(4250 S. K. m. 6, 7) (4733 S. K. m. 8) (2577 S. K. m. 45, Geç. m. 8) (2576 S. K. m. 3)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacıya ait işyerinde yapılan denetimlerde saat 22:00-06:00 arasında alkollü içki satışı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 4250 Sayılı Kanun'un 6. maddesinin beşinci fıkrasında " ......Alkollü İçkiler 22:00 ila 06:00 saatleri arasında perakende olarak satılamaz." ve anılan Kanunun 7 maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ve üçüncü fıkrası ile 4733 Sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k) bendi uyarınca 30.454 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına 15.4.2015 tarih 9212 Sayılı ilişkin Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada; davacıya ait işyerinde yapılan denetimlerde saat 22:00-06:00 arasında alkollü içki satışı yapıldığının düzenlenen tutanak ile tespit edildiği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak Ankara 15. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/04/2017 tarih ve E:2017/429, K:2017/1150 Sayılı kararın, hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek istinaf başvurusunun kabulüyle anılan kararın kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 8. İdari Dava Dairesince 2577 Sayılı Kanun'un değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
KARAR: Dava; davacıya ait işyerinde saat 22:00-06:00 arasında alkollü içki satıldığının tespit edildiğinden bahisle, davacının 4250 Sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu'nun 6. maddesinin beşinci fıkrasına aykırılık nedeniyle 7. maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ve üçüncü fıkrası ile 4733 Sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k) bendi uyarınca 30.454 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına 15.4.2015 tarih 9212 Sayılı ilişkin Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Kurul kararının iptali istemiyle açılmıştır.
18.06.2014 tarihinde kabul edilen 6545 Sayılı Kanun'un 19. maddesiyle 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi değiştirilerek, yargı sistemimize "istinaf" yolu getirilmiş olup, istinaf düzenlemesi yapılmadan önce anılan yasanın 6352 Sayılı kanunun 11. maddesiyle değişik 45. maddesinin 1. fıkrasında, idare ve vergi mahkemelerinin; ilk ve orta öğretim öğrencilerinin sınıf geçme, not tespiti, kayıt, nakil, ilişik kesme ve disiplin cezalarına ilişkin işlemler ile yükseköğretim öğrencilerinin sınıf geçme ve notlarının tespitine ilişkin işlemlerden; valilik, kaymakamlık ve yerel yönetimler ile bakanlıkların ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının taşra teşkilâtındaki yetkili organları tarafından kamu görevlileri hakkında tesis edilen geçici görevlendirme, ikinci görev, vekaleten atama, görev ve unvan değişikliği içermeyen il içi naklen atama, görevden uzaklaştırma, yolluk, lojman ve izinlerine ilişkin idari işlemlerden; kamu görevlilerine uyarma ve kınama cezası verilmesine ilişkin işlemlerden; kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyeleri hakkında verdiği mesleki faaliyeti sona erdirmeyen her türlü disiplin ve sınav işlemlerinden; asker ailelerine yardım ile ilgili işlemlerden; 4081 Sayılı Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanunun uygulanmasından; 2022 Sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ile 3294 Sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu gereğince kamu kurum ve kuruluşları tarafından sosyal yardım amacıyla bağlanan aylık ve yapılan sosyal yardımlarla ilgili uygulamalardan; 3091 Sayılı Taşınmaz Mal Zilyedliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanunun uygulanmasından; 4982 Sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununun uygulanmasından, kaynaklanan uyuşmazlıklarla ilgili olarak verdikleri nihai kararlar ile tek hakimle verilen nihai kararlara, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemelerin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine itiraz edilebileceği kuralına yer verilmiş; 4. fıkrasında, Bölge idare mahkemesinin... ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan itirazı haklı bulduğu veya davaya görevsiz hakim tarafından bakılmış olması hallerinde kararı bozmakla birlikte dosyayı geri göndereceği ve bölge idare mahkemesinin bu kararlarının kesin olduğu, kurala bağlanmıştır.
2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesinin 1. fıkrasında–(Ek: 18/6/2014-6545/27 md.); “İvedi yargılama usulü hariç olmak üzere bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 Sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır. Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır.” hükmü bulunmaktadır.
Anılan Kanunun Geçici 8. maddedeki düzenlemeler dikkate alındığında, bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başladıkları 20.07.2016 tarihinden önce verilmiş olan kararlar hakkında, 6545 Sayılı Kanun ile getirilmiş olan düzenlemelerden önceki hükümlerin yani, yine yukarıda anılan 2577 Sayılı Kanun'un 45. maddesinde yer alan hükümlerin, eldeki uyuşmazlığa uygulanacağı konusunda duraksama bulunmamaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden, davacıya ait işyerinde saat 22:00-06:00 arasında alkollü içki satıldığının tespit edildiğinden bahisle, 4250 Sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu'nun 6. maddesinin beşinci fıkrasına aykırılık nedeniyle 7. maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ve üçüncü fıkrası ile 4733 Sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k) bendi uyarınca davacının 30.454 TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin tesis edilen 15.4.2015 tarih 9212 Sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Kurul kararına karşı davacı tarafından, Küçükçekmece 1. Sulh Ceza Hakimliğine açılan davada, anılan mahkemenin 27.5.2015 tarihli ve Değişik İş No: 2015/2599 Sayılı Görevsizlik kararı verdiği, sözkonusu karara karşı Küçükçekmece 2. Sulh Ceza Mahkemesine yapılan itirazın mahkemenin 12.6.2015 tarihli ve Değişik İş No: 2015/2732 D. İş sayılı kararıyla reddi ile bu tarihte kesinleşen karar üzerine, Ankara 15. İdare Mahkemesinde açılan davada, 25.2.2016 tarih ve E: 2015/1823, K: 2016/529 Sayılı kararla, başka bir davada Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün 28.12.2015 gün ve E:2015/904, K:2015/937 Sayılı kararı ile adli yargının görevli olduğuna kesin olarak karar verildiği gerekçesiyle davanın 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15/1-a maddesi uyarınca görev yönünden reddedildiği, anılan kararın kaldırılması talebiyle yapılan itiraz başvurusu üzerine Ankara Bölge İdare Mahkemesi 12. İdari Dava Dairesinin 30/11/2016 tarih ve E:2016/274, K:2016/356 Sayılı kararı ile "Ankara 15. İdare Mahkemesi Hakimliğince dava konusu işlemle ilgili olarak adli yargı yerince kesinleşmiş bir görevsizlik kararı bulunduğundan ve idari yargının görevine de girmediği Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 28.12.2015 tarihli ve E:2015/904, K: 2015/937 Sayılı kararıyla açık bulunan bu davada, Kanun hükmü uyarınca gerekçeli bir karar ile görevli yargı merciinin belirlenmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulması ve davanın incelenmesini Uyuşmazlık Mahkemesince bir karar verilinceye kadar erteleyerek Uyuşmazlık Mahkemesi
Kararından sonra görevsizlik kararı vermesi gerektiğinden itiraza konu kararda hukuki isabet bulunmadığı" gerekçesiyle davacı itirazının kabulüyle anılan kararın bozulmasına karar verildiği, dosyanın Mahkemesine iadesi üzerine Ankara 15. İdare Mahkemesince, anılan bozma kararına uyulmayarak davanın esası hakkında hukuki değerlendirme yapılmak suretiyle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın esastan reddine karar verildiği, bilahare davacı tarafından istinaf başvurusunda bulunalarak bu kararın kaldırılması talebinde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, 4250 Sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu'nun 6. maddesinin beşinci fıkrasına aykırılık nedeniyle 7. maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ve üçüncü fıkrası ile 4733 Sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k) bendi uyarınca verilen idari para cezasına karşı davacı tarafından, Küçükçekmece 1. Sulh Ceza Hakimliğine açılan davada, mahkemenin 27.5.2015 tarihli ve Değişik İş No: 2015/2599 Sayılı Görevsizlik kararı verildiği, bu karara itirazında Küçükçekmece 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 12.6.2015 tarihli ve Değişik İş No: 2015/2732 D. İş sayılı kararıyla reddedildiği, bunun üzerine, Ankara 15. İdare Mahkemesinde açılan davada, İdare Mahkemesi'nin 25.2.2016 tarihli ve E: 2015/1823, K:2016/529 Sayılı kararıyla davanın görev yönünden reddedildiği, bu karara karşı davacı tarafından itiraz isteminde bulunulduğu, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 12. İdari Dava Dairesinin 30/11/2016 tarih ve E:2016/274, K:2016/356 Sayılı kararı ile davacı itirazının kabulüyle anılan kararın bozulmasına ve dosyanın Mahkemesine iadesine kararı verilmesi sonucunda Ankara 15. İdare Mahkemesince bu defa işin esasına girilerek davacıya ait işyerinde yapılan denetimlerde saat 22:00-06:00 arasında alkollü içki satışı yapıldığının düzenlenen tutanak ile tespit edildiği, bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de; yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri dikkate alındığında, Ankara 15. İdare Mahkemesi'nin görevsizlik kararının kaldırılması talebiyle yapılan itiraz başvurusunun, o tarihte yürürlükte olan 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 45. maddesi uyarınca Ankara Bölge İdare Mahkemesi 12. İdari Dava Dairesince incelemesi neticesinde, davacı itirazının kabulüyle anılan kararın kaldırılarak, uyuşmazlık çıkarılması yönünde verilen bozma kararı gereğince bir karar verilmesi gerekirken bu karara uymama hakkı (direnme hakkı) bulunmamasına karşın karara uyulmayarak uyuşmazlığın esası hakkında inceleme yapılmak suretiyle davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun KABULÜ ile Ankara 15. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/04/2017 tarih ve E:2017/429, K:2017/1150 Sayılı kararın KALDIRILMASINA, 2577 Sayılı Kanun'un değişik 45. maddesinin 5. fıkrası hükmü uyarınca, belirtilen gerekçe doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın MAHKEMESİNE İADESİNE, kaldırma kararı üzerine Mahkemece yeniden bir karar verileceğinden bu aşamada yargılama giderleri yönünden ayrıca hüküm kurulmasına yer olmadığına, 29/11/2017 tarihinde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi. (¤¤)