(657 S. K. m. 88, 125) (5442 S. K. m. 8) (Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği m. 2, 35)
İSTEMİN ÖZETİ: Manisa İli ….. Ortaokulunda Okul Müdürü olarak görev yapan davacının, hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde Yunusemre İlçesi, ……. Ortaokuluna Sosyal Bilgiler Öğretmeni olarak atanmasına ilişkin Manisa Valiliği'nin 22.03.2019 tarih ve 5957062 sayılı işleminin iptali istemiyle açtığı davada;"...davacı tarafından; disiplin cezaları ile cezalandırılmasına ilişkin Şehzadeler Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün 25.03.2019 tarih ve E.6115754 sayılı işlemine yapılan itiraz üzerine davacı hakkındaki tecziyelerin Manisa İl Milli Eğitim Disiplin Kurulunun 19.04.2019 tarih ve 2019/30 sayılı kararı ile "isnatların sübuta ermediği" gerekçesiyle kaldırıldığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; dava konusu görev yeri değişikliği işleminin dayanağı olarak davacının okul müdürlüğü görevini sürdürürken yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen fiillerin oluşmasına neden olduğu, bu fiiller nedeniyle okul müdürü ile müdür yardımcısı görevlerini doğru yapamadıkları için davacı ve müdür yardımcısı S.G.'nin karşılıklı birbirlerinden şikayetçi oldukları, bu durumdan okuldaki öğretmenlerin çok tedirgin ve rahatsız oldukları, motivasyonlarının bozulduğu, mevcut durumun Şehzadeler ilçesindeki diğer öğretmenler ve idareciler tarafından duyulduğu, gerçekleşen fiillerin davacının yürüttüğü görev ile bağdaşmadığı ve bu durumun davacının Manisa İl Milli Eğitim camiası içerisinde olumsuz örnek olarak gösterileceği anlaşıldığından bahisle davacının il içerisinde başka bir okulda sosyal bilgiler öğretmeni olarak atanmasının uygun olacağı yönünde soruşturma raporu ile getirilen teklif olduğu görülmekte ise de; soruşturma raporu ve eki ifade tutanakları birlikte incelendiğinde, okulda yaşanan olayların davacının başka bir okula atanmasını gerektirecek ölçü ve ağırlıkta olmadığı, kaldı ki, yaşandığı iddia edilen söz konusu fiillerden dolayı davacıya verilen disiplin cezalarının da disiplin kurulu tarafından kaldırıldığı, belirtilen hususlar dışında davacının görev yerinin değiştirilmesini gerektirecek başkaca bir olumsuzluğundan da bahsedilmemiş olduğu görülmektedir.
Bu durumda, dava konusu atama işleminin kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda tesis edildiğini kabule olanak bulunmadığından, yöneticilik görevinin sona erdirilmek suretiyle başka bir eğitim kurumuna atanması yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar veren Manisa 2. İdare Mahkemesinin 26.09.2019 gün ve E:2019/502, K:2019/873 sayılı kararının; Danıştay içtihatlarına ters düşen bir görev yeri değişikliği uygulamasının olmadığı, soruşturma dosyasının yer değişikliğini haklı kılma noktasında, tüm ciddiyetiyle ortada olduğu ileri sürülerek istinaf yoluyla kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava; Manisa İli ….. Ortaokulunda Okul Müdürü olarak görev yapan davacı hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde Yunusemre İlçesi, ….. Ortaokuluna Sosyal Bilgiler Öğretmeni olarak atanmasına ilişkin 22.03.2019 tarih ve 5957062 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "İkinci görev verilecek memurlar ve görevler:" başlıklı 88. maddesinde, Asıl görevlerinin yanında; Öğretmenlere; okul ve enstitü müdürlüğü, başyardımcılığı ve yardımcılığı görevleri, ikinci görev olarak yaptırılabilir. hükmüne yer verilmiştir.
5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu’nun 8.maddesinin (C) bendinde ise “Yukarıdaki fıkralarda yazılı bütün memurların il içinde nakil ve tahvilleri mensup olduğu il idare şube başkanlarının inhası üzerine Valiler tarafından icra edilmekle beraber mensup oldukları Bakanlıklar veya genel müdürlüklere sebepleriyle bildirilir.” hükmü yer almıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği'nin ''Kapsam'' başlıklı 2.maddesinde;''Bu Yönetmelik, 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 37 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası kapsamındakiler hariç olmak üzere, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim kurumlarında ikinci görev kapsamında görevlendirilecek müdür ve müdür yardımcılarını kapsar.'' hükmüne, 35. maddesinde; "Eğitim kurumu yöneticilerinden haklarında yapılan adlî ve idarî soruşturma sonucu hazırlanan raporların yetkili amir ve kurullarca değerlendirilmesi sonucuna göre yöneticilik görevinden alınma teklifi getirilen eğitim kurumu yöneticileri, durumlarına uygun ihtiyaç bulunan eğitim kurumlarına öğretmen olarak atanır. Bu şekilde görevinden alınanlar, aradan dört yıl geçmeden yönetici olarak görevlendirilmek üzere başvuruda bulunamaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan mevzuat hükümleri ile eğitim kurumlarında ikinci görev kapsamında yönetici olarak görev yapanların bu görevlerinden alınarak başka bir yere öğretmen olarak atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırlığı nedeniyle iptalini gerektireceği yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Manisa İli, .... Ortaokulunda Müdür Yardımcısı olarak görev yapan .... hakkında Okul Müdürü davacı tarafından 26.12.2018 tarihinde Şehzadeler İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne sözlü şikayette bulunulduğu, şikayet konularına ilişkin İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne çağırılan ve bu süreçte şikayetin Okul Müdürü tarafından yapıldığını öğrenen Müdür Yardımcısı .... tarafından Okul Müdürü davacı hakkında 28.12.2018 tarihli sözlü ve yazılı şikayette bulunulduğu, akabinde Okul Müdürü davacı tarafından verilen 14.01.2019 tarihli şikayet dilekçesi ile sözlü şikayetlerin yazılı şikayete dönüştürülmesi üzerine, Okul Müdürü davacı hakkında; 1- Üç yıldır haftada en az bir gün okula gitmediği, 2-Destekleme ve Yetiştirme Kursları açılırken herhangi bir öğrenci ve veli ile görüşülmediği, sadece Okul Müdürünün hazırladığı listeye göre kursların açıldığı, 3-Çarşamba günleri yazılı toplantı tebliği yapılmadan, 12.40-12.45 civarında öğretmenlerle toplantıya başladığı, toplantının uzaması nedeniyle eğitim-öğretimin aksadığı, 4-Okul Müdürünün, Müdür Yardımcısına baskı ve sözlü şiddet uygulamaya çalıştığı, Müdür Yardımcısı ve öğretmenleri odasına çağırarak azarladığı, Okul Müdür Yardımcısı .... hakkında; l- Görev ve sorumluluklarını yerine getirme konusunda gerekli hassasiyeti göstermediği, yapılan sözlü uyarılardan sonuç alınamadığı, uyarılara tepki gösterdiği, 2- 2016-2017 eğitim-öğretim yılnda velilerin yapmış olduğu bağışları 2017 yılı Haziran ayında teslim alınmasına rağmen, 31/10/2017 tarihine kadar Okul Aile Birliği hesabına yatırmadığı, yine 2017-2018 eğitim-öğretim yılında velilerin yapmış olduğu bağışları 2018 yılı Haziran ayında ....’e teslim edildiği, yapılan uyarılara rağmen bağışları Okul Aile Birliği hesabına yatırmadığı, 04/01/2019 tarihinde okul aile birliği yönetim kuruluna teslim ettiği, 3- Ticari amaçla velilere bal sattığı, satılan üründen memnun olmayan velilerin olduğu, bu durumun öğretmenlik mesleğinin saygınlığına zarar verdiği, 4-Velilerden izin almadan öğrencileri okulun futbol takımına aldığı, ders saatlerinde antrenman yaptırdığı, futbol takımında olan 8.sınıf öğrencisi C.A.'nın velisinin bu durumdan rahatsız olduğu hususlarında yapılan disiplin soruşturması sonucunda hazırlanan 27.02.2019 tarihli disiplin soruşturma raporu ile disiplin yönünden; davacı hakkında sabit görülen 1. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-b maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme, 2. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası, 3. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-a maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme ve 4. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası ile cezalandırılması, Müdür Yardımcısı hakkında, 3. ve 4. maddedeki iddialar hakkında disiplin yönünden herhangi bir işleme gerek olmadığı, sabit görülen, 1. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-a maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme, 2. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası ile cezalandırılması, idari yönden davacı hakkında; Şehzadeler İlçesi .... Ortaokulunda görev yapan ve ifadesine başvurulan 11 tanıktan hiçbirinin .... Ortaokulu Müdürü ....'ün 2018 yılında Perşembe günleri okulda olduğunu ifade etmedikleri, ....’ün kendi ifadesine göre, 2018 yılı içerisinde farklı günlerde en az 25 gün okuldaki görevine gitmediğini, bu 25 günün 18 günü için çok kısa sürede yapılabilecek mazeretler gösterdiği, Okul Müdürünün görevleri arasında olmadığından mazeret sayılmayan, 4-5 gün Okul Aile Birliği Başkanı ile birlikte Manisa'da bağış topladıkları, yine tam olarak adını koyamadığı veya mazeret belirtmediği 3-4 gün daha okul işerini yapmak üzere Manisa`da kaldığı, ....' ün farklı günlerde 25 gün (haftanın Perşembe günleri) okuldaki görevinin başında olmadığı, mazeret gösterdiği 18 günde; bir günde .... Bankası Mesir şubesindeki Okul Aile Birliği hesabına para yatırdığı, bir günde, Şehzadeler Mal Müdürlüğüne taşınır işlem fişini teslim ettiği, bir günde, arızalanan kalorifer kazanının bir pompasını Manisa’ya götürdüğü, bir günde, ....’dan internet ve telefon faturalarını, .... Elektrikten elektrik faturalarını, MASKİ'den su faturalarını bizzat kendisinin gidip aldığı, iki günde, su sayacını okuyup MASKİ'ye bildirmek ve mükerrer olan faturanın iptali için MASKİ’ye gittiği, iki günde, vergi numarası değişikliğini yaptığı, tarihini hatırlamadığı günlerde, sosyal yardımlaşmanın yardım tutanaklarını velilere tek tek imzalatılması için diğer mahallelere (köylere) gittiği, bir günde, .... Vakfına gidip, öğrenciler için hazırlanan kolileri aldığı, bir günde, Manisa İl Sağlık Müdürlüğü Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri Biriminden Okulda yapılacak tatbikat için ambulans talebinde bulunduğu, bir günde, Manisa B.Ş.B. Başkanlığından itfaiye talebinde bulunduğu, bir günde, okulda Filistin’e insani yardım kampanyasında topladıkları 105,00.TL yi .... Bankasının Şehitler Şubesine yatırdığı, bir günde, Okula ait buzdolabının tamiri için dört ayrı işyerinden teklif aldığı, üç günde, Okul Aile Birliği hesabına toplam 12 adet bağış yatırdığı, bir günde, Sosyal Yardımlaşmanın yardım tutanaklarını .... Vakfına teslim ettiği, bir günde, Okulda toplanan atık kağıtların satışı için 3 farklı şirketten fiyat teklifi aldığı, Manisa Merkezinde ikamet eden ....'ün yukarıda gösterdiği mazeretlerin her birini 1-2 saatlik bir sürede tamamlayıp, günün geri kalan kısmında Okuldaki görevinin başına dönmesinin mümkün olabileceği, veya öğleden sonra mesai bitimine 2-3 saat kaļa Okuldan ayrılarak yukarıda belirtilen işleri yapmasının mümkün olacağı veya yine Manisa Merkezi'nde ikamet eden Müdür Yardımcısını görevlendirerek günün sabah saatlerinde veya ders çıkışında yukarıda belirtilen işlerin yapılmasının mümkün olacağı, bunların dışında, ayrıca geçerli mazeret göstermeden, Okul Müdürü olduğu halde farklı günlerde en az 7 gün (haftanın Perşembe günleri) okuldaki görevine gitmediği, Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesi'nin Kurs Merkezi Müdürü ve Görevleri başlıklı 15.maddesinde belirlenen esaslar dışında hareket ederek, kurs açılacak ders ve ders saati sürelerini kendisinin belirleyip, öğretmenlere sözlü olarak ilettiği, bu nedenle Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesi'nin 10 ve 11. maddelerinde belirlenen esaslara uymadığı, Okulöncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 34/2.maddesinde okullarda toplantıların nasıl yapılacağı açıkça belirtilmesine rağmen; 2017-2018 öğretim yılında normal öğretim yapılan Şehzadeler .... Ortaokulunda her hafta çarşamba günü saat 12.45 civarında yapılan toplantıların uzayarak 5.dersin yarısına veya tamamına sarktığı, dolayısıyla o ders saatlerinde eğitim-öğretimin aksadığı, bu durumun asıl sorumlusunun da Okul Müdürü olduğu, 2017-2018 öğretim yılında, Şehzadeler .... Ortaokulu Müdürü davacının talimatı ile sınıf rehber öğretmenlerinin oldukları sınıflardaki öğrencilerden okula bağış adı altında topladıkları paraları Okul Müdürüne vermek istediği, ancak Okul Müdürünün, “paralar sizde dursun” dediği için toplanan paraların Haziran ayına kadar kendilerinde kaldığı ve okulların kapanmasına yakın müdür Yardımcısı ....’e verdikleri, 2018-2019 öğretim yılında Okulda 2 haftada bir sınıf rehber öğretmenleri tarafından kendi sınıflarında yapılan kermeslerde topladıkları paraları Okul Müdürüne vermek istedikleri; ancak Okul Müdürünün, “paralar sizde kalsın” dediği için kermeslerde topladıkları paraların halen kendilerinde kaldığı ve paraları Öğretmenler Odasındaki dolaplarında sakladıkları, Okul için toplanan paraların yıl sonuna kadar öğretmenlerde durmasının kendileri için riskli bir durum oluşturduğu, paraları kaybetmekten ve çalınmasından korktukları ve tedirgin oldukları, bu durumun öğretmenler için baskı olduğu, davacının Okul Müdürlüğü görevini sürdürürken, yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen fiillerin oluşmasına sebep olduğu, bu fiiller nedeniyle Okul Müdürü ile Müdür Yardımcısının görevlerini doğru yapmadıkları için karşılıklı birbirlerinden şikayetçi oldukları, bu durumdan Okuldaki öğretmenlerin çok tedirgin ve rahatsız oldukları, motivasyonlarının bozulduğu, mevcut durumun Şehzadeler İlçesi'ndeki diğer öğretmen ve idareciler tarafından duyulduğu, gerçekleşen fiillerin yürüttüğü görev ile bağdaşmadığı ve bu durumun Manisa İl Milli Eğitim camiası içerisinde olumsuz örnek olarak gösterileceği, davacının Şehzadeler İlçesi .... Ortaokulu Müdürlüğü görevine devam etmesinin uygun olmayacağı, İl içerisinde başka bir okulda Sosyal Bilgiler Öğretmeni (kendi branşında) olarak görev yapmasının uygun olacağı yönünde getirilen teklif doğrultusunda Yunusemre İlçesi, .... Ortaokuluna Sosyal Bilgiler Öğretmeni olarak atandığı anlaşılmıştır.
Davacının disiplin cezasına itiraz etmesi sonucunda; 13/5/2020 tarihli ara kararı ile davalı idareden; 19/4/20190 gün ve 2019/30 sayılı İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu kararı ile davacının Müdür Yardımcısına baskı ve sözlü şiddet uyguladığı, Müdür Yardımcısı ve Öğretmenleri azarladığı iddiasını subuta erdirecek yeterli tanık ifadesi ve belge bulunmadığından, davacının itirazının kabulüne karar verildiği, ancak aynı Karar içerisinde; 1- Davacının 2018 yılı içerisinde haftada en az 7 gün okula gitmediği, 2- Destekleme ve Yetiştirme Kuraları açılırken herhangi bir veli ve öğrenci ile görüşülmediği, 3- Çarşamba günleri yazılı toplantı tebliği yapılmadan Öğretmenlerle toplantıya başladığı, toplantının uzaması nedeniyle eğitim öğretimin aksadığı fiillerinin sabit görülmesi nedeniyle getirilen disiplin cezası teklifleri de bulunmasına rağmen bu hususlarda bir karar alınmadığı görüldüğünden, söz konusu disiplin cezası teklifleri uyarınca ayrıca karar alınıp alınmadığının, davacıya bu fiilleri nedeniyle disiplin cezası verilip verilmediğinin sorulmasına, karar alınmış ise ilgili kararın, davacıya disiplin cezası verilmiş ise disiplin cezası verilmesine ilişkin işlemlerin istenildiği, gönderilen 07/5/2019 tarih ve E.9000170 sayılı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü yazısında verilen cezalarının tamamen kaldırıldığı belirtilmiştir.
Disiplin cezaları, kamuda disiplini sağlamaya yönelik yaptırımlar olup, "disiplin cezası" ile "naklen atama" kural ve gereklerinin farklı hukuksal durumlar olduğu, verilen disiplin cezasının itiraz sonucunda yüksek disiplin kurulu kararı ile kaldırılmış olmasının, kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden hizmetin korunması veya kamu görevlisinin etkin ve güvenilir bir biçimde hizmeti devam ettirmesinin sağlanması amacına yönelik olarak tesis edilen atama işlemine engel teşkil etmeyeceği, idarenin soruşturma konusu eylemlerinin yürüttüğü görev yönünden sakınca yarattığı hallerde, fiilin niteliği dikkate alınarak kamu görevlisi hakkında naklen atama işlemi gerçekleştirilebileceği açıktır.
Belirtilen bu durum itibarıyla, davacının verilen disiplin cezalarına itirazı sonucunda İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu kararı sonrasında disiplin amiri tarafından verilen cezaların tamamen kaldırılmış olması davacının fiillerinin niteliği dikkate alınarak idarece hakkında atama işlemi tesis edilmesine engel oluşturmayacağı, davacı ile Okul Müdürü Yardımcısı arasındaki çatışma ve huzursuzluğun işlerin aksamasına neden olduğu, görevini gereği gibi yerine getiremediği, bu durumun yürütülen hizmeti olumsuz yönde etkilediği, eski görev yerinde yıprandığı, sağlıklı ve verimli bir biçimde görev yapma olanağı kalmadığı anlaşıldığından davalı idarece soruşturma raporuyla tespit edilen hususlar gözetilerek, çalışma huzurunun sağlanması amacıyla kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği sonuç ve kanaatine varılan dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki Mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, Manisa 2. İdare Mahkemesinin 26.09.2019 gün ve E:2019/502, K:2019/873 sayılı istinaf başvurusuna konu kararının kaldırılmasına, davanın reddine, aşağıda ayrıntısı yazılı 232,15.TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında davalı idarece yapılan 121,70.TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, istinaf başvuru aşamasında Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca davalıdan alınmayan 148,60.TL istinaf başvuru harcının bu kararın tebliğini izleyen 1 ay içinde davacı tarafından ödenerek makbuzunun dava dosyasına ibraz edilmemesi halinde davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili tahsil dairesince müzekkere yazılmasına, posta giderinden artan miktarın Mahkemesince yatırana iadesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/6 ve 46. maddeleri uyarınca kesin olarak, 29/09/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)