İSTEMİN ÖZETİ: Türk soylu Makedonya Cumhuriyeti vatandaşı olan ve Ankara Barosu'nda .... sicil numarası ile stajını tamamlayan davacı tarafından, çalışma izni verilmesi istemiyle yapılan 23.02.2018 tarih ve 707176 sayılı başvurunun zımnen reddedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada; Türk soylu yabancılara, kanunlarda Türk vatandaşlarının yapabileceği belirtilen meslek, sanat ve işlerde çalışabilme ve çalıştırılabilmeleri için, özel kanunlarda aranan nitelikleri taşımak ve yükümlülükleri yerine getirmek şartıyla, İçişleri ve Dışişleri Bakanlıkları ile diğer ilgili bakanlık ve kuruluşların görüşleri alınarak davalı idarece izin verileceğinin belirtildiği, çalışma izni verilecek kişinin mesleği yapmasında güvenlik açısından herhangi bir sakınca bulunmaması ve durumunun Bakanlar Kurulunca tesbit edilmiş esaslara uygun olması gerektiği, davacının, kamu düzeni ve kamu güvenliği açısından Türkiye'de çalışmasının sakıncalı olup olmadığının tespiti amacıyla yapılan Mahkememizin 15.08.2018 tarihli ara kararına verilen cevabi yazılar incelendiğinde, davacının Bank ....'da 12.09.2014 tarihinde açılmış ve halen aktif olan hesabındaki hesap hareketleri ve kiralık kasa işlemlerinin bulunduğu, çalışma izni talebinin İçişleri Bakanlığınca da uygun görülmediği dikkate alındığında, davacının çalışma izni verilebilmesi için aranılan şartları taşımadığı sonuç ve kanaatine varılmış olup, çalışma izni verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak Ankara 8. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/03/2019 gün ve E: 2018/1008, K: 2019/624sayılı kararın, davacı vekili tarafından, hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü:
Dava; Türk soylu Makedonya Cumhuriyeti vatandaşı olan ve Ankara Barosu'nda .... sicil numarası ile stajını tamamlayan davacı tarafından, çalışma izni verilmesi istemiyle yapılan 23.02.2018 tarih ve 707176 sayılı başvurunun zımnen reddedilmesine ilişkin işlemin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılmıştır.
Ankara 8.İdare Mahkemesi'nini 27/03/2019 tarih ve 2018/1008 esas 2019/624 Karar sayılı kararı ile; davacının Bank ....'da 12/09/2014 tarihinde açılmış ve halen aktif olan hesabındaki hesap hareketleri ve kiralık kasa işlemlerinin bulunduğu, çalışma izni talebinin İçişleri Bakanlığı'nca da uygun görülmediği de dikkate alındığında davacının çalışma izni verilebilmesi için aranılan şartları taşımadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı istinaf başvuru dilekçesi ile; hakkında FETÖ'den açılmış bir soruşturma ve kovuşturmanın olmadığı, Türkiye'de avukatlık yapmasının yasalar çerçevesinde herhangi bir engelin olmadığı, Bank ....'ya TMSF'nin 03/02/2015 tarihli kararı ile el konulduğu, talimat doğrultusunda bankaya para yatırmasının söz konusu olmadığı, hakkındaki olumsuz görüşlerin gerekçelerinin sorulmadığı ileri sürülerek kararın istinaf kanun yolu ile kaldırılması istenilmektedir.
6735sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'nun 1. maddesinde, "Bu Kanunun amacı; uluslararası işgücüne ilişkin politikaların belirlenmesi, uygulanması, izlenmesi ile yabancılara verilecek çalışma izni ve çalışma izni muafiyetlerine dair iş ve işlemlerde izlenecek usul ve esasları, yetki ve sorumlulukları ve uluslararası işgücü alanındaki hak ve yükümlülükleri düzenlemektir." hükmü, 9. maddesinde, "Bu Kanunun 7 nci maddesine göre yapılan değerlendirme neticesinde; ç)Diğer kanunlarda Türk vatandaşlarına hasredilen iş ve meslekler için yapılan başvurular reddedilir." hükmü, 16. maddesinde ''Bakanlıkça belirlenen uluslararası işgücü politikasına uygun olarak; ç) İçişleri Bakanlığı veya Dışişleri Bakanlığı tarafından Türk soylu olduğu bildirilen yabancılara bu Kanunun 7 nci, 9 uncu ve 10 uncu maddelerinin uygulanmasına ilişkin istisnalar tanınabilir.'' hükmü yer almıştır.
2527 sayılı Türk Soylu Yabancıların Türkiye'de Meslek ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine ilişkin Kanun'un 1. maddesinde, Kanunun amacı, Türkiye'de ikamet eden Türk soylu yabancıların ihtiyaç duyulan meslek ve sanatları serbestçe yapabilmelerine, Türk Silahlı Kuvvetleri ve Güvenlik Teşkilatı hariç olmak üzere kamu, özel kuruluş veya işyerlerinde bu meslek ve sanat dallarında çalıştırılabilmelerine olanak sağlamak olarak belirlenmiş, aynı Kanun'un 3. maddesinde ise; “Türk soylu yabancıların, kanunlarda Türk vatandaşlarının yapabileceği belirtilen meslek, sanat ve işlerde çalışabilme ve çalıştırılabilmeleri için, özel kanunlarda aranan nitelikleri taşımak ve yükümlülükleri yerine getirmek şartıyla, bu Kanun ve Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanuna göre, İçişleri ve Dışişleri Bakanlıkları ile diğer ilgili bakanlık ve kuruluşların görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca izin verilir.” hükmüne yer verilmiştir.
Diğer taraftan; Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek Ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş Veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanunun Uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin ''İzin Verilebilme Şartları'' başlıklı 3. maddesinde Türk vatandaşlarının yapabileceği belirtilen veya Türk vatandaşı olma şartı aranan meslek, sanat ve işlerde Türk soylu yabancıların çalışma veya çalıştırılabilmelerine izin verilebilmesi için gerekli olan koşulların belirtildiği, aynı Yönetmeliğin 11. maddesinde; “Bu Yönetmelik esaslarına göre, kendilerine çalışma veya çalıştırılabilme izni verilenler, bu izin süresince, sadece Türk vatandaşlarına hasredilen işleri de yapabilirler. Bunlar Doktorluk, Hemşirelik, Avukatlık, Mühendislik gibi meslekleri serbestçe veya kamu veya özel kurum, kuruluş veya işyerlerinde yapabilmek veya memur olabilmek için genel veya özel kanunların aradığı Türk vatandaşı olma şartından istisna edilirler. Ancak bunlar Türk Silahlı Kuvvetlerinde veya Güvenlik Teşkilatlarında çalıştırılamazlar.” kuralı yer almıştır.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, Makedonya Cumhuriyeti vatandaşı olan davacının Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 2016 yılında mezun olduğu ve Ankara Barosu'nda 29674 sicil numarası ile stajını tamamladığı, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü nezdinde tutulan Yabancılar Kütüğü'nün 837 cilt, 818 hane ve 1 sırasına ….. kimlik numarası ile tescilinin yapıldığı ve son olarak 22.02.2018 tarihinde düzenlenen Yabancılara Mahsus Kimlik Belgesinin 22.09.2018 tarihine kadar geçerlilik süresinin olduğu, çalışma izni verilmesi istemiyle yaptığı başvurusunun davalı idarenin 05/07/2018 tarihli yazısı ile davacının çalışma izni talebinin 6735 sayılı Kanunun 9.maddesinin (ç) bendi uyarınca reddedilmesi üzerine bakılan iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 3. maddesinin (a) bendinde, avukatlık mesleğine kabul edilebilmek için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmanın zorunlu bulunduğu koşulu aranmıştır.
Dava konusu uyuşmazlık; Türk soylu yabancıların, Türkiye'de Türk vatandaşlarına hasredilen iş ve meslekleri, özellikle avukatlık mesleğini icra edip edemeyecekleri; dolayısıyla avukatlık mesleğini yapıp yapamayacakları noktasında toplanmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre; kural olarak, Türkiye'de avukatlık, doktorluk gibi belirli mesleklerin icrası Türk vatandaşlarına hasredilmiş olup; Türk vatandaşı olmayan Türk soylu yabancıların bu alanlarda çalışmak için yaptıkları çalışma izni başvurularının 2527 sayılı Kanun ve Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek Ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanun ve bu Kanunun Uygulanması Hakkındaki Yönetmelik hükümlerinde belirtilen koşulları taşıyıp taşımadığı kapsamında değerlendirilmesi gerektiği açıktır.
Dava konusu uyuşmazlıkta, dosyada yer alan bilgi ve belgeler ile mevzuatın birlikte değerlendirilmesinden; davacının, Makedonya Cumhuriyeti vatandaşı olduğu, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'nun amacının yabancıların Türkiye’deki çalışmalarını izne bağlamak ve bu yabancılara verilecek çalışma izinleri ile ilgili esasları belirlemek olduğu, davacının çalışma izni başvurusu ayrıca 6735 sayılı Kanunun 9.maddesinin (ç) bendi uyarınca reddedilmişse de, mevzuat uyarınca Türk soylu yabancıların, çalışma izin istemlerinin 2527 sayılı Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek Ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanun hükümleri uyarınca değerlendirilmesi gerektiği açık olup, davacının Türk soylu yabancı vasfının bulunmadığı ve anılan İçişleri Bakanlığı Yönergesi gereğince sadece Yunan (Batı Trakya) vatandaşları ile KKTC vatandaşlarının 2527 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanabileceği yolundaki değerlendirme ile başvurusu hakkında 6735 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmasıda nazara alınarak davacı hakkında 2527 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde sebep unsuru bakımından hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacı İSTİNAF İSTEMİNİN KABULÜNE, Ankara 8. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/03/2019 gün ve E:2018/1008, K:2019/624 sayılı kararın KALDIRILMASINA, 2577 sayılı Yasanın değişik 45/4 maddesi uyarınca yeniden yapılan inceleme sonucunda DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan mahkeme ve istinaf safhalarına ilişkin toplam 687,60-TL yargılama giderleri ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.362,00-TL avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta gideri avansından artan miktarın istinaf isteminde bulunana iadesine, 2577 sayılı Yasanın değişik 45/6. maddesi uyarınca kesin olarak 03/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)