İSTEMİN ÖZETİ: Dava; .... Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu bünyesinde okutman olarak görev yapan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname’nin 4/1-d maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin .... Üniversitesi Yönetim Kurulu'nun 17/08/2016 tarih ve 177 sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Çorum İdare Mahkemesi'nin 07/06/2017 gün ve E:2017/575, K:2017/674 sayılı kararıyla; davacının, .... Üniversitesi Yönetim Kurulu'nun 17/08/2016 tarih ve 22 sayılı toplantısında alınan 177 karar sayılı dava konusu işlemden sonra 672 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden ihraç edildiğinden, davacının kamu görevinin bir yasama hükmü olan Kanun Hükmünde Kararname ile doğrudan sonlandırılması karşısında .... Üniversitesi Yönetim Kurulunun 17/08/2016 tarih ve 22 sayılı toplantısında alınan 177 karar sayılı işlem kendiliğinden ortadan kalkmış olduğu ve davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Davacı tarafından; işlemin gerçekleştiği tarihte henüz yürürlükte dahi olmayan bir KHK ile idarenin hukuka aykırı işlemini yasama işlemi gibi göstererek dava hakkında karar verilmeyerek hukuk devleti ilkelerine aykırı davranıldığı, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülerek kararın istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Davacının KHK eki listeyle kamu görevinden ihraç edildiği, önceki Üniversite Yönetim Kurulu kararına dayanılarak hakkında tesis edilen çıkarma işleminin kendiliğinden ortadan kalktığı, davanın konusuz kaldığı ileri sürülerek istinaf talebinin reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Samsun Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi'nce, Samsun Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 27/12/2017 tarih ve E:2017/1566, K:2017/1386 sayılı kararının Danıştay Beşinci Dairesi'nin 19/12/2018 tarih ve E:2018/1046, K:2018/18574 sayılı kararı ile bozulması ve yeniden düzenlenen işbölümü gereği dosyanın Dairemize gelmesi üzerine bozma kararına uyularak dava dosyası yeniden incelenmek suretiyle işin gereği görüşüldü:
Dava; .... Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu bünyesinde okutman olarak görev yapan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname’nin 4/1-d maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin .... Üniversitesi Yönetim Kurulu'nun 17/08/2016 tarih ve 177 sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
1.2.2018 tarih ve 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 1. maddesi ile Anayasanın 120 nci maddesi kapsamında ilan edilen ve 21.7.2016 tarih ve 1116 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Kararıyla onaylanan olağanüstü hal kapsamında, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı olduğu gerekçesiyle başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan kanun hükmünde kararname hükümleri ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmuş; Komisyonun, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi konularındaki başvuruları değerlendirip karar vereceği belirtilmiş, yine aynı Kanun'un "yargı denetimi" başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasında, Komisyon kararlarına karşı idari dava açma hakkı tanınmış olup, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenecek Ankara idare mahkemelerinde iptal davası açılabileceği, "Geçiş hükümleri" başlıklı geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrasında ise Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurmuş veya dava açmış olanlar için de 7 nci maddedeki usul ve sürelerin uygulanacağı, bu dosyalar hakkında yargı mercilerince karar verilmesine yer olmadığına ve tarafların yaptıkları masrafların üzerlerinde bırakılmasına dosya üzerinden kesin olarak karar verileceği, vekâlet ücretine hükmedilmeyeceği, bu dosyaların, yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderileceği hükümlerine yer verilmiştir.
Böylece, olağanüstü hal kapsamında doğrudan Kanun Hükmünde Kararnameler ile tesis edilen işlemlere karşı dava açılmadan önce Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvurunun zorunlu bir yol olduğu, bu kapsamda Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurulmuş veya dava açılmış ise bu dosyaların da yargı yerlerince yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderileceği, dolayısıyla doğrudan Kanun Hükmünde Kararnameler ile tesis edilen işlemlere karşı değil, Komisyonca verilen kararlara karşı iptal davası açılabileceği dikkate alındığında; personelin çalıştığı kurum bünyesindeki Kurul kararı ile ilk olarak kamu görevinden çıkarıldığı, daha sonra da Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle ikinci kez kamu görevine son verildiği hallerde, hem kurum bünyesinde oluşturulan Kurul kararına hem de inceleme Komisyonunca verilen karara karşı iptal davaları açılmasına imkan bulunduğu ve esasen personelin hem kurul kararıyla hem de Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılmasının "sebep" unsurunun her iki halde de aynı olduğu; yani Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamelerden kaynaklandığı ve ilgililerin "... Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisakı veya irtibatının ..."bulunduğundan bahisle kamu görevinden çıkarıldığı açıktır.
Bir idari işlem açıkça idare tarafından geri alınmadığı veya bir başka işlemle yürürlükten kaldırılmadığı ya da idare mahkemesince iptal edilmediği sürece hukuk aleminde varlığını sürdürecektir. Bu nedenle, Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listelerde ismine yer verilmek suretiyle hiçbir idari işleme gerek kalmaksızın doğrudan kamu görevinin sonlandırılmasına karşı açılan davalarda idare mahkemelerince, Kanun Hükmünde Kararnamelerin kanun niteliği taşıdığı gerekçesiyle "incelenmeksizin ret" kararları verildiği de göz önünde bulundurulduğunda, personellerin kendi kurumunda oluşturulan kurullar tarafından kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davaların (idari işlemden sonra çıkartılan Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listesinde aynı personelin ismine yer verilmek suretiyle ikinci kez görevine son verilmiş olsa bile idari işlemin hukuken yürürlükte olması nedeniyle) esastan incelenerek bir karar verilmesi gereklidir.
Dava dosyasının incelenmesinden, .... Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu bünyesinde okutman olarak görev yapan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname’nin 4/1-d maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin .... Üniversitesi Yönetim Kurulu'nun 17/08/2016 tarih ve 177 sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle görülmekte olan davayı açtığı, dava açıldıktan sonra davacının bu kez de 1.9.2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 672 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarıldığı, davacı tarafından, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılması kararına karşı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuruda bulunulduğu, söz konusu başvurunun reddine yönelik komisyon kararının iptali istemiyle de Ankara 20. İdare Mahkemesi'nin E:2018/1137 esasına kayden açılan davanın da halen derdest olduğu görülmüştür.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Bağlantılı davalar" başlıklı 38. maddesinde; "Aynı maddi veya hukuki sebepten doğan ya da biri hakkında verilecek hüküm, diğerini etkileyecek nitelikte olan davalar bağlantılı davalardır.
2. İdare mahkemesi, vergi mahkemesi veya Danıştaya veya birden fazla idare veya vergi mahkemelerine açılmış bulunan davalarda bağlantının varlığına taraflardan birinin isteği üzerine veya doğrudan doğruya mahkemece karar verilir.
...
4. Bağlantılı davalar, değişik bölge idare mahkemesinin yargı çevrelerindeki mahkemelerde bulunduğu takdirde dosyalar Danıştay’a gönderilir." hükmüne yer verilmiştir.
Bu durumda, davacının 1.9.2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 672 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden ihraç kararına karşı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'na yaptığı başvurusunun reddine yönelik Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'nun kararının iptali istemiyle Ankara 20. İdare Mahkemesi'nin E:2018/1137 esas sayısına kayıtlı dosyasında açılan dava hakkında verilecek hükmün, davacının, kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan iş bu davayı etkileyeceği açık olduğundan, 2577 sayılı Yasanın 38. maddesinin 1. fıkrası gereğince bağlantılı olan dosyanın Danıştay'ın ilgili Dairesine gönderilmesi (bağlantı hususu görüşülmek üzere) gerekmekte iken; İdare Mahkemesi'nce karar verilmesine yer olmadığı yönünde verilen kararda hukuki isabet bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Çorum İdare Mahkemesi'nin 07/06/2017 günlü, E:2017/575, K:2017/674 sayılı kararın kaldırılmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Çorum İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, mahkemesince yeniden verilecek kararda yargılama giderleri hüküm altına alınacağından bu haliyle yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına, 2577 sayılı Kanunun 45. maddesinin 5. fıkrası uyarınca 16/01/2020 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi. (¤¤)