(2709 S. K. m. 125) (5902 S. K. m. 18, 19) (4688 S. K. m. 32) (375 S. KHK Ek m. 15)
İSTEMİN ÖZETİ: İstanbul İl Özel İdaresi İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünde Arama ve Kurtarma Teknisyeni olarak görev yapan müvekkilinin, davalı kurum ile ............ arasında imzalanan sosyal denge tazminat sözleşmesinden faydalandırılması talebinin reddine ilişkin 18.01.2016 tarih ve 133 sayılı davalı idare işleminin iptali ile işlem nedeniyle uğranılan maddi kaybın yasal faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesine hükmedilmesi istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptaline, yoksun kalınan maddi haklarının dava tarihi olan 22.01.2016'dan itibaren olmak üzere ve aynı tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine, ilişkin İstanbul 4. İdare Mahkemesi Hakimliği'nce verilen 31/05/2016 tarih ve E:2016/132, K:2016/1072 sayılı karara, davacı tarafından; dava konusu idari işlemin iptaline karar verildiğinden idari başvurudaki talebi ve dava dilekçesindeki talep doğrultusunda karar verilmesi gerekirken bu hususa aykırı şekilde dava tarihinden itibaren Sosyal denge tazminatlarının ödenmesine karar verilmesinin hatalı olduğu, davalı idare tarafından ise; söz konusu idare işleminin mevzuata uygun olarak tesis edildiği, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu iddialarıyla itiraz edilerek bozulması istenilmektedir.
DAVALI SAVUNMASININ ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Üçüncü İdare Dava Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanuna 6545 sayılı Kanunun 27. maddesiyle eklenen geçici 8. maddenin 1. fıkrası uyarınca işin gereği görüşüldü:
Dava; İstanbul İl Özel İdaresi İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünde Arama ve Kurtarma Teknisyeni olarak görev yapan müvekkilinin, davalı kurum ile ............ arasında imzalanan sosyal denge tazminat sözleşmesinden faydalandırılması talebinin reddine ilişkin 18.01.2016 tarih ve 133 sayılı davalı idare işleminin iptali ile işlem nedeniyle uğranılan maddi kaybın yasal faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesine hükmedilmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince; "...T.C. Anayasasının 125. maddesinde, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış olup yapılan yargılama ile hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının, dava tarihi olan 22.01.2016'dan itibaren olmak üzere aynı tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ilgiliye ödenmesi gerekeceği..." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, yoksun kalınan maddi haklarının dava tarihi olan 22.01.2016'dan itibaren olmak üzere ve aynı tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde; görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, hukuka aykırı karar verilmesi ve usul hükümlerine uyulmamış olması bozma nedenleri olarak belirlenmiş olup, itiraza konu İdare Mahkemesi kararında yasada sayılan bozma nedenlerinin bulunmamakta olup, Davalı İdare itiraz dilekçesinde ileri sürülen iddialar söz konusu kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davacı itirazına gelince;
5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 18.maddesinde; "(1) İllerde, il özel idaresi bünyesinde, valiye bağlı il afet ve acil durum müdürlükleri kurulur. Müdürlüğün sevk ve idaresinden vali sorumludur...(4) İl afet ve acil durum müdürlükleri ile birlik müdürlüklerinin norm kadro ilke ve standartları, Maliye Bakanlığının görüşü üzerine Başkanlıkça belirlenir. Başkanlıkça belirlenecek norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak bu müdürlüklerin kadrolarının ihdası, iptali ve değişikliği ile geçici iş pozisyonu vizesine ilişkin işlemler, il özel idarelerinin tabi olduğu hükümler çerçevesinde yürütülür. Ancak, il özel idarelerinde kadrolarının ihdası, iptali ve değişikliği ile geçici iş pozisyonu vizesine ilişkin olarak İl Genel Meclisine verilmiş olan yetkiler, bu müdürlükler açısından valiler tarafından kullanılır ve bu müdürlüklerin kadroları, il özel idarelerinin kadro cetvellerinde ayrı bir bölüm halinde gösterilir. (5) Afet ve acil durum il müdürü ile diğer personelin ataması vali tarafından yapılır." düzenlemesine yer verilmiş, 19. Maddesinde; (1) Başkanlık tarafından birlik müdürlüklerinin görev yerlerinin değiştirilmesi halinde, personel kadro ve pozisyonları ile birlikte yeni görev yerlerinin bulunduğu ilin il özel idaresine devredilmiş sayılır. Devredilen bu kadro ve pozisyonlar, il özel idaresi kadro cetvelinde ayrı bir bölüm halinde gösterilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
375 sayılı Kanunun Hükmünde Kararname'nin Ek 15. maddesinde; "Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebilir. Sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarı, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirlenir." düzenlemesine yer verilmiştir.
4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'nun; 32. maddesinde; "27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümleri çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine belediyelerde belediye başkanının teklifi üzerine belediye meclisince, il özel idaresinde valinin teklifi üzerine il genel meclisince karar verilmesi halinde, sözleşme döneminde verilecek sosyal denge tazminatı tutarını belirlemek üzere ilgili mahalli idarede en çok üyeye sahip sendikanın genel başkanı veya sendika yönetim kurulu tarafından yetkilendirilecek bir temsilcisi ile belediyelerde belediye başkanı, il özel idaresinde vali arasında toplu sözleşme sürecinin tamamlanmasını izleyen üç ay içerisinde sözleşme yapılabilir. Bu sözleşme bu Kanunun uygulanması bakımından toplu sözleşme sayılmaz ve bu kapsamda Kamu Görevlileri Hakem Kuruluna başvurulamaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; İstanbul İl Özel İdaresi ile yetkili sendika arasında İl Özel İdaresi personeline Sosyal Denge tazminatı ödenmesine ilişkin Sosyal Denge Sözleşmesinin 01.01.2013 tarihinde imzalandığı, İstanbul İl Özel İdaresi İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünde Arama ve Kurtarma Teknisyeni olarak görev yapan davacının, kurumda işe başladığı 18.09.2013 tarihinden 6525 sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği 27/02/2014 tarihine kadar olan sosyal denge tazminatının tarafına ödenmesi için 13.01.2016 tarihinde yaptığı başvurunun, dava konusu işlem ile reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Olayda; uyuşmazlığın çözümü için, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü'nün idari teşkilat şemasındaki konumunun, başka bir anlatımla, faaliyet ve görevleri yönünden bağlı olduğu idari birimin belirlenmesi gerekmektedir.
Bu kapsamda; 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki cetvellerde Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'nın taşra teşkilatının düzenlenmediği, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüklerinin yukarıda hükmüne yer verilen 5902 sayılı Kanunun 18.maddesi uyarınca İl Özel İdaresi bünyesinde kurulduğu, bu müdürlüklerin kadrolarının 5902 sayılı Kanunun 18.maddesi uyarınca İl Özel İdarelerinin kadro cetvellerinde ayrı bir bölüm olarak gösterildiği, İl Vali'sine bağlı olarak faaliyet sürdürdüğü ve anılan Müdürlük personelinin tamamının İl Valisi tarafından atandığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüklerinin organik ve fonksiyonel anlamda teşkilat olarak İl Özel İdaresi bünyesi dahilinde bulunduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; İl Özel İdaresi bünyesinde İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü'nde Arama ve Kurtarma Teknisyeni olarak görev yapan davacının İl Özel İdaresi personeli olduğunun kabulü ile 375 sayılı KHK'nın Ek-15.maddesi ile, 4688 sayılı Kanunun 32.maddesi uyarınca İl Özel İdaresi ile yetkili sendika arasında yapılan sosyal denge yardımı sözleşmesi hükümleri uyarınca sosyal denge yardımından yararlandırılması gerektiği açık olduğundan, davacının kurumda işe başlama tarihi olan 18.09.2013 ile 6525 sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği 27.02.2014 tarihleri arasındaki sosyal denge tazminatının yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebinin reddine dair dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Diğer taraftan, T.C. Anayasasının 125. maddesinde, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlanmış olup yapılan yargılama ile hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının, idareye başvuru tarihi olan 13.01.2016'dan itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ilgiliye ödenmesi gerekeceği de tabidir.
Açıklanan nedenlerle davacı itirazının kabulüne, davalı idare itirazının reddine, İstanbul 4. İdare Mahkemesi Hakimliği'nce verilen 31/05/2016 tarih ve E:2016/132, K:2016/1072 sayılı kararının bozulmasına, davacının kurumda işe başladığı tarih olan 18.09.2013 ile 6525 sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği 27.02.2014 tarihi arasındaki sosyal denge tazminatının tarafına ödenmesi yolundaki 13.01.2016 tarihli başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının idareye başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, aşağıda dökümü yapılan 206,40-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 990,00-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınıp davacıya verilmesine, yine itiraz aşamasında davalı idarede tarafından karşılanan 22,00-TL posta giderinin davalı idare üzerine bırakılmasına, itiraz aşamasında davacıdan fazladan alınan 29,20-TL karar harcının davacıya iadesini, artan posta ücretinin ilgilisine iadesine, bu karara karşı tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş (15) gün içinde İstanbul Bölge İdare Mahkemesine karar düzeltme talebinde bulunulabileceğine, kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu mahkemeye gönderilmesine, 04/04/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)