(2577 S. K. m. 45) (5393 S. K. m. 14, 18) (2464 S. K. m. 97)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacı kurum tarafından, Ardahan İl Müdürlüğüne bağlı yurtların su ücret tarifesinin en uygun ücretli su tarifesine geçirilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Ardahan Belediye Meclisinin 05.05.2017 tarih ve 94 Sayılı kararı ile bu kararın bildirimine ilişkin 28/07/2017 tarih ve 73042258-320-365 Sayılı Ardahan Belediye Başkanlığı Mali Hizmetler Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılan davada, "Dava konusu olayda, yürütülen hizmetin amacı ve hizmetten yararlananlar açısından bir değerlendirme yapıldığında, yükseköğrenim gören öğrencilerin barınma ve temizlik ihtiyacını karşılamak amacıyla faaliyet gösteren ve topluca öğrenci ikametine ayrılmış yerlerden olan davacı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü Ardahan İl Müdürlüğü'ne bağlı olarak faaliyet gösteren Yurt Müdürlüğü'nün kamusal hizmet sunması nedeniyle, söz konusu yurdun "mesken" olarak değerlendirilmesi gerekirken, bu konuda yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde kamu yararı ve kamusal hizmet gereği ile hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Nitekim benzer bir uyuşmazlıkta, Danıştay Sekizinci Dairesinin 03/11/2014 gün ve E:2011/8246, K:7338 Sayılı kararı da bu yöndedir." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar veren Erzurum 2. İdare Mahkemesi'nin 15/02/2018 tarih ve E:2017/2453, K:2018/305 Sayılı kararının; resmi dairelerden alınacak olan su ücretinin Belediye Kanunu'nun kendisine verdiği yetki ile; 0-100 m³ arası 7,00.-TL/m³+KDV, 100 m³ ve üzeri 9,50.-TL/m³+KDV olarak tespit edilmiş olup, bu tarife üzerinden uygulandığı, bu uygulamanın tamamen yasal bir uygulama olup herhangi bir kanuna aykırılık ve davacı kurumu zarara uğratma amacının söz konusu olmadığı, nitekim davacı kurumun "resmi daire" statüsünde olmasının tamamıyla idare dışında olan bir konu olduğu, bu statüsü dışında kurumun amacını değerlendirmek suretiyle su tarifesini değiştirme yükümlülüğünün olmadığı öne sürülerek 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
KARAR: 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin Görev ve Sorumlulukları" başlıklı 14. maddesinin (a) bendinde; belediyenin mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla, su ve kanalizasyon hizmetlerini yapacağı veya yaptıracağı, "Belediyenin Yetkileri ve İmtiyazları" başlıklı 15. maddesinin (d) bendinde; vergi, resim ve harç dışındaki özel hukuk hükümlerine göre tahsili gereken doğalgaz, su, atık su ve hizmet karşılığı alacakların tahsilini yapmak veya yaptırmak, (e) bendinde; müktesep haklar saklı kalmak üzere, içme, kullanma ve endüstri suyu sağlamak, bunlar için gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek belediyenin yetki ve imtiyazları arasında olduğu hükmüne yer verilmiştir.
Anılan Yasanın 18/f maddesinde; kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemenin belediye meclisinin görev ve yetkisinde olduğu, 59/e maddesinde ise; belediye meclisi tarafından belirlenecek tarifelere göre tahsil edilecek hizmet karşılığı ücretlerin belediyenin gelirleri arasında olduğu hüküm altına alınmıştır.
2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun ''Ücrete Tabi İşler'' başlıklı 97. maddesinde; Belediyeler bu Kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet (...) için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkilidir. Belediye'ye tekel olarak verilmiş işler kendi özel hükümlerine tabi olduğu hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, Ardahan Belediye Meclis Kararı ile Su İşletme Müdürlüğü'nün gelir tarifesinin belirlendiği, bu tarifeye göre abone türlerinin mesken, özel işyeri, resmi daire, banka ve ulusal market, milli eğitime bağlı pansiyonlar olmak üzere gruplandırıldığı ve farklı fiyatlar uygulandığı, Ardahan İl Müdürlüğüne bağlı yurtların da resmi daireler için uygulanan tarife üzerinden su faturalarının fiyatlandırıldığı, davacı idare tarafından yurtların su ücret tarifesinin en uygun ücretli su tarifesine geçirilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Su ücreti tarifesi belirlenirken suyun kullanılacağı alanlara (mesken, hastane, sanayi, inşaat v.s) göre abone gruplandırılması yapılıp abone grubuna göre farklı bedel belirlenmesi tabii olmakla birlikte, abone grupları ve bunlar için farklı bedeller belirlenirken objektif kriterler kullanılması, abone grupları arasında hizmetin maliyeti dikkate alınarak adalet, eşitlik ve genellik prensiplerine uygun hareket edilmesi gerekmektedir. Belediyelerin su tüketim bedelinin tespiti konusunda takdir yetkisinin bulunduğu açık ise de; bu yetkinin mutlak ve sınırsız bir yetki olmadığı, kamu hizmetinin gerekleri ve kamu yararı maksadı ile sınırlı bulunduğu idare hukukunun bilinen ilkelerindendir. Dolayısıyla söz konusu takdir yetkisinin farklı tüketici grupları için farklı şekilde kullanılması halinde, bu durumu kamu hizmetinin gerekleri ve kamu yararı amacı açısından haklı kılacak objektif kriterlerin bulunması gerekmektedir.
Bu durumda, farklı abone gruplarına göre farklı bedel belirlenebileceği açık olmakla birlikte, yukarıda belirtilen hususlara dikkat edilerek abone grupları ve bunlar için farklı bedeller belirlenirken objektif kriterler kullanılması gerekmektedir.
Olayda, davalı idare tarafından 11.11.2016 tarih ve 162 Sayılı meclis kararıyla meskenlerden alınacak su bedeli 0-30m3 arası 1,50 TL, 31-60m3 arası 2,00 TL, 61m3 ve üzeri 3,00 TL olarak belirlenirken, resmi dairelerden 0-100 m3 arası 7,00 TL, 100m3 ve üzeri 9,50 TL olarak belirlendiği, anlaşılmaktadır. Bu durumda faydası özel kişilere değil toplumun tamamına ait bulunan tüketici gruplarından alınacak tüketim bedelinin meskenlere göre çok yüksek olduğu görülmüş, meskenler ile resmi daireler arasındaki ücret farkının yaklaşık 3 kat olduğu ve bu durumu haklı kılacak somut ve objektif bir neden davalı idare tarafından ileri sürülememiştir.
Bu nedenle, resmi daireler için belirlenen kullanım bedelinin fahiş olduğu sonucuna varıldığından davacı tarafından resmi tarifede olan su aboneliğinin en uygun tarifeye ( konut tarifesine) dönüştürülmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde ve bu işlemin bildirimine ilişkin işlemde anılan mevzuata ve hukuka uygunluk bulunmamakta olup, istinaf istemine konu Mahkeme kararının sonucu itibariyle yerinde olduğu görülmüştür.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesine göre yapılan inceleme sonucu, mezkur karar sonucu itibariyle usul ve hukuka uygun olup kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine, aşağıda dökümü yapılan 229,70.-TL yargılama giderinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, davalı idare tarafından fazladan yatırılan 35,90.-TL karar harcının istemi halinde davalı idareye iadesine, posta gideri avansından artan miktarın karar kesinleşmesinden sonra Mahkemesince re'sen yatıranlara iadesine, 2577 Sayılı Kanun'un 45/6. maddesi uyarınca kesin olarak, 28/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)