(2577 S. K. m. 45) (926 S. K. m. 1, 2, 118, 119) (Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği m. 1, 2, 10, 11, 12) (Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği m. 14, 41)
İSTEMİN ÖZETİ: Elazığ İlinde J.Bkm.Asb.Kad.Bçvş.Oto Tens. olarak görev yapmakta iken 2018 yılı genel atama döneminde Çorum İli'ne J.Bkm.Asb.Kad.Bçvş.Oto Tens. olarak atanan davacının, bu atamadan sarfınazar edilerek Gaziantep İli'ne atanmasına ilişkin 26.06.2018 tarihli işlemin iptali istemiyle açılan davada; terörle mücadelede etkinliği güçlendirmek amacıyla bünyesinde silahlı ve silahsız hava araçlarını barındıran Taktik İHA birliklerine duyulan ihtiyaç nedeniyle Gaziantep İli, Oğuzeli İlçesi Havalimanı'na Gaziantep J.Taktik İHA Komutanlığı kurulması üzerine personel ihtiyacı hasıl olduğundan Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği'nin 12. maddesi kapsamında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle Gaziantep 1. İdare Mahkemesi'nce verilen 22/05/2019 tarih ve E:2018/1242, K:2019/651 Sayılı "davanın reddi" kararının; hukuka aykırı olduğu, tercih alındıktan ve ihtiyaç olan yerler belirlendikten sonra yeni ihtiyaç doğduğu gerekçesiyle yapılan atamanın hukuka aykırı olduğu, kendisinin atandığı yere üç kişi istekli olmasına rağmen yedi kişinin atandığı, eşinin görevinin değerlendirmeye alınmadığı ve bu sebeple mağdur edildikleri ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Birinci İdari Dava Dairesi'nce, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
KARAR: 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Yasası'nın "Kapsam" başlıklı 1.maddesinde, "Bu Yasa, Türk Silâhlı Kuvvetlerine mensup subaylar ve astsubaylara uygulanır. Türk Silâhlı Kuvvetlerinde görevli diğer asker ve sivil kişiler kendi özel kanunlarına tabidirler." hükmü, "Amaç" başlıklı 2.maddesinde, "Bu yasa subayların ve astsubayların yetiştirilmelerini, sınıflandırılmalarını, görev ve yükümlülüklerini, terfi ve taltifleri ile her türlü özlük haklarını düzenler." hükmü, "Atanmalarda dikkate alınacak hususlar" başlıklı 118.maddesinde, "Subayların ve astsubayların atanma ve yer değiştirmeleri, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak; memleketin ekonomik, sosyal, iklim ve ulaştırma durumları ile kültür ve sağlık durumları ve bunlara benzer yer ve bölge şartları gözönüne alınarak tespit edilecek bölgelere ve garnizonlara aşağıdaki esaslar da dikkat nazara alınarak sıra ile yapılır: a) Meslek programları, meslek içi eğitim esasları ve kadro ihtiyacı, b) Sağlık durumu, c) İdari, asayiş ve zaruri sebepler, d) İstekli bulunduğu yerler." hükmü, "Yönetmelik" başlıklı 119.maddesinde, "Yukardaki maddede yazılı esaslar dahilinde bölge ve garnizonların tespiti, bölgelerin ve garnizonların değişen şartlara göre yeniden tesbiti, buralarda kalma süreleri, atanma ve yer değiştirmelerde dikkate alınacak sair hususlar Milli Savunma Bakanlığınca hazırlanacak yönetmelik ile tespit edilir." hükmü düzenlenmiştir.
18.12.2005 tarihli ve 26027 Sayılı Resmi Gazete ile yayımlanarak yürürlüğe giren Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği'nin 14. maddesinde, "Subay ve astsubayların atamaları, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak aşağıdaki kriterler dikkate alınarak Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönergelerinde belirtilen garnizonlar arasında sıra ile yapılır. a) Meslek programları ve meslek içi eğitim esasları, b) Kadro ihtiyaçları, c) Kıta hizmeti zorunluluğu, ç) Terfi durumu, d) (Değişik:RG-7/5/2016-29705) Sınıf, branş, fonksiyon alanı ve ihtisasları, e) Kendisinin, eşinin ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları, f) İdari, asayiş ve zaruri sebepler, g) Personelin atanma isteğinde belirttiği yerler. ğ) (Ek bent:RG-20/4/2013-28624) Bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları...."hükmüne, "Teknik personel atamaları" başlıklı 41. maddesinde," Teknik personelin atamalarında; yüksek lisans, doktora, doçentlik çalışması gibi özel ihtisasları, ihtisas konularında fiilen çalışarak edindiği balistik, silahlanma, optik, inşaat, imalat, medikal mühendislik gibi tecrübeleri, personel destekleme planı ve kadro imkânları çerçevesinde göz önünde bulundurulur." hükmüne yer verilmiştir.
21.01.2017 tarh ve 29955 Sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği'nin "Amaç" başlıklı 1.maddesinde, "(1) Bu Yönetmeliğin amacı; 10/3/1983 tarihli ve 2803 Sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu, 9/7/1982 tarihli ve 2692 Sayılı Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu ile 14/7/1965 tarihli ve 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun; Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeliyle ilgili hükümlerinin uygulanmasına dair usul ve esasları belirlemektir." hükmüne, "Kapsam ve İstisnalar" başlıklı 2.maddesinde, "(1)Bu Yönetmelik; Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında görevli subay, astsubay, sözleşmeli subay ve astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erlerin kaynakları, işe alınmaları, mesleki gelişimleri, branşlaşmaları, hizmet şartları, nitelikleri, atanma ve yetiştirilmeleri, ödev, hak, yükümlülük ile sorumlulukları ve diğer özlük işlerine ilişkin hükümleri kapsar...."hükmüne, "Atama İlkeleri" başlıklı 10.maddesinde, "(1) Atamalarda hizmet bölgesinin özellikleri esas alınır.(2) Personel, hizmet ihtiyacı esas alınarak ve bu Yönetmelikte düzenlenmiş esaslar kapsamında, meslek hayatları boyunca farklı hizmet bölgeleri arasında zorunlu atama işlemine tabi tutulur. (3) Personel atamaları, bu Yönetmelik esaslarını ve mesleki gelişim programlarının maksadını gerçekleştirecek şekilde hazırlanmış branş, ihtisas ve mesleki gelişim planlarına uygun olarak, planlı değişimi sağlayacak şekilde yapılır. (4) Bakanlık tarafından belirlenecek kritik ve kilit kadrolar hariç olmak üzere yapılan atamalarda, aynı branş ve/veya ihtisasa sahip personelden aynı ili tercih edenlerin atamasında 12. maddedeki esaslar ve varsa puanlama sistemi de gözönünde bulundurulabilir. (5)Birliklerin personel yönünden desteklenmesi, iç güvenlik öncelikleri, risk analizleri ve muhtemel gelişmelere göre Bakanlıkça belirlenen güvenlik öncelikleri ve özel kanunlarda yer alan görevler esas alınarak Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca belirlenir. (6) Subay ve astsubayların atandığı hizmet bölgesinde hizmet süresini tamamlamaları esastır. Subay ve astsubaylar, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı atama yönetmeliklerinde belirtilen sebepler hariç olmak üzere hizmet bölgesi sürelerini tamamlamadan hizmet bölgesi değiştirmek suretiyle atamaya tabi tutulmazlar. (7) İhtiyaç duyulması halinde subay kadrolarına, liyakat esas alınarak emsalleri arasında temayüz etmiş astsubaylar atanabilir. Bu şekilde atanan astsubaylar için astları hakkında değerlendirme işlemi yapabilmek için rütbe şartı aranmaz." hükmüne, "Atanmalarda dikkate alınacak hususlar" başlıklı 12.maddesinde, "(1) Personelin atamaları, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönetmeliklerinde belirtilen hizmet bölgeleri arasında aşağıdaki kriterler dikkate alınarak yapılır. a) Mesleki gelişim durumu. b) Kadro ihtiyaçları. c) Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi. ç) Terfi durumu. d) Branş ve/veya ihtisasları. e) Kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları veya bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya mahkeme kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin hayati önemi haiz sağlık durumları. f) Varsa puanlama sistemi. g) Personelin atanma isteğinde belirttiği yerler. ğ) Asayiş, idari ve zaruri sebepler...." hükmüne yer verilmiştir.
Jandarma Genel Komutanlığı Atama Yönergesinin "Alınan Eğitim ve Öğretimin Atamalarda Dikkate Alınması" başlıklı 11.maddesinde, "Personelin yurt içi ve yurt dışında tabi tutulduğu kurs, eğitim ve öğrenimle ilgili Jandarma Genel Komutanlığı bünyesine yeni katılan silah sistemleri ile özel eğitim ve ihtisas isteyen görevlere ataması kadro imkanları, muvazene planı ve safahatı dikkate alınarak öncelikli planlanır. Personelin kendi nam ve hesabına yapmış olduğu eğitim ve öğrenimler de atamalarda dikkate alınabilir." kuralı düzenlenmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Elazığ İlinde J.Bkm.Asb.Kad.Bçvş.Oto Tens. olarak görev yapan davacının, 2018 genel atama döneminde (25.05.2018) 3. tercihi olan Çorum İli'ne atandığı, henüz Çorum İli'ne katılış yapmadan 26.06.2018 tarihinde Çorum İli'ne yapılan atamasından sarfı nazar edilerek Gaziantep J.Tak.İHA K.lığına atanması üzerine dava konusu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Hukuk devleti ilkesinin ön koşullarından biri olan "hukuk güvenliği" ile kişilerin hukuki güvenliğinin sağlanması amaçlanmaktadır. Hukuk güvenliği ilkesi, hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, idarenin de işlemlerinde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda, önceden oluşmuş hukuksal durumların, sonradan yapılacak işlemlerle değiştirilmesi, hukuktan beklenen güvenle ve haklı beklenti ilkesiyle bağdaşmayacaktır.
Haklı beklenti, kişilerin henüz idari işlem tamamlanmadan hukuk kurallarının değişmesi durumunda, kendilerine değişiklikten önceki kurallara göre işlem yapılmasını idareden talep etmeleri, başka bir deyişle, idarenin ister düzenleyici işlem, ister bir taahhüt, isterse uzun süren bir uygulamasına güvenerek olsun, bireylerin çıkarlarına ya da lehlerine olan bir sonuca ulaşabileceklerini ümit etmeleridir.
Yukarıda yer alan yasal düzenlemeler ile dosyada bulunan bilgi ve belgelerden; özel eğitim ve ihtisas isteyen görevlere yapılacak atamaların öncelikli olarak planlanacağı ve yapılacak atamalarda personelin branş ve/veya ihtisasları ile asayiş, zaruri ve idari sebeplerin de bu planlama uyarınca dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu düzenlemeler ile, özel eğitim ya da ihtisas gerektiren alanlarda yapılacak çalışmaların aksatılmadan yürütülmesi ve kamu hizmetinde bir duraksamaya mahal verilmemesinin amaçlandığı görülmektedir.
Buna göre; Gaziantep İlinde yeni kurulan ve silahlı ve silahsız hava araçları barındıran Taktik İHA Komutanlığında kadro ihtiyacı, bu kadroya uygun personel ihtiyacının doğduğu ve davacının da bu kapsamda Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde ilk kurulan Elazığ J. Taktik İHA Komutanlığı'nda görev yapıp tecrübe kazandığı ileri sürülerek Çorum İline yapılan ataması iptal edilip Gaziantep J.Taktik İHA Komutanlığına atandığı anlaşılmakta ise de; idare tarafından ihtisaslaşma alanı olduğu iddia edilen alanda çalışacak personelin genel atama döneminden önce planlanarak ve öncelikle personelden istekli olanların talepleri alınarak bir değerlendirme yapılması gerektiği halde atamalardan önce böyle bir planlama yapılmadığı gibi davacının eş mazereti uyarınca Çorum İline atanmasına ilişkin işlem iptal edilerek Gaziantep İline atanmasına ilişkin işlemin tesis edilmesinde hukuka uygunluk, davanın reddine ilişkin yerel mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle,
1-) Davacının istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2-)Gaziantep 1. İdare Mahkemesi'nce verilen 22/05/2019 gün ve E:2018/1242, K:2019/651 Sayılı kararın KALDIRILMASINA, dava konusu işlemin İPTALİNE,
3-)Karar sonucu değiştiğinden yargılama giderlerinin yeniden hüküm altına alınmasına,
4-)İlk derece aşamasında yapılan 318,40-TL ve istinaf aşamasında yapılan 251,30-TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
5-)Posta giderine karşılık yatırılmış olan avanstan artan tutarın 6100 Sayılı Kanun'un 333.maddesi uyarınca Mahkemesince ilgilisine iadesine,
SONUÇ: 2577 Sayılı Kanun'un 45/6. maddesi gereğince kesin olarak, 04/06/2020 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY:
Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu ve istinaf başvurusunun reddedilmesi gerektiği düşüncesiyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)