(657 S. K. m. 76, 125) (5442 S. K. m. 8) (Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği m. 50)
İSTEMİN ÖZETİ: Denizli İli, H. D. Güzel Sanatlar Lisesinde Tarih Öğretmeni olarak görev yapan davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda, Denizli İli, Çal İlçesi, Ç.. Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezine atanmasına ilişkin Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 27.07.2016 tarih ve E.7985072 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; davacıya isnad edilen fiillerin davacının aynı okulda kalmasını engelleyici nitelik ve ağırlıkta olmadığı, her ne kadar kamu görevlilerinin naklen atanması hususunda idarenin takdir yetkisi olduğu kabul edilse de bu yetkinin davacı yönünden kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığı, davacının aynı eylemler nedeni ile "Brüt Aylığından 1/30 Oranında Kesinti Yapılması" disiplin cezası ile tecziye edildiği, dava konusu işlemle il içinde başka bir okula tayin edilmesinin ikinci defa cezalandırma mahiyetinde olduğu, bu nedenle dava konusu işlemin hukuka uygun olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar veren Denizli İdare Mahkemesinin 18/04/2017 gün ve E:2016/1640, K:2017/842 sayılı kararının; davacı hakkında yapılan soruşturma sonucunda sübuta eren fiilleri dikkate alınarak dava konusu işlemin tesis edildiği, işlemin ceza mahiyetinde değil, tedbir mahiyetinde olduğu, yapılan işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının fiil ve hareketlerinin bir kamu görevlisine ve özellikle topluma örnek teşkil eden bir öğretmene yakışmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava; Denizli İli, H. D. Güzel Sanatlar Lisesinde Tarih Öğretmeni olarak görev yapan davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda, Denizli İli, Çal İlçesi, Ç.. Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezine atanmasına ilişkin Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 27.07.2016 tarih ve E.7985072 sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Memurların kurumlarınca görevlerinin ve yerlerinin değiştirilmesi" başlıklı 76. maddesinin 1. fıkrasında; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." hükmüne yer verilmiştir.
5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 8/c maddesinde ise; "Yukardaki fıkralarda yazılı bütün memurların lüzumu halinde il içinde nakil ve tahvilleri mensup olduğu il idare şube başkanlarının inhası üzerine valiler tarafından icra edilmekle beraber mensup oldukları Bakanlıklar veya genel müdürlüklere sebepleriyle bildirilir." hükmü yer almıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 50. maddesinin (1.) fıkrasında; "Haklarında yapılan adli veya idari soruşturma sonucunda o yerde kalmasında sakınca görülen öğretmenlerden görev yeri il içinde değiştirileceklerin atamaları, görevli oldukları yere göre sırasıyla alt hizmet alanlarındaki eğitim kurumlarına; görev yeri il dışına değiştirileceklerin atamaları ise, zorunlu çalışma yükümlülükleri de dikkate alınarak alanlarında öğretmen ihtiyacı olan eğitim kurumlarından birine yapılır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan düzenlemelerle memurların naklen atanmaları konusunda idareye tanınan takdir yetkisinin kullanımının mutlak ve sınırsız olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve bu açıdan yargı denetimine tabi bulunduğu, ancak sözü edilen takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği hususu yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Denizli İli, H. D. Güzel Sanatlar Lisesinde Tarih Öğretmeni olarak görev yapmakta olan davacı hakkında; 1-Yanlı bir şekilde ders anlattığı, 2-Sınıfta ders içerisinde Osmanlı padişahlarından bahsederken küfür, argo ve kaba kelimeler kullanarak Damat F.’e şerefsizdir, F. S. M.’i sevmiyorum diyerek tarihi şahsiyetlere saygısızlık ettiği, 3-Sınıf ortamında kişisel sorunlarını öğrencilere anlattığı, 4- Hükümete ve Devlet büyüklerimize karşı negatif eleştirilerde bulunurken kötü sözler kullandığı, 5-Kendi düşüncelerini empoze etmeye çalıştığı, kendisine katılmayan öğrenciyle zıt düştüğü, 6-Yönetim biçimini sürekli eleştirdiği, 7-Öğrencilerin arasını bozacak davranışlarda bulunduğu, 8-Kız öğrencilere karşı kırıcı ve üzücü sözler söyleyerek ağlamalarına sebebiyet verdiği, üslubunun ve tutumunun aşağılayıcı olduğu, 9-Kız öğrencilerden birisine seni sınıftan kovmam “sinkaf” ederim gibi kötü ve ahlaksızca bir kelime ağzına aldığı, 10-Öğrencilere karşı adaletsiz kırıcı ve aşağılayıcı üsluba ve tutuma sahip olduğu, 11-Fikir ayrılığına düştüğü öğrencilere psikolojik baskı uyguladığı, 12-Okula başörtüyle gelenlere üstü kapalı şekilde agresif eleştirilerde bulunduğu, 13-Osmanlı Devlet erkanı ve padişahlarından bahsederken saygısızca bir tarih öğretmenine yakışmayacak sözler sarf ettiği,14-Öğrenciler arasını bozacak davranışlar içinde olduğu, 15-Derste müfredat dışına çıktığı, 16- Öğretmen ve öğrencilerin dedikodusunu yaptığı hususlarında açılan soruşturma sonucunda hazırlanan 13/6/2016 gün ve 05/34 sayılı İnceleme ve Soruşturma Raporu içeriğinde; sınıfta ders içerisinde Osmanlı padişahlarından bahsederken küfür, argo ve kaba kelimeler kullanarak Damat F.’e şerefsizdir, F. S. M.’i sevmiyorum diyerek tarihi şahsiyetlere saygısızlık ettiği, sınıf ortamında kişisel sorunlarını öğrencilere anlattığı fiilinin sübuta erdiği ve fiilleri nedeniyle ayrı ayrı 657 sayılı Yasa'nın 125/A-e maddesi kapsamında uyarma cezası ile cezalandırılması, sübuta eren kız öğrencilere karşı kırıcı ve üzücü sözler söyleyerek ağlamalarına sebebiyet verdiği, üslubunun ve tutumunun aşağılayıcı olduğu fiilinin ise 657 sayılı Yasa'nın 125/C-ı maddesi kapsamında 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılması, idari yönden ise; meslek ve icrası açısından yeterince yıprandığı, olaylar ve sonuçlar bakımından yorulduğu, öğrencilerin öğretmene karşı olan güven, itimat ve bağlılık duygularında zedelenmeler ve aşınmalar olduğu, gözden düştüğü, bu şartlar altında bu okulda görevini sürdürmesinin zor olduğu, ileride telafisi güç ve mümkün olmayan zararlar doğuracağı, kurumda paydaşlarla işbirliği, dayanışma ve paylaşma duygularının kalmadığı, öğretmenler arasında gruplaşma ve kutuplaşma olabileceği, kurumda öğretmenin iş arkadaşları ve öğrenciler arasındaki itibar duygusunun sarsıldığı, öğrenciler arasındaki yakın ve sıcak ilişkilerini kaybettiği, öğrencilerin derse karşı ilgisiz, isteksiz ve düşük motivasyonla okula gelip gideceklerinin anlaşıldığı, mesleki saygınlığının zarar gördüğü, öğrencilerin düşüncelerini özgür bir ortamda söyleme imkanlarının kalmadığı, davranış ve konuşmalarının örnek olmaktan çıktığı belirtilerek makamın uygun gördüğü Ortaöğretim kurumlarına kadrosu ile birlikte yer değiştirmesinin uygun olduğu yönünde getirilen teklif doğrultusunda, Ç.. Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezine atandığı, 12/7/2016 gün ve E.7441775 sayılı işlemle fiillerinin karşılığı olarak tevhiden 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda, davacının sınıfta ders içerisinde Osmanlı padişahlarından bahsederken küfür, argo ve kaba kelimeler kullanarak Damat F.’e şerefsizdir. F. S. M.’i sevmiyorum diyerek tarihi şahsiyetlere saygısızlık ettiği, sınıf ortamında kişisel sorunlarını öğrencilere anlattığı, kız öğrencilere karşı kırıcı ve üzücü sözler söyleyerek ağlamalarına sebebiyet verdiği, üslubunun ve tutumunun aşağılayıcı olduğu sabittir.
Belirtilen bu durum itibarıyla, davacının sabit olan fiillerinin öğretmenlik mesleğiyle bağdaşmadığı, öğrencilerin öğretmene karşı olan güven duygusunu sarsıcı nitelikte olduğu, mesleki saygınlığının zarar gördüğü, Okulda yıprandığı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, Okuldaki çalışma huzurunun sağlanması ve oluşabilecek olayların önüne geçilmesi amacıyla, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda tesis edildiği sonuç ve kanaatine varılan, davacının Ç.. Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezine atanmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, Denizli İdare Mahkemesinin 18/04/2017 gün ve E:2016/1640, K:2017/842 sayılı istinaf başvurusuna konu kararının kaldırılmasına, davanın reddine, davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü gösterilen dava yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf başvuru aşamasında davalı idarece yapılan 66,80.TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 990,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, istinaf başvuru aşamasında Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca davalıdan alınmayan 85,70.TL istinaf başvuru harcının davacıdan tahsiline, yatırılan posta giderinden artan miktarın Mahkemesince yatırana iadesine, 24/10/2017 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi. (¤¤)