(2577 S. K. m. 45) (Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği m. 26)
İSTEMİN ÖZETİ: Ankara 17. İdare Mahkemesi'nce verilen 06/04/2018 günlü, E:2016/4368, K:2018/763 sayılı kararın; hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması ve işin esası hakkında yeniden karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 5. İdari Dava Dairesince dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
Duruşma yapılmasına gerekli görülmedi.
Dava, Ankara İli, Çankaya İlçesi, ....... Mahallesi, 13911 ada, 16 sayılı parseli kapsayan alanda 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılmasına ilişkin Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi'nin 15.07.2016 tarih 1402 sayılı kararının iptali istemiyle açılmış; İdare Mahkemesince, yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen rapor ile dosyada yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; Ankara 7. İdare Mahkemesinin E:2016/2205, K:2016/4505 sayılı kararı gereği Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 12.02.2016 gün ve 281 sayılı kararı ile onaylı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Değişikliklerinin devamı niteliğindeki ve aynı mahiyetteki Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 15.07.2016 gün ve 1402 sayılı kararı ile onaylı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Değişikliklerine atıf yapılarak karar verilmesine yer olmadığı yönünde karar verildiğinden dava konusu plan değişikliklerinden önce alanda yürürlükte olan plan olarak Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 11.09.2012 gün ve 1411 sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği meri plan olarak esas alınması gerektiğinin mütalaa edildiği, 1/25.000 Ölçekli 2023 Başkent Ankara Nazım İmar Planında MİA olarak belirlenen alanda davaya konu nazım ve uygulama imar planı değişiklikleri ile Kentsel Servis Alanı kullanımı belirlenmesinin imar mevzuatına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, üst ölçekli plan hükümlerine aykırı olduğu, alanda 2012 ve 2016 yıllarında yine parsel ölçeğinde yapılan değişiklik ile taşınmaz için 1/25.000 Ölçekli 2023 Başkent Ankara Nazım İmar Planı hükümlerine aykırı olarak belirlenen Kentsel Servis Alanı kullanımının yapılacak plan değişiklikleri ile kaldırılarak MİA kullanımı içinden alanda hayata geçirilmesi planlanan kullanımın spesifik olarak belirlenmesi gerektiği, böylelikle alt ölçek-üst ölçek birlikteliğinin sağlanabileceği, plan değişikliğini zorunlu kılan teknik ve bilimsel gerekçelerden bahsedilmediği, plan değişikliği sonucunda alanda yapı yoğunluğu artışına gerekçe sunulmadığı, referans plan olan 1/25.000 Ölçekli 2023 Başkent Ankara Nazım İmar Planı hükümleri ile ilişkilendirilmediği, belediye meclis kararlarında da ifade edildiği üzere emsal artışı dışında plan notları ile gizli emsal artışı öngörüldüğü, parsel ölçeğinde ayrıcalıklı bölge oluşturulduğu, plan değişikliği sonrasında emsal artışı ile bölgenin trafik yoğunluğunun olumsuz etkilenip etkilenmeyeceği hususunda herhangi bir açıklamada bulunulmadığı, yapı yoğunluğunun arttırılması sonucunda ve Kentsel Servis Alanı kullanımı da dikkate alındığında bölgede trafik yoğunluğunu arttıracağı, yapı yoğunluğunun artması sonucunda ise bölgedeki doluluk boşluk oranını değiştireceği, yapı yoğunluğunun arttırılması sonucunda mevcut planın sürekliliğinin ve bütünlüğünün zedeleneceği, davaya konu işlemde bölge üzerinde plan değişikliği sonucunda oluşacak muhtemel olumsuzlukların nasıl ve ne şekilde ortadan kaldırılacağına veya herhangi bir olumsuzluk oluşup oluşmayacağına dair de herhangi bir açıklama yapılmadığı, bu durumun ayrıca Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 26/7. maddesine aykırı olduğu dikkate alındığında, davaya konu plan değişikliklerinde plan değişikliğini zorunlu kılan teknik ve bilimsel gerekçelerin bulunmadığı, söz konusu planlama ile Kentsel Servis Alanı kullanımının alana gece nüfusu getirmeyeceği için sosyal donatı dengesi üzerine olumsuz bir etkisinin olmayacağı, ancak, bölgeye ilave nüfus öngörülmemiş olması yapı yoğunluğunun arttırılması sonucunda ve Kentsel Servis Alanı kullanımı da dikkate alındığında bölgede trafik yoğunluğunu arttıracağı, yapı yoğunluğunun artması sonucunda ise bölgedeki doluluk boşluk oranını değiştireceğinin açık olduğu yapı yoğunluğunun arttırılması sonucunda mevcut planın sürekliliğinin ve bütünlüğünün zedeleneceği, keyfi ve üst ölçek planlarına, 2012 yılı onaylı plan hükümlerinde belirtilen Kentsel Servis Alanları içinde öngörülen kullanımlar değiştirilerek Banka ve Finans Kurumları, Basın Yayın Tesisleri Özel Spor Tesisleri gibi kullanımların eklendiği, Sağlık Tesisleri, Yurt Alanı kullanımlarının kaldırıldığı, bu durumun şehircik ilkelerine, planlama esaslarına kamu yararına aykırı olduğu gibi mevcut planın bütünlüğünü de zedelediği, plan değişikliklerinin 6 nolu plan notu ile plan değişikliğine konu alanda TAKS (Taban Alanı Kat Sayısı) sınırlamasının kaldırıldığı, 4, 7, ve 8 nolu plan notları ile imar mevzuatına aykırı olarak emsale dahil olmayan alanlar belirlenerek alanda inşaat emsalinin daha da arttırıldığı, ayrıca bu alanların bağımsız bölüm olarak değerlendirilmesine ve ticari amaçlarla kullanılmasına olanak sağlandığı, emsal dışı tutulan alanların 6 nolu plan notu ile daha da arttırılacağı zira parselin yapı yaklaşma mesafelerinin içinin tamamına yapı yapılabilmesinin önü açılması ile emsal harici sayılan alanların daha da arttırılacağı, yine 4 nolu plan notu ile imar mevzuatına aykırı olarak ± 0,00 kot altının ticari amaçlarla kullanılmasına olanak sağlandığı, 9 nolu plan notu ile Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak kitleler arasında ayrılması gerekli mesafenin belirlendiği H/2 çekme mesafesi şartının ve yollardan minimum çekme mesafesi şartının kaldırıldığı, II nolu plan notu ile Anadolu Bulvarına acil çıkış verilmesine olanak sağlanarak trafik güvenliğinin tehlikeye düşürdüğü, dava konusu planlara askı ilan aşamasından sonra yapıların itirazların reddedildiği Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 27.11.2016 gün ve 2368 sayılı kararı ile plan değişikliklerine 32 derslikli okul taahhüdünün plan notlarına eklenmesine karar verilerek parselde öngörülen yoğunluk artışına karşılık olarak işlem tesis edildiği, bu hususun imar mevzuatında yeri olmadığı, anılan nedenlerle davaya konu 1/5000 Ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı değişikliklerinin imar mevzuatına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş; bu karara karşı davalı idare ve davalı yanında müdahiller tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İstinafa başvuru ek dilekçesinde yer verilen; Şehir Plancısı Bilirkişi olan ....... ve .......'ın A grubu plan müellif olmadığı, bu bilirkişilerce hazırlanan bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağına yönelik davalı ve müdahil davalılar itirazı üzerine Dairemizin 28.08.2018 sayılı kararıyla; yürütmenin durdurulması isteminin kabulüyle, yeniden A grubu plan müellifi olan bilirkişiler marifetiyle keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, taşınmaz mahallinde yeniden yapılan keşif sonrası düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; dava konusu plan değişikliklerinin üst ölçekli planlara (1/25.000 ve 1/100.000) kullanım kararı açısından aykırılık teşkil etmediği, gerek 1/5000 ve 1/1000 ölçekli imar planlarında gerekse üst ölçekli planlarda alanın kentsel servis alanı olarak görüldüğü, 3194 sayılı İmar Kanunu, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği hükümleri ile, üst kademe 1/25000 ölçekli Başkent Ankara Nazım İmar Planına ve 1/100.000 ölçekli 2038 Ankara Çevre Düzeni Planına ait plan hükümlerinde, planlarda yapılacak değişikliklerin şartlara bağlandığı, böylece planların bütünlüğü ile devamlılığının korunmasını sağlamak ve her keyfiyette değiştirilmesinin engellenmesi amaçlandığı, dava konusu plan değişikliğine yönelik olarak hazırlanan "Teknik Altyapı Etki Değerlendirme Raporu", Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinde raporun hazırlanmasının temel amacı olarak belirtilen plan değişikliğinin kentsel teknik altyapıya yönelik etkilerin belirlenmesi ve değişikliğin bu konuda gerekli önlemleri kapsamasının sağlanması konusuna açıklık getirmediği, emsal artışı içeren, kamu yararı taşımayan, parsel bazında parçacı nitelikteki bu plan değişikliğinin Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 25 ve 26. maddelerinde belirtilen teknik ve nesnel gerekçeleri içermediği, getirilen emsal artışının teknik altyapı sorunlarını artıracağı, mevcut plan sürekliliğini ve bütünlüğünü zedeleyeceği, mevcut planlama mevzuatındaki hükümler çerçevesinde dava konusu planların; 4, 7 ve 8 nolu plan notlarıyla mevzuat hükümlerine aykırı olarak emsale dahil olmayan alanlar belirlenerek, alanda inşaat emsalinin daha da arttırıldığı ve ticari amaçlı kullanımlara (spa, sauna, hamam, jimnastik salonu, açık-kapalı yüzme havuzu, kuaför, mescit, kafeterya, kafe, çamaşırhane, toplantı salonu, yemekhane vb. fonksiyonlar) olanak sağlanarak bunların emsal dışında bırakıldığı, 6 nolu plan notuyla ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak TAKS sınırlamasını kaldırıldığı, 9 nolu plan notu ile Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak kitleler arasında ayrılması gerekli mesafenin belirlendiği H/2 çekme mesafesi şartının ve yollardan minimum çekme mesafesi şartının kaldırıldığı, 11 nolu plan notuyla Anadolu Bulvarı üzerindeki trafik akışında yoğunluğa, aksaklıklara ve kentsel ulaşım sisteminin işleyişine ve trafik güvenliğinde sorunlar yaratıldığı, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliklerinin, imar mevzuatına, şehircilik ilkelerine ve planlama tekniğine uygun olmadığı, kamu yararı göz önüne alınarak hazırlanmadığı ve plan bütünlüğünü bozucu olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.
Bu durumda, dava konusu plan değişikliğinin uygulamaya yön verecek detayları içermediği, Kentsel Servis Alanı kullanımının içinde net şekilde hangi kullanımların bulunması gerektiğinin belirlenmediği, parsel bazında emsal arttırımının teknik ve bilimsel gerekçesinin bulunmadığı, Eskişehir yolu ve Anadolu Bulvarının kesiştiği noktada yer alan taşınmaza ilişkin plan değişikliğinin ulaşıma etkilerine yönelik bilimsel ve teknik inceleme bulunmadığı, bu yönüyle kentsel ulaşım sistemini olumsuz etkileyeceği, tarfik yoğunluğunun artmasına sebep olacağından kullanıcı ve yapı yoğunluğunun mevcut planın bütünselliğini bozacağı, plan notlarından 4, 7 ve 8 nolu plan notlarıyla mevzuat hükümlerine aykırı olarak emsale dahil olmayan alanlar belirlenerek alanda inşaat emsalinin daha da arttırıldığı, ticari amaçlı kullanımlara olanak sağladığı, 9 nolu plan notu ile Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak yollardan minimum çekme mesafesi şartının kaldırıldığı, 6 nolu plan notuyla mevzuat hükümlerine aykırı olacak şekilde TAKS sınırlamasının kaldırıldığı, 11 nolu plan notuyla Anadolu Bulvarı üzerinde oluşturulan acil çıkış(servis alma) ile trafik akışında yoğunluğa, aksaklığa kentsel ulaşım sisteminin işleyişinde ve trafik güvenliğinde olumsuzluk oluşturulacağından dava konusu imar planı değişikliğinde şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı yönlerinden hukuka uyarlık istinafa konu kararda belirtilen gerekçeyle hukuka aykırılık görülmemiştir.
Dava konusu işlemin iptali yolunda Ankara 17. İdare Mahkemesi'nce verilen 06/04/2018 günlü, E:2016/4368, K:2018/763 sayılı karar usul ve hukuka uygun olup kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle REDDİNE, istinaf yargılama giderlerinin başvuranın üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan miktarın hükmün kesinleşmesinden sonra başvurana iadesine, 2577 sayılı Yasanın 45. maddesinin 6. fıkrası kapsamında bulunmayan karara karşı tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere, 11/04/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)