İSTEMİN ÖZETİ: Davacı vekili tarafından, Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, ... Mahallesi, N38.C11.D.3.C pafta, 166 ada, 55 parselde bulunan taşınmaz üzerinde imar mevzuatına aykırı yapı yapıldığından bahisle ... ve hissedarlarının 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.011,91 TL imar para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 05.07.2017 tarihli, 3023 sayılı Encümen kararı ile anılan inşaatın 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıkımına ilişkin 09.08.2017 tarih ve 3568 sayılı encümen kararının iptali istemiyle açılan davada; Gaziantep 2. İdare Mahkemesince verilen 29/11/2018 gün ve E:2017/1931, K:2018/1347 sayılı "davanın; 6.011,91-TL'lik idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının ehliyet yönünden reddine, yıkıma yönelik kısmı bakımından ise davanın reddine" ilişkin kararın, davacı vekili tarafından; dava konusu yapıya ilişkin yapı kayıt belgesi alındığı, yapı kayıt belgesi alınması için tanınan süre dolmadığı halde Mahkemece bu sürenin beklenilmediği, kesilen cezanın davacı adına borç olarak yansıyacağından ehliyet ret kararının yerinde olmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstinaf isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi'nce, dosyadaki bilgi ve belgeler incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava, Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, ... Mahallesi, N38.C11.D.3.C pafta, 166 ada, 55 parselde bulunan taşınmaz üzerinde imar mevzuatına aykırı yapı yapıldığından bahisle ... ve hissedarlarının 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.011,91 TL imar para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 05.07.2017 tarihli, 3023 sayılı Encümen kararı ile anılan inşaatın 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıkımına ilişkin 09.08.2017 tarih ve 3568 sayılı encümen kararının iptali istemiyle açılmıştır.
3194 sayılı İmar Kanununun 18 Mayıs 2018 tarihli ve 30425 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 16’ncı maddesi ile eklenen geçici 16’ncı maddesinin birinci fıkrasında; "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, dördüncü fıkrasında ise; "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmüne yer verilmiş; 31.12.2018 günlü ve 538 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Yapı Kayıt Belgesi başvuru süresinin 30/06/2019 tarihine kadar uzatılmasına karar verilmiştir.
Anılan Yasa hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 6 Haziran 2018 tarihli ve 30443 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğin 6. maddesinde de, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapıların maliklerinin, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorunda oldukları, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edileceği belirtilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16.maddesi kapsamında yapılan başvuru sonucunda düzenlenen ve davacı tarafından davalı idareye sunulan Yapı Kayıt Belgesine istinaden, Şahinbey Belediye Encümeninin 27/03/2019 tarih ve 698 sayılı kararıyla anılan yasa hükmü uyarınca idari para cezası ve yıkım kararının iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; dava konusu yıkım işlemi ve imar para cezasının yukarıda belirtilen 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16. maddesi uyarınca Şahinbey Belediye Encümeninin 27/03/2019 tarih ve 698 sayılı kararıyla iptal edildiği görüldüğünden, davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. maddesinde, yargılama giderlerinin kapsamı belirlenmiş; bu çerçevede, karar ve ilam harçları, posta giderleri, keşif ve bilirkişi ücretleri, vekille takip edilen davalarda yasa gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış; 326. maddesinde, yasada yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği; 331. maddesinde, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği kurala bağlanmış, böylece, kural olarak, yargılama giderlerinin davada haksız çıkan tarafa yükletilmesi esası benimsenmiştir.
Bilindiği üzere, yargılama sonucu bir tarafa yargılama giderlerinin yükletilmesinin nedeni, o tarafın dava açmak ya da dava açılmasına sebebiyet vermek suretiyle karşı tarafın yargılama masrafı yapmasına neden olunmasıdır.
Olayda, dava konusu işlemin tesis edildiği ve davanın açıldığı tarihten sonra yürürlüğe giren 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesi uyarınca imar para cezası verilmesine ilişkin encümen kararının iptal edilmiş olması nedeniyle konusuz kalan davada, dava konusu işlem yönünden hukuksal denetim yapılamadığından ve tarafların haklılık durumu değerlendirilmediğinden yargılama giderleri bakımından sorumlu tutulmalarının, adalet, hakkaniyet, hukuk devleti ilkelerine uygun düşmeyeceği açık olup, yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılması ve taraflar lehine veya aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle; davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Gaziantep 2. İdare Mahkemesince verilen 29/11/2018 gün ve E:2017/1931, K:2018/1347 sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin kaldırılması nedeniyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, vekalet ücretine hükmedilmemesine, aşağıda dökümü yapılan 478,40-TL (294,10+184,30) yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi uyarınca mahkemesince ilgili tarafa re'sen iadesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/6 maddesi gereğince temyiz yolu kapalı olmak üzere kesin olarak, 03/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)