(675 S. KHK. m. 16)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacı şirketin, olağanüstü hal kapsamında yayımlanan Kanun Hükmünde Kararnameyle kapatılan .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nden olan alacaklarının ödenmesi istemiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin Bursa Valiliği Defterdarlık KHK İşlemleri İl Bürosunun 09.11.2017 tarih ve 22496 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; davacı şirket tarafından alacaklı olduğu (.... Özel Eğitim İşletmeleri A.Ş.) şirketin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatıldığı ve tüm malvarlığı, hak ve alacaklarının Hazineye devredildiği, fiilen ve hukuken var olmayan şirket aleyhine dava ve icra takibi yapılmasının söz konusu olmadığı, kapatma tarihi olan 23.07.2016 tarihi itibariyle kurumdan alacağı veya hakları olanların 670 sayılı KHK'nın 5. maddesinde belirtilen 17.08.2016-17.10.2016 tarihleri arasında 60 günlük hak düşürücü süre içerisinde başvurulmaları gerektiği, davacı şirket tarafından ise kapatılan şirketten alacaklarına ilişkin olarak hak düşürücü sürenin dolduğu 17.10.2016 tarihi geçtikten sonra 03.11.2016 tarihinde başvuruda bulunulduğu, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddi yolunda Bursa 2. İdare Mahkemesince verilen 30/05/2018 tarih ve E:2017/1844, K:2018/664 sayılı kararın, 675 sayılı KHK'nın 16. maddesi uyarınca 30 günlük süre içinde başvuru yaptığı iddialarıyla kaldırılması ve işin esası hakkında yeniden karar verilmesi davacı idare tarafından istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Onuncu İdari Dava Dairesince gereği görüşüldü:
17.08.2016 tarih ve 29804 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (08.03.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7091 sayılı Kanun ile aynen kabul edilmiştir) "Devir işlemlerine ilişkin tedbirler" başlıklı 5. maddesinde "...(3) Kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanallarının bağlı oldukları şirketlerin faaliyetleri sonlandırılarak ticari sicil kayıtları resen terkin edilir. Bunların devralınan varlıkları dışındaki varlıkları da Hazineye bedelsiz devredilmiş sayılır. Bu durumda şirketlere daha önce atanmış kayyımlar tasfiye memuru olarak görevlendirilebilir veya bu şirketlere tasfiye memuru atanabilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye ve birinci fıkrada yer alan hususları bu şekilde devralınan varlıklar için de uygulamaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.
(4) Birinci fıkra kapsamında tespite konu edilebilecek borç ve yükümlülüklere ilişkin olarak hak iddiasında bulunanlarca bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altmış günlük hak düşürücü süre içerisinde ilgili idaresine kanaat getirici defter, kayıt ve belgelerle müracaat edilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapılacak kapatma işlemlerinde ise altmış günlük süre kapatma tarihinden itibaren başlar. " hükmüne yer verilmiştir.
29.11.2016 tarih ve 29872 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (08.03.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7082 sayılı Kanun ile aynen kabul edilmiştir) "Dava ve takip usulü" başlıklı 16. maddesinde "(1) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanalları ile bunların sahibi gerçek veya tüzel kişiler aleyhine 17/8/2016 tarihinden önce açılan davalar ile bu kapsamda Hazine ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne husumet yöneltilen davalarda mahkemelerce, 15/8/2016 tarihli ve 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle red kararı verilir. Bu kararlar duruşma günü beklenmeksizin dosya üzerinden kesin olarak verilir ve davacılara resen tebliğ edilir. Tarafların yaptığı yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.
(2) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanalları ile bunların sahibi gerçek veya tüzel kişiler aleyhine 17/8/2016 tarihinden önce başlatılan icra ve iflas takipleri ile bu kapsamda Hazine ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne husumet yöneltilen takipler hakkında icra müdürlüklerince, 670 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi uyarınca düşme kararı verilir. Bu kararlar dosya üzerinden kesin olarak verilir ve takip alacaklısına resen tebliğ edilir. Tarafların yaptığı takip giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.
(3) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanalları ile bunların sahibi gerçek veya tüzel kişiler veya kapatılma ya da resen terkin üzerine Maliye Bakanlığı ile Vakıflar Genel Müdürlüğü aleyhine 17/8/2016 tarihi dahil bu tarihten sonra açılan davalar ile icra ve iflas takipleri hakkında 670 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi gereğince dava veya takip şartının bulunmaması nedeniyle davanın reddine veya takibin düşmesine karar verilir.
(4) Birinci ve ikinci fıkralar uyarınca verilen kararlarda davacı veya alacaklının 670 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinde belirtilen usule uygun olarak ilgili idari makama, tebliğ tarihinden itibaren otuz günlük hak düşürücü süre içinde başvurabileceği belirtilir. İdari başvuru üzerine idari merci tarafından verilecek karar aleyhine idari yargıda dava açılabilir. İdari yargının verdiği karar kesin olup, uyuşmazlık adli yargıda hiçbir şekilde dava konusu yapılamaz." hükmüne yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket tarafından, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nden olan alacaklarının tahsili amacıyla Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/9133, Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/12610 ve Bursa 19. İcra Dairesinin 2016/5629 esas numaralı dosyalarında icra takibi başlatıldığı, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nin 667 ve 670 sayılı KHK'lar uyarınca kapatıldığı, bunun üzerine İcra Dairelerince 670 ve 675 sayılı KHK'lar uyarınca takibin düşürülmesine karar verildiği, davacının, 675 sayılı KHK uyarınca, kapatılan şirketten olan alacağının ödenmesi için Bursa Valiliği Defterdarlık KHK İşlemleri İl Bürosuna yaptığı başvurunun, 670 sayılı KHK'ye göre hak düşürücü süre geçtikten sonra başvuru yapıldığı gerekçesiyle Bursa Valiliği Defterdarlık KHK İşlemleri İl Bürosunun 09.11.2017 tarih ve 22496 sayılı işlemiyle reddi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen KHK hükümlerinin değerlendirilmesinden, 670 sayılı KHK'nın 5. maddesi uyarınca 17.08.2016 tarihinden itibaren kapatılan şirketlerden borç ve yükümlülüğe ilişkin hak iddiasında bulunacakların 17.08.2016 tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ilgili idaresine başvurulması gerekmektedir.
675 sayılı KHK'nın 16. maddesiyle de, KHK'ler ile kapatılan şirketler hakkında 17.08.2016 tarihinden önce başlatılan icra ve iflas takipleri hakkında icra müdürlüklerince düşme kararı verecekleri, kararlarda alacaklıların 30 günlük hak düşürücü süre içinde ilgili idareye başvuru yapabileceklerinin belirtileceği, idareye başvuru üzerine idari merci tarafından verilecek karara karşı da idari yargıda dava açılabileceği düzenlemesine yer verilmiştir
Buna göre, her ne kadar, 670 sayılı KHK'nın 5. maddesinde 17.08.2016 tarihinden itibaren kapatılan şirketlerden borç ve yükümlülüğe ilişkin hak iddiasında bulunacakların 17.08.2016 tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ilgili idaresine başvurması gerektiğine yer verilmiş ise de daha sonraki 675 sayılı KHK ile kapatılan şirketler hakkında 17.08.2016 tarihinden önce başlatılan icra ve iflas takipleri hakkında icra müdürlüklerince verilecek düşme kararı sonrasında, kararın tebliğinden itibaren ilgililere 30 günlük bir hak düşürücü süre verildiği, dolayısıyla, idareye hak düşürücü süre içinde başvuru yapılıp yapılmadığının, 16. maddede yer alan şartı taşımak koşuluyla (kapatılan şirket hakkında 17.08.2016 tarihinden önce icra ve iflas takibinin yapılması) sürenin 670 sayılı Kanun'un 5. maddesinde yer verilen süreden itibaren değil, 675 sayılı KHK'ın 16. maddesi uyarınca verilen süreden itibaren başlatılması gerektiği açıktır.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nin 667 ve 670 sayılı KHK'lar uyarınca 17.08.2016 tarihi itibarıyla kapatıldığı anlaşılmaktadır.
Buna göre, davacının yaptığı başvurunun 675 sayılı KHK'nun 16. maddesi kapsamında olup olmadığı ve idareye yapılan başvurunun süresinde olup olmadığının her bir alacak davası için ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir.
1- Davacı şirket tarafından, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nden olan alacaklarının tahsili amacıyla Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/9133 esas numarasında açtığı icra takibi yönüyle;
UYAP üzerinden, Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/9133 esas numaralı icra takipli dosyanın incelenmesinden; icra takibinin 08.08.2016 tarihinde başlatıldığı, 07.11.2016 tarihinde icra müdürlüğünce düşme kararı verildiği, kararın 08.11.2016 tarihinde tebliğ edildiği, 21.11.2016 tarihinde 30 günlük süre içinde idareye başvuru yapıldığı anlaşılmaktadır.
2- Davacı şirket tarafından, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nden olan alacaklarının tahsili amacıyla Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/12610 esas numarasında açtığı icra takibi yönüyle;
UYAP üzerinden, Bursa 18. İcra Dairesinin 2016/12610 esas numaralı icra takipli dosyanın incelenmesinden; icra takibinin 08.11.2016 tarihinde başlatıldığı, icra müdürlüğünce düşme kararı verildiği, düşme kararında tebliğ tarihinden itibaren 30 günlük hak düşürücü süre içinde başvuru yapılabileceğinin belirtildiği, kararın 08.11.2016 tarihinde tebliğ edildiği, 21.11.2016 tarihinde 30 günlük süre içinde idareye başvuru yapıldığı anlaşılmaktadır.
3- Davacı şirket tarafından, .... Özel Eğitim İşletmeleri Ticaret Anonim Şirketi'nden olan alacaklarının tahsili amacıyla Bursa 19. İcra Dairesinin 2016/5629 esas numarasında açtığı icra takibi yönüyle;
UYAP üzerinden, Bursa 19. İcra Dairesinin 2016/5629 esas numaralı icra takipli dosyanın incelenmesinden; icra takibinin 2012 yılında başlatıldığı (dosyanın eski numarasının 2012/3649 olduğu) 12.04.2017 tarihinde icra müdürlüğünce düşme kararı verildiği, kararın 03.01.2018 tarihinde tebliğ edildiği, 21.11.2016 tarihinde idareye, erken başvuru yapılmakla birlikte, süresi içinde bir başvuru yapıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde, davacının, kapatılan şirketten olan alacaklarının ödenmesi için yaptığı başvurunun, 675 sayılı KHK'nın 16. maddesi uyarınca, her bir alacak yönüyle ayrı ayrı değerlendirilmeyerek, 670 sayılı KHK'nın 5. maddesi kapsamında tamamı yönüyle süresinde başvuru yapılmadığı gerekçesiyle talebin reddedildiği, ancak, davacının bazı alacaklar yönüyle 17.08.2016 tarihinden önce icra takibinin başlatılmış olduğu ve 30 günlük süre içinde başvuru yapıldığı, bazı alacaklar yönüyle de 17.08.2016 tarihinden sonra icra takibi başlatılmış olmakla birlikte, icra müdürlüğünün düşme kararında 30 günlük hak düşürücü süre içinde başvuru yapılabileceğinin belirtilmesi üzerine, bu süre içinde başvuru yapıldığı, dolayısıyla, yukarıda yer verilen hususlar da gözetilerek, her bir alacak yönüyle ayrı ayrı değerlendirilerek idarece bir karar verilmesi gerekirken, tüm alacaklar yönüyle süresinde başvuru yapılmadığından bahisle talebin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, aksi yönde verilen İlk Derece Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Bursa 2. İdare Mahkemesince verilen 30/05/2018 tarih ve E: 2017/1844, K: 2018/664 sayılı kararın, kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan davacı tarafından karşılanan 303,00-TL yargılama giderleri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.090,00-TL avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta gideri için alınan paranın kullanılmayan kısmının ilgilisine iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu Mahkemeye gönderilmesine, 28.11.2018 tarihinde kesin olarak ve oybirliği ile karar verildi. (¤¤)