(652 S. KHK. m. 17, 36, Geç. m. 12)
İSTEMİN ÖZETİ: Ankara 10. İdare Mahkemesi'nin 11/04/2019 gün ve E:2018/2146, K:2019/752 Sayılı kararının istinafen incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Mülakata ilişkin iş ve işlemlerin usule, esasa ve hukuka uygun olduğunu belirtilerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesince dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
KARAR: Dava; Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nde maarif müfettişi olarak görev yapan davacının Milli Eğitim Bakanlığı Maarif Müfettişliği mülakatında 64,67 puan verilerek başarısız sayılmasına dair Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 04/10/2018 tarih ve E.18352387 Sayılı işleminin iptali istemiyle ile açılmıştır.
İdare mahkemesince; davacı hakkında maarif müfettişliği sözlü sınavında gerekli kriterleri belirleme ve sınavı uygulama hususunda görevli/yetkili merci olan davalı idare tarafından hukuken geçerli yasal dayanak esas alınarak yapılan mülakat neticesinde davacının başarısız sayılmasına dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş olup, davacı tarafından; kendisine yönelik olarak tesis edilen, dava konusu 04/10/2018 tarih ve E.18352387 Sayılı işlemin gerek mülga 652 s.KHK hükümleri, gerek mülga 703 Sayılı KHK hükümleri, gerek yürütmenin durdurulması kararı verilen Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Yönetmeliği hükümleri bağlamında yasal bir dayanağının olmadığı ve ''Bakan Onayı'' isimli işlem, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde doğrudan Yönetmelik olarak tesis edilmesi gerektiği belirtilen genel düzenleme işlemi tesis edilmeden (tesis edilen Yönetmeliğe ilişkin Yüksek Danıştay kararındaki gerekçelere uygun yeni hükümlerin yürürlüğe girmesi sağlanmadan) yapılacak mülakat sınavının yasal dayanağının bulunduğunu söylemenin mümkün olmadığı ileri sürülerek idare mahkemesi kararının kaldırılması istenilmektedir.
652 Sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin "Düzenleme yetkisi" başlıklı 36. maddesinde "Bakanlık görev, yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idari düzenlemeler yapabilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
09.12.2016 günlü, 29913 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6764 Sayılı Kanun'un 6. maddesiyle, 652 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 17. maddesinin başlığı “Teftiş Kurulu Başkanlığı” şeklinde, birinci fıkrasında yer alan “Rehberlik ve Denetim Başkanlığının görevleri şunlardır” ibaresi “Teftiş Kurulu Başkanlığı, Bakanın veya Bakanın yetkili kılması üzerine Müsteşarın emri veya onayı ile Bakan adına aşağıdaki görevleri yapar” şeklinde, birinci fıkrasının (ç) ve (d) bentleri ile ikinci fıkrasında yer alan “Maarif Müfettişleri” ibareleri “Bakanlık Maarif Müfettişleri” şeklinde, üçüncü ve dördüncü fıkraları ise, “ (3) Teftiş Kurulu Başkanlığı, Başkan ile Başkanlık birimlerinde ve çalışma merkezlerinde görevli Bakanlık Maarif Müfettişleri ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarından oluşur. Başkanlığın görev merkezi Ankara'dır. Bu merkez, Başkanlık birimlerinde görevlendirilen müfettişlerin aynı zamanda çalışma merkezidir. (4) Teftiş Kurulu Başkanlığının ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumlulukları, çalışma usul ve esasları, Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev, yetki ve sorumlulukları, mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.” şeklinde değiştirilmiştir.
Aynı Kanunun 13. maddesiyle, 652 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen "Personele ilişkin geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 12. maddesinin 2. fıkrasında, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde; 190 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki ( I ) sayılı cetvelin Bakanlığa ait bölümünde yer alan Bakanlık Maarif Müfettişi unvanlı toplam serbest kadro adedini geçmemek üzere, Maarif Müfettişi, Eğitim Müfettişi, Milli Eğitim Denetçisi ve İl Eğitim Denetmeni unvanlarını ihraz etmiş olup halen Bakanlık teşkilatında görevli olanlar ile Bakanlık teşkilatında şube müdürü ve üstü kadrolarda fiilen çalışanlar ve milli eğitim uzmanı ile milli eğitim uzman yardımcılarından yönetmelikte belirlenen yabancı dil ve tez şartını karşılayanlar arasından yapılacak mülakatta başarılı olanlar, 9/3/2016 tarihli ve 6682 Sayılı 2016 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile belirlenen atama sayı sınırlarına tabi tutulmaksızın Bakan Onayı ile Bakanlık Maarif Müfettişi olarak atanabilir. Bakanlık teşkilatında halen şube müdürü ve üstü kadrolarda çalışanlar ile milli eğitim uzmanı ve milli eğitim uzman yardımcıları arasından yapılacak atamaların sayısı, ihdas edilen Bakanlık Maarif Müfettişi kadro sayısının yüzde beşini geçemez. Bu fıkra uyarınca yapılacak mülakat, adayın; a ) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücünün, b ) Temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu, liyakati ile genel ve fiziki görünümünün, c ) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığının, ç ) Genel yetenek ve genel kültürünün, d ) Çağdaş, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığının, puan vermek suretiyle değerlendirilmesi yöntemidir. Mülakat komisyonu başkan ve üyeleri tarafından verilen puanlar ayrı ayrı tutanağa geçirilir. Mülakat komisyonunun oluşturulması ile komisyonun çalışma usul ve esasları Bakanlıkça belirlenir.” hükmüne yer verilmiş bulunmaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden, halen Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nde maarif müfettişi olarak görev yapan davacının, Konya 1. İdare Mahkemesi'nin 30/04/2018 tarih ve E:2018/133 K:2018/479 Sayılı kararı gereği yapılan Milli Eğitim Bakanlığı Maarif Müfettişliği mülakatında 64,67 puan verilerek başarısız sayılması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
2016 Yılı Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı Bakanlık Maarif Müfettişi Mülakat ve Atama Klavuzunun iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle Danıştay 2. Dairesinde açılan davada, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 09/10/2017 tarihli ve YD İtiraz No:2017/894 Sayılı kararı ile klavuzun tamamının yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği, davalı idare tarafından, anılan Danıştay kararı uyarınca 18.1.2018 ve 25.1.2018 tarihli Bakanlık oluru ile mülakatın icrasına ilişkin düzenleme yapıldığı, Danıştay 2.Dairesi'nin 27/06/2018 gün, E: 2017/42 ve K:2018/4342 Sayılı kararıyla söz konusu Klavuzun "Mülakata başvuruya engel durumlar başlıklı" V. maddesinin 1. fıkrasının ve 4 numaralı Ekinin 1. sırasının (Başmüfettiş adedi yönünden) iptaline, Kılavuzun diğer kısımları yönünden ise açılan davanın reddine karar verildiği, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararından sonra, aynı davanın esasının incelenmesi sonucunda, Danıştay 2. Dairesinin 27/06/2018 tarihli ve E:2017/42, K:2018/4342 Sayılı kararıyla, 2016 Yılı Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı Bakanlık Maarif Müfettişi Mülakat ve Atama Kılavuzunun "Mülakata başvuruya engel durumlar" başlıklı V. maddesinin 1. fıkrasının ve 4 numaralı Eki'nin 1. sırasının (Başmüfettiş adedi yönünden) iptaline, diğer kısımları yönünden ise davanın reddine karar verilmiş ise de; Danıştay 2. Dairesinin söz konusu (E:2017/42; K:2018/4342 sayılı) kararının temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 13/12/2018 tarihli ve E:2018/3179, K:2018/5481 Sayılı kararı ile; 6764 Sayılı Kanun'un 13. maddesiyle, 652 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen "Personele ilişkin geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 12. maddesinin 2. fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde; 190 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Eki (I) sayılı cetvelin Bakanlığa ait bölümünde yer alan Bakanlık Maarif Müfettişi unvanlı toplam serbest kadro adedini geçmemek üzere, Maarif Müfettişi, Eğitim Müfettişi, Milli Eğitim Denetçisi ve İl Eğitim Denetmeni unvanlarını ihraz etmiş olup halen Bakanlık teşkilatında görevli olanlar ile Bakanlık teşkilatında şube müdürü ve üstü kadrolarda fiilen çalışanlar ve milli eğitim uzmanı ile milli eğitim uzman yardımcılarından yönetmelikte belirlenen yabancı dil ve tez şartını karşılayanlar arasından yapılacak mülakatta başarılı olanlar, 9/3/2016 tarihli ve 6682 Sayılı 2016 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile belirlenen atama sayı sınırlarına tabi tutulmaksızın Bakan Onayı ile Bakanlık Maarif Müfettişi olarak atanabilir. Bakanlık teşkilatında halen şube müdürü ve üstü kadrolarda çalışanlar ile milli eğitim uzmanı ve milli eğitim uzman yardımcıları arasından yapılacak atamaların sayısı, ihdas edilen Bakanlık Maarif Müfettişi kadro sayısının yüzde beşini geçemez. Bu fıkra uyarınca yapılacak mülakat, adayın;
a- ) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücünün,
b- ) Temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu, liyakati ile genel ve fiziki görünümünün,
c- ) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığının,
ç ) Genel yetenek ve genel kültürünün,
d- ) Çağdaş, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığının,
puan vermek suretiyle değerlendirilmesi yöntemidir. Mülakat komisyonu başkan ve üyeleri tarafından verilen puanlar ayrı ayrı tutanağa geçirilir. Mülakat komisyonunun oluşturulması ile komisyonun çalışma usul ve esasları Bakanlıkça belirlenir.” hükmüne yer verildiği, dava konusu Klavuzun yukarıda bahsedilen Geçici 12. maddeye dayanılarak çıkarıldığı, geçici 12. maddede, mülakat komisyonunun oluşturulması ile komisyonun çalışma usul ve esaslarının Bakanlıkça belirleneceğinin düzenlenmiş olup, buna göre davalı idarece, Kılavuzla düzenlenebilecek hususların, yalnızca geçici 12. maddeye göre ataması yapılacaklara ilişkin mülakat komisyonunun oluşturulması ve komisyonun çalışma usul ve esasları ile sınırlı olduğu, bunun dışında kalan konuların Kılavuzla düzenlemesinin olanaklı olmayıp, ancak Yönetmelikle düzenlenmesinin gerektiği, Kılavuzun bir bütün olarak irdelenmesinden, dayanağı Kanun hükmüyle yetki verilmeyen ve ancak yönetmelikle düzenlenmesi mümkün olan bazı kurallara da bünyesinde yer vererek kapsamını aştığının anlaşıldığı, örneğin, mülakata başvuruya engel halleri düzenlediği, bu durum içeriği itibarıyla Kılavuzun tamamını hukuka aykırı hale getirir nitelikte olduğundan, davalı idarece Kılavuzun, Kanunda verilen yetkinin kapsamına uygun olarak yeniden düzenlenmesinin gerektiği, gerekçesiyle, temyiz isteminin kabul edilerek, Danıştay 2. Daire kararının davanın reddine ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmiştir.
Bu durumda; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 13/12/2018 tarihli ve E:2018/3179, K:2018/5481 Sayılı kararı kapsamında, yönetmelikle düzenlenmesi gerektiği belirtilen konulara ilişkin yönetmelik çıkarılmaması, bu hususların klavuz ve Bakan oluru ile düzenlenmesi nedeniyle, bu düzenlemeler uyarınca yapılan mülakat sonucunda davacının başarısız sayılmasında hukuka uyarlık görülmemiş olup, davacının, belirtilen Danıştay kararı üzerine yapılacak yeni düzenlemeler uyarınca, yeniden mülakata çağrılacağı açıktır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüyle istinafa konu idare mahkemesi kararının kaldırılmasına; dava konusu işlemin iptaline, mahkeme ve istinaf aşamalarında davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 303,50 TL yargılama giderinin ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00 TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine; posta gideri avanslarından artan miktarın davacıya iadesine, 06.02.2020 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi. (¤¤)