(2577 S. K. m. 45) (6132 S. K. m. 4) (At Yarışları Yönetmeliği m. 4, 7, 72, 131)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacı tarafından, sahibi olduğu "..." isimli atın, 27.08.2017 tarihli koşuda dopingli olduğunun ilanı ile yarışlardan men ve diskalifiye edilmesi işleminin iptali ve diskalifiye nedeniyle ödenmeyen ödülün 27.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi isteminin iptali istemiyle açılan davada; birinci analiz sonucunun müspet çıkmasına rağmen, müspet çıkan numunelerin ikinci analizinin bakanlığa bağlı ve akredite olduğu bildirilen İstanbul Pendik Veteriner Araştırma Enstitüsü bünyesinde yaptırılması gerekirken aksine ilk laboratuvar bünyesinde oluşturulan Doping Muayine Karma Mütehassıs Heyetine yaptırıldığı anlaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, diğer yandan verilen ara karar cevaplarında; B şahit numune analizlerinde laboratuvarda AORC profesyonel üye bulunması zorunlu olduğu ifade edilmiş ise de AORC profesyonel üye bulunmasının zorunlu olduğu konusunda ilgili mevzuatta herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görüldüğü gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin olarak Ankara 16. İdare Mahkemesince verilen 25/12/2018 gün ve E:2018/389, K:2018/2759 Sayılı kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek istinaf isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 12. İdari Dava Dairesince 2577 Sayılı Kanun'un değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
KARAR: Dava, davacı tarafından, sahibi olduğu "..." isimli atın, 27.08.2017 tarihli koşuda dopingli olduğunun ilanı ile yarışlardan men ve diskalifiye edilmesi işleminin iptali ve diskalifiye nedeniyle ödenmeyen ödülün 27.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi isteminin iptali istemiyle açılmıştır.
19/04/2011 tarih ve 27910 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren At Yarışları Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Doping, bir atın koşudaki sürat, kuvvet ve cesaretini veya bunlardan birini veya tümünü değiştirmek amacıyla, normal gıdalar dışında verilen herhangi bir madde, Doping laboratuvarı, doping olarak kabul edilen maddelerin tespitini ulusal ve uluslararası standartlara uygun olarak analiz eden laboratuvar olarak tanımlanmış, Yüksek Komiserler Kurulunun görev ve yetkileri başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, 6132 Sayılı Kanun'un 4. maddesi hükmü uyarınca verilecek para cezaları ile geçici ve süresiz yasaklama cezalarını vermek Yüksek Komiserler Kurulunun görev ve yetkileri arasında sayılmış, 4. fıkrasında ise, "Bu Yönetmelik ile açıkça düzenlenmeyen 5996 Sayılı Kanun, 6132 Sayılı Kanun, at yarışları, müşterek bahisler ve atçılık ile ilgili diğer hususlar Yüksek Komiserler Kurulu kararı ve Yarış Otoritesinin onayı ile karara bağlanır" hükmü, "Doping muayenesi" başlıklı 72. maddesinde, "(1) Bir atın koşudaki sürat, kuvvet ve cesaretini veya bunlardan birini veya tümünü değiştirmek
amacıyla, normal gıdalar dışında herhangi bir maddenin, herhangi bir şekilde veya herhangi bir yolla ata verilmiş olup olmadığının tespiti için yapılan muayenelere doping muayenesi denir.(2) Koşuya deklare edilmiş her atın doping muayenesine tabi tutulması esastır. Bu atlar, koşuya katılsın veya katılmasın, dereceye girsin veya girmesin Yarış Komiserler Kurulunun göreceği lüzum üzerine doping muayenesine tabi tutulabilir. Bir atın koşuya iştirak ettirilmekten vazgeçilmesi, doping muayenesi yapılmasına engel teşkil etmez. (3) Doping muayenesinde aranacak maddeler ile yasaklı ilaçlar ve maddeler her yarış yılı başında ilan edilir ve listeye yeni ilaveler veya değişiklikler yapıldığında bu durum ilgililere ilanen duyurulur." hükmü, vereceği talimatla ve aynı usulle Yarış Komiserler Kurulunca ilgili laboratuvara gönderilir, hükmü, Doping muayenesi, kan grubu ve DNA testi başlıklı 76. maddesinde ise (1) Alınan şüpheli numunelerin birinci analizi Yarış Otoritesi tarafından belirlenen bir laboratuvarda üç kişiden oluşan doping muayene heyeti uzmanları tarafından yapılır. Birinci analiz sonucu müspet çıktığı takdirde, müspet çıkan numunelerin ikinci analizi, varsa Bakanlığa ait başka bir referans ya da akredite laboratuvarda görevli üç uzman tarafından, yoksa birinci analizin yapıldığı laboratuvarda altı uzman kişiden oluşan doping karma muayene heyeti tarafından yapılır. Bunların üçü birinci analizi yapan doping muayene heyeti uzmanları olup diğer üçü de bu konu ile ilgili uzmanlar arasından Yarış Otoritesi tarafından görevlendirilir. İkinci analiz sonucu düzenlenen rapor kesindir. (2) Analiz raporlarında, bulunan maddelerin atın koşudaki sürat, kuvvet ve cesaretine veya bunlardan biri veya tümünün değişmesine etkili olup olamayacağı belirtilir, hükmü, "Doping fiili ile ilgili cezalar" başlıklı 131. maddesinde ise, "(1) Atın dopingli olduğunun tespiti halinde doping eylemine katıldığı tespit edilen at sahipleri, bunların vekilleri ve binicileri ile doping fiiline katıldıkları tespit edilmemiş olsa bile atların bakımı, beslenmesi ve idman işleri ile doğrudan ilgili olan antrenör, seyis ve sair hizmetlilere ilk defasında bir yıl süre ile tribün ve eklentileri dışında yarışlarla ilgili yer ve tesislere girmekten geçici olarak yasaklama ve sekiz yüz yetmiş Türk Lirası para cezası; ayrıca antrenör, binici, seyis ve sair hizmetlilere aynı süre ile yarışlarla ilgili yerlerde sanat icra etmekten geçici olarak yasaklama cezası verilir. Eylemin tekrarı halinde, failin taşıdığı nam ve hizmet sıfatına bakılmaksızın para ve yasaklama cezaları iki katına çıkarılarak uygulanır. Aynı eylemin üçüncü defa tekrar işlenmesi halinde ise bu kişiler hakkında süresiz olarak yasaklama cezası verilir. (2) Atın dopingli olduğunun tespiti halinde doping eylemine katılmadığı tespit edilen, ancak gerekli gözetim ve denetim görevini yerine getirmediği, doping yapılması imkanlarını kolaylaştırdığı ve bu nedenle yarış dürüstlüğünün bozulmasına sebebiyet verdiğinden at sahipleri, at sahibi vekilleri veya hem at sahipleri hem de at sahibi vekillerine ihtar cezası verilir. (3) Doping fiiline katıldıkları tespit edilen, koşularda ve yarışlarda görevlendirilen kişiler hakkında süresiz olarak yasaklama cezası ile sekiz yüz yetmiş Türk Lirası para cezası uygulanır ve bu kişilerin görevlerine derhal son verilir. Bu kişiler yarış işlerinde bir daha görevlendirilemez. (4) Doping eylemine at ilgililerinin katıldıkları tespit edilememiş olsa bile, dopingli olduğu tespit edilen at ilk defasında bir yıl süreyle, ikinci defasında iki yıl süreyle, üçüncü defasında süresiz koşulara katılmaktan yasaklanır. İlk kez dopingli olduğu tespit edilen at, kayıtlı olduğu koşudaki birincilik ikramiyesinin üç katı tutarındaki para cezasının at sahibi veya at sahibi vekili tarafından Yarış Müessesesine nakden ve bir defada ödenmesi halinde koşulara katılır. Aynı atta tekrar doping tespit edilmesi veya aynı şahsa ait bir başka atta doping tespiti halinde bu fıkradaki tekerrür hükümleri uygulanır. Atın ilk defa dopingli olarak koşturulması ve para cezası ödemek kaydıyla koşulara katılması konusu atın ilgililerine verilen disiplin cezalarını ortadan kaldırmaz. (5) Ata verilecek idari yaptırım kararları şüpheli numunenin alındığı tarihten, kişiler hakkındaki idari yaptırım kararları ise, Yarış Komiserler Kurulunca verilen karar tarihinden başlar." hükmü yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden; İstanbul Hipodromunda 27.08.2017 tarihinde yapılan koşuda davacıya ait "..." isimli atın 9. koşuda 3. geldiği, söz konusu koşuda dereceye giren atlar ile ilgili olarak doping yönünden muayenesinin yapılması için şüpheli madde ( İdrar-Kan) alınmasına karar verildiği, "..."'den alınan ve ikiye bölünen idrar doping şüpheli maddelerini ihtiva eden şişe tüplerin hazır bulunan heyet ve ilgililerin huzurunda mühürlendiği, söz konusu attan alınan şüpheli numunelere 1357 gizli numarasının verildiği, bölünen birinci kısmının İstanbul yarış Komiserler Kurulunun 27.08.2017 tarihli ve 720 Sayılı yazıları ile Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Doping Labaratuvarına gönderildiği, Etlik Veteriner Merkez Araştırma Enstitü Müdürlüğü'nün 06.09.2017 tarih ve 2181961 Sayılı yazıları ve ekinde gönderilen Doping Muayine heyetinin 06.09.2017 tarih ve 11441 Sayılı raporunda 1357 gizli numaralı idrar şüpheli maddesinde FLUIXINE, 4-OHXYLAZINE ve PROCAINE doping maddesi tespit edildiğinin bildirildiği, bilahare İstanbul Yarış Komiserler Kuruluna Yüksek Komiserler Kurulunun 07.09.2017 tarih ve 2336 Sayılı talimatı ile bütün şüpheli numunelerin bölünen ikinci kısımlarının Doping Laboratuvarına gönderilmesi talimatının verildiği, bu defa Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan Doping Muayine Karma Mütehassıs Heyet'inin 11.09.2017 tarih ve 11601 Sayılı raporunda da 1357 gizli numaralı idrar şüpheli maddesinde atın, sürat kuvvet ve cesareti üzerine tesir eden FLUIXINE, 4-OHXYLAZINE ve PROCAINE doping maddesi tespitinin teyit edildiği, bu nedenle dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı, idare mahkemesince, birinci analiz sonucunun müspet çıkmasına rağmen, müspet çıkan numunelerin ikinci analizinin bakanlığa bağlı ve akredite olduğu bildirilen İstanbul Pendik Veteriner Araştırma Enstitüsü bünyesinde yaptırılması gerekirken aksine ilk laboratuvar bünyesinde oluşturulan Doping Muayine Karma Mütehassıs Heyetine yaptırıldığı anlaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ve yoksun kalınan ödülün dava açma tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verildiği, davalı idarece bu karara itiraz edildiği anlaşılmaktadır.
Olayda, ilk numunenin Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Doping Laboratuvarına gönderildiği, doping çıkması nedeniyle ikinci numunenin aynı Enstitü Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan Doping Muayene Karma Mütehassıs Heyetince değerlendirilerek aynı maddelerin bulunması üzerine dopingin tespit edildiği görülmektedir.
Her ne kadar mahkemece 2. numunelerin başka bir laboratuvarda incelenmesi gerektiğinden bahisle yürütmenin durdurulması kararı verilmiş ise de söz konusu Enstitü Müdürlüğü Laboratuvarların Ulusal ve Uluslararası Referans bir laboratuvar olduğu, B şahit numunelerinin analizinde de yetkili kılındığının görüldüğü, şahit numune analizleri yönetmelikte düzenlenen usul ve esaslara göre yapıldığından tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline ve yoksun kalınan ödülün dava tarihinden itibaren ödenmesine hükmeden mahkeme kararına yasal isabet bulunmamaktadır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin istinaf isteminin KABULÜ ile Ankara 16. İdare Mahkemesi'nin 25/12/2018 gün ve E:2018/389, K:2018/2759 Sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2577 Sayılı Kanun'un değişik 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davanın REDDİNE, aşağıda dökümü yapılan Mahkeme aşamasına ait 322,60-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasına ait 122,60-TL yargılama gideri ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 2,075,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, posta gideri avansından artan miktarın istinaf isteminde bulunana iadesine, 2577 Sayılı Kanun'un değişik 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca kesin olarak 30/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)