(2577 S. K. m. 45)
İSTEMİN ÖZETİ: Ankara ili, Altındağ ilçesi ..... İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, eşinin Malatya 7. Ana Jet Üs Komutanlığında Astsubay Başçavuş olarak görev yaptığından bahisle 2016 Ağustos Dönemi İl Dışı Eş özrü yer değiştirme kapsamında Malatya il merkezine atanma talebiyle yaptığı başvurunun, atamasının il merkezine yapılmayarak Malatya İli, Kulancak İlçesi, ..... İlkoluna yapılmak suretiyle reddine dair işlemin iptali istemiyle açılan davada; zorunlu atamaya tabi Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup astsubay sınıfında görev yapan eş özrüne dayalı atanma talebinin, kadro ve hizmet puanı durumuna bakılmaksızın öncelikli olarak yerine getirilmesi gerektiği gerekçesiyle Malatya İdare Mahkemesi'nce verilen 16/02/2017 tarih ve E:2016/972, K:2017/311 sayılı "dava konusu işlemin iptaline" ilişkin kararın; hukuka aykırı olduğu, davacının 40 eğitim kurumunu tercih ettiği, tercih ettiği okullara en düşük 249 puanla atamanın yapıldığı, davacının puanının 131 olması ve "tercih dışına atanmak istiyorum" seçeneğini tercih etmesi nedeniyle aile birliği mazeretine bağlı olarak Malatya ili içerisinde kura sonucunda Kuluncak ilçesi, ..... İlkokuluna atamasının yapıldığı ve tesis edilen işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma dilekçesi verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Birinci İdari Dava Dairesi'nce, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:
Malatya İdare Mahkemesi'nce verilen 16/02/2017 gün ve E:2016/972, K:2017/311 sayılı karar usul ve hukuka uygun olup kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, istinaf başvurusunun REDDİNE, aşağıda dökümü yapılan yargılama giderinin istinaf talebinde bulunan taraf üzerinde bırakılmasına, posta giderine karşılık yatırılmış olan avanstan artanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi uyarınca mahkemesince ilgili tarafa re'sen iadesine, kararın taraflara tebliğine, 07/11/2017 tarihinde oyçokluğuyla 2577 sayılı Yasanın 45/6. maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY:
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun, memurların yer değiştirme suretiyle atanmalarını düzenleyen 72. maddesinin değişik 2. fıkrasında, “Yeniden veya yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda; aile birimini muhafaza etmek bakımından kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanarak memur olan diğer eşin de isteği halinde ataması, atamaya tabi tutulan memurun atandığı yere 74 ve 76 ncı maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır…” hükmüne yer verilmiştir.
25.06.1983 tarih ve 18088 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin, yer değiştirme suretiyle atanmalarda göz önünde bulundurulacak hususları düzenleyen 9. Maddesinde, "Yer değiştirme suretiyle atanmalar, Devlet Memurlarının dengeli bir şekilde dağılımını sağlamak için öğrenimi, uzmanlığı, iş tecrübesi, mesleki bilgisi gibi özellikleri ile boş kadro durumu göz önünde bulundurularak kurumlarınca hazırlanan bir plan dahilinde yapılır. (Ek: 12/10/2000 - 2000/1466 K.) İlgili mevzuatı uyarınca zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı, mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı ve emniyet hizmetleri sınıfına giren memurlar, Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subay ve astsubaylar, hakim ve savcılar ile bu Yönetmeliğin ek 1 inci maddesi kapsamına girenlerin görev süresiyle sınırlı olmak üzere atandıkları yere, memur olan eşinin atanmasında mevzuatı uyarınca yürürlüğe konulan norm kadro sayılarına ilişkin hükümler uygulanmaz." hükümleri; aynı yönetmeliğin 12. maddesinde; "Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılabilir. Sağlık ve aile birliği mazeretlerine dayalı olarak yer değiştirmeye tabi tutulan memur, mazeretinin devam ettiğini her yıl Ocak ayında alacağı belgeyle belgelendirmek zorundadır..." hükümleri yer almış; 14. maddesinde, aile birliği mazeretine bağlı yer değişikliği durumları düzenlenmiş; 28. Maddesinde ise, "Kurumlar bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde halen görevde bulunan memurların geçmiş hizmetlerinin bu Yönetmelik çerçevesinde nasıl değerlendirileceğini ve bu Yönetmeliğin çeşitli maddelerinde kurumlarca tesbiti öngörülen diğer hususları kapsayan özel Yönetmeliklerini Devlet Personel Dairesinden olumlu görüş alınmak sureti ile çıkarırlar. Özel Yönetmeliklerde bu Yönetmeliğe aykırı hükümler yer alamaz. Ancak, Mülki İdare Amirliği Hizmetleri ile Emniyet Hizmetleri sınıflarına dahil memurlar hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir." düzenlemelerine yer verilmiştir.
Öte yandan 06.05.2010 tarih ve 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama Ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 35. maddesinde, "(1) Öğretmenler, sağlık, eş durumu özürleri nedeniyle özür gereklerinin karşılanabileceği yerlere yer değiştirme isteğinde bulunabilirler. Ancak bu özürler nedeniyle yer değişikliği istekleri, hizmet gerekleri ile özür durumlarının birlikte karşılanması temelinde değerlendirilir. (2) İl içinde ve iller arasında yapılacak özür durumuna bağlı yer değiştirmelere ilişkin duyuru ve başvuruları birlikte alınır. Yer değiştirme suretiyle atamalar, öğretmenlerin tercihleri dikkate alınarak hizmet puanı üstünlüğü esas alınarak yapılır..." düzenlemelerine yer verilmiş; aynı yönetmeliğin 37. maddesinde eş durumu özrüne dayalı yer değiştirme durumları ve nasıl yapılacağı hususları düzenlenmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Ankara ili, Altındağ ilçesi ..... İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının eşinin Malatya 7. Ana Jet Üs Komutanlığında Astsubay Başçavuş olarak görev yaptığından bahisle Malatya il merkezine ataması isteğiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali isteğiyle bakılan davanın açıldığı, mahkeme tarafından davacının norm kadro ve puan üstünlüğü esasına tabi olmadığı gerekçesiyle iptal kararı verilmesi üzerine idare tarafından istinaf talebinde bulunulduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıda anılan Yönetmeliklerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda; öncelikle Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmasına İlişkin Yönetmelikte, devlet memurlarının atamalarının iş tecrübesi, mesleki bilgisi gibi özellikleri ile boş kadro durumu değerlendirilerek kendi kurumlarınca hazırlanan bir plan dahilinde yapılması gerektiği belirtilmiş, ancak maddenin devamında sayılan meslekleri icra edenlerin (kaymakam, hakim-savcı, subay-astsubay-eğitim-öğretim hizmetleri sınıfı mensuplarının) eşlerinin atanmaları ile ilgili işlemlerde norm kadro sayılarına ilişkin hükümlerinin uygulanmayacağı açıklanmıştır. Bu düzenleme ile, yaptıkları görevlerin özelliği gereği sayılan kişilerin her hangi bir yerde görevlendirilmesi halinde eşinin de aynı yerde görev yapabilmesi ve aile birliğinin sağlanmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır. Ancak bu düzenlemenin koşulsuz ve şartsız olarak, memurun, yalnızca maddede sayılan görevlilerin eşi olması sebebiyle istediği okula ya da yere atanmasını sağlayan bir düzenleme olduğunu söylemek mümkün değildir. Zira, tek tek sayılan bu görevlerde bulunan birden çok kişinin aynı yere atanması ve eşlerinin de aynı okula atanmak istemesi halinde, kamu hizmetinin gereklerinin yerine getirilmesini imkansızlaştıran durumların doğması kuvvetle muhtemel olacaktır. İşte bu nedenlerle Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan Atama Yönetmeliğinde, eş özrü ya da diğer özür gruplarından atanma talebinde bulunan kişilerin hepsinin eşit şartlarda bulunması sebebiyle bir düzen sağlamak adına belirli dönemde bu mazeretleri alarak onlar için olağan atama usulleri dışında usuller belirlenerek, mazereti olan kişilerden Ocak ve Ağustos aylarında olmak üzere iki kez tercih alınarak atamalarının yapılması düzenlenmiştir. Ancak, kişinin eş özrü mazereti olmasına rağmen yalnızca bir ya da iki okul tercih etmesi ve aynı şekilde yine eş özrü mazereti olan bir öğretmenin de aynı talepte bulunması halinde aralarında bir belirleme yapabilmek için de hizmet puanı üstünlüğü uygulaması getirerek atamaların yapılmasını sağlanmaya çalışılmıştır.
Buna göre, yalnızca kırk tercihte bulunarak ve tercih dışına da atanmak istediğini belirterek atanmak isteyen davacının bu işlemin iptali isteğiyle açtığı davada; yukarıda belirtilen usul ve esaslar dahilinde aynı durumda olan ve durum mazereti bulunan diğer öğretmenlerle birlikte değerlendirilerek atamaya tabi tutulabileceği, aksi halde aynı okulun bu durumdaki birden fazla öğretmen tarafından istenmesi söz konusu olduğunda kamu hizmetinin aksamasına neden olan atamaların yapılmak zorunda kalınacağı göz önüne alındığında atanmak istediği tercihlerine hizmet puanı üstünlüğü esaslarına göre atanamayan davacının talebinin reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından istinaf talebinin kabul edilmesi gerektiği düşüncesiyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)