(2918 S. K. m. 48) (2577 S. K. m. 45)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacının sürücü belgesinin, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesi hükmü uyarınca 6 ay süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3337 sayılı işlem ile aynı madde uyarınca 844,00.-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair aynı günlü ve 317873 sayılı işlemin ve anılan Kanun'un 48/9. maddesi hükmü uyarınca da sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3336 sayılı işlem ile 2.415,00.- TL idari para cezası uygulanmasına dair aynı günlü ve 317872 sayılı işlemin istemiyle açılan davada; davacının, Cumhuriyet Savcısı'nın talimatıyla kanından alkol alınmasına rıza göstermesi ve kanındaki alkolün yüksek çıkması üzerine ilgili hüküm uyarınca sürücü belgesine 6 ay süreyle el konulup ve idari para cezası uygulanmış ise de; teknik cihazla kanındaki alkol miktarının ölçümüne rıza göstermemesi üzerine sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulup idari para cezası uygulanmasıyla yasanın öngördüğü amacın gerçekleştiği ve sürücü belgesinin geri alınmasına dair işlem yönünden de, idari para cezası uygulanmasına dair işlem yönünden de mükerrerlik doğduğunun görüldüğü, davacının alkollü olarak araç kullanarak olay yerinden ayrılarak ….. Caddesinde durdurularak alkolmetre cihazı üflemeyi reddetmesi üzerine sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına ve 2.415,00.- lira idari para cezası uygulanmasına dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının sürücü belgesine 6 ay süreyle el konulup 844,00.- lira idari para cezası uygulanması yönünden ise; adli olay sebebiyle Cumhuriyet Savcısı'nın talimatıyla kanından alkol alınmasına rıza göstermesi ve kanındaki alkolün yüksek çıkması üzerine tekrardan uygulanan sürücü belgesine 6 ay süreyle el konulup idari para cezası uygulanmasıyla yasanın öngördüğü amaç gerçekleşmiş ise de; aynı olay nedeniyle aynı tarihli işlemlerle sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınması ve idari para cezası işlemleri uygulanmış olması karşısında mükerrerlik doğurması nedeniyle sonradan tesis edilen işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle; davacının sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınmasına ve 844,00.- lira idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlemlerin iptaline; sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına ve 2.415,00.- lira idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlemler yönünden ise davanın reddine ilişkin Kocaeli 1. İdare Mahkemesi'nce verilen 21/09/2017 tarih ve E:2016/1814, K:2017/1359 sayılı kararına karşı davanın taraflarınca istinaf başvurusunda bulunulmakta, davacı tarafından; yapılan ölçüm sonucunda kanında alkol bulunması nedeniyle sürücü belgesine altı ay olmak üzere bir kez daha el konularak ve para cezası uygulanarak mükerrerliğin doğduğunu, mükerrer işlemlerin tamamının iptal edilmesi gerekirken, sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulması ve 2.415,00.- TL trafik para cezası verilmesine dair işlemin iptali isteminin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu iddia edilmekte, davalı idarece ise, alkolölçere üflemeyi önce reddetmesi nedeniyle 2918 sayılı Yasa'nın 48/9. maddesi uyarınca sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulan ve trafik para cezası uygulanan davacının, bu kez alkolölçere üflemeyi kabul ederek kanında alkol çıkması nedeniyle bir kez daha ilgili hükümler uyarınca sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınması ve trafik para cezası uygulanmasına dair işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı iddia edilmekte, davacı tarafından sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınması ve buna bağlı idari para cezasının da iptaline karar verilmesi, davalı idare tarafından da sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınması ve aynı eyleme dayalı para cezasının işleminin iptali isteminin de reddine karar verilmesi istenilmektedir.
DAVALI SAVUNMASININ ÖZETİ: İstinaf başvurusunun reddine karar verilmesi gerektiği savunulmaktadır.
DAVACI SAVUNMASININ ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Sekizinci İdare Dava Dairesi'nce gereği görüşüldü:
Dava: davacının sürücü belgesinin, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesi hükmü uyarınca 6 ay süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3337 sayılı işlem ile aynı madde uyarınca 844,00.- TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair aynı günlü ve 317873 sayılı işlem ile anılan Kanun'un 48/9. maddesi hükmü uyarınca da iki yıl süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3336 sayılı işlem ile 2.415,00.- TL idari para cezası uygulanmasına dair aynı günlü ve 317872 sayılı işlemin istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesi'nce; davacının sürücü belgesinin, 6 ay süreyle geri alınmasına dair işlem ile 844,00.- TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair işlemin iptaline, sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına dair işlem ile 2.415,00.- TL idari para cezası uygulanmasına dair işlemin iptali isteminin ise reddine dair verilen karara karşı davanın taraflarınca istinaf başvurusunda bulunulmakta; davacı tarafından, sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına dair işlem ile 2.415,00.- TL idari para cezası uygulanmasına dair işlemin de iptaline karar verilmesi istenilmekte; davalı idarece ise, davacının sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınmasına dair işlem ile 844,00.- TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair işlemin iptali isteminin de reddine karar verilmesi istenilmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45/4. maddesinde, "Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir. İnceleme sırasında ihtiyaç duyulması hâlinde kararı veren mahkeme veya başka bir yer idare ya da vergi mahkemesi istinabe olunabilir. İstinabe olunan mahkeme gerekli işlemleri öncelikle ve ivedilikle yerine getirir." hükmüne yer verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48/5. maddesinde; 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüler hakkında, filli suç oluştursa bile, 700 Türk Lirası idari para cezası verileceği ve sürücü belgesinin altı ay süreyle geri alınacağı, 48/9. maddesinde de; uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılmasını kabul etmeyen sürücülere 2.000 Türk Lirası idari para cezası verileceği ve sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınacağı hükmüne yer verilmiştir.
Davacı ve arkadaşı hakkında kamuya açık alanda arabada dinlenilen yüksek sesli müzik nedeniyle gürültü yaptıklarına dair yapılan şikayet üzerine bulundukları yere intikal eden polisler ile aralarında yaşanılan tartışma ve gelişen olaylar sonucunda sürücü belgesinin geri alınmasına ve idari para cezası uygulanmasına dair işlemlerin tesis edildiği görülmektedir.
Trafik güvenliğini ve dolayısıyla insanların can güvenliğini sağlamak amacıyla belli oranın üzerinde alkollü ve uyuşturucu kullanmış olarak araç kullanılamayacağı açıktır. Bu amaçla yapılacak olan ölçümlere ilişkin düzenlemelere yukarıda yer verilmiştir.
Kollukça yapılmak istenilen ölçümlere rıza gösterilmemesine dair getirilen yaptırımların amacı da aynıdır. Kişinin alkollü olarak araç kullanmasının önlenmesidir. Yapılan ölçümler sonrasında kanında alkol bulunduğu anlaşılarak, 2918 sayılı Yasanın 48/5. maddesi uyarınca sürücü belgelerine el konulan ve idari para cezası uygulanarak trafiğe çıkmaları engellenen kişiler yönünden; can ve mal güvenliğini sağlayıcı ölçümün engellemenin ortadan kaldırılması suretiyle Yasanın 48/9. maddesi ile amaçlanan hususların gerçekleştiğinin kabulü gerekir.
Davacının teknik cihazla kanındaki alkol miktarının ölçümüne rıza göstermemesi üzerine sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulmuş ve idari para cezası uygulanmış ise de; Cumhuriyet Savcısı'nın talimatıyla kanından alkol alınmasına rıza göstermesi ve kanındaki alkolün yüksek çıkması üzerine ilgili hüküm uyarınca sürücü belgesine 6 ay süreyle el konulup idari para cezası uygulanmasıyla yasanın öngördüğü amacın gerçekleştiği ve sürücü belgesinin geri alınmasına dair işlem yönünden de, idari para cezası uygulanmasına dair işlem yönünden de mükerrerlik doğduğu görülmektedir.
Yapılan ölçüm sonucunda kanında alkol miktarı yüksek çıkınca sürücü belgesine altı ay süreyle el konulan ve 844.- Türk Lirası idari para cezası uygulanan davacının; daha önce teknik cihazlar ile ölçüme rıza göstermediği iddiasıyla sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına ve 2.415.- lira idari para cezası uygulanmasına dair işlemler-mükerrerlik nedeniyle-hukuka aykırı hale gelmiştir.
Açıklanan nedenlerle, tarafların istinaf başvurusunun kabulüne, Kocaeli 1. İdare Mahkemesi'nin 21/09/2017 tarih ve E:2016/1814, K:2017/1359 sayılı kararının kaldırılmasına, davacının sürücü belgesinin iki yıl süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3336 sayılı işlem ile 2.415,00.- TL idari para cezası uygulanmasına dair aynı günlü ve 317872 sayılı işlemin iptaline, davacının sürücü belgesinin 6 ay süreyle geri alınmasına dair 29.10.2016 günlü ve 3337 sayılı işlem ile aynı madde uyarınca 844,00.- TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair aynı günlü ve 317873 sayılı işlemin iptali isteminin ise reddine, ilk derece mahkemesi ve kanun yolu aşaması olmak üzere davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yapılan 420,05.- lira yargılama giderinden davanın taraflarının davadaki haklılıklarına göre 210,05.- lira yargılama giderinin davalı idareden alınıp davacıya verilmesine, 210,00.- lira yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, davalı idarece istinaf kanun yolu aşamasında yapılan ve posta ücretinden oluşan 38,65.- TL yargılama giderinden 19,35.- TL'si ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.090,00.-lira vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 19,30.- TL'sinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin karar kesinleştikten sonra ilgililerine iadesine, 2577 sayılı Kanunun 45. maddesinin (6) bendi uyarınca kesin olarak, 28.03.2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY
2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesinin 3. fıkrasında; "Bölge İdare Mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararının hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir." hükmü yer almaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden; istinaf başvurusuna konu mahkeme kararı hukuka uygun bulunduğundan ve tarafların başvuru dilekçelerinde ileri sürülen iddialar da söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediğinden istinaf başvurusunun reddi gerektiği görüşüyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)