın istenilmesi halinde başvuruda bulunanlara iadesine, 2577 sayılı Yasa'nın değişik 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca, kesin olmak üzere, 28/12/2017 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY:
İstinafa konu mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığından, istinaf isteminin reddi gerektiği görüşüyle, kararın kaldırılması yönündeki çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)