(2577 S. K. m. 2, 12)
İSTEMİN ÖZETİ: C. A. vekili Av. Ç. B. tarafından Kırşehir ili, Kuşdili Mahallesi İsmetpaşa Caddesi üzerinde B…. Birahanesi isimli işyerini işleten müvekkilinin işletmesinin 2935 sayılı OHAL Kanunun 9/c maddesi gereğince olağanüstü hal süresince kapatılmasına ilişkin Kırşehir Valiliğinin 27.03.2017 tarih ve 386 sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada, Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik Yaygın şiddet hareketlerini önlemek maksadıyla 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ilan edilen olağanüstü halin amaç ve kapsamı dikkate alındığında dosya içeriğinde bu kapsamda değerlendirilmesi mümkün olmayan ve bu yönde de bir iddia bulunmayan işyeri ile ilgili olarak asayiş açısından oluşturduğu riske binaen bu sebeple tesis edildiği görülen işyerinin kapatılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, ancak söz konusu işyeri ile ilgili olarak şartları varsa normal hukuk düzeninde mevcut genel hükümler çerçevesine görevli ve yetkili merciler tarafından işlem yapılabileceği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin olarak İdare Mahkemesi’nce verilen 29/09/2017 gün ve E: 2017/578, K: 2017/1111 sayılı kararın B.. Birahanesi isimli işyerinin Kırşehir ilinde kamu güvenliği açısından büyük risk oluşturduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 9. İdari Dava Dairesi’nce 2577 sayılı Yasa'nın
maddesi uyarınca dosya incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle, gerekçesi yukarıda anılan Yozgat İdare Mahkemesi 29/09/2017 gün ve E 2017/578, K: 2017/1111 sayılı kararı, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce görülmüş olup, istinaf istemine ilişkin dilekçede ileri sürülen iddialar, sözü geçen kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığından istinaf isteminin reddine, aşağıda dökümü yapılan 71.50-TL yargılama giderinin başvuruda bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan miktarın istenilmesi halinde başvuruda bulunana iadesine, 2577 sayılı yasanın 46(d) maddesi uyarınca, kararın tebliğini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay’a temyiz yolu açık olmak üzere, 29/03/2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
NOT KONUNUN ÖNEMİ GEREĞİ YEREL MAHKEME İLAMINI AŞAĞIDA YAYIMLIYORUZ.
T.C
YOZGAT
İDARE MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017-578
KARAR NO: 2017/1111
T: 29.09.2017
DAVANIN ÖZETİ: Davacı vekili tarafından. Kırşehir ili Kuşdili Mahallesi İsmetpaşa Caddesi üzerinde Burcu Birahanesi isimli işyerini işleten müvekkilinin işletmesinin kapatılmasına ilişkin Kırşehir Valiliği'nin 27.03.2017 tarih ve 386 sayılı oluruyla verilen İşyeri Kapatma Kararının; bu işletmenin önünden geçen ve davacıyla ilgisi olmayan kişilerin aralarında çıkan tartışma sonucu havaya birkaç el ateş edildiği ve bu kişilerin daha sonra buradan kaçtığı, olay yerine gelen kolluk kuvvetlerince olayın bu işletme önünde gerçekleşmesi tamamen tesadüf iken işyerinde kavga olmuş ve bu işyerinde ateş edilmiş gibi tutanak tutulduğu, yetkililerce hazırlanan tutanaklarda bu hususun açıkça görüleceği, kapatma işleminin 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanununun 9/c maddesi gereği yapıldığı ancak bu madde gereğince tabii afet ve tehlikeli salgın hastalıklar nedeni ile kapatma işleminin uygulanabileceği, Türkiye'de ise Olağanüstü Halin hür demokrasinin ve temel hak ve hürriyetlerin ortadan kaldırılmasına yönelik şiddet hareketlerinin kamu düzenini bozması nedeniyle ilan edildiği, kapatma kararının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülerek iptali istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Burcu Birahanesi isimli işyerinin 2016-2017 yıllarında Genel Güvenliğin Kasten Tehlikeye Sokulması, Kasten Yaralama, Tehdit, Hakaret, Mala Zarar Verme, 6136 sayılı kanuna muhalefet suçlarından 9 olayda adının karıştığı, ilin asayiş ve güvenliğinin sağlanmasında bu işyerinin büyük risk oluşturduğu ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu kapsamında ülkemizde ilan edilen OHAL ilanı süresince kapatıldığı, kapatma işleminin mevzuat hükümleri doğrultusunda tesis edildiği savunularak dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi talep edilmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Yozgat İdare Mahkemesi’nce dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 39. maddesinde "(Değişik birinci fıkra: 12/12/2016-2016/9741 K) 2559 sayılı Kanunun 8 inci maddesinde sayılan hususların tespiti halinde belirtilen işyerleri otuz günü geçmemek üzere geçici süreyle; bu işyerlerinin mevzuat hükümlerine aykırı olarak ruhsatsız işletildiğinin tespiti halinde ise süresiz olarak ya da ruhsat alıncaya kadar mahallin en büyük mülki idare amin tarafından faaliyetten men edilir. Faaliyetten men’e ilişkin onay uygulanmak üzere yetkili idareye bildirilir. Yetkili idare en geç üç işgünü içinde faaliyetten men'e ilişkin kararı işyerini mühürlemek suretiyle uygulayarak buna ilişkin tutanağın bir suretini ilgili mülki makama gönderir. Yetkili idare, işyerinin faaliyetten men'ine ilişkin kararı süresinde uygulamazsa, sorumluluğu yetkili idareye ait olmak üzere kapatma kararı kolluk güçleri tarafından re’sen uygulanır ve yetkili idareye bilgi verilir." denilmektedir.
2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyat Kanunu’nun 8. maddesinde ise polisçe kat’i delil elde edilmesi halinde bazı durumlarda mahallin en büyük mülki amiri tarafından otuz günü geçmemek üzere geçici süreyle faaliyetten men edileceği, maddede yazılı fiiller sebebiyle bir yıl içinde üç defa faaliyetten men edilen işyerlerinde, bu fiillerin tekrar işlendiği takdirde, işyeri açma ve çalışma ruhsatları, mahallin en büyük mülki amirinin bildirimi üzerine, belediye veya il özel idaresi tarafından beş iş günü içinde iptal edileceği düzenlemesi yer almaktadır.
Tabii afet, tehlikeli salgın hastalıklar veya ağır ekonomik bunalım hallerinden birinin veya birden fazlasının görülmesi durumunda ve Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerine ait ciddi belirtilerin ortaya çıkması veya şiddet olayları sebebiyle kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması durumlarında olağanüstü hal ilan edilmesi ve usulleriyle olağanüstü hallerde uygulanacak hükümleri belirlemek amacıyla çıkarılan ve dava konusu işleme dayanak alınan 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu'nun 9/1-e maddesinde Tabii afet ve tehlikeli salgın hastalıklar sebebiyle olağanüstü hal ilanında, olağanüstü hal ilanını gerektiren hususlar gözönünde bulundurularak aşağıda yazılı tedbirler alınabilir:
……
c) Gazino, lokanta, birahane, meyhane, lokal, taverna, diskotek, bar, dansing, sinema, tiyatro ve benzeri eğlence yerleri ile kulüp vesair oyun salonlarını, otel, motel, kamping, tatil köyü ve benzeri konaklama tesislerini denetlemek ve bunların açılma ve kapanma zamanını tayin etmek, sınırlamak, gerektiğinde kapatmak ve bu yerleri olağanüstü halin icaplarına göre kullanmak " hükmü bulunmaktadır.
Öte yandan aynı kanunun şiddet hareketlerinde alınacak tedbirleri düzenleyen 13. maddesinde ise 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince olağanüstü hal ilanında, genel güvenlik, asayiş ve kamu düzenini korumak, şiddet olaylarının yaygınlaşmasını önlemek amacıyla 9 uncu maddede öngörülen tedbirlere ek olarak yazılı tedbirlerin de alınabileceği kuralına yer verilmiştir.
21.07.2016 günlü ve 29777 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu'nun 20/7/2016 tarih ve 2016/9064 sayılı kararıyla ülke genelinde darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde 90 gün süreyle olağanüstü hal ilan edilmiş olup dayanak 2935 sayılı kanunun 3. maddesinin b bendinde ise "Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerine ait ciddi belirtilerin ortaya çıkması veya şiddet olayları sebebiyle kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması hallerinde. Milli Güvenlik Kurulunun görüşünü de aldıktan sonra yurdun bir veya birden fazla bölgesinde veya bütününde altı ayı geçmemek üzere olağanüstü hal ilan edebilir." denilmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden, Kırşehir İli, Kuşdili Mahallesi İsmetpaşa Caddesi üzerinde bulunan Burcu Birahanesi isimli işyerinin, ilin asayiş ve güvenliğinin sağlanmasında büyük risk oluşturduğu ileri sürülerek 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu kapsamında Kırşehir Valiliği'nin 27.03.2017 tarih ve 386 sayılı işlemi ile kapatılması üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 2935 sayılı Kanunun 3/1-b maddesi esas alınarak Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerine ait ciddi belirtilerin ortaya çıkması veya şiddet olayları sebebiyle kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması sebebiyle ülke genelinde 90 gün süreyle olağanüstü hal ilan edilmiş, devamında ise olağanüstü hal kapsamında darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla Cumhurbaşkanının başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından birtakım kararnameler çıkarılmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda, Anayasa ile kurulan hür demokrasi düzenini veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın şiddet hareketlerini önlemek maksadıyla 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ilan edilen olağanüstü halin amaç ve kapsamı dikkate alındığında dosya içeriğinde bu kapsamda değerlendirilmesi mümkün olmayan ve bu yönde de bir iddia bulunmayan işyeri ile ilgili olarak asayiş açısından oluşturduğu riske binaen sırf bu sebeple tesis edildiği görülen işyerinin kapatılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Ancak söz konusu işyeri ile ilgili olarak şartları varsa normal hukuk düzeninde mevcut genel hükümler çerçevesinde görevli ve yetkili merciler tarafından işlem yapılabileceği muhakkaktır.
Açıklanan nedenlerle dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan 213,85 TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, AAÜT uyarınca takdir edilen 990,00 TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, anan posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra re’sen davacıya iadesine, kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde Ankara Bölge İdare Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere 29.09.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)