(2577 S. K. m. 45) (682 S. KHK. m. 8)
İSTEMİN ÖZETİ: Mardin 2.İdare Mahkemesi'nce verilen 22/02/2019 tarih ve E:2017/4289, K:2019/189 Sayılı kararın istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Disiplin soruşturmasının usulüne uygun yapılmadığı, idareye tanınan takdir yetkisinin ölçülülük ilkesine aykırı surette kullanıldığı, işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu ileri sürülerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 5.İdari Dava Dairesi'nce 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45.maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
KARAR: Dava, Mardin İl Jandarma Komutanlığı emrinde jandarma binbaşı olarak görev yapan davacının, hakkında başlatılan disiplin soruşturması kapsamında 682 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç),(j),(k) ve (çç) bentleri uyarınca "Meslekten Çıkarma" disiplin cezası ile tecziye edilmesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu'nca tesis edilen 15.09.2017 tarih, 2017/30 esas, 2017/30 karar numaralı ve 24.10.2017 olur tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince; davacı hakkında farklı tarihlerde işlediği iddia olunan fiilleri nedeniyle Jandarma Genel Komutanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 24.04.2017 tarih ve 1109898 Sayılı görev emrine istinaden başlatılan disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen 26.05.2017 tarih ve 27 Sayılı disiplin soruşturması raporu ile Mardin İl Jandarma Komutanlığı'nın 30.05.2017 tarih ve Per.1560-1395897-17 Sayılı görev emrine istinaden düzenlenen 15.06.2017 olur tarihli disiplin soruşturma raporu uyarınca getirilen teklifler üzerine, işlediği iddia olunan "Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda koruma kadrosu bulunmadığı halde, Derik Jandarma Asayiş Komando Bölük Komutanlığı emrinde görevli Jandarma Uzman Onbaşı O.B.'yi koruması olarak görevlendirdiği, habercisinin tek odalı misafirhanede kalmasını sağlayarak personeli arasında ayrımcılık yaptığı, disiplinsizlik nedeniyle toplam üç eri Bozok Jandarma Karakolu'na göndermek suretiyle tim bütünlüğünü bozduğu ve taraflı davrandığı, Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda görevli Jandarma Uzman Çavuş H.M ve Jandarma Uzman Çavuş E.E'yi mevzuata aykırı olarak hazır kıta ve nöbet hizmetlerine dahil etmediği, yetkili makamlardan izin almadan aynı personelin sivil kıyafetle mesai yapmalarını sağladığı, birlik içerisinde kavga eden Jandarma Astsubay Çavuş K.B. ve H.K hakkında olay sonrasında yasal işlem başlatmadığı, farklı zamanlarda astı konumunda olan personelle kışla sınırları içerisinde alkol aldığı ve bu durumu alışkanlık haline getirdiği, 27.01.2017 tarihinde alkol aldığı sırada Jandarma Er G.P'yi çağırarak Kur'an okutturduğu, 15.04.2017 tarihinde koruması olarak görevlendirdiği Jandarma Uzman Onbaşı O.B. ile birlikte alkollü olarak aynı yatakta uyuyakaldığı" eylemlerinin karşılığı olarak, 682 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç) bendinde yer alan; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak", (j) bendinde yer alan "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak", (k) bendinde yer alan "Göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelmek." ve (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak." fiilleri sübuta erdiğinden bahisle davacının meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine karar verildiği görülmekle birlikte, davacının işlediği iddia olunan her bir eylem bakımından ihlal edilen mevzuat hükmünün hukuki denetime elverişli olarak tespiti cihetine gidilmeksizin ve sübuta erdiği ileri sürülen her bir fiil yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılmaksızın, atılı fiillerin tümünün birden ele alınması suretiyle, bir kısmının 682 Sayılı KHK'nın 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç) bendi, kalan kısmının ise aynı maddenin 6.fıkrasının (j),(k) ve (çç) bentleri kapsamında kaldığı ve bu itibarla ika edilen eylemler nedeniyle mevzuatın dört ayrı maddesinin ihlal edildiğinden bahisle davacının bir kez meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin dava konusu 15.09.2017 tarih, 2017/30 esas, 2017/30 karar numaralı ve 24.10.2017 olur tarihli işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından; usulüne uygun olarak yürütülen disiplin soruşturması sonucu tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek İdare Mahkemesi kararının kaldırılması istenilmektedir.
23.1.2017 tarih ve 29957 Sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen ve 7068 sayıyla Kanunlaşan 682 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Disiplin cezası verilecek fiiler" başlıklı 8.maddesinin 6.fıkrasında meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller hüküm altına alınmış olup, anılan maddenin (ç) bendinde yer alan; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiili, (j) bendinde yer alan "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak" fiili, (k) bendinde yer alan "Göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelmek." fiili ve (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak." fiilinin meslekten çıkarma cezasını gerektiren haller arasında sayılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; Mardin İl Jandarma Komutanlığı emrinde jandarma binbaşı olarak görev yapan davacının, hakkında başlatılan disiplin soruşturması kapsamında 682 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç),(j),(k) ve (çç) bentleri uyarınca "Meslekten Çıkarma" disiplin cezası ile tecziye edilmesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu'nca tesis edilen 15.09.2017 tarih, 2017/30 esas, 2017/30 karar numaralı ve 24.10.2017 olur tarihli işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; her ne kadar İdare Mahkemesi'nce davacının işlediği iddia olunan her bir eylem bakımından ihlal edilen mevzuat hükmünün hukuki denetime elverişli olarak tespiti cihetine gidilmeksizin ve sübuta erdiği ileri sürülen her bir fiil yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılmaksızın, atılı fiillerin tümünün birden ele alınması suretiyle, bir kısmının 682 Sayılı KHK'nın 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç) bendi, kalan kısmının ise aynı maddenin 6.fıkrasının (j),(k) ve (çç) bentleri kapsamında kaldığı ve bu itibarla ika edilen eylemler nedeniyle mevzuatın dört ayrı maddesinin ihlal edildiğinden bahisle davacının bir kez meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin dava konusu 15.09.2017 tarih, 2017/30 esas, 2017/30 karar numaralı ve 24.10.2017 olur tarihli işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, dava konusu işlemde davacının her bir fiilinin nitelendirmesi yapılarak ve her bir fiille Kanunun hangi maddesinde düzenlenen disiplin suçunun ihlal edildiği değerlendirilerek dava konusu işlemin tesis edildiği, işlemde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, mahkemenin iptal gerekçesi yerinde görülmemiştir. Bu itibarla davacıya isnat edilen her bir fiilin sübuta erip ermediğinin değerlendirilmesi gerekmektedir.
Olayda, davacı hakkında farklı tarihlerde işlediği iddia olunan fiilleri nedeniyle Jandarma Genel Komutanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 24.04.2017 tarih ve 1109898 Sayılı görev emrine istinaden başlatılan disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen 26.05.2017 tarih ve 27 Sayılı disiplin soruşturması raporu ile Mardin İl Jandarma Komutanlığı'nın 30.05.2017 tarih ve Per.1560-1395897-17 Sayılı görev emrine istinaden düzenlenen 15.06.2017 olur tarihli disiplin soruşturma raporu uyarınca getirilen teklifler üzerine, işlediği iddia olunan "Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda koruma kadrosu bulunmadığı halde, Derik Jandarma Asayiş Komando Bölük Komutanlığı emrinde görevli Jandarma Uzman Onbaşı O.B.'yi koruması olarak görevlendirdiği, habercisinin tek odalı misafirhanede kalmasını sağlayarak personeli arasında ayrımcılık yaptığı, disiplinsizlik nedeniyle toplam üç eri Bozok Jandarma Karakolu'na göndermek suretiyle tim bütünlüğünü bozduğu ve taraflı davrandığı, Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda görevli Jandarma Uzman Çavuş H.M ve Jandarma Uzman Çavuş E.E'yi mevzuata aykırı olarak hazır kıta ve nöbet hizmetlerine dahil etmediği, yetkili makamlardan izin almadan aynı personelin sivil kıyafetle mesai yapmalarını sağladığı, birlik içerisinde kavga eden Jandarma Astsubay Çavuş K.B. ve H.K hakkında olay sonrasında yasal işlem başlatmadığı, farklı zamanlarda astı konumunda olan personelle kışla sınırları içerisinde alkol aldığı ve bu durumu alışkanlık haline getirdiği, 27.01.2017 tarihinde alkol aldığı sırada Jandarma Er G.P'yi çağırarak Kur'an okutturduğu, 15.04.2017 tarihinde koruması olarak görevlendirdiği Jandarma Uzman Onbaşı O.B. ile birlikte alkollü olarak aynı yatakta uyuyakaldığı" eylemlerinin karşılığı olarak, 682 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 8.maddesinin 6.fıkrasının (ç) bendinde yer alan; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak", (j) bendinde yer alan "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak", (k) bendinde yer alan "Göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelmek." ve (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak." fiilleri sübuta erdiğinden bahisle davacının meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine karar verildiği görülmekle birlikte, davacının işlediği iddia olunan" Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda koruma kadrosu bulunmadığı halde, Derik Jandarma Asayiş Komando Bölük Komutanlığı emrinde görevli Jandarma Uzman Onbaşı O.B.'yi koruması olarak görevlendirdiği, Derik İlçe Jandarma Komutanlığı'nda görevli Jandarma Uzman Çavuş H.M ve Jandarma Uzman Çavuş E.E'yi mevzuata aykırı olarak hazır kıta ve nöbet hizmetlerine dahil etmediği, yetkili makamlardan izin almadan aynı personelin sivil kıyafetle mesai yapmalarını sağladığı" fiillerinin 682 Sayılı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8.maddesinin 2/a maddesiyle aylıktan kesme cezasını gerektiren 8/3-a-9 maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, dolayısıyla dava konusu işlemin bu fiillere ilişkin kısmında madde tatbikinde hata yapıldığı, yine "habercisinin tek odalı misafirhanede kalmasını sağlayarak personeli arasında ayrımcılık yaptığı, disiplinsizlik nedeniyle toplam üç eri Bozok Jandarma Karakolu'na göndermek suretiyle tim bütünlüğünü bozduğu ve taraflı davrandığı" fiillerinin karşılığı disiplin cezasının 682 Sayılı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8.maddesinin 2/a maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, dolayısıyla dava konusu işlemin bu fiillere ilişkin kısmında da madde tatbikinde hata yapıldığı, "27.01.2017 tarihinde alkol aldığı sırada Jandarma Er G.P'yi çağırarak Kur'an okutturduğu" fiiliyle ilgili olarak Jandarma er G.P tarafından bu olay doğrulansa da olay anında orada bulunduğu belirtilen kişilerin bu durumu yalanladığı, diğer bazı kişilerin bu konuya ilişkin bilgisinin ise duyuma dayandığı, dolayısıyla davacıya isnat edilen bu fiilin somut olarak ortaya konulamaması sebebiyle dava konusu işlemin bu fiile yönelik kısmında da hukuka uyarlık bulunmadığı, "birlik içerisinde kavga eden Jandarma Astsubay Çavuş K.B. ve H.K hakkında olay sonrasında yasal işlem başlatmadığı" iddiasıyla ilgili olarak, davacının ifadesinde olaydan iki üç gün sonra haberdar olduğunu ve haberdar olduktan sonra gereğinin yapılmasını söylediğini belirttiği, davacının olay anında bilgi sahibi olduğuna yönelik dosyada herhangi bir bilgi belge bulunmadığı, davacıya isnat edilen bu fiilin 682 Sayılı Kanun'un kınama cezasını gerektiren 8.maddesinin 2/ı maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, davacının farklı zamanlarda astı konumunda olan personelle kışla sınırları içerisinde alkol aldığı ve bu durumu alışkanlık haline getirdiği iddiası doğrulanmakla birlikte bu fiilin "Görev mahallinde veya görevli bulunduğu sırada alkollü içki içmek veya içilmesine göz yummak" kapsamında değerlendirilemeyeceği, zira soruşturma sırasında alınan ifadelerden davacının mesai saatleri dışında ve misafirhanedeyken alkol aldığının anlaşıldığı, davacıya isnat edilen göreve sarhoş veya alkollü içki içtiği belli olacak biçimde gelme fiilinin ise sübuta ermediği, ancak davacıya isnat edilen "15.04.2017 tarihinde koruması olarak görevlendirdiği Jandarma Uzman Onbaşı O.B. ile birlikte alkollü olarak aynı yatakta uyuyakalma" eyleminin sübuta erdiği ve bu eylemi ile 682 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8.maddesinin (çç) bendinde yer alan "Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara ve benzeri kötü alışkanlıklara düşkün olmak." disiplin suçunu ihlal ettiği sonucuna ulaşıldığından ve bu fiili de tek başına meslekten çıkarma cezası verilmesi için yeterli olduğundan, davacının bu fiiilinin karşılığı olarak meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptaline ilişkin istinafa konu mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Mardin 2.İdare Mahkemesince verilen 22/02/2019 gün ve E:2017/4289, K:2019/189 Sayılı kararın kaldırılmasına, davanın reddine, aşağıda dökümü yapılan 246,10-TL ilk derece dava yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında davalı idarece yapılan toplam 70,68-TL yargılama giderinin ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 492 Sayılı Harçlar Kanununun 13 (j) bendi uyarınca davalı idarenin harçtan muaf olması nedeniyle istinaf safhasında alınmayan toplam 194,40-TL harcın (istinaf başvuru harcı ve yürütmenin durdurulması harcı) davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili birime müzekkere yazılmasına, posta gideri avanslarından artan miktarın karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine, kararın tebliğinden itibaren 30 gün içerisinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere 10/03/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)