(2577 S. K. m. 45) (5216 S. K. m. 7) (3194 S. K. m. 5)
İSTEMİN ÖZETİ: Ankara İli, …… Caddesi ABB Eski Otobüs Dairesi Başkanlığı önü orta refüjde bulunan baz istasyonunun 10 gün içerisinde kaldırılması, 10 günlük süre sonunda kaldırılmaması durumunda davalı idarece kaldırılmasına ve masraflarının tahsil edilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin 16.10.2014 tarih ve 1032 sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada, sabit telekominikasyon cihazlarının kuruluşu, teknik özellikleri, işletilmesi, oluşturduğu elektromanyetik alan limit değerleri, ölçüm yöntemleri ve denetimlerini düzenlemek ve bu cihazları belli bir hukuk disiplini altına almak, başka bir ifadeyle, sayılan hususlar yönünden bu cihazlarla ilgili düzenleme yapma yetkisinin Bilgi Teknolojileri İletişim Kurumunun görev alanına girdiği; bu hususlardaki usul ve esasların bakanlıkça belirleneceği; özel uzmanlık ve teknik bilgi gerektiren telekomünikasyon hizmetlerinin düzenlenmesi denetlenmesi ve gerektiğinde yaptığım uygulama hususlarıyla birlikte, sözkonusu hizmetlerin insan sağlığı ve çevre kirliliği konularındaki etkileri açısından da değerlendirme yapmak ve gerekli tedbirleri almak konusunda Kurumun münhasıran yetkili olduğu, baz istasyonlarının denetimi hakkında Belediyelere ilgili Kanun hükümleriyle verilen yetkilerin sadece ücret karşılığı yer seçim belgesi vermekten ibaret olduğu; yer seçim belgesi verirken, kuruluş yerini belirleme gibi bir görevinin bulunmayıp, kurumca belli edilen yere verilecek yer seçim belgesini düzenlerken kent ve yapı estetiği yönünden denetimin sınırlı olduğu ve 12.11.2012 gününden sonra kurulacak baz istasyonları yönünden bu hususlarla sınırlı olarak yetkili olduğu, bu durumda dava konusu istasyona Kurumca verilen güvenlik sertifikasının tarihinin 2013 olduğu görüldüğünden, bu hükmün yürürlük tarihinden sonra kurulan baz istasyonları için uygulanmasının mümkün olduğu kanaatine varılmış olup, belediyenin yer seçim belgesi verme konusunda yetkili olduğu anlaşılmakla, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle Ankara 3. İdare Mahkemesi'nce davanın reddi yönünde verilen 21/04/2017 gün ve E:2015/203, K:2017/1499 sayılı kararın, davalı idarece tesis edilen işlemin sebep ve konu yönünden hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 9. İdari Dava Dairesi'nce 2577 sayılı Yasa'nın değişik 45. maddesi uyarınca dosya incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava, Ankara İli, …. Caddesi ABB Eski Otobüs Dairesi Başkanlığı önü orta refüjde bulunan baz istasyonunun 10 gün içerisinde kaldırılması, 10 günlük süre sonunda kaldırılmaması durumunda davalı idarece kaldırılmasına ve masraflarının tahsil edilmesine ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin 16.10.2014 tarih ve 1032 sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7.maddesinin İlçe belediyelerinin görev ve yetkileri bölümünün (a) fıkrasında, "Kanunlarla münhasıran büyükşehir belediyesine verilen görevler ile birinci fıkrada sayılanlar dışında kalan görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak." kuralı yer almış, aynı Yasanın 11.maddesinde ise; "Büyükşehir belediyesi, ilçe belediyelerinin imar uygulamalarını denetlemeye yetkilidir. Denetim yetkisi, konu ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi istemeyi, incelemeyi ve gerektiğinde bunların örneklerini almayı içerir. Bu amaçla istenecek her türlü bilgi ve belgeler en geç on beş gün içinde verilir. İmar uygulamalarının denetiminde kamu kurum ve kuruluşlarından, üniversiteler ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından yararlanılabilir. Denetim sonucunda belirlenen eksiklik ve aykırılıkların giderilmesi için ilgili belediyeye üç ayı geçmemek üzere süre verilir. Bu süre içinde eksiklik ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, büyükşehir belediyesi eksiklik ve aykırılıkları gidermeye yetkilidir. Büyükşehir belediyesi tarafından belirlenen ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapılar, gerekli işlem yapılmak üzere ilgili belediyeye bildirilir. Belirlenen imara aykırı uygulama, ilgili belediye tarafından üç ay içinde giderilmediği takdirde, büyükşehir belediyesi 3.5.1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32 ve 42'nci maddelerinde belirtilen yetkilerini kullanma hakkına haizdir. Ancak 3194 sayılı Kanunun 42'nci madde kapsamındaki konulardan dolayı iki kez ceza verilemez." kuralına yer verilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5.maddesinde, "Yapı; karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yeraltı ve yerüstü inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve müteharrik tesislerdir.” şeklinde tanımlanmış ve 32.maddesinde de, “Bu Kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur. Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister....Aksi takdirde ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.” kuralına yer verilmiştir.
04.02.1924 günlü, 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu'nun 16.06.2004 günlü, 5189 sayılı Yasa'nın 5.maddesiyle eklenen ek 35.maddesinde yer alan, "Elektronik haberleşmeyle ilgili alt yapı oluşumunda kullanılan direk, kule, kulübe, konteynır, anten, dalga kılavuzu, enerji nakil hattı, alt yapı niteliğindeki tesisler gibi her türlü taşınır, taşınmaz mal ve teçhizat, kanun hükümlerine ve kurum tarafından çıkarılan yönetmeliklere uygun olarak kurulmak ve kurumdan gerekli izin, ruhsat veya sertifikaları almak şartıyla, 3194 sayılı İmar Kanunu ve İmar Kanunu'na dayanılarak çıkarılan yönetmeliklerde belirtilen yapı ruhsatiyesine ve yapı kullanma iznine tabi değildir." kuralının iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurulması üzerine, Anayasa Mahkemesi'nin 01.10.2009 günlü, E:2006/129, K:2009/121 sayılı kararıyla anılan kuralın iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin 01.10.2009 günlü, E:2006/129, K:2009/121 sayılı kararı ile 4.2.1924 günlü, 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu’nun 16.6.2004 günlü, 5189 sayılı Yasa’nın 5. maddesiyle eklenen ek 35. maddesinin iptaline karar verilmesi ile birlikte sabit elektronik haberleşmeyle ilgili alt yapı oluşumunda kullanılan taşınır, taşınmaz mal ve teçhizatlar için Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından verilmesi gerekli olan izin, ruhsat ve sertifikalar haricinde kurulumun sağlandığı yapıların ve alanların imar hukuku yönünden denetime tabi tutulacağı, imar mevzuatına aykırılık durumunda yine imar mevzuatı gereğince idarelerce gerekli prosedürlerin yerine getirilerek işlemlerin yapılacağı sonucuna varılmaktadır.
Yukarıda anılan 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32. Maddesi uyarınca ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı olarak başlayan yapılar hakkında ayrıntılı düzenlemeleri hüküm altına almış olup, anılan yasa hükmünde ruhsatsız ve ruhsata aykırı yapıların belediye ve mücavir alanı sınırlar içerisinde belediye encümeni kararınca, anılan alanlar dışında il idare kurulunca yıkımına karar verileceği kurala bağlanmış olup, 3194 sayılı Kanunun 32. Maddesi uyarınca ruhsat ve eklerine aykırı yapılan yapıların yıktırılmasına karar verilebilmesi için, idarece düzenlenen yapı tatil tutanağının ruhsata aykırılıkları somut ve ayrıntılı olarak belirtecek şekilde düzenlenmesinin gerektiği, ruhsat ve eklerine aykırılıkların neler olduğu açık ve net bir şekilde ortaya konulmaksızın yıkım karar verilemeyeceği kuşkusuzdur.
Bu durumda, izinsiz baz istasyonu kurma eyleminin, niteliği itibariyle 3194 sayılı İmar kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, bu eylem nedeniyle aynı Kanun hükümleri uyarınca işlem tesis edilmesi gerekirken baz istasyonunun doğrudan kaldırılmasına ilişkin olarak tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf isteminin KABULÜNE, Ankara 3 İdare Mahkemesi'nce verilen 21/04/2017 gün ve E: 2015/203, K: 2017/1499 sayılı kararının KALDIRILMASINA, dava konusu işlemin İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan mahkeme safhasında davacı tarafından üstlenilen 302,80 TL ve istinaf safhasında davacı tarafından yapılan 190,10 TL yargılama giderleriyle, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 990,00-TL vekalet ücretinin, davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta gideri avansından artan miktarın ve fazladan alınan 31,40 TL karar harcının istenilmesi halinde başvuruda bulunana iadesine, 2577 sayılı Yasa'nın değişik 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca, kesin olmak üzere, 28/12/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)