(442 S. K. Ek m. 18)
İSTEMİN ÖZETİ: Bitlis İli, Merkez İlçesi, Cumhuriyet Köyü'nde geçici köy korucusu olarak görev yapan davacının "Kontrol, genel arama, iz sürme gibi operasyonel faaliyetlerde görevli güvenlik güçlerinin yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde çağırmasına rağmen, göreve katılmamak, katıldıktan sonra izinsiz terk etmek" fiilini işlediğinden bahisle Geçici Köy Korucuları Yönetmeliği'nin 17/(ç)-9 maddesi uyarınca görevden çıkarılmasına ilişkin Bitlis Valiliği'nin 23.09.2016 tarih ve HRK 0450-10598-16 Sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada, Bitlis-Baykan karayolu Ortakapı köyü sınırları içerisinde bulunan Akpınar Dinlenme Tesislerine yaklaşık 100 metre mesafede PKK terör örgütü mensuplarınca yol kesme ve araç yakma eyleminin gerçekleştirildiği 30.08.2016 tarihinde saat 08.00'e kadar davacının da dahil olduğu Bitlis İli, Merkez, Yeşilsırt Köyü GKK 2.timinin terör eyleminin yapıldığı yere yakın bir mevki olan Ortakapı köyü sınırları dahilindeki tünel üstü noktasında görevli olmasına rağmen görev yerinin terör eyleminin gerçekleştirilme anından önce saat 06.00 sıralarında izinsiz ve habersiz olarak terkedildiği bu durumun ise olaya ilişkin yürütülen disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadelerde söz konusu timde görevli geçici köy korucuları tarafından kabul edildiği, görev yerini terkedilmesine ilişkin dava konusu olayın ise bağlı bulunulan Jandarma Karakol Komutanlığı yetkililerince tanzim edilen tutanakla kayıt altına alındığı; öte yandan, davacının Cumhuriyet Köyü 2. timinde görevli olmadığını 1. timinde görevli olduğunu gerekçe göstererek görev yerinin izinsiz erken terk edildiği gün timde olmadığını bu yüzden olaya ilişkin bir kusurunun olmadığı ileri sürmekte ise de, dosyaya sunulan GKK tim listesi dikkate alındığında, davacının isminin Cumhuriyet Köyü 2. timinde yer aldığı ve bağlı olunan Jandarma Karakol Komutanlığı yetkililerinin alınan ifadelerinde ise davacının tim değiştirdiğine dair bilgilerinin ve onaylarının olmadığını beyan ettikleri, davacının ise aksi yönde herhangi bir bilgi ve belge sunamadığı; bu haliyle dava konusu işleme dayanak teşkil eden olay tarihinde davacının görevli olduğu tim ekibi içerisinde yer almadığından, kontrol, genel arama, iz sürme gibi operasyonel faaliyetleri ile görevli olmasına rağmen yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde çağrılmasına rağmen, göreve katılmadığı sabit olan davacının, eylemine uyan görevine son verilmesi cezası ile tecziye edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair Van 3. İdare Mahkemesi'nin 24/11/2017 gün ve E:2016/1786, K:2017/2868 Sayılı kararının; yetkisiz mercii tarafından tesis edildiği, kendisinin olay günü görev yerinde nöbetçi olan 2. timde yer almadığı, 1. timde yer aldığı, olay günü de 1. timin görevi olmadığı, nöbet değişimlerini tek bir şahsi araçla yaptıkları, nöbeti biten grubun araçla köye dönüp diğer grubun aynı araçla görev yerine geldiği, nöbet değişimi sırasında meydana gelen olayda kendisinin kusuru olmadığı, olayda il güvenliğini sağlamakta görevli olanların kusurunun bulunduğu ileri sürülerek bozulması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstinaf aşamasında savunma dilekçesi verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Erzurum Bölge İdare Mahkemesi, 1. İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü:
KARAR: Dava, Bitlis İli, Merkez İlçesi, Yeşilsırt Köyü'nde geçici köy korucusu olarak görev yapan davacının, 29.08.2016 günü saat 08:00'den 30.08.2016 günü saat 08:00'e kadar yol emniyeti ile görevli olduğu halde göreve gitmediğinden bahisle görevine son verilmesine ilişkin Bitlis Valiliği'nin 23.09.2016 tarih ve HRK 0450-10598-16 Sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
442 Sayılı Köy Kanunu'nun işlem tarihi itibariyle yürürlükteki Ek 18. maddesinde; "Geçici köy korucuları ile korucu başlarının; görevlendirme şekilleri, göreve alınmalarında aranacak şartlar, görevleri, uygulanacak disiplin cezaları ve görevlerine son verilmesini gerektiren haller, disiplin amirleri, yararlanacakları giyim eşyaları ile bunların şekli ve verilme zamanları, eğitim ve denetim usul ve esasları, sicil ve izinleri, ilk müracaatlarında sahip olmaları gereken sağlık şartları, başka bir işte çalışma hakları ile bu Kanunda yer alan diğer hususlara ilişkin uygulamalar Milli Savunma Bakanlığı ve Maliye Bakanlığının görüşü üzerine İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak ve bu maddenin yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir.
Geçici Köy Korucuları Yönetmeliği'nin "Disiplin Cezaları" başlıklı 17. maddesinin "Ücretten Kesme" başlıklı (c) bendinin 1. fıkrasında "Kasıtlı olarak; verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde bu yönetmelikte belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçleri korumamak, ihmali nedeniyle kaybetmek, bakımını yapmamak, hor kullanmak" ücretten kesme cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış, "Görevden Çıkarma" başlıklı (ç) bendinin 9. fıkrasında ise "Kontrol, genel arama, iz sürme gibi operasyonel faaliyetlerde görevli güvenlik güçlerinin bu yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde çağırmasına rağmen göreve katılmamak, katıldıktan sonra izinsiz terketmek" göreve son verme cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış, "Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Amirler" başlıklı 18. maddesinin 2. fıkrasında Geçici Köy Koruyucularının ilk disiplin amirinin bağlı bulunduğu merkez ilçe veya ilçe jandarma komutanı, üst disiplin amirinin ise ilgili vali yardımcısı veya kaymakamların olduğu, Valinin disiplin amirlerinin yetkilerini resen kullanabileceği, yine aynı maddenin 5. fıkrasında ise görevden çıkarma cezasının ilk disiplin amirinin teklifi, üst disiplin amirinin uygun görmesi üzerine vali tarafından verileceği düzenlenmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının Bitlis İli, Merkez İlçesi, Cumhuriyet Köyü'nde geçici köy korucusu olarak görev yaptığı, 30.08.2016 tarihinde saat 07.10 sıralarında Bitlis-Baykan karayolu Ortakapı köyü sınırları içerisinde bulunan Akpınar Dinlenme Tesislerine yaklaşık 100 m mesafede PKK terör örgütü mensuplarınca yol kesme ve araç yakma eyleminde bulunulduğu, davacının olayın yaşandığı 30.08.2016 tarihinde saat 08.00'a kadar Cumhuriyet Köyü GKK 2.Timinin Ortakapı köyü sınırları dahilindeki tünelüstü geçici köy korucuları nöbet noktasında görevli olduğu, fakat nöbet süresi dolmadan saat 06.30 sıralarında bağlı olunan Karınca Jandarma Karakoluna bilgi verilmeden ve değişim yapacak diğer timi saat 08.00'e kadar beklemeden izinsiz olarak görev yerinin terk edildiği, davacının da görev yerini erken terk eden Cumhuriyet Köyü II. Geçici Köy Koruyucusu timinde görevli olması nedeniyle hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde anılan tarihte görev yerine hiç gitmediğinin tespit edilmesi üzerine getirilen teklif uyarınca, "Kontrol, genel arama, iz sürme gibi operasyonel faaliyetlerde görevli güvenlik güçlerinin yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde çağırmasına rağmen, göreve katılmamak, katıldıktan sonra izinsiz terk etmek" fiilini işlediğinden bahisle 09.01.2008 tarih ve 2008/13105 Sayılı Geçici Köy Korucuları Yönetmeliği'nin 17/ç-9 maddesi uyarınca görevden çıkarıldığı, davacı tarafından görevden çıkarılmasına ilişkin Bitlis Valiliği'nin 23.09.2016 tarih ve HRK 0450-10598-16 Sayılı işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Dava dosyasında bulunan idari tahkikat raporu, tutanaklar, ifadeler ve savunmalar birlikte incelendiğinde; Bitlis-Baykan karayolu Ortakapı köyü sınırları içerisinde bulunan Akpınar Dinlenme Tesislerine yaklaşık 100 metre mesafede PKK terör örgütü mensuplarınca yol kesme ve araç yakma eyleminin gerçekleştirildiği 30.08.2016 tarihinde saat 08.00'e kadar davacının da dahil olduğu korucu timinin terör eyleminin yapıldığı yere yakın bir mevki olan Ortakapı köyü sınırları dahilindeki tünel üstü noktasında görevli olmasına rağmen görev yerinin terör eyleminin gerçekleştirilme anından önce saat 06:30 sıralarında izinsiz ve habersiz olarak terk edildiğinden bahisle timde görevli geçici köy korucularının görevden çıkarma cezası ile tecziye edildiği, davacının ise ifadesinde ve savunmasında olay gününde 2. timin görevli olduğunu kendisinin ise 1. timde görev yaptığını belirtmesi üzerine incelenen GKK tim listesinde davacının isminin Cumhuriyet Köyü 2. timinde yer aldığının görülmesi ve bağlı olunan Jandarma Karakol Komutanlığı yetkililerinin alınan ifadelerinde de davacının tim değiştirdiğine dair bilgilerinin ve onaylarının olmadığını beyan etmeleri üzerine davacının anılan tarihte göreve hiç gitmediğinden bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği görülmekle birlikte, davacının olay gününde 2. timde değil 1. timde görev yaptığını iddia etmesine rağmen bu konuyla ilgili olarak 1. ve 2. timde görev yapan korucuların bilgisine ve ifadelerine başvurulmadığı, sadece nöbet listeleri ve Jandarma Karakol Komutanlığı yetkililerinin alınan ifadelerine göre işlem tesis edildiği görülmektedir.
Bu durumda; davacının olay gününde 2. timde değil 1. timde görev yaptığını iddia etmesine rağmen bu konuyla ilgili olarak 1. ve 2. timde görev yapan korucuların bilgisine ve ifadelerine başvurulmadan sadece nöbet listeleri ve Jandarma Karakol Komutanlığı yetkililerinin alınan ifadelerine göre yani eksik yapılan soruşturmaya dayalı olarak işlem tesis edildiği, alınacak ifadeler sonucunda davacının olay gününde fiilen 1. timde görev yapıyor olduğunun tespit edilmesi durumunda davacının eyleminin göreve hiç gelmemek değil Jandarma Karakol Komutanlığının bilgisi ve onayı dışında tim değiştirmek (tim değişimine ilişkin usul ve esaslara uymamak) olacağı, anılan eylemin ise Geçici Köy Korucuları Yönetmeliği'nin 17. maddesinin (c) bendinin 1. fıkrası kapsamında olacağı sonuç ve kanaatine varıldığından, davacının eksik yapılan soruşturma sonucunda Geçici Köy Korucuları Yönetmeliği'nin 17. maddesinin (ç) bendinin 9. fıkrası uyarınca görevden çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun kabulüne, Van 3. İdare Mahkemesi'nin 24/11/2017 gün ve E:2016/1786, K:2017/2868 Sayılı kararının bozulmasına (kaldırılmasına), dava konusu işlemin iptaline, dava açılırken davacının adli yardım talebinin kabul edilmiş olması nedeniyle aşağıda dökümü yapılan 357,50-TL yargılama giderinin davalı idareden tahsili gerekmekte ise de davalı idarenin harçtan muaf olması ve posta giderinin genel bütçeden harcanmış olması hususları dikkate alınarak anılan 357,50-TL'nin davalı idareden tahsil edilmemesine, duruşmalı işler için belirlenen 1.660,00-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, kararın tebliğinden itibaren otuz (30) gün içerisinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere, 12/07/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)