(442 S. K. Ek. m. 16, 17, Geç. m. 2) (2577 S. K. m. 45)
İSTEMİN ÖZETİ: Ankara 2. İdare Mahkemesi'nce verilen 30.11.2017 tarih ve E:2017/1493 K:2017/3905 sayılı kararın; davacı tarafından, hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANINÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 11. İdari Dava Dairesince, dosya incelenerek gereği görüşüldü:
Dava, Kars ili, Sarıkamış İlçesi, ..... Köyü'nde 20.01.1994-15.04.1997 tarihleri arasında geçici köy korucusu olarak görev yapan davacı tarafından, 442 sayılı Kanun'un Ek 16 ve Ek 17 nci maddeleri uyarınca emekli edilerek aylık bağlanması ve tazminat ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin davalı idare işleminin; görev yaptığı süre içerisinde görevini gereği gibi ifa ettiği, herhangi bir disiplin soruşturması geçirmediği, 442 sayılı Kanun'da yapılan yeni düzenlemeler uyarınca tazminata hak kazandığı iddialarıyla iptali istenilmektedir.
İdare Mahkemesince; davacının 20.01.1994-15.04.1997 tarihleri arasında geçici köy koruculuğu yapmış olduğu, bu tarihten sonra görevine devam etmediği, her ne kadar görevine son verme ile ilgili onay ve evraklar dosyaya sunulamamış olsa da, 15.04.1997 tarihinden itibaren göreve devam etmediğinin sabit olduğu, davacının bu tarihten itibaren göreve son verme işleminin iptali için herhangi bir dava açmadığı gibi tekrardan göreve döndürülmeye yönelik herhangi bir başvurusunun da bulunmadığı, davacının görevine son verildiği tarih itibariyle yaş şartını, Kanun'un mülga Ek 16 ve Ek 17 nci maddelerinin yürürlüğe girdiği tarih itibariyle de kendi isteğiyle görevinden ayrılmış olma, görevde bulunma ve hizmet yılı gibi şartları taşımadığı, davacının mezkur mülga hükümler kapsamına girmediğinin açık olduğu, kaldı ki girmiş olduğu varsayılsa bile Geçici 2. madde hükmü uyarınca geçmiş süreler için herhangi bir ödeme yapılmayacağının hüküm altına alınmış olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde; davacının 442 sayılı Kanun'un Ek 16 ve Ek 17 nci maddeleri uyarınca emekli edilerek aylık bağlanması ve tazminat ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı vekili tarafından, istinafa konu idare mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması ve talepleri doğrultusunda dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının Kars ili, Sarıkamış İlçesi, ..... Köyü'nde 20.01.1994-15.04.1997 tarihleri arasında geçici köy korucusu olarak görev yapmakta iken 15.04.1997 tarihinde görevinden istifa ettiği, daha sonra 442 sayılı Kanun'un ek 16 ve ek 17. maddeleri uyarınca aylık bağlanması ve tazminat ödenmesi istemiyle davalı idareye başvurduğu, anılan başvurunun dava konusu işlemle reddedilmesi üzerine de görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
442 sayılı Köy Kanunu'nun (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan) Ek 17. maddesinde; "55 yaşını doldurup onbeş yıldan az hizmeti olan veya 55 yaşını doldurmamış olan geçici köy korucularından; sağlık ve idarî nedenlerle görevine son verilenler ile ölenlere (55 yaşını doldurmamış olmakla birlikte onbeş yıl veya daha fazla hizmeti bulunanlardan görevleri ile ilişikleri devam etmekte iken vefat edenler hariç), 20.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ve hizmet yılı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktarda tazminat ödenir. 55 yaşını doldurmadan kendi istekleri ile görevlerinden ayrılan geçici köy korucularına, hizmet sürelerine bakılmaksızın 20.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ve hizmet yılı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktarda tazminat ödenir. Tazminat hesabında bir yıldan az olan hizmet süresi bir yıl kabul edilir. Bir tam yılı aşan süreler için; ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süre ile orantılı ödeme yapılır. Vefat eden geçici köy korucularının hak ettiği tazminat kanunî mirasçılarına ödenir. Verilecek tazminat tutarından herhangi bir vergi ve kesinti yapılmaz. Ek 16. madde uyarınca aylık bağlanan veya disiplin hükümlerinin uygulanması sonucu görevlerine son verilen geçici köy korucularına bu madde hükümlerine göre tazminat ödenmez. Geçici köy korucularından görev süresi içinde vefat edenlerin eşine ve çocuklarına, bunlar yoksa anne ve babasına, bunlar da yoksa kardeşlerine, 50.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda herhangi bir vergi ve kesintiye tâbi tutulmaksızın ölüm yardımı ödenir. (1) Geçici köy korucularından engelli hâle gelenlerin kendilerine, ölenlerin ise dul ve yetimlerine 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanmak suretiyle malûllük ya da dul ve yetim aylığı bağlanmış olması durumunda; bu madde hükümlerine göre ayrıca tazminat ödenmez, önceden bu madde hükümlerine göre tazminat ödenmiş olanların almış oldukları tazminat tutarı 2330 sayılı Kanun hükümlerine göre ödenmesi gerekecek nakdî tazminat tutarından düşülür. (2) Ek 16. madde ile bu madde kapsamındaki ödemeler, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılır ve ödemenin yapılmasını takip eden iki ay içinde Hazineden tahsil edilir." hükmü, Geçici 2/2 maddesinde ise; "27.05.2007 tarihli ve 5673 sayılı Köy Kanununda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce geçici köy koruculuğu yapanlardan Ek 16. ve Ek 17. maddelerde yer alan şartları taşıyanlara yazılı müracaatları üzerine bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren bu madde hükümleri uygulanır. Ancak geçmiş süreler için herhangi bir ödeme yapılmaz." hükmü yer almaktadır.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; 55 yaşını doldurmadan kendi istekleri ile görevlerinden ayrılan geçici köy korucularına, hizmet sürelerine bakılmaksızın 20.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan aylık katsayısı ve hizmet yılı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktarda tazminat ödeneceği, tazminat hesabında bir yıldan az olan hizmet süresinin bir yıl olarak kabul edileceği, bir tam yılı aşan süreler için; ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süre ile orantılı ödeme yapılacağı, Ek 16. madde uyarınca aylık bağlanan veya disiplin hükümlerinin uygulanması sonucu görevlerine son verilen geçici köy korucularına bu madde hükümlerine göre tazminat ödenmeyeceği düzenlenmiş olup; anılan Kanun hükümlerinin Kanunun yürürlüğe girdiği (02.06.2007) tarihten önce köy koruculuğu görevi sona erenlere uygulanmayacağına ilişkin bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Olayda; dosyada mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden davacının, Kars ili, Sarıkamış İlçesi, ..... Köyü'nde geçici köy korucusu olarak 20.01.1994 tarihinde göreve başladığı, kendisine geçici köy korucusu maaşı ödendiği,15.04.1997 tarihinde görevinden ayrıldığı ve mevcut durumda herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan aylık ya da gelir almadığı, adli sicil kaydının bulunmadığı, davacının idarece görevine son verildiğine ilişkin olarak arşiv ve kayıtlarda herhangi bir belge bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, görevine disiplin hükümleri nedeniyle son verildiğine ilişkin herhangi bir belge veya bilginin yanısıra adli sicil kaydı da bulunmayan ve herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan da aylık almayan davacıya, 20.01.1994-15.04.1997 tarihleri arasındaki fiilen görev yaptığı dönem için 442 sayılı Yasa'nın ek 17. maddesinde öngörülen tazminatın ödenmesi gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUNKABULÜNE, Ankara 2. İdare Mahkemesi'nce verilen 30.11.2017 tarih ve E:2017/1493, K:2017/3905 sayılı kararın KALDIRILMASINA; dava konusu işlemin İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan Mahkeme ve istinaf aşamasına ait toplam 293,70 .-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00.-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta gideri avansından varsa artan miktarın davacıya iadesine, 13.02.2020 tarihinde oybirliğiyle ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45/6. maddesi uyarınca kesin olarak karar verildi. (¤¤)