İSTEMİN ÖZETİ: Antalya İli, Alanya İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesinde belediyenin hüküm ve tasarrufu altındaki 751,95 m² yüzölçümlü alanın 06/12/2012-06/12/2017 tarihleri arasında fuzulen işgal edildiğinden bahisle 20.675,00-TL ecrimisil istenilmesine ilişkin 30/03/2018 tarihli ecrimisil ihbarnamesinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptali yolunda Antalya 2. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/05/2019 günlü, E:2018/443, K:2019/513 sayılı kararın, davalı idare tarafından; dava konusu taşınmazın 3194 sayılı Kanun kapsamında DOP payından oluşturulmuş olup, idarenin hüküm ve tasarrufu altında olduğu, bu alanın imar planında yol olarak planlandığı, kullanım hakkının Hazinenin değil, idarede olduğu, bu konuda Mahkemece eksik inceleme ve değerlendirmenin yapıldığı, ayrıca davacı tarafın iş bu davada kendisini bir vekile temsil etmediği halde Mahkemece davacı lehine vekalet ücretine hükmedildiği ileri sürülerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca istinaf başvurusu kapsamında incelenerek kaldırılmasına karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 5. İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü;
Dava, Antalya İli, Alanya İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesinde belediyenin hüküm ve tasarrufu altındaki 751,95 m² yüzölçümlü alanın 06/12/2012-06/12/2017 tarihleri arasında fuzulen işgal edildiğinden bahisle 20.675,00 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin 30/03/2018 tarihli ecrimisil ihbarnamesinin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 75. maddesi hükmünün belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
İşlem tarihinde yürürlükte olan 2886 sayılı Kanunun 75. maddesinde ise; "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz. Ecrimisile itiraz edilmemesi halinde yüzde yirmi, peşin ödenmesi halinde ise ayrıca yüzde onbeş indirim uygulanır. Ecrimisil fuzuli şagil tarafından rızaen ödenmez ise, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur." hükmüne yer verilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun 11. maddesinde; "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu takdirde, arsası hariç yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel ödenir. Bedeli ve ödeme şekli taraflarca tespit olunur. Bu suretle maledilen arazi ve arsalar belediye veya özel idare tarafından satılamaz ve başka bir maksat için kullanılamaz. Bu hususta tapu kütüğünün beyanlar hanesine gerekli şerh konur." hükmü yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; Antalya İli, Alanya İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesinde belediyenin hüküm ve tasarrufu altındaki 751,95 m2 yüzölçümlü alanın 06/12/2012-06/12/2017 tarihleri arasında fuzulen işgal edildiğinden bahisle 20.675,00 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin 30/03/2018 tarihli ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda, her ne kadar Mahkemece; söz konusu alanın davalı belediyenin mülkiyeti altında olmadığı, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca davalı idareye terkini yapıldığına dair bir belge bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, 3914 sayılı Kanun'un, 11. maddesine göre imar planında meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal olarak düzenlenen taşınmazların belediyeye terk edilmesinin yasal bir zorunluluk olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. ve 2886 sayılı Kanunun 75. maddelerine istinaden belediye taşınmazı olarak kabul edilen yerlerden de belediyece ecrimisil alınması gerektiğinden istinafa konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
Uyuşmazlığın niteliği gereği ecrimisil bedelinin; davacı tarafından fuzulen işgal suretiyle kullanıldığı belirtilen toplam alan tespit edilerek uyuşmazlık konusu taşınmaz için emsal oluşturabilecek yerlerin kira bedeli ve varsa önceki dönem ecrimisil bedelleri, taşınmazın vasfı, konumu, mevkii, işgal bitimi itibariyle kullanım olup olmadığı, kullanım şekli, kullanım amacı ve süresi ile işgal miktarı, elde edilecek gelir, çevre koşulları, ticari sirkülasyon gibi hususlar dikkate alınmak suretiyle aralarında gayrimenkul değerleme uzmanının ve bir harita mühendisinin de bulunduğu üç kişilik bilirkişi heyeti marifetiyle mahallinde Mahkemesince yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen raporda, dava konusu taşınmazın mahalli incelemesi, mevkii, kullanım şekli ve amacı, kullanıcısına olan katkısı, ekonomik, sosyal, kültürel ve ticari açıdan bulunduğu bölgenin özellikleri, emsal bedeller, işgalden dolayı elde edilecek muhtemel gelir, ecrimisil döneminin ekonomik koşulları ve işgal edilen alanın ticari işletmeye kattığı ekonomik değer birlikte değerlendirildiğinde; işgal edilen dönemlere ilişkin olarak toplam ecrimisil bedelinin; 6.095,80-TL olması gerektiğinin düşünüldüğü şeklinde görüş bildirilmiş, bilirkişi raporundaki belirlenen rakam karara esas alınacak nitelikte bulunmuştur.
Bu durumda, dava konusu 20.675,00-TL ecrimisil tahakkukunun; kullanım şekli, mevkii gibi etkenler dikkate alınarak bilirkişilerce tesbit edilen 6.095,80-TL lik kısmında hukuka aykırılık, bu miktarın üzerinde kalan kısmında hukuka uygunluk bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin istinaf isteminin kısmen kabulü ile Antalya 2. İdare Mahkemesi'nce verilen 27/05/2019 günlü, E:2018/443, K:2019/513 sayılı kararın6.095,80-TL'lik kısmı yönünden kaldırılmasına, dava konusu ecrimisil tahakkukunun 6.095,80TL'lik kısmı yönünden davanın reddine, bu miktarı aşan kısmı yönüyle işlemin iptaline, aşağıda dökümü gösterilen ve davacı tarafından karşılanan 2.537,20 TL yargılama giderinin davadaki haklılık oranına göre 1.268,60 TL'sinin davacı üzerinde bırakılmasına, 1.268,60 TL'sinin ise davalı idare tarafından davacıya verilmesine, davalı idare tarafından yapılan 217,90 TL yargılama giderinin 108,95 TL'sinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, 108,95 TL'si ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00 TL avukatlık ücretinin davacı tarafından davalı idareye ödenmesine, posta ücreti avansının artan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra ilgisine göre taraflara iadesine, 2577 sayılı Kanunu 45/6. maddesi uyarınca kesin olarak, 10/03/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)