İSTEMİN KONUSU: İstanbul 2. İdare Mahkemesinin 26/02/2019 tarih ve E:2018/1608, K:2019/322sayılı kararının istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, .... Mahallesi, .... Caddesi, 103 pafta, 2986 ada, 23 parsel sayılı taşınmazda ve kısmen de parsel sınırı dışında imara aykırı imalatlar yapıldığının tespitine ilişkin 26/02/2018 tarih, 122/000012 sayılı yapı tespit tutanağı ile bu tespite dayalı olarak parsel alanı dışındaki dolgu alanı üzerinde yapılan imalatların 10 gün içerisinde tahliye edilerek yıkılmasının istenilmesine ilişkin 12/03/2018 tarihli Kadıköy Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararının özeti: İstanbul 2. İdare Mahkemesinin 26/02/2019tarih ve E:2018/1608, K:2019/322sayılı kararı ile; " ...birkısmı yapı kullanma izin belgesinde belirtilen imar parseli üzerinde inşa edildiği sabit olan imalatlar hakkında 775 sayılı Yasanın 18. maddesinin uygulanması mümkün olmadığından, kamuya ait taşınmaza tecavüzlü bu imalatlar için 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca işlem tesis edilmesi gerekirken, 775 sayılı Kanun'un 18. maddesi uyarınca tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, yapı tespit ve tatil tutanağının teknik personel nezdinde usulüne uygun düzenlendiği ve şekli şartlarını ihtiva ettiği, ne zaman ve kim tarafından yapıldığı önemli olmaksızın ruhsat ve eki projesine aykırı olduğu değerlendirilen yapı ve imalatlar hakkında 3194 sayılı İmar Kanununun 32.maddesi uyarınca yapı tatil tutanağı düzenlenmesinin yasal zorunluluk olduğu gözönüne alındığında, bu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı" gerekçesi ile; yıkıma ilişkin işlemin iptaline, yapı tatil tutanağına ilişkin kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAFA BAŞVURANIN
İDDİALARI: Davacı tarafından; ...mahkeme kararının redde ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu, 7143 sayılı kanun uyarınca imar affı başvurusunda bulunulduğu, yapı satın alındıktan sonra hiçbir inşai faaliyete bulunmadıkları ileri sürülerek, yapı tatil tutanağı yönünden de işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN
SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Beşinci İdare Dava Dairesince; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
İstinaf başvurusu; İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, .... Mahallesi, 103 pafta, 2986 ada, 23 parsel sayılı taşınmaz üzerinde, B Blok, 7 nolu bağımsız bölümde davacı tarafından, bodrum kattaki spor salonu, depo, müştemilat ve diğer imalatlar ile zemin kattaki havuzun ruhsat ve eki projeye aykırı olarak kısmen parsel dışına taşacak şekilde inşa edildiğinden bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca düzenlenen 26/02/2018 tarih ve 12 sayılı yapı tatil tutanağı ile Kadıköy Belediyesi Zabıta Müdürlüğünün 12/03/2018 tarihli yazısıyla tebliğ edilen ve dolgu alana isabet eden bu imalatların 10 gün içinde tahliye edilerek yıkılması, aksi halde 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümlerine göre davalı idarece yıkılacağına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, Kadıköy Belediyesi Zabıta Müdürlüğünün 12/03/2018 tarihli yazısıyla tebliğ edilen yıkım işleminin iptaline, 26/02/2018 tarih ve 12 sayılı yapı tatil tutanağı yönünden ise davanın reddine karar verenİstanbul2.İdareMahkemesinin 26/02/2019tarih ve E:2018/1608, K:2019/322 sayılı kararının redde ilişkin kısmı davacı tarafından kaldırılması istemine ilişkindir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, .... Mahallesi, 103 pafta, 2986 ada, 23 parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalı idare elemanlarınca yapılan denetimde B Blok, 7 nolu bağımsız bölümde "ruhsat ve eki onaylı mimari projeye aykırı olarak A Blok (A-A) aksından itibaren bodrum kattan kısmen parsel sınırı dışında kalan spor salonu, depo, müştemilat...v.b imalatlar yapıldığı, zemin katta havuz yapıldığı" hususlarının tespit edildiğinden bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca 26/02/2018 tarih ve 12 sayılı yapı tatil tutanağı düzenlenmiştir.
Anılan yapı tatil tutanağının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "istinaf" başlıklı (Değişik 6545 S.K./19. md.) 45. maddesinin 4. fıkrasında; "Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir..."; 6. fıkrasında ise, "Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almaktadır.
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde, "Yapı; karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yeraltı ve yerüstü inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve müteharrik tesislerdir."şeklinde tanımlanmış, "Yapı ruhsatiyesi" başlıklı 21. maddesinde, "Bu Kanunun kapsamına giren bütün yapılar için 26 ncı maddede belirtilen istisna dışında belediye veya valiliklerden (...) yapı ruhsatiyesi alınması mecburidir. Ruhsat alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması da yeniden ruhsat alınmasına bağlıdır. Bu durumda; bağımsız bölümlerin brüt alanı artmıyorsa ve nitelik değişmiyorsa ruhsat, hiçbir vergi, resim ve harca tabi olmaz. Ancak; derz, iç ve dış sıva, boya, badana, oluk, dere, doğrama, döşeme ve tavan kaplamaları, elektrik ve sıhhi tesisat tamirleri ile çatı onarımı ve kiremit aktarılması ve yönetmeliğe uygun olarak mahallin hususiyetine göre belediyelerce hazırlanacak imar yönetmeliklerinde belirtilecek taşıyıcı unsuru etkilemeyen diğer tadilatlar ve tamiratlar ruhsata tabi değildir." hükmüne, 32. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde ise; "Bu Kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur. Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür, belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda aktarılan düzenlemeye göre; ruhsatsız ya da ruhsat ve eklerine aykırı yapı hakkında kanunda öngörülen yaptırımların uygulanabilmesi, ihtilaf konusu imalatın ilgili fen elemanları tarafından açık ve tereddüde yer bırakmayacak şekilde çizim ve fotoğraf gibi, görsel verilere dayalı olarak saptanarak usule uygun şekilde düzenlenecek bir tutanağa bağlanması ile mümkündür. Söz konusu tutanakta yer alması gereken hususların ise yine yasa hükmünde belirtildiği görülmektedir. Buna göre; yapının denetimini yapan ilgili idare elemanlarının yapıyla ilgili saptamaları ve imzalarının bulunduğu tutanağın düzenlendiği sırada yapı sahibinin de hazır bulunması halinde imzalatılması, yapı sahibi bulunamamış ise tutanağın yapı yerine asılması, bu hususa da tutanakta yer verilmesi, yapının mühürlenerek inşaatın derhal durdurulduğunun belirtilmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta; davalı idare tarafından 26/02/2018 tarihinde düzenlenen yapı tatil tutanağında, ruhsat ve eki onaylı mimari projeye aykırı olarak A Blok (A-A) aksından itibaren bodrum kattan kısmen parsel sınırı dışında kalan spor salonu, depo, müştemilat...v.b imalatlar yapıldığı, zemin katta havuz yapıldığı, 203 m2 alanın aykırılıktan etkilendiğinin tespit edildiği, diğer taraftan ruhsata aykırı olarak yapıldığı tespit edilen imalatların, ruhsata tabi olduğu ve dava konusu taşınmazın parsel sınırı dışında yer aldığı hususları dikkate alındığında ruhsat alınmadan yapılma imkanı bulunmamaktadır.
Bu durumda; dava konusu yapı tatil tutanağının, 3194 sayılı Kanunda belirtilen usule uygun olarak düzenlendiği ve yukarıda yapılan açıklamalarda da belirtildiği üzere, somut, ayrıntılı ve gerekçeli tespitler içerdiği, ruhsatsız ve projesine aykırı imalatların o andaki inşaat durumunu somut olarak tespit ettiği, ruhsatsız ve ruhsat eki projesine aykırı imalatların krokilerinin çizildiği ve tutanağın bir örneğinin ".... Mahallesi Muhtarlığı"na bırakıldığı, dolayısıyla söz konusu tutanağın 3194 sayılı Kanunun 32. maddesi hükmünde belirtilen "Yapı Tatil Tutanağı"nın ihtiva etmesi gereken unsurları taşıdığı görüldüğünden, dava konusu yapı tatil tutanağına ilişkin kısmı yönünden davanın reddi yolundaki istinaf başvurusuna konu Mahkeme kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca İSTİNAF BAŞVURUSUNUNYUKARIDA BELİRTİLEN GEREKÇE İLE REDDİNE,
2-Aşağıda dökümü yapılan istinaf yargılama giderinin başvuran üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında fazladan yatırılan 44,40-TLharcın istemi halinde davacıya iadesine,
3-Artan posta giderinin mahkemesince istinaf isteminde bulunana iadesine,
4-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 6. fıkrası gereğince kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu mahkemesine gönderilmesine,
5-Aynı Kanun maddesi uyarınca kesin olarak 18/09/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)