(2577 S. K. m. 17) (İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik m. 6, 12, 13)
İSTEMİN ÖZETİ: ………. adresinde faaliyet gösteren işyerinin ruhsatsız olduğundan bahisle 7 gün içinde ruhsatlı hale getirilmesi, aksi takdirde ruhsatsız olarak faaliyette bulunulması sebebiyle işyerinin faaliyetten men edileceği hususunun bildirilmesine dair 22.01.2016 tarihli tebellüğ ilmühaberi işlemi ile davacı tarafından faaliyet gösterilen işyerine kalıcı ruhsat belgesinin düzenlenmesi talebiyle yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin Beşiktaş Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü'nün 15.03.2016 tarih ve 1097 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; "...Olayda; davacı şirkete ait ……… adresinde bulunan işyerine ait 14.11.2005 tarih ve 51 sayılı Beşiktaş İlçe Belediye Başkanlığı kararına dayanılarak düzenlenen ve belediye meclisinin 25.06.2004 tarih ve 19 sayılı kararına istinaden gerektiğinde iptal edilmek şartıyla 14.11.2006 tarihine kadar geçerliliği bulunan bir yıl süreli olarak düzenlenmiş geçici işyeri açma izin belgesinin süresinin dolduğu görülmekle, yeniden işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınması gerekliliği karşısında işyeri hakkında tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle davanın reddine yönelik olarak verilen İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 25/01/2017 tarih ve E:2016/766, K:2017/161 sayılı kararının; eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiği, emsal kararlar bulunduğu, mevzuatta bir sınırlamanın yer almadığı iddialarıyla istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Davacıya verilen ruhsatın, 3572 sayılı Kanun ve Yönetmeliğe uygun bir ruhsat olmadığı, bu durumun yargılamada açıklığa kavuşturulduğu, istinaf talebinin reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan mahkeme kararının onanması gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Altıncı İdare Dava Dairesi'nce; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesi uyarınca duruşma yapılmasına gerek görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
Dava; …… adresinde faaliyet gösteren işyerinin ruhsatsız olduğundan bahisle 7 gün içinde ruhsatlı hale getirilmesi, aksi takdirde ruhsatsız olarak faaliyette bulunulması sebebiyle işyerinin faaliyetten men edileceği hususunun bildirilmesine dair 22.01.2016 tarihli tebellüğ ilmühaberi işlemi ile davacı tarafından faaliyet gösterilen işyerine kalıcı ruhsat belgesinin düzenlenmesi talebiyle yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin Beşiktaş Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü'nün 15.03.2016 tarih ve 1097 sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Yasanın 3.maddesinin (b) bendinde; "Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere" işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu; 4.maddesinde, ruhsat vermeye yetkili mercilerin izin için yapılacak beyan ve incelemelerde, genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları; 5.maddesinin 1.fıkrasında, başvuru formunun doldurularak yetkili mercie verileceği; 2.fıkrasında, bu başvurunun ilgili yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak yapıldığının tespiti üzerine başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek, ilgiliye verileceği, bu belgeye dayanılarak işyerinin açılabileceği; 6.maddesinin 1.fıkrasında; ruhsatlı işyerlerinin, ruhsatın veriliş tarihinden itibaren 1 ay içinde kontrol ettirilecekleri, kontrolün yapılmaması halinde ilgilinin çalışma ruhsatı almış sayılacağı; 2.fıkrasında da, kontrollerde ilgili Yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde verilmiş olan ruhsatın ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci tarafından iptal edilerek işyerinin kapatılacağı hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 günlü ve 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6.maddesinde; yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı hükmüne yer verilmiş olup; 12'nci maddesinde, sıhhî işyeri açmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1’de yer alan başvuru ve beyan formuyla yetkili idareye müracaat edeceği başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olduğunun tespiti halinde başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek ilgiliye aynı gün içinde verileceği, ilgililerin beyanına göre tanzim edilen ruhsatın müktesep hak doğurmayacağı, hüküm altına alınmış ve 13.maddesinde de; işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edileceği, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsatın iptal edilmesi suretiyle işyerinin kapatılacağı belirtilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin "İşletmecilerin Değişmesi ve İşyerinin Nakli" başlıklı 8. maddesinde, yeniden ruhsat düzenlenmesi gereken/gerekmeyen durumlar düzenlenmiş, "ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir.(Ek fıkra: 12/3/2012-2012-2958) Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri ile gayrisıhhi müesseseler hariç olmak üzere, sıhhi işyerleri için adresin değişmemesi kaydıyla faaliyet konusu ile ilgili şartlar karşılanmak kaydıyla başvuru sahibi adına tekrar ruhsat düzenlenir. İşyerine yeni ortak alınması veya ortaklardan birinin ayrılması durumunda yeni ruhsat düzenlenmez. İşyerinin başka bir adrese nakledilmesi halinde yeniden ruhsatlandırılması esastır. Mahalle, cadde, sokak ve benzeri yerlerin isim veya numaralarının değişmesi nedeniyle aynı işyeri için yeni ruhsat düzenlenmez..." kuralına yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden, ……. adresinde bulunan işyeri için …. Enformasyon Limited Şirketi adına büro olarak işletilmek üzere 1 yıl süreli tanzim edilen büro(bilgi haber hizmetleri) faaliyet konulu "Geçici İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı"nın süresinin dolduğu nedeniyle anılan işyerine ruhsatsız olduğundan bahisle 7 gün içinde ruhsatlı hale getirilmesi, aksi takdirde ruhsatsız olarak faaliyette bulunulduğundan işyerinin faaliyetten men edileceği hususunun bildirilmesine dair 22.01.2016 tarihli tebellüğ ilmühaberinin davacıya tebliğ edildiği, bunun üzerine davacı şirket tarafından işyerinin ticaret unvanının 14.03.2011 tarihinde ……. Enformasyon Limited Şirketi olarak değiştirildiği ve bu değişikliğin ruhsatın yenilenmesini gerektirmediği ve 14.11.2005 tarihinde alınmış geçici işyeri açma ve izin belgesinin bulunması sebebiyle geçici işyeri açma izin belgesinin kesin ruhsata dönüştürülmesi talebiyle 28.01.2016 tarihinde davalı idareye başvurduğu, davalı idarenin bu talebi reddetmesi üzerine bakılmakta olan davanın açılmış olduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen 3572 sayılı Yasanın ilgili hükümleri incelendiğinde, "geçici ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin ruhsatın veriliş tarihini izleyen bir ay içinde kontrol edileceği, bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde davacı şirket adına verilen ruhsatın "geçici" ibaresi bulunsa dahi artık kesinlik kazandığı açıktır.
Bu açıklamalar karşısında, davacı şirkete ait işyerinin ruhsatının bulunmadığından bahisle ruhsatsız bir yer gibi işleme tabi tutulması mümkün olmadığından, ruhsatsız faaliyet gösterdiği nedeniyle 7 gün içerisinde ruhsat alınması, aksi takdirde faaliyetten men edileceği yönündeki dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan; Belediyece uyuşmazlığa konu işyerinde yapılacak kontrol ve denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsur ve noksanlıkların tespit edilmesi durumunda mevzuatta öngörülen gerekli yaptırım hükümlerinin uygulanabileceği açıktır.
Diğer taraftan, işyerlerine verilecek işyeri açma ve çalışma ruhsatları için "kalıcı ruhsat", "geçici ruhsat" şeklinde bir ayrımın mevzuatta yer almaması ve davacı şirkete ait işyerinin ruhsatlı bir işyeri durumunda olması nedeniyle işyerine kalıcı ruhsat düzenlenmesi talebinin reddine ilişkin işlem yönünden hüküm kurulmasına gerek görülmemiştir.
Ayrıca, dava konusu işyerinin işletmecisinin değiştiği hallerde Yönetmeliğin yukarıda anılan 8.maddesinde belirtilen işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Bu durumda, davanın reddine yönelik olarak verilen idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacı istinaf talebinin kabulü ile İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 25/01/2017 tarih ve E:2016/766, K:2017/161 sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan dava ve istinaf aşaması yargılama giderleri toplam 315,50 TL ile karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 990,00 TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta gideri avansından artan kısmın mahkemesince davacıya iadesine, kesin olarak 31/05/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)