İSTEMİN KONUSU: Edirne İdare Mahkemesinin 22/10/2019 tarih ve E:2019/899, K:2019/1295 sayılı kararının istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Edirne İli, Keşan İlçesi, .... Köyü 2968 parselde yer alan taşınmaz üzerinde bulunan ruhsatsız yapının 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca mühürlenmesine ilişkin 18.04.2019 tarihli yapı tatil zaptının iptali istenilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararının özeti: Edirne İdare Mahkemesinin 22/10/2019tarih ve E:2019/899, K:2019/1295sayılı kararı ile;"...dava konusu taşınmaz için 14.08.2018 tarihli ve 86MC6DLO no'lu Yapı Kayıt Belgesi alındığından bahisle Tutanağın iptali istenmiş ise de, parselde tespit edilen prefabrik yapının mevzuat çerçevesinde yapı kapsamına girdiği, dolayısıyla anılan yapı için ruhsat alınması gerektiği, bu kapsamda ruhsatsız yapının tespitine ilişkin olarak 3194 sayılı Kanun'un 32. maddesinde belirtilen prosedürü başlatmaya ve yapının o anki mevcut durumunu tespite yönelik şekilde tanzim olunan dava konusu yapı tatil zaptında hukuka aykırılık bulunmadığı" gerekçesi ile; davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAFA BAŞVURANIN
İDDİALARI: Davacı tarafından; İlk derece mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu, bahse konu yapı için 14.08.2018 tarih ve 86MC6DLO numaralı yapı kayıt belgesi alındığı, yapı kayıt belgesi alınmasının akabinde yapının kundaklanmak suretiyle yakıldığı, bu hususa ilişkin Keşan Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunulduğu, yanan kısımların eski hale getirilmesi için yapılan tadilat esnasında tutanak tutulduğu, yapı kayıt belgesi kapsamında verilen izin dışında hiçbir eklenti yapılmadığı ileri sürülerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN
SAVUNMASI: Davalı idare tarafından; davanın reddine dair kararın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Beşinci İdare Dava Dairesince; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "istinaf" başlıklı(Değişik 6545 S.K./19. md.)45. maddesinin;3. fıkrasında; “Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.”;6. Fıkrasında ise,"Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış olup, ilk derece mahkemelerinin nihai kararlarının istinafen kaldırılması ise; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/4. maddesinde yer alan sebebin varlığı halinde mümkün bulunmaktadır.
3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde; "Bu Kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur. Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonucunda anlaşılırsa, mühür, belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir. Ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir." kuralı yer almıştır.
3194 sayılı İmar Kanununun 18 Mayıs 2018 tarihli ve 30425 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 16’ncı maddesi ile eklenen geçici 16’ncı maddesinin birinci fıkrasında; "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, dördüncü fıkrasında ise; "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmüne yer verilmiş; 31.12.2018 günlü ve 538 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Yapı Kayıt Belgesi başvuru süresinin 30/06/2019 tarihine kadar uzatılmasına karar verilmiştir.
Anılan Yasa hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 6 Haziran 2018 tarihli ve 30443 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğin 6. maddesinde de, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapıların maliklerinin, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorunda oldukları, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edileceği belirtilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Edirne İli, Keşan İlçesi, .... Köyü, 2968 parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalı idare elemanlarınca yapılan denetimde "daha önceden aynı noktada bulunan ve yanan başka yapı yerine ruhsatsız olarak 4,25x2,5 m2 ebadında ahşap prefabrik yapı yapıldığı" hususları tespit edilerek 18.04.2019 tarihli yapı tatil tutanağının düzenlendiği, söz konusu tutanağın iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı, dava konusu taşınmaza ilişkin olarak 25 m2'lik yapı alanı için 14.08.2018 tarih ve 86MC6DLO sayılı ve 10.05.2019 tarih ve M5ZEGHUR sayılı yapı kayıt belgelerinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; işleme konu yapı 2018 yılından önce dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapının yandığı ve yerine yeni bir yapı yapıldığı hususu sabit olduğu gibi, 3194 sayılı Kanunun Geçici 16. maddesinin 4. fıkrası ve Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğin 6. maddesinde yer alan, yapı kayıt belgesi ilgili belediyesine verildikten sonra 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edileceği düzenlemesinin yapı tatil tutanağını da kapsayacak şekilde genişletilmesinin hukuken olanaklı bulunmaması karşısında, yeniden yapılan yapı hakkında düzenlenen yapı tatil tutanağına karşı açılan davanın reddi yolunda İdare Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçe ile REDDİNE,
2-Aşağıda dökümü yapılan istinaf yargılama giderinin başvuran üzerinde bırakılmasına,
3-Artan posta giderinin mahkemesince istinaf isteminde bulunana iadesine,
4-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 6. fıkrası gereğince kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu mahkemesine gönderilmesine,
5-Aynı Kanun maddesi uyarınca kesin olarak 17/06/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)